پرانتز باز

چرا آدم‌ها مهاجرت می‌کنند؟ آیا مهاجرت فقط جستجوی یک زندگی بهتر است یا گاهی تلاشی برای فرار از زندگی قبلی؟در این اپیزود درباره دلایل پنهان و آشکار مهاجرت صحبت می‌کنیم؛ از عوامل رانشی که ما را از سرزمین مادری دور می‌کنند تا جذابیت‌هایی که ما را به سمت مقصدی جدید می‌کشانند. از این می‌گوییم که «زندگی بهتر» واقعاً چه معنایی دارد و چرا تصمیم به مهاجرت یکی از پیچیده‌ترین تصمیم‌های زندگی است.با نگاهی به مفاهیم روان‌شناسی مانند سوگیری زیان‌گریزی، بررسی می‌کنیم چرا گاهی چیزهایی که ممکن است از دست بدهیم، در ذهن ما سنگین‌تر از فرصت‌هایی است که به دست خواهیم آورد.همچنین درباره این صحبت می‌کنیم که مهاجرت چگونه می‌تواند هویت ما را تغییر دهد، چه تحولاتی در مسیر سازگاری اتفاق می‌افتد و چه ویژگی‌هایی به ما کمک می‌کند تا با چالش‌های این سفر بزرگ زندگی روبه‌رو شویم.و در انتها دلایل و زوایای مختلف مهاجرت معکوس رو با هم بررسی می کنیم.

خیلی وقت ها شده که فکر کنیم که چرا فلان سیاستمدار اون تصمیمی که ما فکر می کنیم درسته رو اجرا نمی کنه! مخصوصا وقتی برامون مثل روز روشنه که تصمیم درست چیه! چه اتفاقی برای آدم ها میفته که وقتی در جایگاه قدرت سیاسی قرار می گیرن دیگه نوع رفتار و گفتارشوت تغییر می کنه؟ چیزی که باعث‌‌میشه یک سیاستمدار رو محافظه کار، خود محور، جاه طلب، بی اصول، بزدل یا دو‌ رو تلقی کنیم. در این اپیزود می خوایم ببینیم این دگرگونی چه طور اتفاق میفته و ذهنیت سیاستمدارها با ما مردم معمولی چه تفاوتی داره؟ این کمک می کنه وقتی به حرف هاشون گوش می دیم و به سیاست هاشون توجه می کنیم بهتر بفهمیم که ریشه افکار و رفتارشون از کجاست. 

سفر دو هفته ای من به استرالیا بهونه ای شد برای مرور بعضی از تجربیات و مشاهداتم در حین سفر و یه گفتگوی جالب با یاسر در مورد بعضی از تفاوت ها و شباهت های استرالیا، کانادا و آمریکا. آنچه که در این اپیزود می شنوید تجربه زیسته ما از زندگی، کار و سفر به این کشورهاست، از شباهت هایی که کمتر به چشم میان، و از تفاوت هایی که فقط وقتی توی زندگی روزمره واردشون میشی، خودشون رو نشون میدن. این اپیزود مرجع مناسبی برای انتخاب مقصد مهاجرت یا تحلیل علمی از زندگی اجتماعی در این کشورها نیست. این اپیزود برای شماست، اگر کنجکاوید بیشتر در مورد این کشورها بدونید و با نگاه آدم های مختلف آشنا بشید. یادتون نره سابسکرایب کنید و نظرتون رو به ما بگین. 

در این اپیزود با سعیده خاکشور گفتگو کردیم؛ سعیده مهندس کامپیوتره ولی تحصیلات تکمیلی و حرفه اش رو در‌مدیریت بهداشت و سلامت ادامه داده! چون علاقه اش همیشه روابط انسانی‌بوده، چیزی که در کار کردن با کامپیوتر نامحسوس بوده براش.با هم درباره این حرف زدیم که چطور می‌شود مخالفت کرد، بدون جنگیدن.اینکه اگر گفتگو را به‌جای نبرد برای برنده شدن، تلاشی برای فهمیدن ببینیم، کیفیت ارتباط‌مان عوض می‌شود.از دلایل فیزیولوژیکی و تکاملی حالت دفاعی در بحث‌ها گفتیم،از نقش ذهن‌آگاهی در شناخت احساسات خودمان و دیگران،و از ابزارهایی مثل گوش دادن فعالانه، همدلی، توجه به تفاوت‌های فرهنگی، لحن، زبان بدن و حتی قدرت سکوت.همچنین به این پرداختیم که فرهنگ راضی نگه داشتن دیگران چطور ما را منفعل می‌کند و فرق اختلاف نظر واقعی با سوءتفاهم چیست.این اپیزود درباره اینه که چطور گفت‌وگو کنیم به‌طوری که هم شنیده بشیم و هم رابطه‌هامون سالم‌تر بمونه.

