Homerosçu Tek Lider'in, Tek Tanrı'ya Dönüşümü (Monarşi'den Monoteizm'e) - Dücane Cündioğlu

Homeros'un İlyada adlı yapıtında (2.204) şöyle bir anlatım vardır: • Çok başlılığın olması iyi bir şey değildir Bir tek lider, bir tek kral olmalı (οὐκ ἀγαθὸν πολυκοιρανίη: εἷς κοίρανος ἔστω, εἷς βασιλεύς)! Bu dize 9. yüzyıldan itibaren Arapçaya üç şekilde çevirilmiştir: • Cok başlılıkta hayır yoktur (لا خير في كثرة الرؤساء)! • Çok liderin olması övülesi bir şey değildir (لا تحمد كثرة الرؤساء، لكن الرئيس واحد). • Çok liderin olması iyi bir şey değildir, yalnızca bir lider önderlik etmeli ( وليس من الجيد أن يكون الرؤساء كثيرين، لكن الرئيس ينبغي أن يكون واحداً)! Tahmin edileceği üzere müslüman düşünürler bu dizeden Tanrı'nın birliğinin (tevhid) kanıtlarını çıkarsamakta hiç zorlanmayacaklardır. Hele hele bir de belleklerinde şu ayet (21:22) bulunuyorken: • Yerde ve gökte Allah’tan başka tanrılar bulunsaydı, yer de, gök de mutlaka bozulup dağılırdı. (لو كان فيهما الهة الّا اللّه لفسدتا). Yani nasıl evrenin sürekliliği ve kalıcılığı bir tek Tanrı'nın egemenliğine bağlıysa, bir devletin varlığı da bir tek liderin, bir tek kralın egemenliğine bağlıdır. O yüzdendir ki tarih boyunca müslüman bilincinde demokrasi her kafadan bir sesin çıktığı bir "çok başlılık" biçimi olarak algılanmış ve doğal olarak bir tek halifenin, bir tek önderin çevresinde kenetlenmek teopolitik bir erdem sayılmıştır. "Dağdaki çobanın oyuyla benim oyum bir mi olacak!" yakınması yurttaş eşitliğini tanımayan geleneksel bilince özgü bir tutumdur ve bu kültün yıkılmasını ummak için sanırım fazlaca iyimser olmak gerekir.Become a supporter of this podcast: https://www.spreaker.com/podcast/konforsuz-alan--7149611/support.