Klioren Basoa

Aste honetako saioan Frantziar Iraultzaren kausez eta Frantzian nahiz Euskal Herrian izandako ondorioez jardungo gara, gertaera historiko esanguratsu honen lehen urteak aztertuko ditugularik.

1875an, hogeita bat urte eskas zituela, bere emaztearekin eta koinatarekin joan zen Ekuatore Gineara Manuel Iradier y Bulfi gasteiztarra, bi eskupeta, ikerketa zientifikoak egiteko materialak eta Espainiako gobernuaren menpeko erakunde afrikanista batek emandako 10 000 pezetarekin. Bi urte eta erdiz aritu zen oihan eta mendikate zeharkaezinetan barrena bidaiatzen Afrikako lurralde ezberdinetan barna. Hari esker lortu zuen Espainiak gero Ekuatore Ginea izango zenaren gaineko kontrola.

Gaurkoan Aitor Aspururi egin diogu elkarrizketa, drogen problematikaren inguruan hainbat hitzaldi egin izan di tuena. Eta berarekin duela hogeita hamar urte jaso izan zen heroinaren booma izan dugu mintzagai.

Aste honetako Klioren Basoan historiaren inguruko gaiak apur bat alboratu eta etnologiari lotuko gatzaio bete-betean. Ihauteriak izango ditugu mintzagai eta, horretarako, Euskal Herriko zazpi probintziak zeharkatu beharko ditugu iparretik hegora eta sartaldetik sortaldera.

Gaurkoan Natxo Urkixori egin diogu elkarrizketa. Izan ere, bera Laudioko alkate izanagatik ezaguna den arren, duela hainbat urte Laudioko bertoko euskararen inguruko ikerketa sakon bat egin zuen eta horren harira mintzatu gara.

Aste honetan 1376ra joango gara, urte horretan Nafarroako errege zen Karlos Evreuxkoak Adriatikoaren ertzean kokaturiko herrialde hau konkistatzen saiatu baitzen.

Aste honetako saioan, homo sapiensa ailegatu aurretik, Euskal Herrian bizi izan ziren lehen gizakietaz jardungo gara. Egin dezagun bidaia luze bat historiaurrera.

Gaurkoan erromatarrak Euskal Herrira nola iritsi ziren jakiteko 2200 urtez egingo dugu iraganera.

Gaurko saioan Zuberoa eta Biarno artean 1939tik 1945ra bitarte funtzionatu zuen Gurseko kontzentrazio esparruaz jardungo gara, non milaka euskaldun izan ziren gatibatuak.

Gaur 718tik 1067ra bitarte gure herrian izandako musulmanek emandakoak eta bizitakoak ikertuko ditugu.

1661ean Zuberoako herria Luis XIV.aren eta Iruriko kondearen aurka altxatu ziren Bernart Goinetxe Matalas apaizak gidaturik.

Euskal Herriko historian dagoen pertsonaiarik deigarrienetariko bat dugu Katalina Erausokoa, Moja Alfereza ezizenaz liburuetara jauzia egin zuena. Emakumea izanik bere bizitza gehiena gizon plantak eginez, armadan sartuta, igaro zuena, mila abentura eta ankerkeria eginaz.

Gaurko programa berandu xamar kaleratu dugu, osasun arazoak direla eta ezin izan dudalako lehenago egin. Bertan, Durangon XV. mendean egondako herexeen gaia hartu dugu mintzagai.

Gaurko Klioren Basoa zaioan Baztango bailarara egingo dugu bidaia eta bertan mendeetan zehar bizi izan ziren a rraza madarikatu bateko kideak ezagutuko ditugu, betidanik mezpretxatuak eta jazartuak izandakoak.

Gaurkoan Euskal Herriaren ertzetako bateraino joango gara bere sekretuak ezagutzera eta, zehazki, duela hogei bat urte desagerturiko bertoko euskalkiaz arituko gara hizketan. Animatu eta galdu zaitez gurekin Klioren Basoan hemen klik eginaz:

Duela zenbait hilabete grabatu baina orain arte emititu gabeko saio bat dakarkizuegu gaurkoan oporrak direlarik kausa. Ea gustuko duzuen!