181 - Voor nieuwe Kamerleden en bewindslieden: lessen uit de politieke praktijk van Jet Bussemaker

Nu de kabinetsformatie met horten en stoten begonnen is, is de tijd rijp om vooruit te kijken naar de grote thema’s voor een volgend kabinet. In deze coronacrisis met ongekende gevolgen voor gezondheid en welvaart zijn weinig onderwerpen zo actueel en zo complex als de zorg voor mensen en bescherming van hun gezondheid. Jaap Jansen en PG Kroeger praten daar in deze aflevering over met Jet Bussemaker, voormalig PvdA Tweede-Kamerlid, staatssecretaris van Volkgezondheid, Welzijn en Sport en minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.Welke lessen kan zij uit haar politieke ervaring doorgeven aan de 69 nieuw aangetreden Tweede-Kamerleden en de nieuwe bewindslieden die over enige tijd hun opwachting maken?Ze is hoogleraar beleid, wetenschap en maatschappelijke impact aan de Universiteit Leiden en voorzitter van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving. Onlangs publiceerde ze het boek ‘Ministerie van Verbeelding. Idealen en de politieke praktijk.’ Een sleutelervaring is het afschaffen van de ‘vijf minuten registratie’ in de thuiszorg. Ruim tien jaar nadat ze daarvoor tekende, hoorde ze Hugo de Jonge op de radio aankondigen dat hij van die registratie af wilde. Ze moest even in haar arm knijpen: “Hè? Heb ik dat niet al gedaan?” De stroperigheid is groot in Den Haag.Bussemaker kijkt met veel begrip en compassie naar bewindslieden uit Rutte III zoals Bruno Bruins, Hugo de Jonge, Martin van Rijn en Tamara van Ark. Maar ze kan ook met kritische afstand kijken naar hun beleid. Uit haar ervaringen blijkt dat al te makkelijke slogans niet helpen. Waar heb je het bijvoorbeeld over als je pleit voor ‘minder marktwerking’? Het opnieuw ‘verstatelijken’ van de organisatie en toedeling van de zorg brengt ook veel nadelen terug, en bureaucratische systemen. Of mensen er vervolgens echt beter van worden en meer gerichte, doeltreffende zorg krijgen is nog maar de vraag. Een belangrijke les is dan ook dat gezondheid en beleid veel meer raken dan alleen medische handelingen en ‘patiënten’. Mensen worden niet alleen ziek van virussen of aandoeningen, maar ook van schuldproblemen, consumeren, werk en slechte leefomgeving. Bussemaker pleit voor een veelomvattender blik. Dat leidt tot een serie diepingrijpende ‘missies’: onderwerpen voor de toekomst waarmee een nieuw kabinet aan de slag kan.Jansen en Kroeger dagen haar tevens uit over het grote thema van het ‘cultuurbeleid’. De vele maatschappelijke controverses, worstelingen én verrijking rond vragen van migratie, demografie, multiculturele veranderingen en identiteit leidt tot de vraag ‘wie wij zijn’. Heeft Nederland trouwens - anders dan landen als Frankrijk en Duitsland – wel een eigen cultuurbeleid? Bussemaker komt met opmerkelijke verhalen en smakelijke details. Niet in het minst over misschien wel hét moment van haar ambtstermijn, de totaal onverwachte strijd over de aankoop van twee iconische portretten van de hand van Rembrandt: Marten en Oopjen.Ook denkt ze hardop na over de toekomst van ‘links’ en wat haar eigen Partij van de Arbeid na opnieuw een zwak verkiezingsresultaat moet doen. En hoe nu verder met de kabinetsformatie en met Mark Rutte?***Deze aflevering is mede mogelijk gemaakt door donaties van luisteraars via de site Vriend van de Show. Sponsoring of adverteren is ook mogelijk. Stuur een mailtje naar [email protected] en we nemen contact met u op!***Verder lezenJet Bussemaker – Ministerie van Verbeelding (Balans, 2021)Vrienden van de show maken kans op een exemplaar van het boek van Jet Bussemaker. Uitgeverij Balans stelt vijf exemplaren beschikbaar!Wil je meedingen, stuur dan een mailtje met je naam en postadres naar [email protected] Misschien heb je dan volgende week het boek al in huis!Bussemakers gelijk (ScienceGuide, 1 oktober 2015)***Verder luisteren180 - Kabinetsformatie 2021: Hoe Mark Rutte de eenzaamste man van het Binnenhof werd179 - Kabinetsformatie 2021: Verkenners die schielijk van het toneel verdwijnen, een politieke sluipmoord en de 'gouden standaard' van wijs en effectief formeren154 - Watergezant Henk Ovink: 'Negentig procent van alle rampen in de wereld heeft met water te maken'***Tijdlijn00:00:00 – Intro00:02:46 – Deel 100:44:37 – Deel 201:22:57 – Uitro01:23:49 – Einde See omnystudio.com/listener for privacy information.