4. Onbekend maakt onbemind: The Rotary Foundation

Binnen Rotary hoor je de afkorting TRF regelmatig voorbijkomen, maar lang niet iedereen weet precies wat het betekent of wat je er als club mee kunt doen. Dat is jammer, want The Rotary Foundation – kortweg TRF – vormt het kloppend hart van Rotary’s wereldwijde inzet voor vrede, gezondheid en ontwikkeling. In de podcast van District 1610 spraken gouverneur Thomas Zwiers en Henriët Dees, voorzitter van de districtscommissie The Rotary Foundation, over de betekenis en mogelijkheden van dit unieke fonds.   Een eigen fonds van Rotarians, vóór Rotarians The Rotary Foundation is de liefdadigheidsstichting van Rotary International. Het fonds werd al in 1917 opgericht en heeft als missie Doing Good in the World. Wereldwijd dragen meer dan anderhalf miljoen Rotarians bij aan dit gezamenlijke fonds, dat elk jaar honderden miljoenen dollars inzet voor duurzame projecten. Wat TRF bijzonder maakt, is dat het echt een fonds van Rotarians zelf is. Het geld komt rechtstreeks van leden en clubs, en wordt ook door Rotarians beheerd en besteed. Daarmee is TRF een vorm van wereldwijde solidariteit binnen de Rotaryfamilie: we steunen elkaar, waar ter wereld een behoefte is. Henriët Dees noemt het “onze gezamenlijke solidariteitskas”. “Het is van ons allemaal,” zegt ze. “Wij Rotarians vullen het fonds, wij beslissen waar het geld naartoe gaat, en wij zorgen dat het goed terechtkomt. Dat maakt TRF uniek – het is onze manier om samen iets groots te doen. Impact maken!” De projecten die uit dit fonds worden ondersteund, richten zich op zeven thema’s die Rotary’s zogeheten Areas of Focus vormen: vrede, ziektepreventie, water en hygiëne, moeder- en kindzorg, onderwijs, economische ontwikkeling en bescherming van het milieu. De vier fondsen van TRF De Rotary Foundation bestaat uit meerdere fondsen, elk met een eigen functie. Het bekendste is het Annual Fund – het jaarlijkse werkfonds. Dit fonds maakt het mogelijk om via district grants en global grants projecten te financieren die door Rotaryclubs zelf zijn opgezet. Clubs en individuele Rotarians doneren elk jaar aan het Annual Fund; de helft van deze bijdragen keert drie jaar later terug naar het eigen district in de vorm van projectmiddelen. Zo blijft de cyclus van geven en investeren in beweging. Daarnaast is er het Endowment Fund, een duurzaam fonds dat bedoeld is voor grotere of geoormerkte bijdragen. Het kapitaal zelf blijft behouden, terwijl het rendement jaarlijks wordt ingezet voor Rotaryprojecten. “Dat is echt een manier om blijvende impact te hebben,” zegt Henriët. “Je schenking blijft werken, jaar na jaar.” Een derde, wereldwijd bekende pijler is PolioPlus – het fonds waarmee Rotary al decennialang strijdt tegen polio. Dankzij de samenwerking met de Gates Foundation wordt elke donatie verdrievoudigd. Wat begon als een ambitieus doel in de jaren tachtig is uitgegroeid tot een van de meest succesvolle gezondheidsprogramma’s ooit: polio is vandaag de dag nog maar in enkele landen actief. Tot slot is er het Disaster Response Fund, bedoeld voor noodhulp bij rampen zoals aardbevingen of overstromingen. Ook dichter bij huis, bijvoorbeeld na de overstromingen in Limburg en België in 2021, kon Rotary snel hulp bieden via dit fonds.   Richtlijnen voor bijdragen Clubs kunnen op verschillende manieren bijdragen aan de Rotary Foundation. Internationaal geldt als richtlijn dat elke Rotarian jaarlijks 100 dollar bijdraagt aan het Annual Fund en dat clubs 1.500 euro per jaar reserveren voor PolioPlus. Het zijn geen verplichtingen, maar richtsnoeren die helpen om de gezamenlijke inspanning zichtbaar te maken. Wie zich persoonlijk sterker wil verbinden aan TRF kan lid worden van de Paul Harris Society, waarbij leden zich committeren aan een jaarlijkse donatie van 1.000 dollar. Deze giften vormen een stabiele basis voor de wereldwijde projecten van Rotary. Henriët benadrukt dat bijdragen aan TRF niet alleen om geld gaan, maar om betrokkenheid: “Het draait niet om de grootte van de gift, maar om onze gedeelde solidariteit in de wereld. Elke Rotarian die bijdraagt, maakt deel uit van iets veel groters. Samen kunnen we doen wat geen enkele club afzonderlijk zou kunnen.”   Grants: geld dat terugvloeit naar de clubs Wat veel leden niet weten, is dat de bijdragen aan TRF deels weer terugkomen naar de eigen clubs. Dat gebeurt via de zogenaamde grants – financiële bijdragen waarmee Rotaryclubs hun serviceprojecten kunnen versterken.   