در این اپیزود «پرانتز باز»، یه مهمون‌ ویژه داشیتم! نازنین ملایی، اولین خانم ایرانیه که به فینال رشته قایقرانی در مسابقات المپیک راه پیدا کرده. نازنین تو این اپیزود از حال و هوای المپیک ۲۰۲۰ توکیو برامون میگه. از زمین خوردن هاش و ایستادن هاش. از اینکه با این همه مدال بین المللی هنوز خسته میشه، نا امید میشه، شکست می خوره ولی هر بار از زیر فشارها بیرون میاد، خودش رو بازسازی می کنه و با قدرت به مسیرش ادامه میده. روایت نازنین ملایی از پیج و خم های زندگی قهرمانی و حرکت پشت به سمت خط پایان رو تو اپیزود ۱۱ گوش کنید. این اپیزود درباره قهرمانی نیست؛درباره ماندن است.

همه‌مون از بچگی شنیدیم: «اگه سخت تلاش کنی، موفق می‌شی.» اما آیا دنیا واقعاً این‌طوری کار می‌کنه؟ در این اپیزود سراغ یکی از بحث‌برانگیزترین مفاهیم دنیای مدرن می‌ریم: افسانه شایسته‌سالاری (Meritocracy).با هم بررسی می‌کنیم که:واقعاً چقدر از موفقیت نتیجه تلاش شخصیهنقش شانس، طبقه اجتماعی، روابط، محیط و ساختارهای نابرابر چیه؟چرا باور «هرکس موفقه حتماً شایسته بوده» می‌تونه خطرناک باشه؟این طرز فکر چه‌طور باعث قضاوت‌های ناعادلانه و فشارهای ذهنی می‌شه؟و مهم‌تر از همه: پس تلاش کردن چه ارزشی داره؟در این گفتگو از تجربه‌ها، تحقیقات علمی، مثال‌های واقعی و نگاه‌های فلسفی کمک می‌گیریم تا بفهمیم موفقیت یک معجون پیچیده است، نه یک رابطه خطی بین تلاش و مقصد.اگر دوست دارید نگاه‌تون به موفقیت، شانس و مسیر زندگی عمیق‌تر بشه، این اپیزود رو از دست ندید.

توی این اپیزود رفتیم سراغ یکی از مهم‌ترین چالش‌های این روزها: تمرکز.این‌که چرا وسط انجام کارهای مهم، ذهنمون می‌پره سمت کارهای بی‌اهمیت… چرا هر نوتیفیکیشن کوچیکی می‌تونه قطار فکرمون رو از ریل خارج کنه… و چرا گاهی حتی بدون هیچ حواس‌پرتیِ بیرونی، خودمون بزرگ‌ترین مانع تمرکز خودمون می‌شیم.در این قسمت درباره این‌ها حرف می‌زنیم:نقش مغز و مکانیسم‌های دفاعی در فرار از کارهای سختچرا تمرکز کردن این‌قدر سخت شده؟چرخه‌های مخفی «تعویق» و «انرژی ذهنی»چطور محیط، موبایل، آدم‌ها و حتی استرس‌های روزمره تمرکز رو می‌بلعنراهکارهایی واقعی، عملی و تست‌شده برای ساختن تمرکز در زندگی شلوغ امروزتکنیک‌های کوچک اما موثر که همون روز می‌تونی امتحانشون کنیاگه تو هم حس می‌کنی ذهنت مدام بین کارها می‌پره، کارهای مهم رو جا می‌ذاری، یا می‌خوای دوباره کنترل توجه رو برگردونی دست خودت، این اپیزود دقیقاً برای توئه.

