PODCAST · news
AmerykaPL
by AmerykaPL
AmerykaPL to największe medium w Stanach Zjednoczonych dla Polaków w USA i na całym świecie. Magazyny, felietony, newsy, polityka, kultura, rozrywka. Wszystko to i wiele więcej na amerykapl.com!
-
318
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 53. George Mason
Są w historii Stanów Zjednoczonych nazwiska, które zna prawie każdy: Washington, Jefferson, Madison, Franklin, Hamilton. Są też nazwiska, które stoją trochę z boku. Nie dlatego, że były mniej ważne, ale dlatego, że ich właściciele nie zabiegali o sławę, nie zostali prezydentami, nie mieli szczęścia do szkolnych podręczników albo w kluczowym momencie powiedzieli wielkim ludziom swojej epoki: „nie”.George Mason należy właśnie do tej drugiej grupy.Nie był prezydentem. Nie był sekretarzem stanu. Nie dowodził armią. Nie stworzył wielkiej partii politycznej. Nie miał temperamentu Alexandra Hamiltona ani legendy George’a Washingtona. A jednak bez George’a Masona trudno wyobrazić sobie jedną z najważniejszych części amerykańskiego systemu: Bill of Rights, czyli pierwsze dziesięć poprawek do Konstytucji Stanów Zjednoczonych.Mason bywa nazywany „Forgotten Founder”, zapomnianym Ojcem Założycielem. I jest w tym określeniu coś bardzo trafnego. Bo jego idee są wszędzie, ale jego nazwisko często znika. Mówimy o wolności słowa, wolności prasy, wolności religii, prawie do procesu przed ławą przysięgłych, ochronie przed okrutnymi karami, ograniczeniu władzy rządu, prawach obywatela wobec państwa. To wszystko kojarzymy z amerykańską Konstytucją i Bill of Rights. Ale zanim te idee trafiły do federalnego systemu, George Mason wpisał je w Virginia Declaration of Rights z 1776 roku.
-
317
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 52. Roger Sherman
Są w historii ludzie, którzy wchodzą na scenę z hukiem. Mają wielkie przemówienia, dramatyczne gesty, pojedynki, rewolucyjne manifesty, pomniki, cytaty na plakatach i twarze rozpoznawalne na pierwszy rzut oka.Roger Sherman był inny.Nie wyglądał jak bohater romantycznej opowieści. Nie był błyskotliwym mówcą. Nie miał uniwersyteckiego wykształcenia. Nie urodził się w bogatej rodzinie. Nie należał do arystokracji Wirginii ani do wielkiego świata Bostonu czy Filadelfii. Zaczynał jako syn farmera i szewca. Sam uczył się matematyki, prawa, polityki i biznesu. Pracował jako szewc, geodeta, kupiec, prawnik, sędzia, burmistrz, kongresmen i senator.A jednak to właśnie on był jednym z najważniejszych ludzi narodzin Stanów Zjednoczonych.Roger Sherman jest jedynym człowiekiem, który podpisał cztery wielkie dokumenty początków Ameryki: Continental Association, czyli porozumienie o bojkocie brytyjskiego handlu, Deklarację Niepodległości, Artykuły Konfederacji i Konstytucję Stanów Zjednoczonych.Cztery podpisy. Cztery etapy drogi od kolonialnego buntu do państwa.
-
316
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 51. Patrick Henry
Patrick Henry nie był prezydentem, generałem ani autorem Konstytucji. A jednak bez niego trudno wyobrazić sobie narodziny Stanów Zjednoczonych. Był człowiekiem, którego największą bronią nie był miecz, lecz głos.Zaczynał od porażek. Nie był wybitnym uczniem, nie sprawdził się w handlu ani w rolnictwie. Dopiero praca blisko sądu w Wirginii otworzyła mu drogę do prawa i polityki. Szybko okazało się, że ma niezwykły talent: potrafił przemawiać tak, że zwykli ludzie czuli, iż mówi w ich imieniu.Zasłynął podczas sprawy Parson’s Cause, później ostro wystąpił przeciwko Stamp Act i brytyjskiemu opodatkowaniu kolonii bez ich reprezentacji. Stał się jednym z najważniejszych głosów sprzeciwu wobec Londynu.Jego najsłynniejszy moment przyszedł w 1775 roku w Richmond, gdy podczas obrad Konwencji Wirginii miał wypowiedzieć słowa:„Give me liberty, or give me death!”„Dajcie mi wolność albo dajcie mi śmierć!”
