Dünyanın Ortası

2011’de Türkiye ve Ukrayna arasında ilan edilen ‘stratejik ortaklığı’ takiben 2014’ten bu yana iki ülke arasında derinleşen ve gerçekten stratejik bir boyut alma emareleri gösteren bir ilişki söz konusu. Bu kapsamda, Ukrayna Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Volodımır Zelenskıy’nın, “Türkiye-Ukrayna Yüksek Düzeyli Stratejik Konsey Toplantısı” kapsamında 10 Nisan’da gerçekleştirdiği Türkiye’ye ziyaretinin, Ukrayna ve Rusya arasındaki gerginliğin çok üst bir düzeye çıktığı ve pek çok kişinin bir savaş olasılığını değerlendirdiği bir zamana denk gelmesi oldukça dikkat çekiciydi. Bir diğer dikkat çekici gelişme ise, Cumhurbaşkanı Zelenskıy’nın ziyaretinden sadece iki hafta sonra, 24 Nisan’da, Ukrayna İç İşleri Bakanı Arsen Avakov’un, Ukrayna devletinin 1915 olaylarını Ermeni soykırımı olarak tanımasının gerekliliği fikrini savunan bir beyanatının bir kısım Ukrayna medyasında yayımlanması oldu. Aslında bu bir ilk değildi; 2013’ten bu yana, Ukrayna’da bu tür girişimlerin ardı ardına gündeme getirildiğini görüyoruz. ODTÜ Sosyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ayşegül Aydıngün ile A. Avakov’un beyanatı çerçevesinde Ukrayna’yı ve Türkiye-Ukrayna ilişkilerini konuşuyoruz. Müzik: freesound.org: pixabay.com

Carol Saivetz, senior advisor to the Security Studies Program at MIT and research associate of Harvard’s Davis Center for Russian and Eurasian Studies discusses Moscow’s responses to the latest crises in the surrounding states arguing that after years of promoting or taking advantage of instability in the post-Soviet space, Russia, now, seems more interested in stability - as long as it is pro-Russian. This seminar is a part of the EURASIA TALKS seminar series, organized by the Area Studies Program of Karabuk University and the Eurasian Studies Program of Middle East Technical University with the support of Dünyanın Ortası. Music: audionautix.com

Son bir aydır Rusya’ya dair gündem oldukça yoğun. 3 Şubat’ta New Start diye anılan Strategic Arms Reduction Treaty’nin (Stratejik Saldırı Silahlarının Daha Fazla Azaltılması ve Sınırlandırılması için Önlemler Anlaşması) süresinin beş yıl daha uzatılması uluslararası siyaset alanında dikkati çeken gelişmelerin başında geldi. İç siyasette ise, geçtiğimiz Ağustos ayında Rusya’da zehirlendikten sonra tedavi için Almanya’ya gönderilen Rus muhalif Aleksey Navalny’nin 17 Ocak’ta Rusya dönüşünde gözaltına alınıp, 2 Şubat’ta çıkartıldığı mahkeme tarafından iki yıl sekiz ay hapis cezasına çarptırılması ve bu süreçte Rusya’da yaşanan protesto gösterileri tüm dünyanın dikkatle takip ettiği bir gelişme oldu. Bu podcastte, konuğumuz Ksenia Gökmen’le birlikte bu ve diğer önemli gelişmelerin, Rusya’da farklı aktörler tarafından nasıl değerlendirildiklerini ele alıyoruz. Müzik: freesound.org

Dr. Yuri Shevchuk, lecturer of Ukrainian language at Columbia University, discusses the policies of the Russian Empire, the Soviet Union and, since 1991, the Russian Federation vis-à-vis the Ukrainian culture, identity, and language. Dr. Yuri Shevchuk’s seminar is a is a part of the EURASIA TALKS seminar series, organized by the Area Studies Program of Karabuk University and the Eurasian Studies Program of Middle East Technical University, and supported by Dünyanın Ortası. Müzik: freesound.org; audionautix.com

Geçtiğimiz on beş günde eski Doğu Bloğu Coğrafyasında yaşananlar Kazakistan ve Kırgızistan’da soruşturma ve tutuklamalar; Kazakistan’da Latin alfabesine geçiş çalışmaları; Belarus’a buz kokeyi ve pentatlon şampiyonaları şoku; Hazar Denizi’nde, Azerbaycan-Türkmenistan anlaşması; Macaristan’ın Rus Sputnik V aşısına onayı; Rusya ve Hollanda arasında diplomatların sınırdışı savaşı; Kuzey Akım 2; Rusya’da ‘Yabancı Temsilci’ yasası; Aleksey Navalnıy’ın tutuklanması ve protestolar; Open Skies ve New Start anlaşmaları; Biden-Putin telefon görüşmesi; Putin’in Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu’nda konuşması; ABD’nin Karadeniz’de artan askeri varlığı; İran nükleer anlaşması; Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi - Ukrayna, Rusya, Gürcistan. Müzik: freesound.org; pixabay

