Entzutekoak

Mariano Barbaciden polemika, Marteko aurkikuntzak, homeopatiaren ebidentzia edo Marcos Llorenteren 'aholkuak'. Maite Solas zientzialariarekin urteak utzi dizkigun albiste nabarmenenei errepasoa egin diegu, denboraldiko azken 'Zientzia uhinak' atalean

Leire Martinez Etxeberriak 'bikini operazioa' kontzeptua hankaz gora jarri du, galtzerdi baten moduan buelta eman dio, emakumeen udaran hartzen dituzten zaintza lanen gain zamaz mintzatzeko. Oporrak, maiz, ez diralko denentzat atsedenaldi

Jon Alonsok itzuli berri duen Cesare Paveseren 'Zure bazterrekoak' aurkeztuko du gaur, 19:00etan, Karrikirin

Black Power Iruñeak, Flor de África eta Médicos del Mundo GKE-ek antolatuta, Lucia Mbomio kazetariak hitzaldia emanen du larunbatean, 11:30ean Kondestableko Civivoxean

Leire Lakastak euskarara ekarri du Annie Ernaux idazle frantziarraren Argazkiaren erabilera lana, Katakrak argitaletxearen eskutik. Intimitatea, gaixotasuna eta bikote-harremanak uztartzen dituen liburuaren itzulpen prozesuaz aritu da irratian.

Asier Cabodevilla fisikariak abuztuaren 12an Nafarroan ikusiko den eklipsea izan du hizpide. Gertakari astronomikoaren dimentsio zientifikoaz gain, haren inguruan sortzen diren dinamika sozial eta ekonomikoak aztertu ditu.

Hirigintza eredu berria: berdeguneak handitzea, asfalto eta azalera iragazgaitzak murriztea eta naturan oinarritutako irtenbideak txertatzea. Hiriak klima aldaketara egokitzeko, araudiek norabide horretan jarduteko beharra jasotzen dute. Aritz Romeo abokatuak hirien birnaturalizazioaz jardun du.

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Irrintzi Plaza saioa Gazteluko Plazara eraman dugu, Nafarroako VI. Liburu Azokaren karietara. Antolatzaileekin, idazleekin, editoreekin, liburu-saltzaileekin eta literaturaren besta honetan parte hartzen ari diren bestelako parte-hartzaileekin hitz egiteko parada izan dugu bertan

Bardeako tiro poligonoaren 75. urteurrenaz, 2028an amaituko den hitzarmenaz eta lurraldearen estatus juridikoaz hausnartu du Ivan Gimenez, kazetariak, Metropoli Forala saioan.

Presio estetikoak, sare sozialen eragina eta gorputz eredu idealizatuek gero eta eragin handiagoa dute nerabeen ongizate emozionalean. Gai hori izan dute hizpide Skolagun jardunaldietan.

Orbako Haizea herri mugimenduak bailarako bizitza soziala indartzea du helburu. Gazteria, euskara, etxebizitza eta auzolana lantzen dituzte, herrien arteko sare sendoagoa eraikitzeko asmoz.

Hurrengo astean, 4.100 ikasleek Unibertsitatean Sartzeko Proba egingo dute. Nafarroan, NUPeko Arrosadia eta Tuterako campusetan izango dira. Ekaitz Santazilia, filologo eta proben koordinatzailearekin, mintzatu gara.

Iruñeko Udalak antolatzen duen Kantu eta Hitza zikloaren eskutik, Gasteizko taldea O-ko Andre Mari plazan arituko da ostegunean, 20:00etan. 2024an 'Orube' diskoa plazaratu ondotik iritsi zen iaz 'Sitsak' azken lana, aurrekoaren jarraipen gisa ulertu daitekeena. Kontzertuan, disko hauetako abestiez gain, taldearen ibilbidean mugarri izan diren abestiak berreskuratuko dituzte

Nafarroako Pajaros Pintados konpainiaren Albura, sormen zukua proiektuak artea eta komunitatea lotzen ditu. Doluari, memoriari eta belaunaldiarteko harremanei buruzko tailerrak egiten dituzte, landa eremuko herrietan.

Belarrean espontaneoki sortzen diren bidezidorrek hirigintzaren logika zalantzan jartzen dute. Maider Moreno eta Uxue Etxeberria, arkitektoekin, desio-bideen dimentsio kolektiboaz eta Erorien Monumentuaren etorkizunaz aritu gara.