همه‌ ما آدم‌هایی داریم که ارتباط باهاشون سخت می‌شه، جایی که مکالمه از گفت‌وگو به دفاع، واکنش و تقابل تبدیل می‌شه.در این اپیزود سراغ پشت‌صحنه‌ی این لحظات می‌ریم:این‌که در لحظه‌ی مخالفت، بدن و مغزمون چطور وارد حالت دفاعی می‌شن و چرا طرف مقابل هم دقیقاً همین مسیر رو طی می‌کنه.یاد می‌گیریم فرق شنیدن و گوش‌دادن فعال چیه و چطور با یک توجه واقعی، به طرف مقابلمون پاداش عصبی می‌دیم و مسیر مکالمه رو عوض می‌کنیم.در مورد نقش سکوت هوشمندانه حرف می‌زنیم؛ سکوتی که قطع ارتباط نیست، فضای فهمیدنه.چند تا کتاب معرفی می کنیم و از ابزارهای ساده‌ای می‌گیم برای وقتی که مکالمه گره می‌خوره و به عرصه‌ی رقابت و برنده-بازنده شدن نزدیک می‌شه.به زبان بدن، حضور در لحظه، نه گفتن بدون احساس گناه و شیوه‌ی مدیریت اختلافات کلامی می‌پردازیم، تا ارتباط به‌جای جنگ، به مسیر فهمیدن و همکاری برگرده.اگر تا حالا وسط یک مکالمه احساس کردی همه‌چیز ناگهان قفل شده، این اپیزود برای توئه.

اپیزود 7 در‌ مورد هوش مصنوعی و تاثیراتش در زندگی امروز و آیندمونه. تو این اپیزود با پویا، سمانه و یاسر گفتگو کردم؛ هر سه نفرشون به‌نوعی در حوزه‌ی هوش مصنوعی تخصص دارن و تحصیلات دانشگاهی‌شون هم تو همین زمینه بوده.ما در دوره‌ای زندگی می‌کنیم که هوش مصنوعی از مرزِ خیال‌پردازی‌های فیلم‌ها و داستان‌ها عبور کرده و به‌طور عمیق وارد زندگی روزمره‌مون شده؛ تا جایی که حضورش امروز در تار و پود زندگیمون کاملاً محسوسه.در مورد نگرانی‌های جامعه درباره‌ نفوذ هوش مصنوعی در زندگی‌مون و تأثیری که بر آینده‌مون می‌ذاره صحبت کردیم. همین‌طور، جنبه‌های مثبت و منفی هوش مصنوعی رو بررسی کردیم و کاربردهای عملی ابزارهای قابل دسترس، مثل چت‌جی‌پی‌تی، رو مرور کردیم.البته روشنه که کاربردهای هوش مصنوعی در علم و صنعت امروز بسیار فراتر از مباحث عمومیه و در حوزه‌های پیچیده‌ای مثل پزشکی، تشخیص بیماری‌ها، ژنتیک و مهندسی استفاده می‌شه. اما برای قابل‌فهم بودن گفتگو، و البته با توجه به محدودیت دانش تخصصی خودمون، تصمیم گرفتیم در حد یک بحث عمومی و قابل‌دسترسی به موضوع نگاه کنیم.

فکر می کنی افزایش درآمد با خوشحالی چه ارتباطی داره؟ اصلا خوشحالی چیه و چه تفاوتی با خوشبختی داره؟ آیا می تونیم خوشحال باشیم ولی احساس خوشبختی نداشته باشیم؟ یا برعکس حس کنیم خوشبختیم و همزمان از چیزی ناراحت باشیم؟ چه طور باید میزان خوشبختیمون رو اندازه گیری کنیم؟ چطور تعادل بین خوشی های لحظه ای و رضایتمندی درونی رو برقرار کنیم؟اینا سوال هایی هستن که تو این اپیزود در موردشون صحبت کردیم.

تو دنیایی که هر روز تعریف جدیدی از قدرت، آزادی و زنانگی ارائه می‌شه، زن بودن یعنی تلاش برای حفظ معنا میان تضادها. یعنی مقابله با پیش فرض هایی که قرن ها و حتی هزاران سال هم در ذهن زنان و هم مردان بوده و پیدا کردن یک هویت جدید.برای این اپیزود در سفرم به شیکاگو، این فرصت رو داشتم تا با دو خانم، دو دوست قدیمی و دو مهاجر‌ موفق صحبت کنم و مستقیم از نگرش و تجربه زن بودنشون تو دنیای امروز بپرسم. خانم نگار، دکتری تحقیق در‌ عملیات از دانشگاه Carnegie Melllon فیلادلفیا، و استاد دانشگاه و مدیر دپارتمان علوم و تحقیقات دانشگاه ایالتی ایلینوی.و خانم پویا، فوق لیسانس MBA و Big Data از دانشگاه Simon Fraser ونکوور, متخصص هوش‌مصنوعی و کلود در شرکت مایکروسافت دو مهمون من بودن. ازشون در مورد چالش هایی که تو حرفه شون مواجه بودن پرسیدم. این گفتگوی باحال رو از دست ندین. 