William Fierman, Professor Emeritus in the Department of Central Eurasian Studies at Indiana University, is one of the world’s preeminent specialists on Central Asia. In this seminar, Professor Fierman discusses language policies and changes in the status and use of languages in Kazakhstan since independence. He also contrasts the situation in Kazakhstan with Kyrgyzstan, Tajikistan, Turkmenistan, and Uzbekistan. Müzik: freesound.org; https://audionautix.com

Mart 2019’da Kazakistan’ın yaklaşık otuz yıllık cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev’in cumhurbaşkanlığından çekilmesi, haziran ayında erken cumhurbaşkanlığı seçimlerini gerçekleştirilmesi ve sonrasında yeni Cumhurbaşkanı Kassym-Jomart Tokayev’in reformlara dair bazı açıklama ve girişimlerde bulunması, ülkede siyasi liberalleşmeye dair ümitleri arttırmıştı. 10 Ocak 2021’de, Nazarbayev’in cumhurbaşkanlığından ayrılmasından sonraki ilk parlamento seçimleri gerçekleştirildi. Seçim sürecinde neler yaşandı? Seçimlerin sonucu ne oldu? Daha da önemlisi, seçim sürecinde yaşananlar ülkedeki reformlara dair söylem ve pratikle ilgili neler gösteriyor? “Kazakistan’da Muhalefetsiz Seçimler: İstikrarlı Otoriteryanizm”de, Kazakistan’daki son parlamento seçimleri ve bu ülkedeki siyasete göz atıyoruz. Müzik: freesound.org

Romanya’da parlamento seçimleri 6 Aralık 2020’de gerçekleştirildi. Yaklaşık üç hafta sonra, 28 Aralıkta, üç parti ve ittifaktan oluşan bir hükümet kuruldu. Romanya 2021’e bu yeni koalisyon hükümetiyle girdi. Parlamento seçimleri sürecinde öne çıkan konular neler oldu? Seçimler nasıl sonuçlandı? Koalisyon hükümetini oluşturan parti ve ittifaklar hangileri? Bunlar dışında, seçimler ülkede ne gibi önemli gelişmelerin gün yüzüne çıkmasına vesile oldu? Yeni hükümetin önümüzdeki süreçte esas gündemi ne olabilecek? “Romanya’da Aralık 2020 Parlamento Seçimleri: Yeni Yılda Yeni Hükümet” başlıklı podcastte bunları konuşuyoruz. Müzik: freesound.org

Rusya’daki siyasal alan; Muhalif olmayan muhalefet; Partisi ve programı olmayan muhalifler; Sosyal medya aktivizmi; Rus halkının siyasete ve muhalefete karşı tavrı; Putin’in iktidar ağı; Oligarklar, slovikler, slovaklar; Putin’in 17 Aralık 2020 yıllık basın konferansı; 2021 yılında Rusya’da önem kazanabilecek tartışmalar… Ksenia Gökmen ile Rusya siyasetini konuşuyoruz. Müzik: freesound.org

Bağımsızlık sonrası Gürcistan’da siyasal alan; Siyasal alanın oluşumunda etkili olan dinamikler; 2003 Gül Devrimi; Gül Devrimi sonrası dönem ve Gürcü Rüyası partisi iktidarı; Gürcistan’da ulusal kimlik; Gürcistan, Rusya, Batı üçgeni; Gürcistan’da bağımsızlık ve egemenlik anlayışı; Gürcü seçkinlerin Avrupalılaşma mefhumunu anlamlandırması; 2020 Parlamento seçimleri; Önümüzdeki süreçte Gürcistan’la ilgili olası gelişmeler… Dr. Yelda Karadağ ile Gürcistan siyasetini konuşuyoruz. Müzik: freesound.org

Orta Asya’daki tek demokratik ülke olduğu düşünülen ve bu nedenle kimilerinin “Orta Asya’nın İsviçresi” olarak tanımladığı Kırgızistan’da 4 Ekim’de gerçekleştirilen parlamento seçimleri sonrasında hızla gelişen olaylar, Cumhurbaşkanı Sooronbay Jeenbekov’un istifasını ve ülkedeki iktidarın fiilen Sadyr Japarov’un eline geçmesini getirdi. Ancak, Kırgızistan’da yaşanan şey yalnızca iktidarın el değiştirmesinden ibaret değil; ülkenin siyasal sistemini değiştirecek anayasa değişikliğine dair bir referandumun 10 Ocak 2021’de gerçekleştirileceği açıklandı. Referandum sonucunda önerilen anayasa değişiklikleri kabul edilirse, ülkedeki parlamenter sistemin yerine süper-cumhurbaşkanlığı sistemi tesis edilmiş olacak. Kırgızistan’daki ekonomik, toplumsal ve siyasi durum; Ekim ayındaki parlamento seçimleri sonrası yaşananlar; Dış aktörlerin tepkileri; Anayasa değişiklik önerileri; 10 Ocak 2021’de gerçekleştirilecek olan cumhurbaşkanlığı seçimi ve anayasa referandumu; Sürecin olası sonuçları… “Kırgızistan’da Parlamento Seçimleri Sonrası Süreç: Yeni Bir Devrim Olmayan Devrim mi?” başlıklı podcastte bunları konuşuyoruz. Müzik: freesound.org

