رادیو پیدایش

نشست نهم از سلسله‌نشست‌های «سهراب» به‌ نمایش و نقد تابلوی “درخت زندگی” اختصاص داشت. تابلوی نقاشی درخت زندگی اثر سمائه شریفی است و چنان‌که از نام آن برمی‌آید به درخت زندگی اسطوره‌ای می‌پردازد، البته با نگاهی نو و در قالب سبکی مدرن! این نشست روز سه‌شنبه ۳۱ تیرماه ماه ۱۴۰۴، در نگارخانه لاجورد برگزار شد. در بخش نخست برنامه، سمائه شریفی؛ تصویرگر و نقاش، در خصوص خلاقیت هنری در آثار خود توضیحاتی ارائه کردند، سپس به دلیل و لحظه‌ی خلق این اثر پرداختند و ارتباط این اثر با اسطوره‌ی درخت زندگی. سپس نسترن هاشمی؛ عضو کانون مطالعات اسطوره‌شناختی میت‌اوخته، با رویکرد «اسطوره‌شناسی توصیفی» روایت‌های اسطوره‌ای درخت زندگی در فرهنگ ایرانی را بررسی کردند، ساینا محمدی‌خبازان؛ پژوهشگر ارشد گروه پژوهشی هنر و معماری پیدایش، با روش اسطوره‌شناسی تحلیلی، به معنا و مفهوم روایت‌‌ درخت زندگی نزد ایرانیان و دلیل ارجاع هنرمند به آن پرداختند، و در بخش پایانی نشست، بهروز عوض‌پور—مؤلف، مترجم، استاد دانشگاه و رئیس گروه پژوهشی هنر و معماری «پیدایش»— با روش اسطوره-باستان‌‌شناسی، به نقد و تحلیل اثر «درخت زندگی» پرداختند و بررسی رویکرد این اثر نسبت به اسطوره و در نتیجه نوع‌ خلاقیت هنری به کار گرفته شده در آن.

نشست هشتم از سلسله‌نشست‌های «سهراب» به‌ نقد و تحلیل فیلم کوتاه “زرافشان” اختصاص داشت. فیلم کوتاه زرافشان اثر نغمه شریفی، روایت فولکلور ایرانی زرافشان را با تکنیک‌های نوین در قالبی مدرن به تصویر درآورده است. این نشست روز سه‌شنبه، ۳۰ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۴، در نگارخانه لاجورد برگزار شد. در بخش نخست برنامه، نغمه شریفی، هنرمند چند رشته‌ای به نحوه‌ی خلق این اثر و دلایل آن اشاره کردند و توضیحاتی در خصوص اجرای آن ارائه کردند. سپس جوادصفوی؛ منتقد سینما و دبیر اجرایی کانون سینما و تئاتر فانتاسموگوریا، از کارگروههای گروه پیدایش، وجوه سینمایی و نحوه‌ی نمایش اثر را بررسی کردند؛ سپس سهند محمدی‌خبازان؛ پژوهشگر ارشد گروه پژوهشی هنر و معماری پیدایش به وجه هنری اثر و سبک هنری فیگوراتیویسم نو پرداختند، و در بخش پایانی نشست، بهروز عوض‌پور—مؤلف، مترجم، استاد دانشگاه و رئیس گروه پژوهشی هنر و معماری «پیدایش»— به وجه اسطوره‌شناختی اثر پرداختند و فولکلور زرافشان را با روش اسطوره‌-انسان شناسی ساخت‌گرای استراوس تحلیل کردند.

نشست هفتم از سلسله‌نشست‌های «سهراب» به‌ نقد و تحلیل رمان “ایزدبانو سکوت می‌کند” اختصاص داشت. نویسنده‌ی این رمان نسترن هاشمی است. این رمان با الهام از اسطوره‌ی اینانا، به روایتی مدرن در زمان حال می‌پردازد و داستان را در سه قسمت از زبان سه شخصیت اصلی رمان پیش می‌برد. این نشست روز سه‌شنبه ۲۶ فروردین‌ ماه۱۴۰۴، در نگارخانه لاجورد برگزار شد. در بخش نخست برنامه، نسترن هاشمی؛ هنرمند و عضوکانون مطالعات اسطوره‌شناختی میت‌اوخته، توضیحاتی در خصوص نحوه‌ی خلق اثر، چگونگی مواجهه‌ با اسطوره‌ها و نحوه‌ی به کارگیری اسطوره‌ در این رمان ارائه دادند. سپس مازیار آخوندی؛عضو کانون مطالعات اسطوره‌شناختی میت‌اوخته، با روش اسطوره‌شناسی طبیعی به روایت اسطوره‌ای پس‌پشت این رمان پرداختند؛ ساینا محمدی‌خبازان؛ پژوهشگر ارشد گروه پژوهشی هنر و معماری پیدایش، با روش اسطوره-باستان‌شناسی، تحلیلی فمینیستی از  شخصیت زن قهرمان رمان و شخصیت زن اسطوره‌ای درون رمان ارائه دادند، و در بخش پایانی نشست، دکتر بهروز عوض‌پور؛ مؤلف، مترجم، استاد دانشگاه و رئیس گروه پژوهشی «پیدایش»، با روش روان-اسطوره‌شناسی به تحلیل روان-اسطوره‌شناسانه‌ی قهرمان اصلی رمان و دیگر شخصیت‌های آن پرداختند.