-
315
Felieton 2.0: Grzyb, po którym ludzie widzą małych ludzi
Są takie historie, które brzmią jak legenda z karczmy, bajka opowiadana przy ognisku albo scenariusz do filmu fantasy. A potem okazuje się, że naukowcy naprawdę pochylają się nad tym pod mikroskopem.W chińskiej prowincji Junnan od lat znany jest grzyb o nazwie Lanmaoa asiatica. Lokalnie mówi się na niego jian shou qing, co można przetłumaczyć mniej więcej jako „siniejący w dłoni” albo „ten, który robi się niebieski po dotknięciu”. Jest ceniony jako przysmak — ma bogaty, intensywny smak i trafia na targi, do restauracji oraz domowych kuchni.Ale ma też drugą, znacznie mroczniejszą reputację.Jeśli zostanie zjedzony niedogotowany, potrafi wywołać niezwykle dziwne halucynacje. Nie ogólne „kolory”, nie typowe psychodeliczne wizje, ale bardzo konkretny motyw: ludzie widzą małe postacie. Maleńkich ludzi. Czasem kolorowych, czasem przypominających elfy, czasem maszerujących po stole, wspinających się po meblach, przechodzących pod drzwiami albo pojawiających się na talerzach podczas jedzenia.Brzmi absurdalnie? Właśnie dlatego ta historia jest tak fascynująca.
-
314
Wiadomości AmerykaPL - 07.07
Dzisiejsze wydanie Wiadomości AmerykaPL.
-
313
Podsumowanie dnia - 06.07
Dzisiejsze podsumowanie dnia AmerykaPL.
-
312
Poradnik Sukces - obywatelstwo i studia w Polsce, numer ITIN, bogaci i pożyczki
Dzisiejsze tematy: Czy trzeba mieć polskie obywatelstwo, by studiować w Polsce. Jak dostać numer podatkowy ITIN, dlaczego bogaci bywają zapożyczeni, gdy szef wypłaca gotówkę.
-
311
DNS - media mówią o "możliwym ataku Rosji na Polskę", szczyt NATO w Turcji
Dziś w magazynie o szczycie w Turcji, jak również o możliwym ataku Rosji na Polskę, o którym mówią media.
-
310
Felieton 2.0: Dlaczego wszyscy oglądamy dziś z napisami?
Kiedyś napisy w telewizji kojarzyły się głównie z filmem zagranicznym albo z pomocą dla osób niedosłyszących. Dziś coraz częściej są po prostu domyślnym ustawieniem. Włączasz Netflixa, HBO, YouTube’a, film z Hollywood, serial kryminalny z Wielkiej Brytanii i zanim jeszcze ktoś zdąży wypowiedzieć pierwszą kwestię, ręka sama idzie do pilota: napisy, włącz.
-
309
Wiadomości AmerykaPL - 06.07
Dzisiejsze wydanie Wiadomości AmerykaPL.
-
308
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 50. Alexander Hamilton
W tym odcinku serii „Wszyscy Ludzie Prezydenta” przyglądamy się Alexandrowi Hamiltonowi — jednej z najbardziej błyskotliwych, ambitnych i kontrowersyjnych postaci epoki założycielskiej.Hamilton urodził się poza kontynentalną Ameryką, bez majątku i wpływowego nazwiska, ale dzięki niezwykłemu talentowi, pracowitości i ambicji wspiął się na sam szczyt życia publicznego młodej republiki. Był adiutantem George’a Washingtona, współautorem „Federalist Papers”, pierwszym sekretarzem skarbu USA i twórcą systemu finansowego, który pomógł Stanom Zjednoczonym przetrwać pierwsze lata niepodległości.To Hamilton forsował pomysł silnego rządu federalnego, narodowego banku, uporządkowania długu i gospodarki zdolnej konkurować z wielkimi mocarstwami świata. Dla jednych był wizjonerem, dla innych niebezpiecznym centralistą. Ale jedno jest pewne: bez Hamiltona Ameryka wyglądałaby zupełnie inaczej.To opowieść o człowieku, który chciał nie tylko wolnej Ameryki, ale Ameryki silnej, nowoczesnej i gotowej do wielkości.
-
307
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 49. John Jay
W tym odcinku serii „Wszyscy Ludzie Prezydenta” opowiadamy historię Johna Jaya — jednego z najważniejszych, choć dziś często niedocenianych Ojców Założycieli Stanów Zjednoczonych.Był dyplomatą, prawnikiem, współautorem „Federalist Papers”, pierwszym prezesem Sądu Najwyższego USA i człowiekiem, który pomagał budować fundamenty amerykańskiego państwa prawa. To on współtworzył zręby dyplomacji młodej republiki, uczestniczył w rozmowach pokojowych kończących wojnę o niepodległość i odegrał kluczową rolę w obronie Konstytucji.John Jay nie był politycznym showmanem. Nie szukał rozgłosu tak jak wielu jego współczesnych. Był człowiekiem instytucji, zasad i porządku — jednym z tych, którzy rozumieli, że rewolucję można wygrać na polu bitwy, ale państwo trzeba zbudować cierpliwością, prawem i dyplomacją.To opowieść o człowieku, który pomagał Ameryce przejść od buntu do republiki.
