آواهای کم‌شنیده از دیروز تا امروز • افسانه ملک

تهیه کننده و مجریان: میترا خلعتبری / اسکندر آبادیپخش شده از بخش فارسی دویچه وله در آلمانتاریخ انتشار پادکست: ۲۵ خرداد ۱۴۰۲ copyright ©Deutsche Welleافسانه ملک، خواننده قدیمی وزارت فرهنگ و هنر مهمان این هفته پادکست "آواهای کم شنیده از دیروز تا امروز" است. خوانندگان وزارت فرهنگ و هنر برخلاف خوانندگان رادیو در سال‌های پیش از انقلاب اجازه خواندن در کاباره‌ها و مجالس را نداشتند.افسانه ملک با نام اصلی شهناز کیکاووسی متولد آذر ماه سال ۱۳۲۱ در تهران از خوانندگان وزارت فرهنگ و هنر است.۱۷ ساله بود که در هنرستان موسیقی زیر نظر استاد دوامی، محمد علی امیر جاهد و محمود کریمی ردیف‌های آوازی موسیقی ایرانی را آموخت و در سال ۱۳۳۹ به وزارت فرهنگ و هنر معرفی شد.ملک در سال‌های فعالیت در عرصه موسیقی با ارکستر فرامرز پایور و آهنگسازان دیگری هم‌چون عماد رام، محمد حیدری، رحمت‌الله بدیعی و ... همکاری داشت که حاصل آن، آثاری هم چون "چشم به راه"، "دریغا"، "زلف سیه"، "من چو ماهم"، "عاشق افسونگر" و... است.این خواننده قدیمی تا پیش از انقلاب اسلامی در ایران حدود ۴۰۰ اجرا داشت که البته بسیاری از آنها در دسترس نیست، چرا که در آن زمان وزارت فرهنگ و هنر به خوانندگانش اجازه انتشار صفحه و کاست نمی‌داد.او در پادکست این هفته از این می‌گوید که در ان زمان خوانندگان رادیو می‌توانستند در کاباره‌ها و مجالس مختلف بخوانند اما خوانندگان وزارت فرهنگ و هنر، این اجازه را هم نداشتند اما پس از افتتاح تالار رودکی، خوانندگان وزارت فرهنک و هنر به صورت ماهیانه اجراهایی در آنجا داشتند. افسانه نیز در این سلسله برنامه‌ها با ارکستر فرامرز پایور، سیمین آقارضی و افلیا پرتو همکاری داشت.افسانه ملک در سال ۱۳۵۶ با حسین ملک ازدواج کرد و پس از وقوع انقلاب اسلامی، به دنبال اعمال محدودیت‌های گسترده برای اهالی موسیقی به خصوص زنانی که در این عرصه مشعول فعالیت بودند، تنها به تدریس پرداخت.ملک در پادکست "آواهای کم شنیده از دیروز تا امروز" از تجربه تدریس آواز در این سال‌ها نیز می‌گوید و به این نکته اشاره دارد که شاگردانی که مایل به صداسازی و تمرین آواز هستند نیز مثل گذشته نیستند و بخش قابل توجهی از آنها تنها به داشتن درآمد از این راه فکر می‌کنند.در پادکست این هفته قطعه "زلف سیه" با صدای افسانه ملک که در همکاری با فرامرز پایور، رحمت الله بدیعی و محمد اسماعیلی اجرا شده است را می‌شنوید.