LIFO POLITICS

Ο θανάσιμος τραυματισμός στο κεφάλι από αστυνομικούς της ΟΠΚΕ του 20χρονου Ελληνορώσου Θοδωρή Ζαβραδινού-Καράμπαμπα, όταν δεν υπάκουσε σε σήμα τους να σταματήσει, επανέφερε στο προσκήνιο τη συζήτηση για την αστυνομική βία. Σε αυτήν ακριβώς τη «θεσμική», και άρα θεωρούμενη ως νόμιμη, βία, της οποίας ο άτυχος νεαρός ήταν το πιο πρόσφατο θύμα, εστιάζει η συζήτησή μας με την Αναστασία Τσουκαλά, εγκληματολόγο και συγγραφέα του βιβλίου «Η συστημική φύση της αστυνομικής βίας στην Ελλάδα» (εκδόσεις Τόπος, 2024). Με βάση τα πορίσματα οργανώσεων όπως η Διεθνής Αμνηστία και τις επανειλημμένες σχετικές καταδίκες από όργανα όπως το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, σε συνδυασμό με τις πολύ σπάνιες καταδίκες αστυνομικών που βιαιοπραγούν απρόκλητα σε βάρος πολιτών, δύσκολα μπορούμε να μιλήσουμε για λογοδοσία και αξιόπιστους μηχανισμούς ελέγχου. Αν ισχύει ότι, σύμφωνα με την έρευνα της συνομιλήτριάς μου, «ένα στα δύο περιστατικά αστυνομικής βίας δεν διερευνάται ποτέ», αληθεύει ότι το πρόβλημα της αστυνομικής βίας, εκτός από πολιτικό, είναι «πρωτίστως αξιακό», καθώς λέει; Πού μπαίνει το όριο μεταξύ της «νόμιμης άμυνας» και της κατάχρησης εξουσίας; Είναι θέμα εκπαίδευσης και μεταρρυθμίσεων ή πολιτικής βούλησης το να αλλάξει αυτή η εικόνα; Ποιες κοινωνικές ομάδες απειλούνται περισσότερο από τον «υπερβάλλοντα ζήλο» κάποιων αστυνομικών οργάνων και την ευκολία με την οποία μπορεί να χρησιμοποιήσουν ένα κλομπ, μια κρότου-λάμψης ή και το υπηρεσιακό τους όπλο; Τι ρόλο παίζουν τα ΜΜΕ και τα κοινωνικά δίκτυα στη διαμόρφωση της δημόσιας εικόνας τέτοιων περιστατικών; Πόσο έχει σκληρύνει η αστυνομική βία και καταστολή διεθνώς; 

Μπορεί η φαρμακευτική όπως και η βιομηχανική κάνναβη να έχουν αποποινικοποιηθεί τα τελευταία χρόνια και στην Ελλάδα δίνοντας ανακούφιση σε πολλούς ασθενείς για τους οποίους η χρήση της συστήνεται αφενός, δημιουργώντας έναν ολόκληρο επαγγελματικό κλάδο αφετέρου, όμως υπάρχουν πολλά ακόμα κενά και άλυτα επιμέρους προβλήματα στο πεδίο. Ταυτόχρονα η ψυχαγωγική κάνναβη, σε αντίθεση με αρκετές άλλες χώρες της ΕΕ, παραμένει εκτός νόμου ακόμα και για προσωπική χρήση, διαιωνίζοντας έτσι την ύπαρξη μιας «γκρίζας ζώνης» που πριμοδοτεί τη μαύρη αγορά και το «κυνήγι μαγισσών». Σε ποιο σημείο βρισκόμαστε σήμερα στην Ελλάδα και διεθνώς; Υπάρχει στη χώρα μας πολιτικό περιβάλλον που θα επέτρεπε μια σοβαρή συζήτηση γιατην αποποινικοποίηση και της ψυχαγωγικής χρήσης καθώς επίσης για μια ολοκληρωμένη ρύθμιση σε ό,τι αφορά το φυτό, τις χρήσεις και τα παράγωγά του με βάση τις βέλτιστες πρακτικές που ακολουθούνται αλλού;Τι αιτήματα μέλλον μπορεί να έχουν και πόσο δύνανται να συμβάλλουν στην απασχόληση και τον παραγωγικό τομέα οι «δουλειές με φούντες;»; Γιατί ένα από τα συνθήματα του φετινού 21ουLegaliseCannabisProtestivalπου διεξάγεται σήμερα Σάββατο 27/6 στην πλατεία Θησείου (έναρξη 6μμ) λέει ότι «η ελευθερία αρχίζει από το σπίτι»; «Η κάνναβη δεν είναι πια ένα περιθωριακό θέμα. Είναι ζήτημα δημόσιας υγείας, δικαιωμάτων, αγροτικής ανάπτυξης, κοινωνικής δικαιοσύνης και βιώσιμης οικονομίας», βεβαιώνει ο συνομιλητής μου. 

