Hoe staat het in Nederland met de opvang van wetenschappers in nood? (Met Judith Naeff, Dorine Schellens, Ellen Rutten, Linda Johnson, Oleksandra Moskalenko, Ladan Rahbari)

Gastaflevering door Judith Naeff en Dorine SchellensIn januari 2023 publiceerde De Jonge Akademie een kritisch rapport over tekortkomingen in de ondersteuning van gevluchte wetenschappers in Nederland. Sindsdien zijn er alleen maar meer collega’s op de vlucht voor conflict of onderdrukking. Aan de hand van het DJA-rapport onderzoeken Judith Naeff en Dorine Schellens wat Nederlandse instellingen voor hoger onderwijs al voor hen doen, tegen welke obstakels ze aanlopen en hoe het beter kan. Daarover spreken ze met verschillende ervaringsdeskundigen, onder wie Linda Johnson over de oprichting en ontmanteling van Scholars At Risk Nederland en Ellen Rutten over The University of New Europe en het belang van gelijkwaardige samenwerking. Ook Saskia Bovijn, Dina Gusejnova, Aletta Kraneveld en Ladan Rahbari delen hun ervaringen met de ondersteuning van wetenschappers in de verdrukking met ons, zowel binnen Nederland als daarbuiten. Daarnaast luisteren we naar advies van de Oekraïense econoom Oleksandra Moskalenko voor het opbouwen van een betere infrastructuur voor wetenschappers in nood. Inhoud:0:00-1:31 Intro 1:32-4:45 Probleemstelling 4:46-11:57 Rondvraag HO instellingen 11:58-17:40: Vergelijking met omringende landen17:41-20:10: Hoe heeft het zover kunnen komen? 20:11-22:01: Bestaande SAR fellowships 22:02-27:58: Knelpunten rondom SAR fellowships 27:59-34:19: Verwachtingen kennisinstellingen 34:20-39:05: Ellen Rutten over UNE39:06-50:14: Hoe moet het dan wel? Lees hier de volledige transcriptie.Bronnen:Rapport van De Jonge Akademie: Ondersteuning van gevluchte wetenschappers in Nederland (NL) / Support for at-risk scholars in the Netherlands (ENG) (2023). Anke van Gils, Lisa Herzog en Marie-José van Tol.Podcastserie Protecting Academia at Risk: Towards a New Policy Agenda for a Thriving Culture of Higher Education in Europe (PROAC). Elena Trifan. Afl. 16: “New Models for Academic Solidarity: The Brandt School’s Research-at-Risk Initiative” (6 november 2025): Olga Burlyuk & Ladan Rahbari (red.): Migrant Academics’ Narratives of Precarity and Resilience in Europe (2023) deel 1, OA.Ladan Rahbari & Olga Burlyuk (red.): From the Margins. Migrant Academics’ Narratives of Precarity (2026) deel 2, OA.Sija van den Beukel: “Ellen Rutten (49) stopt als UvA-hoogleraar: ‘Mijn rol als Slavist is uitgewerkt’.” Folia (29 augustus 2025): Verder lezen:Linda Johnson: “Scholars at risk: why the Dutch system for protecting persecuted scholars is failing and why the government urgently needs to get involved.” ISS Blog Bliss (11 april 2023). Judith Naeff: “Nederlands hoger onderwijs verzaakt morele plicht jegens wetenschappers en studenten in Gaza.” Science Guide (13 februari 2024). Ellen Rutten en Dorine Schellens: “Opinie: ‘Het is tijd dat Nederland zorgt voor meer gastvrijheid in de academische wereld’.” Het Parool (2 september 2023). Databases:Database voor fellowships van de DAAD (German Academic Exchange Programme)Database #Science for UkraineDatabase voor studenten, wetenschappers & cultuurmakers in nood van The University of New Europe Fellowships:SAFE programmaFedor Stepun Fellowship (RUB Bochum)Philipp Schwartz programmaCARAChoose Europe for ScienceNIAS Safe Haven FellowshipFondsen aan Universiteiten in Nederland:Scholars for Scholars Fonds, LeidenNoodfonds Universiteit UtrechtAmsterdam University FundHet VU Academic Freedom programma en het VU NoodfondsTilburg University NoodfondsNoodfonds Universiteit TwenteNWO Tulp FondsNWO Mozaïek 3.0Organisaties:Scholars at Risk Network (SAR)⁠Overzicht van fellowships van SAR EuropeStichting UAFThe University of New EuropeInspireeurope+ is inmiddels afgerond, maar hun materiaal blijft beschikbaarOff UniversityScholars Rescue FundShelter CityHet UNESCO ProgrammaNoodcomité van de Universiteiten in Gaza en hun programma Isnad