Nafarroako Unibertsitate Publikoarekin hitzarmena sinatu du Nafarroako Gobernuak, Euskarabidearen bidez hizkuntza planifikaziorako berezko titulu bat sortu eta euskararen sustatzea ahalbidetzeko: Euskara gizartean sustatzeko eta biziberritzeko planifikazio linguistikoa du izena. Alvaro Baraibar da zuzendari akademikoa eta NUPeko lau irakasle ariko dira: Alexander Arzelus, Ibai Iriarte, Paula Kasares eta Aritz Romeo. Horiez gain, kanpoko kolaboratzaileak ere izanen dituzte, hala nola: Kike Amonarriz, Olatz Altuna, Hasier Morras, Maite Lus eta Gotzon Barandiaran besteak beste.

Global Summud Flotillan izan berri da Jotas Oses iruindarra eta israeldar oldarraldia eta Ertzaintzaren jipoiak pairatu behar izan ditu azken orduotan. Harekin hitz egin du Euskalerria Irratiak (elkarrizketaren audioa argazkian klik eginda entzun daiteke). 

GIB-aren herentzia existitzen da? Zer demontre da hori? GIB-az hitz egiten dugunean, ez dugu birus bati buruz bakarrik hitz egiten. Beldurraz ere ari gara, isiltasunez, aurreiritziez. Eta urte luzez haren inguruan eraiki diren sexu imajinarioez. Guzti horren bueltan aritu gara SARE elkartearekin elkarlanean egiten dugun 'Zer uste zenuen ba?' atalean

Helena Bengoetxeak Petrus dokumentalean ondare erromanikoa, harrigintzaren artisau lana eta Izagaondoako bailararen errealitatea uztartzen ditu. Dokumentala, ostiral honetan, Iruñeko Yamaguchi zinema-aretoetan estreinatuko da.

2025eko uztailaren 7an, San Fermin eguneko prozesioan, Iruñerriko Etxebizitza Sindikatu Sozialistak jota aldarrikatzaile bat abestu zuen. Alde Zaharrean gertatutako etxegabetzeak kantu baten bidez salatzeagatik, 1.800 euroko isunak jaso dituzte. Larunbat honetan JOTA-KE jaialdia egingo dute, zentsuraren aurkako jaialdi solidarioa.

Jone Rubio arte historialariarekin tradizioaren, memoriaren eta espazio publikoaren inguruan hausnartu dugu, Sra. Polaroiskaren Andrekale proiektua eta hainbat erakusketa abiapuntu hartuta.

Habia taldearen disko berria ekarri digu Hasier Larretxeak 'Musika pilulak' atal berrira, 'Omen'

Nerea Perez Ibarrola historialariak 80ko hamarkadako desindustrializazioaz jardun da. Fabriken eraispenak eta ondare industrialaren galerak memorian eta hirietan izan duen eragina aztertu du.

Aritz Romeo abokatuak erleen inguruko gogoeta juridikoa ekarri du irratira. Erleak “hegodun abere” izatetik biodibertsitatea eta elikadura babesten dituen zerbitzu ekosistemiko izatera pasa dira.

Maskara bat janztea identitatea bat azaleratzeko, edo maskara kentzea norbere burua erakusteko. Dirudiena baino antzekoagoak dira eta bietatik edaten du du Xabi Hernandezen drag-ak, Lefanatikk-ek. Larunbatean 'Máscaras. Historia de una drag' aurkeztuko du Burlatako Kultur Etxean, arratsaldeko 18:30ean

LGTBIfobiaren Aurkako Nazioarteko Egunaren biharamunean, Kattalingorri elkarteak ohartarazi du sare seguruak, baliabide egokiak eta zerbitzuen arteko koordinazio handiagoa behar direla Nafarroan.

Helena Agirre, filosofia irakasleak, bi astero hausnartzeko tartea irekitzen digu. Gaurkoan, elikaduraren aldaketa eta politikaren arteko lotura izan ditu hizpide. Sareek, marketinak eta “ongizatearen kulturak” gure elikadura ohituretan duen eragina aztertu du. 

Nafarroako Arte Komunitarioen II. Jardunaldia larunbatean ospatuko da, parte-hartzea, sorkuntza kolektiboa eta eraldaketa soziala ardatz hartuta. Goizean hitzaldiak izango dira eta, arratsaldean, diziplina arteko erakusketa artistikoa.

Ikastetxe publikoetako hezkuntza komunitatea ere kalera atera da. Nafarroako hezkuntza publikoan eta etapa guztietan ratioak jaisteko herri-ekimen legegilea aurkeztu dute. Ratioak Jaitsi, 0-3 plataforma, Sortzen eta Publikoaren Aldeko plataformak bateraturik, agerraldi horretan adierazi dute, euren proposamena parlamentura iritsi dadin 7.000 sinadura biltzeko kanpaina jarri dutela abian. Laura Perezi Euskalerria Irratian egindako elkarrizketa argazkian klik eginda entzun daiteke.

