PODCAST · science
Not a Top 10
by Γιώργος Δημόπουλος και Θέμος Κάλλος
Ένα podcast για την επιστήμη και την τεχνολογία, οργανωμένο σε λίστες. Αλλά, σχεδόν ποτέ δε θα έχουμε 10 θέματα. Ίσως 5 ή 8 ή 12. Αναλόγως τη θεματική ενότητα. 12η σεζόν: Οι πιο διάσημοι επιστήμονες της ιστορίας11η σεζόν: Η Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων10η σεζόν: 2025, η χρονιά της κβαντικής επιστήμης...2η σεζόν: Αξιοσημείωτες ιστορίες, μύθοι και πραγματικότητες από τις ζωές επιστημόνων1η σεζόν: Οι αγαπημένες μας ιστορίες από την τελευταία δεκαετία
-
175
Special! - Η Φυσική & η Τεχνολογία του Μουντιάλ
Deep dive σε αυτό που δεν δείχνει η κάμερα: τη φυσική και την τεχνολογία του ποδοσφαίρου. Ξεκινάμε από τις δυνάμεις που κρατάνε (και στρίβουν) τη μπάλα στον αέρα — βαρύτητα, αντίσταση, φαινόμενο Magnus — και φτάνουμε ως το θρυλικό φάουλ του Roberto Carlos. Μετά ανοίγουμε τα «γκάτζετ»: την έξυπνη μπάλα Trionda που φορτίζει και στέλνει 500 φορές το δευτερόλεπτο τη θέση της, το UWB σύστημα της Kinexon, τα vests των παικτών, το ημιαυτόματο offside με τα 3D avatars των παικτών, τις body cams των διαιτητών και το Football AI Pro.Pre-show: «soccer» ή «football»; — από πού βγήκε η λέξη (Οξφόρδη/Κέμπριτζ, 1863)Οι τρεις δυνάμεις στη μπάλα: βαρύτητα, αντίσταση του αέρα και το φαινόμενο MagnusDrag crisis: γιατί η μπάλα «φρενάρει» απότομα — και τι ρόλο παίζουν οι ραφέςΗ Trionda με τις λιγότερες ραφές ever (και «λακουβίτσες» τύπου γκολφ) vs η περιβόητη JabulaniΤο θρυλικό φάουλ του Roberto Carlos εξηγημένο με φυσική (~10 στροφές/sec, ~30 m/s)Knuckleball: η μπάλα χωρίς spin που μπερδεύει τους τερματοφύλακεςΗ «έξυπνη» μπάλα: αισθητήρας 500 Hz που φορτίζει και μετράει spin, επιτάχυνση κι επαφέςKinexon & UWB (~6.5 GHz, σαν τα AirTag): 15-20 κεραίες γύρω από το γήπεδο και το handover όταν αλλάζει μπάλαΤα vests των παικτών: γυροσκόπιο, επιταχυνσιόμετρο, GPS και μαγνητόμετροΗμιαυτόματο offside: 16 κάμερες, 3D avatars για 1.248 παίκτες (29 nodes ο καθένας), alert όταν είσαι 10+ πόντουςΘα μπορούσε να γίνει 100% αυτόματο; Το παράδειγμα του Hawk-Eye από το τένιςBody cams διαιτητών με AI stabilizer (Lenovo) και το Football AI Pro — analytics δωρεάν και στις 48 ομάδεςDigital Stadium Twins, ρομποτικά σκυλιά της Boston Dynamics και γήπεδα του NFL μετατρεμμένα για ποδόσφαιροPost-show: το τηλεσκόπιο Swift της NASA που πέφτει και η startup Catalyst Space που πάει να το σώσειΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: «soccer» ή «football»; η ιστορία της λέξης(00:06:13) Το θέμα: φυσική & τεχνολογία του ποδοσφαίρου(00:07:38) Οι δυνάμεις & το drag — γιατί φρενάρει η μπάλα(00:10:18) Υφή, ραφές & η μπάλα Trionda (vs Jabulani)(00:12:51) Magnus & το φάουλ του Roberto Carlos(00:17:04) Knuckleball: η μπάλα χωρίς περιστροφή(00:18:31) Η έξυπνη μπάλα Trionda: αισθητήρας 500 Hz που φορτίζει(00:22:35) Kinexon & UWB: εντοπισμός μπάλας και handover(00:25:16) Τα vests των παικτών: GPS, γυροσκόπιο, μαγνητόμετρο(00:26:59) Offside με 3D avatars: 16 κάμερες, 1.248 παίκτες(00:30:56) Ημιαυτόματο offside & το alert των 10 πόντων(00:32:51) Μπορεί να γίνει 100% αυτόματο; (Hawk-Eye)(00:35:34) Body cams διαιτητών & Football AI Pro analytics(00:39:01) Digital Stadium Twins, ρομποτικά σκυλιά & γήπεδα NFL(00:43:50) Outro(00:44:09) Post-show: η NASA σώζει το τηλεσκόπιο Swift
-
174
12x07 - Curie (Η Μητέρα της Ραδιενέργειας)
Φτάνουμε στο νούμερο 4 της λίστας με τους διάσημους επιστήμονες και συναντάμε τη Μαρί Κιουρί — το μοναδικό άτομο που πήρε Νόμπελ σε δύο διαφορετικές επιστήμες. Συζητάμε τη φοβερή δεκαπενταετία της (δύο Νόμπελ, δύο παιδιά, δύο θάνατοι), πώς εκείνη και ο Πιέρ έδειξαν ότι η ραδιενέργεια δεν είναι χημεία αλλά ιδιότητα του ίδιου του ατόμου, και πώς απομόνωσαν το ράδιο και το πολώνιο. Από το «κρυφό» πανεπιστήμιο της Πολωνίας και τη μάχη της να αναγνωριστεί ως γυναίκα, μέχρι το σκάνδαλο Λανζεβέν, τα radium girls και το πώς η ραδιενέργεια έσωσε — έμμεσα — τη θεωρία του Δαρβίνου.Pre-show: London Tech Week & ο πρίγκιπας ΟυίλιαμΗ φοβερή δεκαπενταετία: 2 Νόμπελ, 2 παιδιά, 2 θάνατοιΠολωνία 1867, το «κρυφό» πανεπιστήμιο και η ΣορβόννηΜπεκερέλ: ακτίνες σαν τις Χ, αλλά χωρίς πηγή ενέργειαςΡαδιενέργεια: όχι χημεία, αλλά ιδιότητα του ίδιου του ατόμουΘόριο, ράδιο, πολώνιοΗ μοναδική με Νόμπελ σε 2 επιστήμες — και η σύνδεση με