Τα Προσφυγικά της λεωφόρου Αλεξάνδρας αποτελούν ένα από τα πιο εμβληματικά μνημεία της νεότερης ιστορίας της Αθήνας, και είναι συνδεδεμένα με τη μνήμη των προσφύγων της Μικρασιατικής Καταστροφής αλλά και με τη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα της πόλης. Σήμερα, η απόφαση της Περιφέρειας Αττικής να προχωρήσει στην αποκατάσταση και επανάχρησή τους ως χώρων κοινωνικής κατοικίας έχει ανοίξει έναν έντονο δημόσιο διάλογο.  Από τη μια πλευρά, η Περιφέρεια υποστηρίζει ότι το έργο θα διασώσει τα ιστορικά κτίρια και θα προσφέρει αξιοπρεπείς συνθήκες στέγασης σε ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Από την άλλη, οι σημερινοί κάτοικοι και οι συλλογικότητες που δραστηριοποιούνται στον χώρο εκφράζουν ανησυχίες για το μέλλον της κοινότητας που έχει διαμορφωθεί εκεί τα τελευταία χρόνια. Για να φωτίσουμε όλες τις πτυχές αυτού του σύνθετου ζητήματος, συζητάμε σήμερα με τη δημοσιογράφο της LiFO Ντίνα Καράτζιου την ιστορία των Προσφυγικών, το σχέδιο ανάπλασης, τις αντιδράσεις που έχουν προκληθεί και τις προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει η πολιτεία.

Από τα τέλη Μαΐου, η γειτονική Αλβανία βρίσκεται σε αναβρασμό εξαιτίας μαζικών διαδηλώσεων πολιτών που αντιδρούν στα σχέδια κατασκευής πολυτελών τουριστικών θερέτρων στη νήσο Σαζάν (Σάσωνα) και στην παράκτια ζώνη του Ζβέρνετς, στην περιοχή Βιόσε(Αώου)-Νάρτα. Πρόκειται για έναν σημαντικό υδροβιότοπο που εντάσσεται στο δίκτυο Natura και φιλοξενεί μεγάλα κοπάδια φλαμίνγκο, γεγονός που έδωσε στο κίνημα διαμαρτυρίας την ονομασία «κίνημα των φλαμίνγκο». Οι κινητοποιήσεις έχουν λάβει μαζικό χαρακτήρα, με τους διαδηλωτές να προβάλλουν συνθήματα όπως «Ούτε γη, ούτε νερό», «Η Αλβανία δεν πωλείται» και «Είμαστε πιο δυνατοί από τις μπουλντόζες σας». Στο πλευρό τους έχουν ταχθεί και μέλη της αλβανικής διασποράς. Σχετικές συγκεντρώσεις πραγματοποιήθηκαν και στην Αθήνα, ενώ νέες κινητοποιήσεις βρίσκονται ήδη στον προγραμματισμό των διοργανωτών. Κεντρικό αίτημα των διαμαρτυρόμενων είναι η άμεση παύση των εργασιών, καθώς και η παραίτηση του πρωθυπουργού Έντι Ράμα, ο οποίος έχει εκφράσει τη στήριξή του στη συγκεκριμένη μεγα-επένδυση. Στην υπόθεση εμπλέκεται ο Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρός του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και σύζυγος της κόρης του, Ιβάνκα Τραμπ. Η υπόθεση έχει πυροδοτήσει έντονες συζητήσεις και διαφορετικές αναγνώσεις. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι οικολογικές και περιβαλλοντικές ανησυχίες, ζητήματα που αφορούν το ιδιοκτησιακό καθεστώς της περιοχής, αλλά και αμφιβολίες σχετικά με το μοντέλο ανάπτυξης που προωθείται. Παράλληλα, δεν λείπουν οι θεωρίες συνωμοσίας που συνοδεύουν τη δημόσια αντιπαράθεση. Προς το παρόν, η υπόθεση παραμένει ανοιχτή, με τις αντιδράσεις να συνεχίζονται και τις εξελίξεις να τρέχουν.