Historia, kontakizun den heinean, modu askotan kontatu daiteke. Aritz Ibarra Agirrezabalek ilustrazioaren eta epikotasunetik edaten duen kontakizunaren alde egin du 'Deiadarra. Pirinioetako erresistentzia' bere azken liburuan. Nabarraldek argitaratua, liburu ilustratuak bere biziraupena erresistentzia oinarritu duen herri baten historia berreskuratzen du: euskaldunona 

Orkoienen euskararen eguna ospatu berri dute. Ospatu bai, baina aldarrikatu eta salatu ere bai. Izan ere, herrian oldarraldia bizitzen ari dira. Eta hala ere, euskara eta euskal kultura bizirik daudela ospatu dute: "Euskararen kontrako oldarraldia Udala hauspotzen ari da, baina jakin behar du euskara beti egon dela herrian eta bereiziezinak direla", esan du Aitor Zandueta Orkoiengo Euskaltzaleak taldeko kideak. 

Pantailen aurrean ematen dugun denborak gure arreta, harreman sozialak eta atseden gaitasuna baldintzatzen ditu askotan.

Iruñerriko hainbat udaletan egoera soziolinguistikoa zein den aztertzera doaz Aranguren Ibarreko, Berriobeitiko, Berriozarko, Burlatako, Esteribarko, Uharteko eta Zizur Nagusiko udalak. Horretarako, aurrez aurre edo telefono bidezko inkesta bat eginen zaie herritarrei,  ausaz aukeratutako biztanleriaren lagin bati. Bilbon kokatuta dagoen Ikerfel enpresak eginen ditu deiak, apirila amaieratik hasi eta maiatzean zehar. Euskara zerbitzuek telefonoa hartzeko eta galderei erantzuteko eskatu nahi diete herritarrei. 10 minutuko inkesta bat da eta erantzunak erabat anonimoak izanen dira.

Elkar saria jaso du Hizkuntz Eskubideen Behatokiak. 25.urteurrena du erakundeak, eta eskertu egin dute gizartean urteotan egin duen kontzientziazio lana eta herritarrei eman dien "zerbitzua". Agurne Gaubeka da behatokiko zuzendaria: "Pozik jaso dugu aitortza. Egindako lanari eta aurretik dugunari ere bada". 

Biurdana BHIk XXV. Irakurketa Publikoa egin du gaur. Joe Pacco  kazetari estatubatuarrak idatzi eta marraztutako Palestina komikia irakurri dute Julen Gabiria itzultzailaren euskarazko bertsioan (Astiberri, 2023). Ikasleak, irakasleak, ikasle ohiak eta kanpoko gonbidatuak txandaka aritu dira. 

REAS Nafarroak Iruñean antolatu du Ideariaren XVII. edizioa: ekonomia sozial eta solidarioaren bi urtean behin egiten den topaketa. Egitarau zabala prestatu dute astebururako eta aberastasunaren bidezko banaketari buruz hausnartzeko bidea izanen da. 16:30etan eginen dute hasierako ekitaldia Iturramako Civivox-en. 

Ipar Euskal Herriko euskarazko irakaskuntza Seaskako ikastolek ziurtatzen dute. Ikasleak Baxoa azterketak euskaraz egin nahi dituzte. Urteotako aldarrikapena izan da. "Aurrera egin beharrean matematikako atala ere ezinen dutela euskaraz egin jakinarazi diete", adierazi du Erik EtxarT Seaskako lehendakarikideak. Horrez gain, ikastoletarako eskatuak zituzten irakasle gehiago ez dituztela izanen ere ezagutu dute azken orduotan. "Inoiz baino beharrezkoagoa da Herri Urratsen bidez babesa ematea gu denoi", hausnartu du Etxartek. 

Itsaso Bakedano sexologoaren kontsultategian ezezagun handi baten bueltan aritu gara: klitorisa. Izan ere, jakin badakigu emakumearen gorputza ez dela sekula egon medikuntza ikerketaren erdigunean, eta bazterketa hori muturrera joaten da sexologiaren eremuan sartzen garenean

Gauza gutxi dira doakoak, are gutxiago mundu digitalean. Julen Linazasororen Digieskola atal berrian, mugikorrean deskargazten diren bideojokoetaz aritu gara

Lehen etapako haurrei hezkuntza, zaintza eta babesa eskaintzen dizkieten zentroetako profesionalak greba egiten ari dira gaur. 0-3 Paltaformak deituta kalera aterako dira euren lan eta bizi baldintzak duinak izan daitezen eskaerak egitera: "Bereziki haurren ratioek eginbehar dute behera. 2022an egin genuen grebarekin errefortzu-hezitzaileak jarri dituzte, baina hori ez da nahikoa", adierazi du Eider Gardek Euskalerria Irratian (elkarrizketa argazkian klik eginda entzun daiteke).