το E=mc²Κινητές ακτινογραφίες που έσωσαν στρατιώτες στον Α' ΠαγκόσμιοΠώς παραλίγο να μην πάρει το πρώτο της ΝόμπελΑπόρριψη από τη Γαλλική Ακαδημία & το σκάνδαλο ΛανζεβένΤα σημειωματάριά της είναι ακόμα ραδιενεργάΤο σκοτεινό κομμάτι: οδοντόκρεμες με ράδιο και τα radium girlsΠώς η ραδιενέργεια «έσωσε» τη θεωρία του ΔαρβίνουPost-show: Παγκόσμιο Κύπελλο & το ποδόσφαιρο στην ΑμερικήΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: London Tech Week & ο πρίγκιπας Ουίλιαμ(00:05:23) Εισαγωγή: Μαρί Κιουρί(00:07:43) Το φοβερό βιογραφικό(00:10:49) Πολωνία, το «κρυφό» πανεπιστήμιο & το Παρίσι(00:16:36) Μπεκερέλ(00:21:02) Ραδιενέργεια(00:23:03) Τα 2 Νόμπελ(00:26:43) Ακτινοθεραπεία(00:29:09) Γαλλική Ακαδημία & το σκάνδαλο Λανζεβέν(00:33:22) Ραδιενεργά σημειωματάρια(00:36:48) Θάνατος, Αμερική & μια οικογένεια γεμάτη Νόμπελ(00:39:31) Πώς η Κιουρί έσωσε τη θεωρία του Δαρβίνου(00:43:30) Post-show: Παγκόσμιο Κύπελλο & το ποδόσφαιρο στην Αμερική
-
173
12x06 - Tesla (Ο Celebrity Μηχανικός)
Φτάνουμε στο νούμερο 5 της λίστας με τους διάσημους επιστήμονες και σταματάμε στον Νίκολα Τέσλα. Συζητάμε γιατί ο μηχανικός που «έφτιαξε» το εναλλασσόμενο ρεύμα έγινε ποπ είδωλο και καύσιμο για θεωρίες συνωμοσίας, πώς ο επαγωγικός του κινητήρας με το περιστρεφόμενο μαγνητικό πεδίο κινεί ακόμα και τα σημερινά ηλεκτρικά αυτοκίνητα, και πώς κέρδισε τον Έντισον στον πόλεμο των ρευμάτων φωτίζοντας το Σικάγο από τον Νιαγάρα. Από τη μάχη με τον Μαρκόνι για τα ραδιοκύματα και την παρακμή στο δωμάτιο 3327, μέχρι την ακτίνα θανάτου που δεν χρηματοδότησε ποτέ κανείς.Pre-show: Αμερική vs ΕυρώπηΟ Νο5 της λίσταςΠόσο τον εκτόξευσε η εταιρεία «Tesla»: πριν 20 χρόνια δύσκολα θα ήταν στο top tenΣέρβος ή Κροάτης; Γεννημένος το 1856 στην αυστρο-ουγγρική αυτοκρατορίαΠαρίσι, Νέα Υόρκη και ο Έντισον: γιατί το συνεχές ρεύμα (DC) χάνει ενέργεια σε λίγα τετράγωναΟ πόλεμος των ρευμάτων: γιατί κερδίζει το εναλλασσόμενο (AC)Westinghouse, η Έκθεση του Σικάγο (1893) και ο ΝιαγάραςΟ επαγωγικός κινητήρας: περιστρεφόμενο μαγνητικό πεδίο χωρίς μηχανικές επαφέςPlot twist: σήμερα η μεταφορά ρεύματος σε μεγάλες αποστάσεις ξαναγίνεται με συνεχές ρεύμα (HVDC)Τέσλα vs Μαρκόνι για τα ραδιοκύματαΚολοράντο Σπρινγκς, τα λεφτά του JP Morgan και η μεγάλη παρακμήΗ σύνδεση με τον Τραμπ: το FBI κατάσχει τα χαρτιά του, και ο θείος Τζον Τραμπ (MIT) τα κρίνει «χωρίς αξία»Γιατί έγινε καύσιμο για θεωρίες συνωμοσίας: Τουνγκούσκα, το Πείραμα της Φιλαδέλφειας και η ελεύθερη ενέργειαPost-show: Masters of the Universe (2026)Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Αμερική vs Ευρώπη & το χαμένο πανεπιστημιακό email(00:05:29) Εισαγωγή: Ο celebrity μηχανικός — διασημότητα vs επιστήμη(00:09:22) Βιογραφικό: Σέρβος ή Κροάτης & δύο drop-outs(00:13:11) Παρίσι, Νέα Υόρκη & ο Έντισον — AC vs DC(00:20:00) Westinghouse, το Σικάγο 1893 & ο Νιαγάρας(00:22:01) Ο επαγωγικός κινητήρας & το περιστρεφόμενο μαγνητικό πεδίο(00:26:35) Σήμερα: γιατί η μεταφορά ξαναγίνεται με DC (HVDC)(00:27:49) Ραδιοκύματα: Τέσλα vs Μαρκόνι & το Νόμπελ(00:31:00) Κολοράντο, JP Morgan & η μεγάλη παρακμή(00:35:33) Ο αριθμός 3, το FBI & ο θείος Τζον Τραμπ(00:38:31) Θεωρίες συνωμοσίας: Τουνγκούσκα & Φιλαδέλφεια(00:42:53) Post-show: Masters of the Universe — ο He-Man του HR
-
172
Special! - Ιαπωνία
Μιλάμε για τις εμπειρίες μας από την Ιαπωνία: γιατί εκεί τα πάντα είναι ανάποδα (το τιμόνι, το περπάτημα, ακόμα και οι βρύσες) μέχρι το Shinkansen στα 300 km/h, τον πιο πολυσύχναστο σταθμό του κόσμου, το Ramen και τις μπριζόλες Wagyu. Περπατάμε από το παραδοσιακό Κιότο ως το cyberpunk Τόκιο.Pre-show: Γιατί στην Ιαπωνία όλα είναι ανάποδαΟδήγηση, περπάτημα, βρύσες, κυλιόμενες σκάλες — και η εξαίρεση του ΚιότοΤο ταξίδι: ~10 μέρες στο Κιότο, Τόκιο και μια εκδρομή στη Νάρα με τα ελάφιαΠόσο ασφαλής και πόσο πλούσια είναι η ΙαπωνίαKei cars, ευρωπαϊκή πολυτέλεια και σταθμοί που είναι ολόκληρες πόλειςΟ Σιντζούκου με 2 εκατ. άτομα τη μέρα και το Shinkansen στα 300 km/hΚιότο vs Τόκιο: σογκούν, αυτοκράτορας, δυτικοποίηση — και τα Νόμπελ Φυσικής του ΚιότοΝαοί, Ακιχαμπάρα, anime και το cyberpunk vibe του ΤόκιοΗ γλώσσα: πώς συνεννοείσαι όταν όλα είναι ιδεογράμματαΦαγητό: το hot take, το Kobe beef, και γιατί οι vegetarian να το ξανασκεφτούνΚόστος και τα αεροδρόμια Narita/HanedaΓιατί η Ιαπωνία είναι το πιο διαφορετικό μέροςPost-show: Συναντήσαμε τον Χρήστο!Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Γιατί όλα είναι ανάποδα(00:02:10) Οδηγώντας και περπατώντας από την ανάποδη(00:05:36) Το ταξίδι: Κιότο, Τόκιο, Νάρα — πρώτες εντυπώσεις(00:08:16) Πόσο ασφαλής (και πόσο πλούσια) είναι η Ιαπωνία(00:12:41) Αυτοκίνητα και σταθμοί-πόλεις: ο Σιντζούκου(00:16:52) Shinkansen: 300 km/h και ανά 15 λεπτά(00:20:00) Κιότο vs Τόκιο: σογκούν, αυτοκράτορας και Νόμπελ Φυσικής(00:25:06) Ναοί, Νάρα και Ακιχαμπάρα(00:28:31) Η γλώσσα: συνεννόηση με ιδεογράμματα(00:30:04) Φαγητό: το hot take, το Kobe beef και οι vegetarian(00:40:13) Κόστος και τα αεροδρόμια (Narita/Haneda)(00:44:03) Γιατί η Ιαπωνία είναι τελείως διαφορετική(00:46:51) Outro(00:47:30) Post-show: Συναντήσαμε τον Χρήστο στο Τόκιο
-
171
Special! - Πώς Ψάχνουμε για Ζωή στο Σύμπαν (feat. Παναγιώτης Μπρούσος)
Καλεσμένος μας ο Παναγιώτης Μπρούσος, μεταδιδακτορικός ερευνητής στο NASA Postdoctoral Program (NPP) στη Goddard, με αντικείμενο την αστροβιολογία. Από το διδακτορικό του στον Δημόκριτο για παραγωγή υδρογόνου με φωτοσύνθεση, μέχρι τα ίχνη ζωής που ψάχνουμε στους κρυμμένους ωκεανούς του Εγκέλαδου και της Ευρώπης. Συζητάμε για βιοϋπογραφές, κρυοηφαίστεια, την αποστολή Europa Clipper, και το επόμενο διαστημικό τηλεσκόπιο που θα κοιτάξει εξωπλανήτες στα μάτια.Pre-show: Καφεδάκι και γνωριμίαΠοιος είναι ο Παναγιώτης: από το Γεωπονικό στη NASAΔιδακτορικό: υδρογόνο από φωτοσύνθεση και κλεπτοπλαστία στην ΑνταρκτικήMargulis, Lovelock και η γέννηση της εξωβιολογίαςΒιοϋπογραφές: τι ψάχνουμε εντός και εκτός ηλιακού συστήματοςΚρυοηφαίστεια και κρυμμένοι ωκεανοί σε Εγκέλαδο, Ευρώπη, ΤιτάναEuropa Clipper και ο προσομοιωτής κρυοηφαιστείου του ΠαναγιώτηJames Webb, Habitable Worlds Observatory και ο κορονογράφος για εξωπλανήτεςΤι θεωρείται “ζωή”; Πανσπερμία ή ζωή de novo; Η γυάλα Miller-Urey στο GoddardPost-show: Ντομάτες, ρεβύθια και η γάτα του ΣρέντινγκερΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Καφεδάκι και γνωριμία(00:01:14) Intro: Ποιος είναι ο Παναγιώτης(00:04:38) Διδακτορικό: Υδρογόνο και κλεπτοπλαστία(00:14:42) Η γέννηση της εξωβιολογίας(00:16:32) Από τον Δημόκριτο στη NASA(00:21:14) Βιοϋπογραφές και παγωμένα φεγγάρια(00:25:00) Europa Clipper: η αποστολή(00:32:59) Ο προσομοιωτής κρυοηφαιστείου(00:42:19) James Webb και Habitable Worlds Observatory(00:49:33) Πόσο πιθανό είναι να βρούμε ζωή;(00:54:30) Πανσπερμία και Miller-Urey στο Goddard(01:00:20) Post-show: Ντομάτες και η γάτα του Σρέντινγκερ(01:02:33) Outro
-
170
NEWS! - 21 Μαΐου 2026 (Voyager, SpaceX vs. Blue Origin, και η Nancy Roman)
Επεισόδιο γεμάτο — και ξεκινάει με μία αυτοκριτική του Γιώργου για όσα είπε στο 12x05 για το StarTalk, καθώς και ένα μικρό manifesto για το πώς το AI άλλαξε τη σχέση μας με την επιστημονική γνώση. Από νέους πύραυλους πλάσματος για τον Άρη και τη βαρυτική σταθερά G που ακόμα δεν συμφωνεί, μέχρι κβαντικούς υπολογιστές που μαθαίνουν το χάος, ένα τηλεσκόπιο 100 φορές πιο γρήγορο από το Hubble που εκτοξεύεται τον Σεπτέμβρη, και πλαστικά που γίνονται καύσιμο με ηλιακό φως.Pre-show: Memes της προηγούμενης πανδημίαςIntro: Απολογία για το StarTalk & το AI αλλάζει τη σχέση μας με την επιστημονική γνώσηNASA Shuts Off Instrument on Voyager 1 to Keep Spacecraft OperatingNASA just tested a powerful new thruster that could send humans to Mars | ScienceDailyGravitational Constant’s Value Still Up in the AirNASA’s Artemis III will pit SpaceX against Blue Origin | Scientific AmericanQuantum AI just got shockingly good at predicting chaos | ScienceDailyAI just discovered new physics in the fourth state of matter | ScienceDailyGalaxy Survey Completes Its Map of the CosmosNew particle mass measurement deepens quantum mystery | Scientific AmericanThe Nancy Grace Roman Space Telescope Is Ready to FlyScientists turn plastic waste into clean hydrogen fuel using sunlight | ScienceDailyPost-show: Ολική Έκλειψη Ηλίου 2026Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm
-
169
12x05 - Hawking (Ο Τελευταίος Celebrity Επιστήμονας)