-
306
Podsumowanie dnia - 03.07
Dzisiejsze podsumowanie dnia AmerykaPL.
-
305
Komentarz polityczny red. Warzecha - koniec tańszej benzyny, afery szpitalnej ciąg dalszy, inicjatywa odwołania Trzaskowskiego
W dzisiejszym programie o końcu tańszej benzyny w ramach programu CPN, o ciągu dalszym afery szpitalnej, tym razem wątek prosektorium, a także o stosunkach polsko-ukraińskich i inicjatywie referendalnej ws. odwołania prezydenta Warszawy.
-
304
DNS - polska szkoła podstawowa i hymn Ukrainy
Dziś w magazynie o tym, że w polskiej szkole podstawowej odśpiewano hymn Ukrainy na zakończenie roku,
-
303
Felieton 2.0 - Sędzia Clarence Thomas przypomina, czym naprawdę jest obywatelstwo
Demokraci i media głównego nurtu od razu uruchomili alarm: „Trump chce zakazać obywatelstwa dzieciom!”, „Republikanie cofają Amerykę do czasów Dreda Scotta!”. To przewidywalna histeria. W rzeczywistości spór nie dotyczy odbierania czy zakazywania obywatelstwa Amerykanom. Dotyczy pytania, czy 14. Poprawka do Konstytucji miała być gwarancją dla ludzi naprawdę należących do amerykańskiej wspólnoty, czy automatycznym paszportem dla dzieci turystów urodzeniowych i osób przebywających w USA nielegalnie.W tej sprawie najmocniej wybrzmiał głos sędziego Clarence’a Thomasa. Jego zdanie odrębne to nie tylko krytyka decyzji Sądu Najwyższego. To konserwatywna lekcja historii, prawa i zdrowego rozsądku. Thomas zarzucił większości, że stworzyła „alternatywną historię” 14. Poprawki i że jej rozstrzygnięcie „dewaluuje” amerykańskie obywatelstwo.
-
302
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 48. John Hancock
John Hancock przeszedł do historii dzięki największemu i najsłynniejszemu podpisowi pod Deklaracją Niepodległości, ale jego rola była znacznie większa. Bogaty kupiec z Bostonu, prezydent Kongresu Kontynentalnego i gubernator Massachusetts, ryzykował majątek, pozycję i życie dla sprawy niepodległości. To opowieść o człowieku, którego podpis stał się symbolem odwagi, a nazwisko do dziś oznacza w Ameryce jedno: podpis.
-
301
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 47. Samuel Adams
Samuel Adams nigdy nie został prezydentem, ale bez niego trudno wyobrazić sobie narodziny Stanów Zjednoczonych. Radykał z Bostonu, mistrz politycznej propagandy i jeden z najważniejszych organizatorów oporu przeciw Brytyjczykom, przez lata podsycał płomień rewolucji, zanim inni odważyli się mówić o niepodległości. To historia człowieka, który nie dowodził armią i nie pisał Deklaracji, ale nauczył Amerykanów mówić imperium: nie.
-
300
Wiadomości AmerykaPL - 03.07
Dzisiejsze wydanie Wiadomości AmerykaPL.
-
299
Podsumowanie dnia - 02.07
Dzisiejsze podsumowanie dnia AmerykaPL.
-
298
Felieton 2.0 - Tajni agenci z Alaski
Operation Washtub to tajny program FBI i U.S. Air Force Office of Special Investigations. Plan był prosty i jednocześnie niesamowity: jeśli Sowieci zaatakują i zajmą Alaskę, część zwykłych mieszkańców nie ucieknie. Zostaną na miejscu. Ukryją się. Będą obserwować ruchy wroga, przekazywać informacje, pomagać zestrzelonym amerykańskim pilotom i korzystać z wcześniej przygotowanych skrytek ze sprzętem.
-
297
DNS - 250. rocznica USA, prawybory w Kolorado
W dzisiejszym magazynie o 250. rocznicy USA i prawyborach w Kolorado.
-
296
Wiadomości AmerykaPL - 02.07
Dzisiejsze wydanie Wiadomości AmerykaPL.
-
295
Felieton 2.0 - temperatura mokrego termometru, upał, przy którym pot przestaje działać
Są takie pojęcia, które brzmią technicznie, sucho, niemal laboratoryjnie. „Temperatura mokrego termometru” jest jednym z nich. Niby coś dla meteorologów, dla ludzi od wykresów, stacji pogodowych i tablic psychrometrycznych. A jednak za tym dziwnym określeniem kryje się jedna z najbardziej niepokojących granic ludzkiego przetrwania.Bo człowiek może znieść bardzo wiele. Mróz, suszę, głód, ciężką pracę, wielogodzinny marsz. Ale jest jeden moment, w którym nawet zdrowe ciało zaczyna przegrywać z fizyką. Nie z polityką, nie z ideologią, nie z medialnym straszeniem. Z fizyką.
