Devlet- Platon (Eflatun)/ V For Vendetta/ Genç Werther’in Acıları-Johann Wolfgang Von Goethe

Her şey birbirine karışmıştı. Sonra bütün evrene düzen veren ruh göründü. Bir insanın içinde iki yan vardır: Biri iyi, biri kötü. İyi yan, kötü yanı buyruğuna aldı mı, buna kendine hakim olma diyoruz. Bunu yapanı da övmüş oluyoruz. Tersine, kötü eğitim görme, kötülerle düşüp kalkma yüzünden iyi yan zayıflar da, kötü yanın buyruğuna girerse, böyle birine de kendinin kölesi deriz. Buysa kötüleme olur. Sana doğa bakımından güzelin ve adaletin ne olduğunu söyleyeceğim: İyi yaşamak adına arzularını dizginlemek yerine, onların mümkün olduğunca gelişmesini sağlamak, iyice geliştikleri zaman korkmadan ve ustaca ortaya çıkan istekleri yerine getirmektir. Ancak bunu herkes yapamaz. Bu nedenle de kendi arzularını serbest bırakmayanlar, utanç ve beceriksizliklerini saklayabilmek adına, arzulu olanları kötüler. İnsanın gözü iki karşıt sebepten, iki türlü bulanır. Biri aydınlıktan karanlığa geçişte olur, öbürü de karanlıktan aydınlığa geçişte. Acaba daha ışıklı bir dünyadan gelip karanlıklara alışamadığı için mi, yoksa bilgisizlikten aydınlığa varıp aşırı bir parlaklıkla kamaştığı için mi bulanık görüyor göz? Birincisi övülecek, ikincisi acınacak bir hâldir. Karanlığa alışmayan göz, ışıklı bir dünyadan geliyor demektir. Ben, yanlış bir şey söylediklerinde eleştirilmekten hoşlanan, başkaları yanlış bir şey öne sürdüğünde, onların bu fikirlerini çürütmeyi seven ve eleştirmek kadar eleştirilmekten de hoşlananlardan biriyim. Hatta diyebilirim ki, düşüncemin çürütülmesini daha çok isterim. Çünkü insanın kendini kötülüklerin en büyüğünden kurtarması, başkalarını kurtarmaktan çok daha iyidir. İnsan için en büyük fenalık, onun, tartışılan konu hakkında yanlış düşüncelere sahip olmasıdır. Daha da fenası, bununla birlikte, inananlar da, bilenler kadar ikna olmuşlardır. Gerçeği bilmek ne kadar güzelse, bilmemek de o kadar utanç vericidir. Apaçık bir gerçek kadar yakalaması zor bir şey yoktur. Ama gerçek asla çürütülemez. Fikirler adına öldürülen ve fikirleri savunurken ölen insanları gördüm. Bir fikri öpemez, ona dokunamaz veya onu tutamazsınız. Fikirler kan ağlamaz. Acıyı hissetmezler. Sevmezler. Bize insanları değil, fikirlerini hatırlamamız söylendi. Çünkü bir adam yenilebilir, yakalanabilir, öldürülebilir, unutulabilir. Fakat bir fikir 400 yıl sonra bile hala dünyayı değiştirebilir. İnsan ruhunun sonsuz olduğunu, hiç yok olmadığını daha anlamadın mı? Herhalde şölenlerde söylenen şarkıyı duymuşsundur. Bu şarkıda yaşamın iyilikleri sayılırken, en önemlisi sağlık, ikincisi güzellik, üçüncüsü de şairin dediği gibi, hilesiz kazanılmış zenginliktir, denir. Hayallerini gerçekleştirebilen insanlara zengin derim ben. Kim bilir belki de yaşamak, ölmektir. Ölmek de yaşamak. Bilinç korkunç bir lanettir. Düşünürsün, hissedersin ve acı çekersin. Hayatta ölmeyi değil de biraz daha yaşamayı istemeni sağlayan her ne varsa, onun için mücadele etmelisin. Acının içinden geçmezsen, dışına çıkamazsın. Geçmişin köşelerine gideceğim. Gölgeli ve karamsar köşelerine bile. Dayanmaya çalışıyorum. Elimden kaydığını bildiğim bir şeye tutunmaya çalışıyorum. Artık burada olmadığını bildiğim halde. Bir masal bile yarıda bırakılmaz. Rüzgar, güçlü kökleri olan bir ağacı yenemez. Yaşamın tadını çıkarmak için, üstünde durulabilecek küçücük bir toprak parçası yeterlidir. Altında yatmak içinse daha da az. Kendini hep hasta bilenin, gerçekten de bedeninde ağrılar hiç eksik olmaz. Sen, Sevilmiş olan. Hiçbir şey bunu değiştiremez.