Φτάσαμε στα μισά της λίστας με τους διάσημους επιστήμονες και σταθμεύουμε στον μοναδικό που ζήσαμε με τα ίδια μας τα μάτια — τον Στίβεν Χόκινγκ. Συζητάμε γιατί τον αποκαλούμε «τον τελευταίο celebrity επιστήμονα», πώς η ALS τον έβγαλε από την ακαδημία και τον πέταξε στο POP culture, και τι ακριβώς είναι η ακτινοβολία Hawking — η πρώτη φορά που η κβαντομηχανική συνάντησε τη γενική σχετικότητα. Από τις μαύρες τρύπες που εξατμίζονται και το άλυτο παράδοξο της πληροφορίας, μέχρι το βιβλίο με τη μία και μοναδική εξίσωση και το πάρτι που οργάνωσε για ταξιδιώτες του χρόνου.Pre-show: USB ακουστικά με active noise cancellation για 30$ (επιτέλους!) — γιατί τα Bluetooth δεν κάνουν για αεροπλάνοΟ μόνος της λίστας μας που ήταν ζωντανός στη δική μας εποχή (1942-2018) — και η ομιλία του στο Caltech που είχε δει ο Θέμος liveCelebrity επιστήμονας vs popular science communicator: η διαφορά Hawking, Tyson, Brian Cox — και γιατί το StarTalk δεν μας πείθειPBS Space Time: η σύστασή μας για το καλύτερο κανάλι αστρονομίας στο YouTubeALS, η ρομποτική φωνή ως brand, και πώς η ασθένεια τον έκανε POP — από τους Simpsons μέχρι το Big Bang Theory«A Brief History of Time» (1988): το βιβλίο με τη μία και μοναδική εξίσωση, και πώς κάθε πρόταση είχε μετρηθείΒιογραφικό: Οξφόρδη, Cambridge, διάγνωση στα 21, η έδρα του Νεύτωνα (Lucasian Chair) — και η ταινία «The Theory of Everything»Singularities με τον Roger Penrose — και το Nobel του 2020 που ίσως είχε μοιραστείΔεκαετία του '70: όταν δεν ήμασταν σίγουροι αν υπάρχουν καν οι μαύρες τρύπες — το στοίχημα με τον Kip ThorneΑκτινοβολία Hawking (1974): πώς το κενό δεν είναι κενό, και γιατί οι μαύρες τρύπες εξατμίζονταιΤο Information Paradox — και γιατί 50 χρόνια μετά παραμένει άλυτοFun fact: το πάρτι για ταξιδιώτες του χρόνου που οι προσκλήσεις στάλθηκαν αφού τελείωσε«Τι ήταν πριν το Big Bang;» — η απάντηση του Hawking με τον Βόρειο ΠόλοPost-show: Επίσκεψη στο Royal Institution του Λονδίνου — το εργαστήριο του Faraday, ο πρώτος ηλεκτρικός κινητήρας, και γιατί ο ουρανός είναι μπλεΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: USB ακουστικά με ANC για 30$(00:06:12) Εισαγωγή: Ο Τελευταίος Celebrity Επιστήμονας(00:08:38) Celebrity vs Popular Science(00:12:03) ALS, POP Culture, και A Brief History of Time(00:20:06) Βιογραφικά(00:27:02) Ακτινοβολία Hawking(00:33:08) Το Παράδοξο της Πληροφορίας(00:38:06) Fun Facts: Ταξιδιώτες του Χρόνου & Βόρειος Πόλος(00:40:50) Post-show: Royal Institution Λονδίνου
-
168
12x04 - Γαλιλαίος (Ο Εκθρονισμός του Αριστοτέλη)
Συνεχίζουμε τη λίστα των διάσημων επιστημόνων με τον άνθρωπο που η Wikipedia αποκαλεί πατέρα της παρατηρησιακής αστρονομίας, της σύγχρονης φυσικής, της επιστημονικής μεθόδου και της μοντέρνας επιστήμης — όλα μαζί. Σε ένα μόνο annus mirabilis (1609-1610) έφτιαξε το πρώτο σοβαρό τηλεσκόπιο, ανακάλυψε τους κρατήρες της Σελήνης, τα φεγγάρια του Δία, τις φάσεις της Αφροδίτης και τις ηλιακές κηλίδες — και έριξε έναν Αριστοτέλη που κρατούσε σχεδόν 2000 χρόνια. Από τη δίκη της Ιεράς Εξέτασης και το «και όμως κινείται» που μάλλον ποτέ δεν είπε, μέχρι τα νοητικά πειράματα με πλοία που έβαλαν τα θεμέλια για τη σχετικότητα του Αϊνστάιν.Pre-show: Ταλαιπωρία στο check-in με codeshare εισιτήρια (Booking, Avianca, και 2 ώρες παζάρι στο αεροδρόμιο)Πατέρας πολλών πραγμάτων: τι λέει η Wikipedia για τον Γαλιλαίο και γιατί δεν παραφράζειΒιογραφικό: γεννήθηκε στην Πίζα το 1564 (τη χρονιά που πέθανε ο Μιχαήλ Άγγελος), drop out από την ιατρική στα 18, καθηγητής μαθηματικών στα 25 χωρίς πτυχίοΤο annus mirabilis 1609-1610: τηλεσκόπιο, κρατήρες στη Σελήνη, τα 4 φεγγάρια του Δία, οι φάσεις της Αφροδίτης, ηλιακές κηλίδες και ο γαλαξίας ως αστέριαΠώς ένα ελληνικό όνομα κόλλησε σε ένα ιταλικό μηχάνημα: η ιστορία πίσω από τη λέξη «τηλεσκόπιο»Η ρήξη με την Καθολική Εκκλησία και η δίκη του 1633 — γιατί καταδικάστηκε ως «ύποπτος αίρεσης» και όχι αιρετικόςΤο «και όμως κινείται» που μάλλον ποτέ δεν ειπώθηκε — και ο πίνακας του Murillo που το γέννησε 100 χρόνια μετάSide connections: το εκκρεμές στον καθεδρικό της Πίζας, ο Τορικέλι που τον επισκέφτηκε λίγο πριν πεθάνει, και ο Νεύτωνας που γεννήθηκε τη χρονιά που πέθανεΟι μεγάλες ιδέες: «το σύμπαν είναι γραμμένο στη γλώσσα των μαθηματικών», η πτώση των σωμάτων ανεξαρτήτως μάζας, και η αρχή της σχετικότητας με το πλοίο που πέρασε στον ΑϊνστάινPost-show: Ταξίδι στο Ρίο — Μαρακανά, φαβέλα Rocinha, και κούρεμα στη Βραζιλία επειδή στις ΗΠΑ κοστίζει 60$Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Ταλαιπωρία στο Check-in(00:08:34) Εισαγωγή στον Γαλιλαίο(00:14:53) Βιογραφικά(00:20:50) Το Τηλεσκόπιο και το Annus Mirabilis(00:29:46) Σύγκρουση με την Εκκλησία και η Δίκη(00:39:29) Side Stories: Εκκρεμές, Τορικέλι, Νεύτωνας(00:43:31) Οι Μεγάλες Ιδέες(00:50:59) Post-show: Βραζιλία