-
294
DNS - kryptowaluty, kolejna afera w Polsce
W dzisiejszym magazynie informacje ze świata kryptowalut i kolejna afera w Polsce.
-
293
Podsumowanie dnia - 01.07
Dzisiejsze podsumowanie dnia AmerykaPL.
-
292
Wiadomości AmerykaPL - 01.07
Dzisiejsze wydanie Wiadomości AmerykaPL.
-
291
Podsumowanie dnia - 30.06
Dzisiejsze podsumowanie dnia AmerykaPL.
-
290
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 46. Benjamin Franklin
Benjamin Franklin nigdy nie był prezydentem, ale bez niego trudno wyobrazić sobie narodziny Stanów Zjednoczonych. Drukarz, wydawca, naukowiec, wynalazca, dyplomata i Ojciec Założyciel, który zdobył dla Ameryki sojusz z Francją, podpisał najważniejsze dokumenty młodej republiki i pomógł stworzyć obywatelski charakter kraju. W tym odcinku opowiadamy o człowieku, który był najsłynniejszym Amerykaninem świata, zanim Ameryka naprawdę stała się państwem.
-
289
Felieton 2.0 - Kobieta z jogurtem, czyli samotność w czasach dostawy pod drzwi
W Japonii istnieje zawód, który z pozoru brzmi banalnie: kobiety dostarczające małe buteleczki probiotycznego napoju Yakult pod drzwi klientów. Uniform, rower albo skuter, lista adresów i codzienna trasa przez spokojne ulice. Tylko że za tą prostą usługą kryje się coś dużo większego niż handel jogurtem.To historia o samotności.
-
288
DNS - Prezydent Ukrainy "nikt nie będzie nam nakazywał kogo mamy upamiętniąć", upał w Brukseli
Dziś w magazynie o słowach prezydenta Ukrainy oraz o upale w Brukseli.
-
287
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 45. Joe Biden
Joe Biden był 46. prezydentem Stanów Zjednoczonych i jednym z najbardziej doświadczonych polityków, którzy kiedykolwiek trafili do Białego Domu. Zanim został prezydentem, przez dziesięciolecia zasiadał w Senacie, przewodniczył ważnym komisjom i przez osiem lat był wiceprezydentem u boku Baracka Obamy.Do Białego Domu wszedł w 2021 roku jako kandydat obiecujący spokój, normalność i odbudowę instytucji po burzliwej epoce Donalda Trumpa. Jego prezydentura rozpoczęła się w cieniu pandemii COVID-19, kryzysu gospodarczego, głębokiej polaryzacji oraz dramatycznych wydarzeń z 6 stycznia 2021 roku.Biden postawił na odbudowę gospodarki, wielkie inwestycje infrastrukturalne, wsparcie klasy średniej i wzmocnienie sojuszy międzynarodowych. Podpisał American Rescue Plan, ustawę infrastrukturalną, CHIPS and Science Act oraz Inflation Reduction Act. Za jego kadencji Stany Zjednoczone mocno wsparły Ukrainę po rosyjskiej inwazji w 2022 roku.Ale jego prezydentura była też pełna trudnych momentów: chaotyczne wycofanie wojsk z Afganistanu, kryzys migracyjny na południowej granicy, wysoka inflacja, spory o wiek i kondycję prezydenta oraz narastające napięcia wokół wyborów 2024 roku. Dla jednych Biden był politykiem stabilizacji, który przywrócił doświadczenie i przewidywalność w Białym Domu. Dla innych stał się symbolem słabości, zmęczenia establishmentu i Ameryki zmagającej się z własnymi podziałami.
-
286
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 44. Donald Trump
Donald Trump - 45. i 47. prezydent Stanów Zjednoczonych oraz jeden z najbardziej kontrowersyjnych przywódców w historii Ameryki. Do Białego Domu wszedł najpierw jako biznesmen, celebryta i kandydat antysystemowy, który obiecał „osuszyć bagno” w Waszyngtonie i postawić Amerykę na pierwszym miejscu.Jego zwycięstwo w 2016 roku było politycznym trzęsieniem ziemi. Trump pokonał Hillary Clinton, przełamał oczekiwania mediów i elit, a jego hasło „Make America Great Again” stało się symbolem gniewu, frustracji i nadziei milionów wyborców, którzy czuli się pominięci przez globalizację, establishment i tradycyjną politykę.Jego pierwsza prezydentura była czasem ostrych sporów, wielkich emocji i nieustannej walki z mediami, Demokratami, częścią własnej partii oraz instytucjami państwa. Trump obniżył podatki, zaostrzył politykę imigracyjną, nominował trzech sędziów Sądu Najwyższego, rozpoczął wojnę handlową z Chinami i próbował zmienić sposób, w jaki Ameryka rozmawia ze światem.Ale jego kadencję zdominowały także skandale, impeachmenty, pandemia COVID-19, protesty społeczne oraz burzliwy finał wyborów 2020 roku. Cztery lata później Trump wrócił jednak na polityczny szczyt, zostając 47. prezydentem USA i drugim w historii, po Groverze Clevelandzie, prezydentem wybranym na dwie nienastępujące po sobie kadencje.