نشست ششم از سلسله‌نشست‌های «سهراب» به‌ نمایش و نقد مرقع بهار مولانا اختصاص داشت. مرقع بهار مولانا از سوی جمعی از هنرمندان و پژوهشگران حیطه‌ی کتا‌ب‌آرایی به انجام رسیده است. حسن محمدی سرپرست کارگاه و بهروز عوض‌پور مشاور هنری این مجموعه بوده‌اند.این نشست روز سه‌شنبه ۱۴ اسفند ماه ۱۴۰۳، در نگارخانه لاجورد برگزار شد. در بخش نخست برنامه حسن محمدی، رئیس موسسه‌ی فرهنگی-هنری کتاب‌آرایی ایرانی و سرپرست کارگاه مرقع بهار مولانا، به فرایند خلق این مرقع پرداختند. سپس در بخش دوم، محسن جدیدی؛ خط و خوشنویسی در این مرقع را مورد تحلیل و بررسی قرار دادند، نسترن هاشمی؛ عضو کانون مطالعات اسطوره‌شناختی میت‌اوخته، با روش اسطوره‌شناسی تحلیلی به گل و مرغ در مرقع بهار مولانا پرداختند، مازیار آخوندی؛ عضو کانون مطالعات اسطوره‌شناختی میت‌اوخته، با روش اسطوره‌شناسی طبیعی نقش‌مایه‌های‌ تشعیر، تذهیب و نگاره‌های مرقع بهار مولانا را مورد بررسی قرار دادند، ساینا محمدی خبازان؛ پژوهشگر ارشد گروه پژوهشی هنر و معماری پیدایش، با روش اسطوره-باستان‌شناسی به رزم و بزم توامان دیو و دیوکش در مرقع بهار مولانا پرداختند، سهند محمدی خبازان؛ پژوهشگر ارشد گروه پژوهشی هنر و معماری پیدایش، با روش روان-اسطوره‌شناسی خلاقیت هنری در مرقع بهار مولانا را تحلیل کردند و در بخش پایانی نشست، بهروز عوض‌پور—مؤلف، مترجم، استاد دانشگاه و رئیس گروه پژوهشی هنر و معماری «پیدایش»، و مشاور هنری مرقع بهار مولانا - با روش نشانه-اسطوره‌شناسی به مفاهیم جزء و کل در مرقع بهار مولانا پرداختند.

نشست پنجم از سلسله‌نشست‌های «سهراب» به‌ نمایش و نقد مجموعه آثار هبوط اختصاص داشت. مجموعه آثار هبوط مجموعه‌ی شش تابلوی نقاشی است که خانم دلارام فقانی به تصویر کشیده‌اند. دلارام فقانی در این مجموعه به روایت هبوط در آیین مانوی پرداخته‌ است. این نشست روز سه‌شنبه ۱۶ بهمن ماه ۱۴۰۳، در نگارخانه لاجورد برگزار شد. در بخش نخست برنامه، دلارام فقانی؛ تصویرساز و معلم هنرستان، به نحوه‌ی خلاقیت هنری خود در آفرینش این اثر پرداختند. سپس مازیار آخوندی؛ عضو کانون مطالعات اسطوره‌شناختی میت‌اوخته، روایت آفرینش در آیین مانی را بیان کردند و به تطبیق آن با اثر پرداختند، سهند محمدی‌خبازان؛ پژوهشگر ارشد گروه پژوهشی هنر و معماری پیدایش، به وجه هنری اثر و سبک هنری مینیمالیسم پرداختند، و در بخش پایانی نشست، بهروز عوض‌پور—مؤلف، مترجم، استاد دانشگاه و رئیس گروه پژوهشی هنر و معماری «پیدایش»— با تاکید بر رنگ در این اثر به نقد اسطوره‌شناختی اثر پرداختند.

نشست چهارم از سلسله‌نشست‌های «سهراب» به‌ نمایش و نقد تابلوی نقاشی سین‌دخت و رودابه اختصاص داشت. تابلوی نقاشی سین‌دخت و رودابه چنان که از اسم آن پیداست به دو شخصیت اسطوره‌ای سین‌دخت و رودابه می‌پردازد که در شاهنامه‌ی فردوسی روایت شده‌اند و در این اثر با نگاهی مدرن و متفاوت از سوی فاطمه پشنگ‌پور به تصویر کشیده شده‌اند. این نشست روز سه‌شنبه، ۱۱ دی ماه ۱۴۰۳، در نگارخانه لاجورد برگزار شد. در بخش نخست برنامه، فاطمه پشنگ‌پور هنرمند و نقاش با بیان روایت سیندخت و رودابه، توضیحاتی درباره‌ی اثر خود ارائه کردند. سپس محمد کلانتر؛ متخصص ادیان تطبیقی به مواجهه‌ی هنرمند با شاهنامه در عصر معاصر پرداختند، ساینا محمدی‌خبازان ؛ پژوهشگر ارشد گروه پژوهشی هنر و معماری پیدایش، به وجه هنری اثر و سبک هنری اکسپرسیونیسم پرداختند، و در بخش پایانی نشست، بهروز عوض‌پور—مؤلف، مترجم، استاد دانشگاه و رئیس گروه پژوهشی هنر و معماری «پیدایش»— با نگاهی اسطوره‌شناختی به تحلیل وجوه اسطوره‌ای اثر پرداختند.

