Tiêu điểm - Điện gió ngoài khơi: Thiết lập “bộ lọc” để phát triển bền vững

VOV1 - Với nhiều năm hoạt động trên biển, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) được đánh giá có lợi thế ở nhiều lĩnh vực như khảo sát, thiết kế, chế tạo kết cấu, lắp đặt, vận hành và bảo dưỡng các công trình ngoài khơi.Điện gió ngoài khơi đang bước vào giai đoạn phát triển mới, khi trọng tâm chính sách chuyển từ khuyến khích đầu tư sang lựa chọn những nhà đầu tư thực sự có năng lực. Nghị định số 272/2026/NĐ-CP của Chính phủ được kỳ vọng sẽ thiết lập "bộ lọc" cần thiết, bảo đảm khai thác hiệu quả tài nguyên biển, đồng thời tạo nền tảng cho sự hình thành ngành công nghiệp điện gió ngoài khơi hiện đại và bền vững. Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, điện gió ngoài khơi được xác định là một trong những trụ cột của quá trình chuyển dịch năng lượng, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và hiện thực hóa mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050. Việt Nam đặt mục tiêu phát triển khoảng 17.000 MW điện gió ngoài khơi vào năm 2035. Không chỉ tạo nguồn điện sạch, lĩnh vực này còn mở ra dư địa phát triển cho các ngành công nghiệp hỗ trợ như cơ khí chế tạo, đóng tàu, logistics, dịch vụ cảng biển; thúc đẩy kinh tế biển, tạo việc làm cho người dân ven biển và góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.Tuy nhiên, khác với điện mặt trời hay điện gió trên bờ, điện gió ngoài khơi là lĩnh vực có quy mô đầu tư rất lớn, yêu cầu công nghệ hiện đại, thời gian chuẩn bị kéo dài và mức độ rủi ro cao. Chính vì vậy, lựa chọn đúng nhà đầu tư ngay từ đầu được xem là điều kiện tiên quyết để bảo đảm khai thác hiệu quả tài nguyên biển.Nếu thiếu cơ chế sàng lọc phù hợp, nguy cơ xuất hiện các dự án chậm tiến độ, kém hiệu quả hoặc doanh nghiệp đăng ký chỉ nhằm "giữ chỗ" sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình phát triển của ngành cũng như việc thực hiện các mục tiêu trong Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.Trong bối cảnh đó, việc Chính phủ ban hành Nghị định số 272/2026/NĐ-CP đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tư duy quản lý, từ khuyến khích đầu tư sang lựa chọn những nhà đầu tư thực sự có năng lực tài chính, công nghệ và kinh nghiệm để triển khai các dự án điện gió ngoài khơi quy mô lớn.Theo quy định, tổ chức đề nghị được giao khu vực biển để khảo sát phải có vốn chủ sở hữu tối thiểu tương ứng 1 tỷ đồng cho mỗi MW công suất đăng ký khảo sát; trường hợp đăng ký nhiều dự án, yêu cầu về vốn được tính trên tổng quy mô công suất. Quy định này cho thấy cơ chế quản lý không còn dừng ở việc xem xét hồ sơ đăng ký mà chuyển sang đánh giá năng lực thực chất của nhà đầu tư ngay từ giai đoạn khảo sát.Việc sàng lọc nhà đầu tư ngay từ đầu là yêu cầu tất yếu đối với điện gió ngoài khơi. Ảnh Petrovietnam.