Anayasa'dan Aldığımız Temel Haklarımız Neler?

Kişinin Hak ve Ödevleri (Negatif Statü - Koruyucu Haklar): Bu haklar, devletin müdahale etmemesini gerektiren, bireyin özel alanını koruyan haklardır. Devletin bu alana dokunmaması esastır. Kaynaklarda bu kategoriye giren başlıca haklar şunlardır:    ◦ Kişinin dokunulmazlığı, maddi ve manevi varlığı (Yaşama hakkı ve işkence yasağı).    ◦ Zorla çalıştırma yasağı.    ◦ Kişi hürriyeti ve güvenliği.    ◦ Özel hayatın gizliliği ve kişisel verilerin korunması.    ◦ Konut dokunulmazlığı.    ◦ Haberleşme hürriyeti.    ◦ Yerleşme ve seyahat hürriyeti.    ◦ Din ve vicdan hürriyeti.    ◦ Düşünce, kanaat ve ifade hürriyetleri.    ◦ Bilim ve sanat hürriyeti.    ◦ Basın hürriyeti ve yayın hakları.    ◦ Dernek kurma ve toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı.    ◦ Mülkiyet hakkı.    ◦ Hak arama hürriyeti, kanuni hâkim güvencesi gibi yargısal koruma hakları.• Sosyal ve Ekonomik Hak ve Ödevler (Pozitif Statü - İsteme Hakları): Bu haklar, bireyin devletten aktif olarak bir hizmet veya edimde bulunmasını talep ettiği haklardır. Devletin bu hakları sağlamak için pozitif bir yükümlülüğü vardır. Kaynaklarda belirtilen başlıca sosyal ve ekonomik haklar:    ◦ Ailenin korunması ve çocuk hakları.    ◦ Eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevi.    ◦ Çalışma ve sözleşme hürriyeti, çalışma hakkı ve ödevi.    ◦ Sendika kurma, toplu iş sözleşmesi ve grev hakkı.    ◦ Konut hakkı.    ◦ Sağlık hizmetleri ve çevrenin korunması.    ◦ Sosyal güvenlik hakkı.• Siyasi Hak ve Ödevler (Aktif Statü - Katılma Hakları): Bu haklar, bireylerin devlet yönetimine katılmalarını sağlayan haklardır. Temelde vatandaşlık bağı üzerine kuruludur. Başlıca siyasi haklar şunlardır:    ◦ Türk vatandaşlığı.    ◦ Seçme, seçilme ve siyasi faaliyette bulunma hakları.    ◦ Siyasi parti kurma, partilere girme ve ayrılma.    ◦ Kamu hizmetine girme hakkı.    ◦ Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine (Ombudsman) başvurma hakkı.    ◦ Vatan hizmeti ve vergi ödevi gibi ödevler de bu bölümde düzenlenmiştir.