5. Czym jest fundusz inwestycyjny?

Czy na pewno wiesz, czym jest fundusz inwestycyjny? Na to i inne pytania odpowie Gość Michała Trojanowskiego - Roman Cyganek, wieloletni członek Zespołu Biura Komunikacji Inwestycyjnej Millennium TFI.  Fundusz inwestycyjny, zgodnie z definicją, jest to podmiot zbiorowego inwestowania, mający oddzielną osobowość prawną, której celem działalności jest lokowanie środków pieniężnych, zebranych od uczestników. A prościej… fundusz inwestycyjny porównany zostaje przez eksperta do dużej sakiewki, w której inwestorzy zamieszczają swoje środki, dzięki czemu stają się uczestnikami funduszu i mogą inwestować zgodnie z przyjętą dla niego strategią. Rozwiązania funduszowe są dedykowane m.in. dla osób, które chcą pomnażać swój kapitał przez inwestowanie, ale niekoniecznie mają wiedzę, czas i doświadczenie, by samodzielnie monitorować rynek kapitałowy i chcą zdać się na pomoc profesjonalistów. Fundusze pozwalają również na dostęp do instrumentów trudno- lub nieosiągalnych dla osób fizycznych, szczególnie na rynkach zagranicznych.  A co w praktyce wynika z oddzielnej osobowości prawnej funduszy? Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych - w skrócie TFI - zarządza funduszem, zatrudnia zarządzających oraz reprezentuje fundusz. W przypadku ewentualnej upadłości towarzystwa bądź odebrania licencji, uczestnicy nadal posiadają swoje jednostki uczestnictwa, a zgromadzone na funduszach środki nie wchodzą w masę upadłościową towarzystwa, bowiem ich właścicielami są uczestnicy. Wartość jednostek nadal może się zmieniać, bez względu na sytuację towarzystwa, a zarządzanie w takich okolicznościach przejmuje inny podmiot z rynku. Odrębna osobowość prawna dotyczy także rachunków bankowych - w przypadku upadłości banku prowadzącego rachunki funduszu, środki zgromadzone na rachunkach również nie wchodzą w masę upadłościową banku. Fundusze to nie „wolna amerykanka”. Mogą one inwestować w różne instrumenty – akcje, obligacje, instrumenty pochodne czy surowce. Mogą również oferować różnorodne strategie, jednak zawsze są one ściśle określone, zweryfikowane pod kątem zgodności z prawem i nadzorowane przez Komisję nadzoru Finansowego. Jeżeli ktoś obsługuje za mnie oszczędności, a tak działa fundusz, to jakie są z tego tytułu opłaty? Roman Cyganek wyjaśnia, że wyróżnia się dwa rodzaje opłat: pierwsza to opłata manipulacyjna za nabywanie i zbywanie jednostek uczestnictwa, liczona procentowo od kwoty transakcji. Środki z tego typu opłat w pełni trafiają do dystrybutora, np. do banku, który w swojej ofercie ma fundusze. Druga to opłata za zarządzanie, która jest stałym procentem w skali roku, jej wysokość jest uzależniona od klasy ryzyka funduszu oraz ograniczona ustawowo do 2%. Ekspert szczegółowo opisuje, iż opłata za zarządzanie to nie tylko wynagrodzenia dla zarządzających, ale także opłaty transakcyjne, koszty dostępów do systemów i platform czy dostępy do materiałów analitycznych. Szczegółowe informacje na temat kosztów uwzględnia statut. Co istotne dla inwestora, opłata za zarządzanie jest uwzględniona w publikowanych wycenach jednostek uczestnictwa, zatem weryfikując stopy zwrotu widzimy już finalny wynik, uwzględniający poniesione koszty. A dlaczego fundusze inwestycyjne cieszą się większym zainteresowaniem za granicą, niż w Polsce? Według eksperta nie ma jednej odpowiedzi na to pytanie, bowiem na decyzje może się składać wiele czynników, może to być nieznajomość zasady działania funduszy czy krążące wokół funduszy mity. Pamiętajmy, że funkcjonowanie funduszy inwestycyjnych jest ściśle uregulowane prawem i działając na rynku nie może zagwarantować osiągnięcia założonych celów, ale działa w najlepiej pojętym interesie inwestorów i dąży do ochrony realnej wartości aktywów funduszu inwestycyjnego. Ścisły nadzór nad funkcjonowaniem funduszy, zgodnie z Ustawą o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi z 2004 roku, sprawuje Komisja Nadzoru Finansowego. Przyspieszamy. Następna stacja – inwestycje.