-
167
12x03 - Feynman (Ο Πρώτος Ροκ Σταρ της Φυσικής)
Τρίτος στη λίστα των πιο αναγνωρίσιμων επιστημόνων, ο Ρίτσαρντ Φάινμαν — και ο πρώτος στη λίστα μας από τον 20ό αιώνα. Ένας φυσικός επιπέδου Νόμπελ που κατάφερε κάτι μοναδικό: να σπάσει το ελιτίστικο τείχος ανάμεσα στην επιστήμη και τον απλό κόσμο. Από τα διαγράμματα Feynman και την κβαντική ηλεκτροδυναμική μέχρι τη σάμπα στο Ρίο, τα μπόνγκος, το παγωμένο ποτήρι νερό στο Challenger και την πρώιμη ιδέα της νανοτεχνολογίας και των κβαντικών υπολογιστών. Πετάμε από το Queens στο Los Alamos, από το Pocono στο Caltech — και καταλαβαίνουμε γιατί, σχεδόν 40 χρόνια μετά τον θάνατό του, εξακολουθεί να θεωρείται ίσως ο καλύτερος δάσκαλος φυσικής που υπήρξε ποτέ.Pre-show: Το προηγούμενο επεισόδιο φτιάχτηκε εξ ολοκλήρου από AI — πρώτη φορά που αφήσαμε το Claude να τρέξει όλη την post-production αυτόνομαΚύρος και επιστήμη σήμερα: γιατί δεν υπάρχει πια ο "Αϊνστάιν της εποχής μας", social media, pop culture και ελληνική αρχαιολαγνείαΤο παιδί από το Queens: ο πατέρας που του έμαθε να μη δέχεται βαρετές απαντήσεις, MIT προπτυχιακό, Princeton διδακτορικό με επιβλέποντα τον John Wheeler (αυτός που θα ονομάσει τις "μαύρες τρύπες")Manhattan Project στα 23: ο Oppenheimer τον θέλει, ο Hans Bethe τον προσέχει, η Arline στο σανατόριο και ο Φάινμαν να βλέπει την Trinity με γυμνά μάτια πίσω από ένα παρμπρίζQED και Νόμπελ 1965: Pocono Conferences μπροστά σε Pauli, Einstein και von Neumann, τα διαγράμματα Feynman και η θεωρία που κάνει τις πιο ακριβείς προβλέψεις στη φυσικήΟ δάσκαλος που έσπασε το τείχος: οι Feynman Lectures on Physics, "Surely You're Joking, Mr. Feynman!" και "What Do You Care What Other People Think?""There's Plenty of Room at the Bottom" (1959): η απαρχή της νανοτεχνολογίας — και αργότερα, η ιδέα των κβαντικών υπολογιστώνChallenger 1986: τα παγωμένα O-rings, το ποτήρι νερό στη live τηλεόραση και το demo που δεν θα γινόταν ποτέ σήμεραΡίο, σάμπα, μπόνγκος και strip clubs: ένας χρόνος στη Βραζιλία και ο master του personal brandingΜια ανέκδοτη ιστορία από καθηγητή του Θέμου στο Caltech: τρεις ερωτήσεις σε έναν διάδρομο, ένα κουρείο και η μνήμη του Φάινμαν ένα χρόνο μετάΟι διαλέξεις του Φάινμαν για την κβαντική ηλεκτροδυναμική (Auckland, 1979) — ελεύθερα online: The Douglas Robb Memorial Lectures | Vega Science TrustΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Post-production με AI(00:04:58) Εισαγωγή στον Φάινμαν(00:09:32) Κύρος και Επιστήμη Σήμερα(00:17:14) Βιογραφικά: Queens, MIT, Princeton(00:20:35) Manhattan Project(00:27:01) QED, Pocono και το Νόμπελ(00:32:47) Ο Εκλαϊκευτής της Επιστήμης(00:38:11) Νανοτεχνολογία και Κβαντικοί Υπολογιστές(00:39:25) Challenger 1986(00:43:23) Προσωπικότητα και Ρίο(00:47:45) Μια Ιστορία από το Caltech(00:50:40) Κλείσιμο: Βιβλία και Auckland 1979
-
166
12x02 - Πυθαγόρας (Ο Μύθος πίσω από το Θεώρημα)
Δεύτερος στη λίστα των πιο αναγνωρίσιμων επιστημόνων, ο Πυθαγόρας — που τον ξέρουμε όλοι από το θεώρημα, αλλά μάλλον δεν το ανακάλυψε ο ίδιος. Από τους αρμονικούς λόγους στη μουσική και το Πυθαγόρειο Κόμμα μέχρι τη μετεμψύχωση, την απαγόρευση των φασολιών και μια αδελφότητα με αριστοκρατικό χαρακτήρα και πολιτική δύναμη. Η ιστορία ενός ανθρώπου που ήταν 90% φιλόσοφος, 10% μαθηματικός — και που το τέλος του ήρθε με φωτιά, εξέγερση και (ίσως) ένα χωράφι φασολιές.Pre-show: Η επιστήμη της μαγειρικής — live διάλεξη στο Royal Institution με καθηγητή Harvard και YouTuberΓιατί ο Πυθαγόρας ήταν απογοήτευση: γνωστός από το θεώρημα, αλλά 90% φιλοσοφία και μόνο 10% μαθηματικάΤο Πυθαγόρειο θεώρημα δεν είναι του Πυθαγόρα — Βαβυλώνιοι και Αιγύπτιοι το γνώριζαν ήδηΜουσική και αρμονία: οι λόγοι 2:1, 3:2 και 4:3 στις χορδές, η αρμονία των σφαιρών και το Πυθαγόρειο Κόμμα που λύθηκε μόλις τον 18ο αιώναΗ Πυθαγόρεια αδελφότητα: ακουσματικοί vs μαθηματικοί, 3 χρόνια σιωπής, κοινή περιουσία και μυστική γνώσηΟ θάνατος του Πυθαγόρα: τρία σενάρια και ένας μύθος με χωράφι φασολιέςPost-show: Silicon Valley (η σειρά), startup culture, Tesla πριν τον Elon και AI που γράφει κώδικαΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Η Επιστήμη της Μαγειρικής(00:03:57) Εισαγωγή στον Πυθαγόρα(00:07:05) Βιογραφικά(00:11:53) Το Πυθαγόρειο Θεώρημα(00:17:26) Μουσική και Αρμονία(00:25:52) Η Αδελφότητα(00:38:00) Οι Κανόνες(00:44:21) Πολιτική Δύναμη και Πτώση(00:53:04) Post-show: Silicon Valley
