De kunst van het kijken

Ik ontdek steeds vaker verhalen in mijn foto's die ik van tevoren niet had bedacht. Daarom duik ik in deze aflevering in het ontstaan van de verhalen die bij een foto horen. Soms zoek ik verhalen bewust op, soms ontstaan ze toevallig en een enkele keer ontstaat het verhaal pas als ik foto's combineer. Maar als een foto meer is dan een verhaal, is het ook belangrijk om een plek te creëren voor deze verhalen. 

In deze aflevering neem ik je mee in de stiltedag op Bali (Nyepi). Een dag waarop het hele eiland tot stilstand komt. Geen licht, geen verkeer, geen werk, alleen stilte en bezinning. Maar Nyepi is onderdeel van een hele week vol ceremonies, rituelen en betekenis. Ik vertel je over de voorbereidingen, de purification ceremonie op het strand, de indrukwekkende Ogoh-Ogoh-optocht en hoe het is om daar als buitenstaander  en als fotograaf middenin te staan.

In deze aflevering neem ik je mee naar een lokale muziekavond op Bali, waar ik onverwacht beland tussen dorpsbewoners en traditionele rituelen. Als enige toerist bevind ik me ineens midden in iets wat niet voor mij bedoeld lijkt en juist daar ontstaat een interessant spanningsveld. Want hoe beweeg je je als fotograaf tussen observeren en deelnemen? Wanneer blijf je op de achtergrond en wanneer stap je naar voren? 

Rituelen lijken steeds meer te verdwijnen uit ons dagelijks leven. Een sterk contrast met Azië, waar rituelen nog springlevend zijn en het dagelijks leven vormgeven. Er gaat geen dag voorbij zonder dat ik een offer zie, een ceremonie of simpelweg een klein gebaar om even stil te staan bij wie je bent en je plek in deze wereld. Het inspireerde me tot het ontwikkelen van de collectie rituelen. Beelden die jou helpen om bewuster te leven en meer tijd en ruimte te maken voor rust en stilstaan.

Terug op Bali val ik met mijn neus in de boter: het is tijd om de rijst te planten en dus wordt er volop gewerkt in de velden rondom ons resort. Maar ik trek er ook op uit met een local, die me laat zien wat er achter dit groene decor schuilgaat. Ik hoe land wordt verkocht, hoe jongeren kiezen voor werk in het toerisme en hoe onzeker de toekomst is. Zal hier over tien jaar nog rijst worden verbouwd, of verdwijnt deze eeuwenoude traditie langzaam uit het landschap?

Toevallige ontdekkingen zijn vaak veel leuker dan datgene wat je hebt uitgezocht. Zo dacht ik dat ik Lamphun heel leuk zou vinden, maar werd ik verliefd op de Terracotta Garden. En na een mislukte expeditie naar een grot was juist het koffietentje er eentje dat ik niet had willen missen. En wat maakt nou dat die twee ontdekkingen het leukst waren? Dat vertel ik je in deze laatste podcastaflevering vanuit Chiang Mai. Op naar nieuwe toevallige ontdekkingen op Bali!

Toen wij neerstreken in Hang Dong was ik teleurgesteld. Het betonnen complex nodigde nou niet bepaald uit om naar buiten te gaan en mijn camera mee te nemen. Toch ging ik op pad om het alledaagse vast te leggen, iets wat ik mezelf aanleerde toen ik geveld was door Covid en niet verder kon dan een blokje om het huis heen. Juist als de omgeving niet spannend lijkt is het extra leuk om toch iets te vinden waar je hart sneller van gaat kloppen. En het leuke is, het alledaagse fotograferen kan altijd!

In de botanische tuin van Chiang Mai leerde ik om verder te kijken dan wat je op het eerste oog ziet. Ik liet me leiden door de blikken van anderen en zocht datgene op waar ik blij van word. Zo blijkt er altijd wel iets te zijn waar ik blij van word, ook al zie ik het niet direct. Het daagt me uit om nog meer in het moment te zijn en de tijd te nemen voor elke ontdekkingstocht die ik maak. Natuurlijk neem ik je ook mee in de rit ernaartoe en de tv-opname die we bijna verstoorden.  

Soms brengt een experiment je niet wat je had verwacht. Deze week neem ik je mee naar een winkelcentrum in Chiang Mai waar ik experimenteerde met zwart-wit fotografie. Ik had gedacht dat het me zou helpen om beter te letten op mijn compositie, op het licht, op contrasten. Maar zodra ik mijn camera in had gesteld op zwart-wit waren het vooral de mensen die mijn interesse wekten. 

Soms brengt een onverwachte uitnodiging me op een plek waar ik anders aan voorbij was gelopen. In deze eerste aflevering neem ik je mee naar de zilveren tempel in Chiang Mai, waar een eeuwenoud ambacht met zorg levend wordt gehouden. Onderweg sta ik stil bij het vastleggen van klein geluk in details, ontmoetingen en momenten. Het zijn juist die kleine dingen die mij houvast geven wanneer het leven even donker of zwaar aanvoelt.