-
285
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 43. Barack Obama
Barack Obama był 44. prezydentem Stanów Zjednoczonych i pierwszym Afroamerykaninem w historii, który objął najwyższy urząd w państwie. Do Białego Domu wszedł jako symbol nadziei, zmiany i nowego pokolenia amerykańskiej polityki.Jego prezydentura rozpoczęła się w cieniu wielkiego kryzysu finansowego. Obama musiał ratować gospodarkę, odbudowywać zaufanie do instytucji i prowadzić kraj przez jedną z najtrudniejszych recesji od czasów Wielkiego Kryzysu. Jego najważniejszą reformą krajową stała się Affordable Care Act, znana jako Obamacare, która na zawsze zmieniła debatę o systemie ochrony zdrowia w USA.Na świecie Obama próbował odwrócić kurs po latach wojny z terroryzmem. To za jego prezydentury zginął Osama bin Laden, zakończono formalnie wojnę w Iraku, podpisano porozumienie nuklearne z Iranem i przywrócono stosunki dyplomatyczne z Kubą. Jednocześnie jego rządy przyniosły nowe spory: o drony, Syrię, Libię, Rosję, granice amerykańskiej siły i rolę Stanów Zjednoczonych w świecie.Obama był prezydentem wielkich przemówień, symbolicznych przełomów i ogromnych oczekiwań. Dla jednych pozostaje przywódcą, który przywrócił Ameryce spokój, elegancję i wiarę w możliwość zmiany. Dla innych był prezydentem niespełnionych obietnic, politycznej polaryzacji i zbyt ostrożnego przywództwa w momentach kryzysu.
-
284
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 42. George W. Bush
George W. Bush był 43. prezydentem Stanów Zjednoczonych i jednym z najbardziej kontrowersyjnych przywódców początku XXI wieku. Do Białego Domu wszedł jako gubernator Teksasu, syn byłego prezydenta i polityk, który obiecywał „współczujący konserwatyzm” oraz powrót spokojniejszej, bardziej moralnej polityki.Jego prezydentura zmieniła się jednak bezpowrotnie 11 września 2001 roku. Zamachy terrorystyczne na Nowy Jork i Waszyngton uczyniły z Busha prezydenta czasu wojny. To za jego rządów rozpoczęła się globalna wojna z terroryzmem, interwencja w Afganistanie, inwazja na Irak oraz wielka przebudowa amerykańskiego systemu bezpieczeństwa.Bush był prezydentem silnych decyzji, wielkich deklaracji i ogromnych sporów. Dla jednych pozostał przywódcą, który po 11 września potrafił zjednoczyć Amerykę i odpowiedzieć na największy atak w jej historii. Dla innych stał się symbolem wojny w Iraku, błędów wywiadu, Guantanamo, Patriot Act i polityki, która podzieliła kraj oraz świat.
-
283
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 41. Bill Clinton
Bill Clinton był 42. prezydentem Stanów Zjednoczonych i jednym z najważniejszych polityków końca XX wieku. Do Białego Domu wszedł jako młody, energiczny gubernator Arkansas, symbol nowego pokolenia Demokratów i polityk, który obiecywał Ameryce świeży start po zimnej wojnie.Jego prezydentura przypadła na czas gospodarczego boomu, narodzin ery internetu, spadku bezrobocia i rosnącej potęgi Stanów Zjednoczonych jako jedynego supermocarstwa świata. Clinton podpisał NAFTA, reformował system socjalny, balansował między liberalizmem a centrum i próbował nadać Partii Demokratycznej bardziej pragmatyczny, nowoczesny kierunek.Ale jego lata w Białym Domu to także historia skandali, politycznych wojen i impeachmentu po aferze z Moniką Lewinsky. Clinton przetrwał największy kryzys swojej prezydentury, zachowując wysokie poparcie społeczne, ale jego dziedzictwo do dziś pozostaje niejednoznaczne.
-
282
Wszyscy Ludzie Prezydenta - 40. George H. W. Bush
George H.W. Bush był jednym z najlepiej przygotowanych ludzi, którzy trafili do Białego Domu: pilot wojenny, kongresmen, ambasador przy ONZ, wysłannik do Chin, dyrektor CIA i wiceprezydent Ronalda Reagana. Jako 41. prezydent USA poprowadził Amerykę przez koniec zimnej wojny, upadek muru berlińskiego, zjednoczenie Niemiec i wojnę w Zatoce Perskiej.W tym odcinku „Wszyscy Ludzie Prezydenta” opowiadamy o polityku spokojnym, doświadczonym i powściągliwym — człowieku, który nie był wielkim showmanem, ale w przełomowym momencie historii potrafił zachować zimną krew. To historia prezydenta wielkich sukcesów w polityce zagranicznej, trudności gospodarczych w kraju, złamanej obietnicy „no new taxes” i jednej kadencji, którą historia ocenia dziś znacznie łagodniej niż wyborcy w 1992 roku.
