Schatkamer van de liturgie - Heilige Maria, Moeder Gods

Op 1 januari, de octaafdag van Kerstmis, wordt het oudste Mariafeest van de Romeinse liturgie gevierd. Waar Kerstmis de nadruk legt op de menswording van het Woord, wordt nu de rol van de Maagd, de Moeder Gods, onder de aandacht gebracht. We hoorden het al in de openingshymne: “Hem, die de hele schepping draagt, Hem draagt de zuiv’re Moedermaagd.” Die aandacht voor de Moeder Gods schuift het Christusmysterie niet opzij. De zinsbouw alleen al maakt het duidelijk: alle nadrukt valt op Hem, die de hele schepping draagt. Want precies door Hem te ontvangen is Maria de plaats van genade, de schoot van onze redding. Dát is wat de hymne bezingt: “Wie zon en maan naar ord’ en tijd gehoorzaam zijn in dienstbaarheid, ontvangt Maria in haar schoot.” De aandacht voor haar rol is ook de focus van Gregorius de Wonderdoener in zijn preek, als hij overweegt hoe zij bij het hele mysterie aanwezig is, en alle gebeurtenissen – de herberg, de kribbe, de herders, de ster… – met een gelovig oog aanschouwt. Verwijzend naar het evangelie van deze feestdag schrijft hij: “De heilige Moeder van God bewaarde al deze herinneringen en overwoog ze bij zichzelf. Is haar hart niet de bewaarplaats van alle mysteries?” En hij besluit al biddend: “O allerheiligste Maagd, gij zijt niet hoog genoeg te eren, want uit u heeft God het vlees aangenomen om als mens geboren te worden. Gij zijt de ware cherubijnentroon geworden. Door u, vol van genade, openbaart de heilige Drie-Eenheid zich in de wereld.” Daarom begint hij zijn preekt met het Psalmvers: ‘De hemel boog neer en de Heer daalde af.’ Waar daalde Hij af, is de vraag die we dan kunnen stellen? Het antwoord is vandaag glashelder: in de schoot van de Moeder Gods natuurlijk, en wel als op een troon, om daar, gezeten als een weerloze, machthebbers van hun troon te stoten en armen en kleinen groot te maken. Daarom zingen we in deze podcast met Maria het Magnificat: “Ik zing van ganser harte voor de Heer, ben opgetogen om mijn God en redder.” Deze podcast is een initiatief van het Leerhuis van de kerkvaders en het CCV in het bisdom Gent. Hoofdcantor: Pieter Stevens. Met toestemming van de Intermonasteriële Werkgroep voor Liturgie (IWVL), Abdijboek ©Stichting I.W.V.L. Arnhem/NL en de Interdiocesane Commissie voor Liturgie.