Xã hội chuyển động - AI xâm nhập văn hóa đọc: "Đối thủ" hay là “bạn”?

VOV1 - Trước khi một câu hỏi được gõ lên AI, sẽ có bao nhiêu người còn mở một cuốn sách? Và khi trí tuệ nhân tạo có thể tóm tắt, giải thích, thậm chí "đọc thay" con người, văn hóa đọc sẽ đứng trước nguy cơ bị lấn át hay đang bước vào một cơ hội mới?AI đang thay đổi cách con người tiếp cận tri thức, nhưng chưa chắc làm giảm giá trị của sách. Điều quyết định vẫn là cách mỗi người sử dụng công nghệ.Nếu coi AI là công cụ để gợi mở, tra cứu và đồng hành cùng việc đọc, công nghệ sẽ giúp hành trình khám phá tri thức trở nên thuận lợi hơn. Nhưng nếu thay việc đọc bằng những bản tóm tắt hay những câu trả lời có sẵn, AI rất có thể sẽ lấy đi khả năng suy ngẫm, liên tưởng và phản biện - những điều làm nên giá trị lâu bền của văn hóa đọc.  AI có thể đọc nhanh hơn con người.Có thể nhớ nhiều hơn con người.Thậm chí có thể trả lời gần như mọi câu hỏi.Nhưng AI không thể thay con người cảm nhận một tác phẩm, đồng cảm với một nhân vật hay tự mình tìm thấy những giá trị sau mỗi trang sách.Có lẽ, trong thời đại số, câu hỏi không còn là AI hay sách, mà là làm thế nào để AI trở thành người “bạn” đồng hành, chứ không phải "đối thủ" của chính văn hóa đọc, và của người đọc.