-
281
Ameryka Stan po Stanie - 50. Nowy Meksyk
Nowy Meksyk — stan pustyń, pueblos, czerwonych skał, atomowej historii i niezwykłego spotkania kultur.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy na południowy zachód USA, do miejsca, gdzie Ameryka wygląda inaczej niż gdziekolwiek indziej. Nowy Meksyk to Santa Fe, Albuquerque, Rio Grande, pustynne płaskowyże, góry, adobe, hiszpańskie dziedzictwo, rdzenne społeczności i krajobrazy, które od razu mają w sobie coś filmowego i tajemniczego.Opowiemy o historii Pueblo, Navajo i Apache, hiszpańskiej kolonizacji, meksykańskim dziedzictwie, Drodze Santa Fe, Dzikim Zachodzie oraz o tym, jak ten stan stał się miejscem jednego z najważniejszych momentów XX wieku — Projektu Manhattan i testu Trinity. Będzie też o Los Alamos, Roswell, White Sands, turkusie, kuchni chile, politycznym znaczeniu stanu i o tym, dlaczego Nowy Meksyk nazywa się „Land of Enchantment”.
-
280
Ameryka Stan po Stanie - 49. Utah
Utah — stan czerwonych skał, pustyń, kanionów, mormonów i jednych z najpiękniejszych krajobrazów w Ameryce.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy na Zachód, do miejsca, gdzie natura wygląda jak wielka katedra z kamienia. Utah to Arches, Zion, Bryce Canyon, Canyonlands, Monument Valley, Wielkie Jezioro Słone, góry Wasatch, Salt Lake City i pustynne przestrzenie, które od lat przyciągają podróżników, filmowców i ludzi szukających ciszy.Opowiemy o historii rdzennych narodów, szlakach pionierów, przybyciu mormonów, powstaniu Salt Lake City, drodze Utah do państwowości oraz o tym, jak religia, rodzina, praca i wspólnota ukształtowały charakter tego stanu. Będzie też o turystyce, narciarstwie, wydobyciu, szybkim rozwoju, konserwatywnej kulturze i o tym, dlaczego Utah jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli amerykańskiego Southwestu.
-
279
Ameryka Stan po Stanie - 48. Nevada
Nevada — stan pustyni, srebra, kasyn, wojskowych tajemnic i wielkich kontrastów amerykańskiego Zachodu.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy do miejsca, które wielu kojarzy przede wszystkim z Las Vegas, ale Nevada to znacznie więcej niż światła Stripu. To ogromne pustynne przestrzenie, góry, opuszczone miasteczka górnicze, słone jeziora, dawne szlaki osadników i krajobraz, w którym człowiek od razu czuje skalę Zachodu.Opowiemy o historii rdzennych narodów, gorączce srebra w Comstock Lode, rozwoju kolei, kopalń, hazardu i turystyki. Będzie też o Las Vegas, Reno, Hoover Dam, Lake Tahoe, Area 51, testach nuklearnych, politycznym znaczeniu stanu i o tym, jak Nevada stała się symbolem wolności, ryzyka, pieniędzy i amerykańskiej fantazji.
-
278
Ameryka Stan po Stanie - 47. Arizona
Arizona — stan Wielkiego Kanionu, pustyni, saguaro, czerwonych skał i pogranicza.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy na południowy zachód USA, do miejsca, gdzie krajobraz wygląda jak filmowa definicja amerykańskiej pustyni. Arizona to Grand Canyon, Sonoran Desert, Phoenix, Tucson, Route 66, Monument Valley, małe miasteczka i ogromne przestrzenie, w których natura, historia i granica z Meksykiem tworzą własny rytm życia.Opowiemy o historii rdzennych narodów, hiszpańskich wyprawach, meksykańskim dziedzictwie, Dzikim Zachodzie, kopalniach miedzi i rozwoju miast wyrastających w środku pustyni. Będzie też o Navajo Nation, Sedonie, Flagstaff, klimacie, migracji, politycznym znaczeniu stanu i o tym, dlaczego Arizona stała się jednym z najważniejszych symboli współczesnego amerykańskiego Southwestu.