-
165
12x01 - Αρχιμήδης
Ξεκινάμε τη 12η σεζόν με μια νέα σειρά: διάσημοι επιστήμονες, ταξινομημένοι από τον λιγότερο στον πιο αναγνωρίσιμο στο ευρύ κοινό. Πρώτος στη λίστα ο Αρχιμήδης — από το «Εύρηκα» και τις πολεμικές μηχανές μέχρι τον Ψαμμίτη, τη σφαίρα-κύλινδρο και μια μέθοδο υπολογισμού που προέβλεψε τον λογισμό κατά 1.700 χρόνια. Κλείνουμε με την απίστευτη ιστορία του Παλίμψηστου του Αρχιμήδη — ένα χειρόγραφο που ταξίδεψε από την Αλεξάνδρεια, σβήστηκε από μοναχό, χάθηκε σε πολέμους, πουλήθηκε σε δημοπρασία και τελικά αποκαλύφθηκε με ακτίνες Χ σε σύγχροτρο.Pre-show: Πάσχα στη διασπορά — Αγγλία, Αμερική και ελληνικές παραδόσειςΝέα σεζόν: διάσημοι επιστήμονες από τον λιγότερο στον πιο αναγνωρίσιμο — πώς φτιάξαμε τη λίστα (δημοσκοπήσεις, ChatGPT, και ερωτήσεις σε τυχαίους)Γιατί ο Αρχιμήδης ξεχωρίζει από τους υπόλοιπους αρχαίους Έλληνες: περισσότερο επιστήμονας, λιγότερο φιλόσοφοςΟ Ψαμμίτης: πώς μέτρησε το μέγεθος του ηλίου με έναν χάρακα κι έναν κύλινδρο, και υπολόγισε το σύμπαν στα ~2 έτη φωτός«Εύρηκα!»: η αρχή της άνωσης, ο χρυσοχόος και το στεφάνι του βασιλιά ΙέρωναΗ κοχλία του Αρχιμήδη, η σχέση σφαίρας-κυλίνδρου και ο μοχλός ως μαθηματικό εργαλείοΗ Μέθοδος των Μηχανικών Θεωρημάτων: πώς χρησιμοποίησε τον μοχλό για να υπολογίσει εμβαδά και όγκους — proto-calculus 1.700 χρόνια πριν τον ΝεύτωναΠολεμικές μηχανές στην πολιορκία των Συρακουσών: καταπέλτες, το «Νύχι του Αρχιμήδη» και οι καθρέφτες-ακτίνα θανάτου (spoiler: οι Mythbusters τους απέρριψαν)Το Παλίμψηστο του Αρχιμήδη: η επική περιπέτεια ενός χειρογράφου — από τον Ερατοσθένη, σε μοναστήρι, σε δημοπρασία Christie's, μέχρι το σύγχροτρο του StanfordPost-show: Το χρυσό κολιέ του Ερρίκου Η΄ που βρέθηκε με ανιχνευτή μετάλλωνΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:01) Πάσχα στη Διασπορά(00:02:50) Η Νέα Σεζόν(00:09:00) Γιατί ο Αρχιμήδης;(00:13:48) Βιογραφικά του Αρχιμήδη(00:17:15) Ο Ψαμμίτης και το Σύμπαν(00:24:11) Εύρηκα! Η Αρχή Αρχιμήδη(00:27:50) Κοχλίας, Σφαίρα και Μοχλός(00:32:59) Η Μέθοδος των Μοχλών(00:37:51) Πολεμικές Μηχανές(00:47:01) Το Παλίμψηστο του Αρχιμήδη(01:13:37) Κολιέ του Ερρίκου Η΄
-
164
NEWS! - 09 Απριλίου 2026 (Άρτεμις, Γαλαξιακή Αρχαιολογία, και Μανιάτες)
Συζητάμε για την εκτόξευση της Άρτεμις 2 και γιατί ένα τόσο ιστορικό γεγονός πέρασε σχεδόν απαρατήρητο. Από διαστημικές αποστολές και γαλαξιακή αρχαιολογία μέχρι βιολογία, γονιδιακές θεραπείες και περίεργες επιστημονικές μελέτες.Άρτεμις 2Jupiter isn’t as huge as we thought it was | Scientific AmericanAstronomers reconstruct a galaxy’s 12-billion-year history using chemical clues | ScienceDailyRemote Greek culture has been a genetic ‘island’ for 4500 years | ScienceScientists sent viruses to space and they evolved in surprising ways | ScienceDailySuper-Agers’ Brains Have a Special Ability, New Study Suggests - The New York TimesChildren’s Hospital of Philadelphia Marks One-Year Anniversary of World’s First Personalized CRISPRRoom-Pressure Superconductor Breaks Temperature RecordScientists discover heavier version of proton with upgraded detector | Particle physics | The GuardianThese ants navigate with a newly discovered ‘Moon compass’ | Science | AAASPost-show: Αντιδράσεις για το Πρωταπριλιάτικο & πότε πέφτει το ΠάσχαΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show(00:01:18) Intro(00:01:33) Άρτεμις 2(00:17:12) Μικρούλης Δίας(00:18:21) Γαλαξιακή αρχαιολογία(00:25:15) DNA Μανιατών(00:27:42) Ιοί στο διάστημα(00:30:50) Supers: ηλικιωμένοι με “νεανικούς” εγκεφάλους(00:36:40) Εξατομικευμένη γονιδιακή θεραπεία σε βρέφος(00:40:18) Υπεραγωγιμότητα: νέο ρεκόρ θερμοκρασίας(00:42:15) Νέο “βαρύ” πρωτόνιο(00:43:59) Μυρμήγκια και φεγγάρι(00:51:22) Outro(00:51:33) Post-show: Αντιδράσεις για το Πρωταπριλιάτικο & πότε πέφτει το Πάσχα
-
163
Special! - Αστρολογία Αγάπη Μου