شانس و انتخاب های ما چقدر در زندگی ما تاثیرگذارند؟ آیا اتفاقات زندگی ما نتیجه سلسله اتفاقات تصادفی هستند یا جهان از نظم خاصی پیروی می کند که انتخاب های ما و شانس تاثیر چندانی در آن ها ندارند؟ اگر همه چیز از پیش تعیین شده اند پس نقش اختیار و انتخاب های ما در زندگی چیست؟ مهمان این اپیزود از پادکست پرانتز باز، خسرو پیچکا، دکتری صنایع و Data Scientist، متخصص و‌ محقق بهینه سازی عملیاتی در شرکت Walmart هستند. با خسرو سعی کردیم در مورد نقش تصادف و انتخاب هامون‌ تو زندگی صحبت کنیم. این اپیزود رو از دست ندید! 

ما از لحظه‌ای که هر روز از خونه بیرون می‌ریم، وارد تعامل با آدم‌ها می‌شیم. خیلی وقت‌ها این تعامل‌ها گذرا و ساده‌ان، اما گاهی لازم می‌شه از مهارتی به نام نتورکینگ استفاده کنیم تا بتونیم در کوتاه‌مدت و بلندمدت از ارتباط‌هامون بیشترین بهره رو ببریم.نتورکینگ به زبان ساده یعنی برقراری ارتباط مؤثر با آدم‌ها برای تبادل اطلاعات، تجربه، یا فرصت‌ها. یعنی اینکه بتونی با افراد در زمینه‌ی کاری یا علاقه‌مندیت آشنا بشی، رابطه بسازی، و این ارتباط رو حفظ کنی تا در آینده بتونه برای هر دو طرف مفید باشه، چه پیدا کردن کار، چه یادگیری، چه همکاری. در فارسی بهش می‌گیم شبکه‌سازی؛ مفهومی که خیلی‌ها اون رو فقط در حد آشنا شدن با افراد جدید می‌دونن، در حالی‌که در عمل، پیچیده‌تر از این حرف‌هاست، چون دو انسان با ذهن‌ها و رفتارهای متفاوت در دو سوی این ارتباط قرار دارن.در این اپیزود، درباره‌ی مفهوم نتورکینگ بیشتر صحبت کردیم، پیش‌فرض‌های رایج درباره‌ش رو بررسی کردیم، و در آخر چند تا راهکار عملی گفتیم که می‌تونه توی مسیر ساخت و حفظ ارتباطات مؤثر به دردتون بخوره.

از زمان ناصرالدین‌شاه قاجار، سفر به کشورهای دیگر، به‌ویژه به غرب، همیشه برای ایرانی‌ها جذاب بوده. از اون دوران تا امروز، مهاجرت یکی از دغدغه‌های اصلی مردم ایران باقی مونده، گاهی کمتر، گاهی بیشتر، اما همیشه در ذهن خیلی‌ها جریان داشته.در اپیزود اول پادکست، سراغ چالش‌ها و ترس‌های ابتدایی مهاجرت رفتیم. درباره‌ی این صحبت کردیم که مسیر «جا افتادن» در کشور مقصد چطور می‌تونه برای هر کسی متفاوت باشه؛ و اینکه آیا چیزهایی مثل زبان کشور جدید رو باید به‌عنوان مانع دید یا فرصتی برای رشد و تجربه‌ای تازه؟برای آشنایی بیشتر با موضوع مهاجرت، چند منبع کاربردی براتون معرفی کردیم که می‌تونن کمکتون کنن:چه عواملی باعث مهاجرت میشن؟https://www.youtube.com/watch?v=cV4zCTZV7EMچطور مناسبترین کشور برای مهاجرت رو انتخاب کنم؟https://www.pearsonpte.com/articles/8-things-to-consider-before-moving-abroadچطور بعد از مهاجرت از امنیت روانیم مراقبت کنم؟https://daroon.me/mental-health-after-immigration/

ما کی هستیم؟ چرا این پادکست رو شروع کردیم؟ چرا پرانتز باز؟ و باقی ماجرا...