-
277
Ameryka Stan po Stanie - 46. Kalifornia
Kalifornia — stan Pacyfiku, Hollywood, Doliny Krzemowej, wielkich marzeń i największych kontrastów w Ameryce.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy do najludniejszego stanu USA, miejsca, które od ponad wieku przyciąga ludzi obietnicą nowego początku. Kalifornia to Los Angeles, San Francisco, San Diego, plaże, pustynie, góry, winnice, sekwoje, autostrady, studia filmowe i technologiczne imperia, które zmieniły cały świat.Opowiemy o historii rdzennych ludów, hiszpańskich misji, meksykańskim dziedzictwie, gorączce złota, kolei, migracjach, Hollywood i narodzinach współczesnej technologii. Będzie też o Silicon Valley, rolnictwie Central Valley, Yosemite, Dolinie Śmierci, problemach mieszkaniowych, pożarach, polityce i o tym, dlaczego Kalifornia jest jednocześnie symbolem amerykańskiego sukcesu, kryzysu i wyobraźni.
-
276
Ameryka Stan po Stanie - 45. Oregon
Oregon — stan Pacyfiku, lasów, wulkanów, kawy, wolnego ducha i jednej z najbardziej niezwykłych przyrodniczo części Ameryki.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy na północno-zachodnie wybrzeże USA, tam gdzie oceaniczne klify spotykają się z gęstymi lasami, górami Kaskadowymi i dolinami pełnymi winnic. Oregon to Portland, Crater Lake, Columbia River Gorge, majestatyczne wybrzeże, małe miasteczka i krajobrazy, które potrafią zmieniać się niemal z kilometra na kilometr.Opowiemy o historii rdzennych narodów, szlaku oregońskim, pionierach jadących na Zachód, rozwoju portów, kolei, rolnictwa, przemysłu drzewnego i nowoczesnych miast. Będzie też o kulturze Portland, parkach narodowych, ekologii, politycznym charakterze stanu i o tym, dlaczego Oregon od lat przyciąga ludzi szukających niezależności, natury i alternatywnego stylu życia.
-
275
Ameryka Stan po Stanie - 44. Hawaje
Hawaje — stan wulkanów, oceanu, surfingu, polinezyjskiej kultury i amerykańskiego raju na Pacyfiku.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy tysiące kilometrów od kontynentalnych Stanów Zjednoczonych, na archipelag, który jest jednocześnie częścią Ameryki i światem samym w sobie. Hawaje to tropikalne plaże, aktywne wulkany, górskie doliny, tradycje rdzennych Hawajczyków, muzyka, taniec hula i wyjątkowa mieszanka kultur Azji, Polinezji i USA.Opowiemy o historii Królestwa Hawajów, amerykańskiej aneksji, ataku na Pearl Harbor, drodze do państwowości oraz o tym, jak wyspy stały się strategicznym punktem na mapie Pacyfiku. Będzie też o Honolulu, Waikiki, Mauna Loa, Kilauea, turystyce, wysokich kosztach życia i pytaniu, jak Hawaje próbują chronić swoją tożsamość w cieniu ogromnej popularności.
-
274
Ameryka Stan po Stanie - 43. Alaska
Alaska — stan lodowców, niedźwiedzi, gór, ropy i najdalszej granicy Ameryki.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy na północ, do największego i najbardziej dzikiego stanu USA. Alaska to miejsce, gdzie skala wszystkiego jest większa: od pasm górskich i lodowców, przez rzeki i lasy, aż po odległości między ludźmi. To Ameryka surowa, piękna i wymagająca, w której natura nadal ma ostatnie słowo.Opowiemy o rdzennych narodach Alaski, rosyjskiej przeszłości, zakupie tego terytorium przez Stany Zjednoczone, gorączce złota, strategicznym znaczeniu w czasie wojny i zimnej wojny oraz o gospodarce opartej na ropie, rybołówstwie, turystyce i transporcie. Będzie też o Anchorage, Juneau, Denali, zorzy polarnej, życiu na odludziu i o tym, dlaczego Alaska wciąż pozostaje symbolem granicy, wolności i przetrwania.
-
273
Ameryka Stan po Stanie - 42. Waszyngton
Waszyngton — stan Pacyfiku, deszczu, kawy, lasów, wulkanów i technologicznej potęgi Ameryki.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy na północno-zachodni kraniec USA, tam gdzie ocean spotyka się z górami, a mgła i wiecznie zielone lasy tworzą jeden z najbardziej charakterystycznych krajobrazów kraju. Waszyngton to Seattle, Mount Rainier, Puget Sound, kaskadowe pasma górskie, wyspy, porty i miasta, które patrzą jednocześnie na Amerykę i na Azję.Opowiemy o historii rdzennych narodów, wyprawach na Pacyfik, rozwoju portów, kolei, przemysłu lotniczego i technologicznego. Będzie też o Microsoft, Amazonie, Boeingach, kulturze kawy, grunge’u, parkach narodowych, politycznym charakterze stanu i o tym, jak Waszyngton stał się jednym z najważniejszych miejsc nowoczesnej Ameryki.