Er zijn twee soorten die het meeste aangevraagd worden: District Grants en Global Grants. District Grants zijn bedoeld als kleine, laagdrempelige bijdragen voor lokale serviceprojecten. Ze variëren meestal tussen de 500 en 1.500 euro en zijn bedoeld als “booster” voor projecten waarin Rotarians actief de handen uit de mouwen steken – denk aan activiteiten voor ouderen, projecten met mensen met een beperking of initiatieven tegen armoede in de eigen regio. Clubs kunnen jaarlijks voor 1 oktober een aanvraag indienen via de website van het district. De procedure is eenvoudig en snel. Global Grants zijn groter van omvang en gericht op duurzame internationale samenwerking. Het gaat om projecten met een minimumbudget van 30.000 dollar, die bijdragen aan een van Rotary’s zeven focusgebieden. Een Global Grant wordt altijd uitgevoerd in samenwerking met een hostclub in het land waar het project plaatsvindt en een sponsorclub in een ander land, bijvoorbeeld Nederland. Wat Global Grants extra aantrekkelijk maakt, is de financiële hefboomwerking: bijdragen van clubs worden, onder voorwaarden, verdubbeld door het district en nog eens met 80 procent verhoogd door het World Fund. Zo kan een inleg van 5.000 euro al snel uitgroeien tot een projectbudget van 14.000 dollar of meer. Wanneer meerdere clubs en meerdere districten samenwerken, kan dat vliegwiel nog veel groter worden. “Eén goed idee kan een kettingreactie veroorzaken,” zegt Henriët. “Clubs raken enthousiast, sluiten zich aan, en samen realiseren ze iets wat niemand alleen voor elkaar had gekregen. Dat is de kracht van TRF.”   Strenge controle en transparantie De Rotary Foundation staat wereldwijd bekend om haar zorgvuldige besteding van middelen. Al meer dan vijftien jaar behoort TRF tot de hoogst gewaardeerde goede doelen in internationale ranglijsten zoals Charity Navigator. Het grootste deel van elke dollar gaat rechtstreeks naar projecten; overheadkosten blijven uitzonderlijk laag. Dat heeft ook te maken met de strenge controle op uitvoering. Clubs die een Global Grant uitvoeren, moeten kunnen aantonen dat het geld doelmatig en duurzaam wordt besteed. Projecten worden gevolgd, geëvalueerd en pas na volledige verantwoording afgerond. “We waken er met elkaar over dat het geld terechtkomt waar het hoort,” aldus Henriët. “Het is geld van Rotarians – en dus van onszelf.”   Eenvoudiger dan gedacht Hoewel de regels zorgvuldig zijn, is het aanvragen van een grant volgens Henriët minder ingewikkeld dan veel clubs denken. Voor District Grants is het proces volledig digitaal en overzichtelijk; clubs hoeven slechts enkele velden in te vullen en de aanvraag te laten ondertekenen door de voorzitter en penningmeester. Voor Global Grants biedt de TRF-commissie van District 1610 begeleiding, trainingen en voorbeelden van geslaagde projecten. Clubs kunnen er terecht met alle vragen – hoe klein ook. De commissie helpt bij het vinden van partnerclubs, het opstellen van de begroting en het toetsen aan de criteria van TRF.   Gebruik wat er al is Henriët moedigt clubs aan om de mogelijkheden die TRF biedt actiever te benutten. Het geld is er, de infrastructuur ook – het enige dat nog nodig is, zijn ideeën en initiatief. “Er zijn in ons district relatief weinig aanvragen voor District Grants, terwijl er jaarlijks geld beschikbaar is,” zegt ze. “Dat is zonde, want met relatief weinig moeite kun je een prachtig serviceproject extra kracht geven.” Het uitgangspunt is eenvoudig: wie bijdraagt aan de Foundation, kan er ook op terugvallen. Het systeem is gebaseerd op wederkerigheid, vertrouwen en gemeenschapszin – precies de waarden waarop Rotary is gebouwd.   Begin bij jezelf The Rotary Foundation is veel meer dan een financiële bron. Het is de motor achter Rotary’s idealen: vrede, gezondheid, zelfredzaamheid en internationale verbondenheid. Door te doneren, een project te starten of samen te werken met andere clubs geef je de idealen van Rotary letterlijk handen en voeten en maak je samen IMPACT. Henriët Dees vat het kernachtig samen: “The Rotary Foundation is niet van anderen – het is van ons allemaal. Elk project, hoe klein ook, kan een groot verschil maken als we het samen doen.” Meer weten of aan de slag met een grant? Bezoek www.rotary.nl/d1610 en kijk in het meu onder Rotary Foundation voor meer informatie, richtlijnen en aanvraagformulieren.