Holodomor felaketi Ukrayna toplumunda nasıl anlamlandırılıyor? Konunun toplumsal ağırlığı ne? Toplumsal hafızada nasıl bir yeri var? Ukrayna toplumunun farklı kesimlerinin konuya bakışları farklılık gösteriyor mu? Ukrayna basınında Holodomor felaketi nasıl ele alınıyor? Akademik alanda ne tür çalışmalar söz konusu? Giriş metni: Tanıklık (ABD Kongre Komisyonunda tanık ifadesi, mülakat LH 52) Müzik: freesound.org Görsel tasarım: Ruhi Alagöz

Rusya ve Batı yanlıları arasında bölünmüş bir siyasi tablonun söz konusu olduğu Moldova’da ilk turu 1 Kasım’da, ikinci turu 15 Kasım’da gerçekleştirilen cumhurbaşkanlığı seçimlilerinde rekabet esas olarak Batı yanlısı Maia Sandu ile Rusya yanlısı Igor Dodon arasında yaşandı. Bu rekabetin galibi Maia Sandu oldu. Moldova’da nasıl bir siyasi ve toplumsal tablo söz konusu? Seçim kampanyasında Sandu nelerin sözünü verdi? Bu sözleri yerine getirmesi konusunda Sandu’yu ne gibi zorluklar bekliyor? Sandu’nun cumhurbaşkanlığı Moldova’da esaslı değişim ve dönüşümlere gebe mi? Bu podcastte, son otuz yılda Moldova’da siyasal ve toplumsal alanlarda olan bitenlere değiniyor ve bu soruların cevabını arıyoruz. Müzik: freesound.org

1990’lı yıllarda Holodomor konusunun uluslararası alana taşınması; Ukrayna’nın günümüzde Holodomora dair dış politikası; Ukrayna’nın uluslararası alanda konuyla ilgili faaliyet ve girişimleri; Holodomor’un uluslararası alanda soykırım olarak tanınması çabaları; Ukrayna’nın beklenti ve talepleri; Ukrayna’nın yürüttüğü kamu diplomasisi; Rusya ve Batı’nın konu hakkındaki tutumları; Türkiye’nin konuya dair tavrıyla ilgili Ukrayna’nın yaklaşımı ve beklentileri. Giriş metni: Tanıklık (ABD Kongre Komisyonunda tanık ifadesi, mülakat LH 36) Müzik: freesound.org Görsel tasarım: Ruhi Alagöz

Soğuk Savaş döneminde Kuzey Amerika’da diasporik bir anlatı olarak Holodomor; Sovyetler Birliği’nin son yıllarında Sovyet Ukrayna’da Holodomorun yeniden hatırlanması; Sovyet sonrası Ukrayna’da hafıza politikaları; Holodomorun bir soykırım olduğu tezinin öne sürülmesi; Holodomorla ilgili siyasi ve yasal girişimler; 2004 Turuncu Devrim ve 2014 AvroMeydan Devrimi sonrasında Ukrayna ulusal kimliği ve Holodomor anlatısı. Şiir: Natalia Kupriyenko-Trıvaylo Müzik: freesound.org Görsel tasarım: Ruhi Alagöz

Ukrayna’nın Ankara Büyükelçiliği Basın Ataşesi Anna Şmık ile Holodomor felaketine dair Ukrayna’nın resmi tezini ve politikalarını konuşuyoruz.   

1932-1933 yıllarında Ukrayna’da ne oldu? Açlık felaketi nasıl bir bağlamda gerçekleşti? Holodomoru ortaya çıkartan şartlar nelerdi? Ukrayna’da yaşananları, Sovyetler Birliği’nin diğer bölgelerinde yaşananlardan farklılaştıran neydi? Holodomor hakkındaki tartışmalar neler? Holodomorun siyasi nedenleri var mıydı? Holodomorun bir soykırım olduğu iddiasının dayanakları neler? Şiir: Natalia Kupriyenko-Trıvaylo Müzik: freesound.org Görsel tasarım: Ruhi Alagöz

1932-1933 Ukrayna…Stalin...Tek ülkede sosyalizm...Enternasyonalizmden Rus şovenizmine....Yerelleşmeden merkezileşmeye...Sanayileşme, kalkınma planları, ürün kotaları....Yapay kıtlık, açlık terörü, açlık ile ölüm...Açlıktan ölen milyonlar... Holodomor: Ukrayna’nın Acı Belleği podcast serisinde, Ukraynalı uzmanların da katılımıyla, Holodomorun Ukrayna’daki siyasi, toplumsal ve kültürel yansımalarını ele alacağız.  Müzik: freesound.org Görsel tasarım: Ruhi Alagöz

Dünyanın Ortası ne yapıyor? Neden eski Doğu Bloğu coğrafyası? Yayınların içeriği ve formatı nedir? Nasıl bir yaklaşıma sahiptir? Ben kimim?