-
272
Ameryka Stan po Stanie - 41. Idaho
Idaho — stan gór, rzek, ziemniaków, dzikiej przyrody i spokojnej Ameryki z dala od wielkich metropolii.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy na północny zachód USA, do miejsca, które wielu kojarzy głównie z ziemniakami, ale Idaho ma do zaoferowania znacznie więcej. To stan głębokich kanionów, lasów, jezior, gorących źródeł, małych miasteczek i ogromnych przestrzeni, gdzie natura wciąż wyznacza rytm życia.Opowiemy o historii rdzennych narodów, szlakach pionierów, rozwoju rolnictwa, górnictwa i kolei, a także o tym, jak Idaho stało się jednym z najszybciej rosnących stanów w Ameryce. Będzie też o Boise, Snake River, Sawtooth Mountains, Craters of the Moon, konserwatywnym charakterze stanu i o codziennym życiu w miejscu, które łączy prostotę, niezależność i piękno Zachodu.Idaho — cicha, przestronna i niedoceniana Ameryka, która potrafi zaskoczyć bardziej, niż się wydaje.
-
271
Ameryka Stan po Stanie - 40. Wyoming
Wyoming — stan kowbojów, gejzerów, bizonów, gór i najczystszej legendy amerykańskiego Zachodu.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy do jednego z najmniej zaludnionych, ale najbardziej symbolicznych stanów USA. Wyoming to wielkie przestrzenie, pasma Gór Skalistych, rancza, małe miasteczka, surowe zimy i krajobrazy, które wyglądają jak żywa opowieść o Dzikim Zachodzie.Opowiemy o historii rdzennych narodów, szlakach osadników, kolei, ranczerach, wydobyciu surowców i niezwykłym znaczeniu tego stanu dla amerykańskiej ochrony przyrody. Będzie też o Yellowstone, Grand Teton, Cheyenne, Jackson Hole, rodeo, konserwatywnej kulturze i o tym, dlaczego Wyoming od lat przyciąga ludzi szukających wolności, ciszy i przestrzeni.Wyoming — surowe, szerokie i dumne serce amerykańskiego Zachodu.
-
270
Ameryka Stan po Stanie - 39. Montana
Montana — stan Wielkiego Nieba, Gór Skalistych, rancz, bizonów i amerykańskiej wolności.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy na północny zachód USA, do jednego z najbardziej malowniczych i najmniej zaludnionych stanów Ameryki. Montana to szerokie doliny, ośnieżone szczyty, parki narodowe, małe miasteczka, kowbojska tradycja i przestrzeń, która naprawdę robi wrażenie.Opowiemy o historii rdzennych narodów, ekspedycji Lewisa i Clarka, gorączce złota, rozwoju rancz, kolei i górnictwa. Będzie też o Glacier National Park, Yellowstone, Billings, Bozeman, Helenie, konserwatywnym charakterze stanu i o tym, dlaczego Montana dla wielu ludzi stała się symbolem ucieczki od zgiełku wielkiej Ameryki.Montana — szeroka, surowa i piękna Ameryka, gdzie niebo wydaje się większe niż gdziekolwiek indziej.
-
269
Ameryka Stan po Stanie - 38. Dakota Południowa
Dakota Południowa — stan prerii, bizonów, Mount Rushmore i historii Dzikiego Zachodu.W tym odcinku „Ameryka: Stan po stanie” ruszamy na Wielkie Równiny, gdzie szerokie niebo spotyka się z surowym krajobrazem Badlands, a amerykańska historia jest wyryta dosłownie w skałach. Dakota Południowa to ziemia rdzennych narodów, wielkich stad bizonów, osadników, kowbojów i miejsc, które stały się symbolami całej Ameryki.Opowiemy o historii stanu, jego drodze do Unii, kulturze Lakotów, znaczeniu Black Hills, gorączce złota, legendzie Deadwood oraz o takich miejscach jak Mount Rushmore, Crazy Horse Memorial, Badlands National Park i Sioux Falls. Będzie też o rolnictwie, turystyce, konserwatywnym charakterze stanu i życiu w miejscu, gdzie przestrzeń naprawdę zmienia sposób myślenia.Dakota Południowa — surowa, dumna i pełna symboli Ameryka, w której przeszłość wciąż patrzy na nas ze skalnych zboczy.
We're indexing this podcast's transcripts for the first time — this can take a minute or two. We'll show results as soon as they're ready.
No matches for "" in this podcast's transcripts.
No topics indexed yet for this podcast.
Loading reviews...
ABOUT THIS SHOW
AmerykaPL to największe medium w Stanach Zjednoczonych dla Polaków w USA i na całym świecie. Magazyny, felietony, newsy, polityka, kultura, rozrywka. Wszystko to i wiele więcej na amerykapl.com!
HOSTED BY
AmerykaPL
CATEGORIES
Loading similar podcasts...