نشست سوم از سلسله‌نشست‌های «سهراب» به نقد و تحلیل رمان دیااُکو، نخستین پادشاه ایران اختصاص داشت. این اثر را مجید قدیانی (نویسنده) و حمید افشار (باستان‌شناس) به‌طور مشترک تألیف کرده‌اند. رمان “دیااُکو، نخستین پادشاه ایران” با نگاهی به زندگی دیااکو، نخستین پادشاه مادها، نوشته شده است، البته این اثر صرفاً بازنمایی مستند تاریخ نیست، بلکه با تلفیق عناصر تاریخی و اسطوره‌ای، روایتی متفاوت و دراماتیک ارائه می‌دهد.این نشست روز سه‌شنبه، ۶ آذر ۱۴۰۳، در نگارخانه لاجورد برگزار شد. در بخش نخست برنامه، مجید قدیانی و حمید افشار توضیحاتی درباره‌ی نحوه‌ی نگارش رمان ارائه کردند. سپس پژند سلیمانی، نویسنده و منتقد ادبی، به تحلیل وجوه ادبی اثر پرداخت. و در بخش پایانی نشست، دکتر بهروز عوض‌پور—مؤلف، مترجم، استاد دانشگاه و رئیس گروه پژوهشی «پیدایش»—با نقد مفهوم رمان تاریخی، نسبت میان رمان، اسطوره و تاریخ را بررسی کرد و از این منظر به تحلیل اثر پرداخت.

نشست دوم از سلسله نشست‌های سهراب به نمایش و نقد فیلم کوتاه من زالم اختصاص داشت. نویسنده و کارگردان این اثر هومن نادری است. هومن نادری پژوهشگر، مدرس، نویسنده و کارگردان ایرانی است که از میان آثار او می‌توان به مستند پژوهشی از سوگ سیاوش تا تعزیه و فیلم‌های کوتاه من زالم، فلس و در جستجوی سیگنال اشاره کرد. این میان فیلم کوتاه من زالم در جشنواره‌های متعدد داخلی و خارجی جوایز شایان توجهی به دست آورده است و از همین راه این نشست به نقد فیلمکوتاه من زالم اختصاص یافته است.نشست دوم از سلسله نشستهای سهراب که سه شنبه 8 آبان 1403 در محل نگارخانه لاجورد برگزار شد، هومن نادری کارگردان فیلم توضیحاتی درباره فیلمی که ساخته بود داد. پس از پخش فیلم ابتدا جواد صفوی و سپس امیررضا نوری پرتو دو منتقد سینما به تبیین وجوه سینمایی این اثر پرداختند. در آخرین بخش نشست دکتر بهروز عوض پور اسطوره شناس  درباره ابعاد مختلف اسطوره ای این فیلم کوتاه سخنرانی کرد.

نشست نخست از سلسله نشست‌های سهراب که به همت گروه مطالعات اسطوره شناختی میتوخته از کانونهای گروهپژوهشی پیدایش برگزار می شود، به رونمایی از کتاب "اسطوره ‌و اسطوره‌شناسینزد ژرژ فردریش کروزر- اسطوره‌شناسی تمثیلی دو دولت‌خانه: تخت‌جمشید و عالی‌قاپو"اختصاص داشت. این کتاب حاصل کار پژوهشگران، بهروز عوض‌پور، سهند محمدی خبازان و ساینامحمدی خبازان است. در این نشست که 19 تیر 1403 در محل نگارخانه لاجورد برگزار شد، مولفانکتاب به ابعاد مختلف این پژوهش و چالش ها و یافته های حاصل کارشان پرداختند و دکترکاوه رشیدزاده و دکتر مهرک‌علی صابونچی به عنوان منتقدان جلسه سخنرانی کردند.

در این اپیزود به معرفی گروه پژوهشی پیدایش، برنامه ها و روند فعالیتهای آن می پردازیم. رادیو پیدایش را در اپ پادکست و کست باکس می توانید دنبال کنید. گروه پژوهشی پیدایش، با مجوز رسمی از وزارت علوم، تحقیقات و فن‌آوری با غایت بسترسازی، بسط، و ارتقای فعالیت‌های پژوهشی در حیطه هنر در پی تحقیق روش‌مند و نظام‌مند در تمامی ارکان هنر است. این گروه تاکنون سه کارگروه تخصصی کانون مطالعات اسطوره‌شناختی میت‌اوخته، کانون سینما ‌و تئاتر فانتاسماگوریا و کانون گردشگری تری‌دی را برای پیش‌برد اهداف خود راه‌اندازی کرده است.