Wiedza ciała – co powinien wiedzieć o niej projektant-rzemieślnik – Ewa Klekot i Agata Bisping

Rzemiosło wymaga specyficznego rodzaju wiedzy, którą bardzo trudno jest ująć w słowa, ponieważ jest ona tak mocno osadzona w ludzkim ciele, że nie można jej poddać abstrakcji – a język wymaga abstrahowania. O tym, czym jest wiedza ciała, w rozmowie z Agatą Bisping opowie Ewa Klekot. Ewa Klekot wiedzę ciała określa grecką nazwą mētis. Jest to wiedza bardzo lokalna, oparta na uważnej obserwacji zmian zachodzących w bardzo niewielkim wycinku materialnej rzeczywistości. Ten rodzaj wiedzy stanowi o kompetencji rzemieślnika. Okazuje się jednak, że podobne kompetencje mają wykwalifikowani robotnicy fabryczni. Z badań, które nasza rozmówczyni prowadziła w fabryce porcelany, wynika, że w wielu przypadkach wiedza ciała potrzebna przy produkcji przemysłowej ma taki sam charakter jak wiedza ciała potrzebna przy uprawianiu rzemiosła. Wiedza ta jest też bardzo ważna z perspektywy projektanta – dlatego od czasów Bauhausu stanowi ważny, choć czasami zaniedbywany element edukacji w kierunkach projektowych. Ewa Klekot - antropolożka kultury, tłumaczka, kuratorka, doktor nauk o sztuce. Interesuje się interdyscyplinarnym łączeniem humanistyki i nauk społecznych z projektowaniem i działaniami artystycznymi. Kierowała interdyscyplinarnym projektem badawczym „Ludzie z fabryki porcelany” (0264/NPRH4/H2b/83/2016), a ostatnio wspólnie z ceramiczką Olgą Milczyńską zrealizowała wystawę Robić/Rzeczy na Łódź Design Festival 2019. Aktualny obszar badań to antropologia wytwarzania: umiejętności, wiedza ciała, materiały i procesy; tradycje wytwarzania a dziedzictwo niematerialne. Agata Bisping - pomysłodawca i producent konferencji Element Urban Talks. Producent wystaw i wydarzeń kulturalnych poświęconych designowi i architekturze. Współpracuje m.in. z Instytutem Adama Mickiewicza, Mamy Projekt, Fundacją Piękna Polska. Interesujesz się designem? Zapraszamy na naszą stronę: https://design.swps.pl - znajdziesz tam jeszcze więcej merytorycznych materiałów w formatach audio, wideo i tekstowych. Od listopada 2025 inspiracje z zakresu projektowania, kreatywności i innowacji znajdziesz na kanale Strefa Wiedzy Uniwersytetu SWPS. Więcej o projekcie: https://strefawiedzy.swps.pl/