Σε αυτό το επεισόδιο αναλύουμε την επιστήμη της αστρολογίας. Εξηγούμε τι είναι τα ζώδια, οι ωροσκόποι και οι αστρολογικοί χάρτες, παράλληλα με μια ιστορική αναδρομή από τη Βαβυλώνα, την αρχαία Ελλάδα και τη Ρωμαϊκή εποχή μέχρι τα σύγχρονα media. Στη συνέχεια, δίνουμε την επιστημονική βάση στην αστρολογίας, μιλώντας για βαρύτητα, ηλεκτρομαγνητισμό και πλανητικές επιρροές, και παρουσιάζουμε peer-reviewed έρευνες που την υποστηρίζουν.Πώς ξεκίνησε η αστρολογία ως εργαλείο ημερολογίουΗ μετάβαση από πρακτική ανάγκη σε πρόβλεψη προσωπικότηταςΟ ρόλος των αρχαίων Ελλήνων στη διαμόρφωση της αστρολογίαςΓιατί υπάρχουν 12 ζώδια (και τι έγινε με το 13ο)Πώς λειτουργεί ένας αστρολογικός χάρτης (ζώδιο, σελήνη, ωροσκόπος)Η σύνδεση αστρολογίας με ιστορικά γεγονόταΓιατί οι άνθρωποι πιστεύουν στα ζώδιαΠώς τα media και τα social ενίσχυσαν την αστρολογίαΠαραδείγματα επιστημονικών επιχειρημάτωνPost-show: όλη η αλήθειαΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Τι ζώδιο είσαι Γιώργο;(00:00:20) Πώς καταναλώνουμε σήμερα αστρολογία(00:03:42) H εξέλιξη της αστρολογίας(00:17:16) ώς δουλεύει ο αστρολογικός χάρτης(00:22:18) Φυσικοί μηχανισμοί: βαρύτητα & ακτινοβολία(00:38:58) Επιστημονικές μελέτες και πειράματα(00:44:57) Outro(00:45:09) Post-show
-
162
Special! - Ταξίδι στη Νέα Υόρκη
Ένα πλήρως ταξιδιωτικό επεισόδιο για τη Νέα Υόρκη, με αφορμή την πρόσφατη επίσκεψη του Γιώργου. Από καφέδες, πίτσες και γειτονιές μέχρι ενοίκια-σοκ και την πραγματικότητα του Manhattan dream. Και: τι συμβαίνει με το πρόγραμμα Artemis της NASA;Η πραγματική έννοια του “πόλη που δεν κοιμάται ποτέ”Η διαφορά Νέας Υόρκης vs Ευρωπαϊκών πόλεωνΤο vibe του Manhattan και η περπατήσιμη κουλτούραΤο σοκ των ενοικίων και το κόστος ζωήςFinancial District vs East Village vs Washington SquareTimes Square: υπερεκτιμημένο ή must-see;Μουσεία παγκόσμιας κλάσης και πολιτισμικό overloadNYC food icons: pastrami, pizza, bagelsStatus, καριέρα και κοινωνική πίεση στο ManhattanPost-show: Οι αλλαγές στο πρόγραμμα Artemis και το μέλλον των σεληνιακών αποστολώνΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Καφέδες(00:03:49) Intro(00:04:05) Γιώργος & NYC(00:11:50) Θέμος & NYC(00:25:40) Γειτονιές(00:38:05) Φαγητό(00:45:38) Outro(00:45:49) Post-show: Artemis Update
-
161
11x08 - 13,8 Δισεκατομμύρια Χρόνια Μετά (Πώς Μετρήσαμε ΤΟ ΣΥΜΠΑΝ)
Θέμα της σεζόν η «Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων»: πώς μαθαίνουμε αποστάσεις από τη Γη μέχρι το Σύμπαν. Η παρουσίαση του Terence Tao.Σε αυτό το επεισόδιο φτάνουμε στο τελευταίο «σκαλί» της κοσμικής κλίμακας: την ηλικία και το μέγεθος του σύμπαντος. Από τις μετρήσεις του Henrietta Leavitt και του Edwin Hubble μέχρι τα δεδομένα του Planck, εξετάζουμε πώς προκύπτει το 13,8 δισεκατομμύρια χρόνια — και γιατί ίσως να μην είναι τόσο απλό.Τα βασικά νούμερα του σύμπαντος: ηλικία, θερμοκρασία, πυκνότητα, σύστασηΗ ανακάλυψη της διαστολής και η σχέση απόστασης–ταχύτηταςΗ σταθερά του Hubble και το πρόβλημα της διπλής μέτρησης (67 vs 73 km/s/Mpc)Η ανακάλυψη της επιταχυνόμενης διαστολής (Νόμπελ 2011)Τι είναι (και τι δεν είναι) η σκοτεινή ενέργειαΗ κοσμική μικροκυματική ακτινοβολία υποβάθρου (CMB)Πώς μετράμε την ηλικία μέσω αστρικής εξέλιξης και ραδιοϊσοτόπωνΒαρυτικά κύματα και μελλοντικά παρατηρητήρια όπως το LISAΤι σημαίνει ότι γαλαξίες απομακρύνονται γρηγορότερα από το φωςPost-show: Bluetooth ΟδοντόβουρτσεςΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Τα νούμερα του σύμπαντος(00:07:01) Intro(00:07:16) Από τη Γη στους Γαλαξίες(00:17:51) Το Planck και το αποτύπωμα του Big Bang(00:23:10) Πώς μετράμε την ηλικία;(00:32:08) Το μέλλον: Βαρυτικά κύματα(00:37:28) Outro(00:37:39) Post-show: Bluetooth Οδοντόβουρτσες
-
160
NEWS! 05 Φεβρουαρίου 2026 (Επιστροφή στη Σελήνη, Αρχαία άστρα, και πράκτορες AI εκτός ελέγχου)
Σε αυτό το επεισόδιο ταξιδεύουμε από τους πειραματικούς browsers και τα workflows των power users, μέχρι την επερχόμενη αποστολή Artemis II γύρω από τη Σελήνη. Μιλάμε για τις νέες ανακαλύψεις από το James Webb, αρχαίους αστρικούς καταλόγους του Ίππαρχου και τα παλαιότερα ίχνη ανθρώπινης τέχνης. Κλείνουμε με ένα ανησυχητικά συναρπαστικό after show για πράκτορες AI που χειρίζονται υπολογιστές, και το Moltbot.Pre-show: Ο Γιώργος άλλαξε browser, πάλι40 years after Challenger disaster, NASA faces safety fears on Artemis II | Scientific AmericanJWST spots most distant galaxy ever, pushing the limits of the observable universe | Scientific AmericanJWST could finally spot the very first stars in the universe | Scientific AmericanSLAC scientists use X-rays to search for the world’s oldest star map – The Mercury NewsAlzheimer’s scrambles memories while the brain rests | ScienceDaily430,000-Year-Old Wooden Tools Unearthed in Greece Are the Oldest Ever Found - GreekReporter.comOldest cave art ever found discovered in Indonesia | Scientific AmericanAlmost Everything About NASA’s ESCAPADE Mission to Mars Is Unusual - The New York TimesPost-show: Αχαλίνωτοι πράκτορες ΑΙ, Moltbot, MoltbookΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm
-
159
11x07 - In a Galaxy Far, Far Away (Πώς Μετρήσαμε τους Γαλαξίες)
Θέμα της σεζόν η «Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων»: πώς μαθαίνουμε αποστάσεις από τη Γη μέχρι το Σύμπαν. Η παρουσίαση του Terence Tao.Σε αυτό το επεισόδιο εξηγούμε πώς οι Κηφίδες μεταβλητοί αστέρες και τα Supernova τύπου Ia μας επέτρεψαν να βγούμε έξω από τον Γαλαξία και να μετρήσουμε το Σύμπαν.Preshow: Όταν χαλάει ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητοHenrietta Leavitt και Κηφίδες μεταβλητοί αστέρεςΠώς μετράμε αποστάσεις σε άλλους γαλαξίεςΤο ρεκόρ του James Webb: ο πιο μακρινός αστέραςSupernova ως “στάνταρ κεριά” του ΣύμπαντοςΛευκοί νάνοι και το όριο ChandrasekharΠόσο συχνά γίνονται Supernova;Στον Γαλαξία και στο observable σύμπανHubble breaks record in search for Farthest SupernovaPost-show: Όσκαρ, σειρές, ταινίες, Game of Thrones, Star WarsΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Όταν χαλάνε τα EVs(00:09:57) Intro(00:10:12) Henrietta Leavitt και Κηφίδες(00:22:05) Supernovae(00:38:19) Post-show: – Όσκαρ, σειρές και άλλα
-
158
11x06 - Όταν ο ουρανός έγινε 3D (Πώς Μετρήσαμε τα Άστρα)
Θέμα της σεζόν η «Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων»: πώς μαθαίνουμε αποστάσεις από τη Γη μέχρι το Σύμπαν. Η παρουσίαση του Terence Tao.Σε αυτό το επεισόδιο εξηγούμε πώς μετράμε τις αποστάσεις των άστρων, από την παράλλαξη μέχρι τα διαγράμματα Hertzsprung–Russell. Συζητάμε τα μεγάλα ιστορικά breakthroughs της αστρονομίας, από τους αρχαίους μέχρι τις διαστημικές αποστολές Hipparcos και Gaia.Pre-show: Απολογισμός χρονιάς και κουβέντα εισαγωγής για το πού βρίσκεται πλέον το podcast και η δομή τουΗ κοσμική κλίμακα: μετά το ηλιακό σύστημα, περνάμε στα άστραΗ ιστορική σημασία των άστρων στην ανθρώπινη σκέψη και την αστρονομίαΗ μέθοδος της παράλλαξης: απλή γεωμετρία, μεγάλες αποστάσεις και γιατί άργησε να μετρηθείΤο πρόβλημα της παράλλαξης και η απόρριψη των πρώτων ηλιοκεντρικών μοντέλωνΟι πρώτες επιτυχημένες μετρήσεις αποστάσεων άστρων τον 19ο αιώνα (Bessel)Το parsec, τα έτη φωτός και τι σημαίνουν πραγματικά αυτά τα νούμεραΤα διαγράμματα Hertzsprung–Russell και πώς συνδέουν φασματικό τύπο και λαμπρότηταΗ φασματοσκοπία ως εργαλείο για τη μέτρηση αποστάσεων πέρα από την παράλλαξηΟι αποστολές Hipparcos και Gaia και το άλμα στη χαρτογράφηση του Γαλαξία μαςPost-show: ΤαξίδιαΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show(00:05:19) Intro(00:05:35) Επιστροφή στην κοσμική κλίμακα(00:09:02) Παράλλαξη(00:17:40) Φασματοσκοπία & φυσική των άστρων(00:25:30) Hipparchos & Gaia(00:33:03) Outro(00:33:12) Aftershow: ταξίδια & Χιλή
-
157
Special! - Ο Κόσμος της Σοφίας (feat. Σοφία Γκιούσου)
Στο φετινό Χριστουγεννιάτικο σπέσιαλ επεισόδιο φιλοξενούμε τη πολυαγαπημένη Σοφία Γκιούσου, η οποία έχει ζήσει την ξενιτιά σε “hard mode”: από τον Πειραιά στο Λονδίνο των 00s-10s, μετά Ντουμπάι, Καλιφόρνια και πάλι πίσω Αγγλία, δουλεύοντας σε public policy ρόλους σε Airbnb, Google και πλέον στη Roblox. Μιλάμε για την καθημερινότητα του μετανάστη σε Λονδίνο, Αμερική, Εμιράτα, και Νότιο Αμερική: οι άγραφοι “κώδικες” που μαθαίνεις όταν αλλάζεις ήπειρο, ασφάλεια, γραφειοκρατία, φαγητό, ελληνική κοινότητα, σουβλάκια, Πάσχα, και την (σχεδόν) καθολική εμπειρία όλων όσοι κάποια στιγμή μάζεψαν μια βαλίτσα και έφυγαν.Οι απαρχές στην Ελλάδα και το ΛονδίνοΠώς η μετανάστευση στην Αγγλία ήταν πιο «εύκολη λύση» από τις Πανελλαδικές, και τι σημαίνει να σπουδάζεις βράδυ δουλεύοντας full-time.Οι ρόλοι public policy σε Airbnb, Google και Roblox.Τι είναι στην πράξη το public policy / lobbying σε τεχνολογικές εταιρείες: νόμοι, πλατφόρμες τύπου Uber, smart meters, ιδιωτικότητα και ρίσκα.Λονδίνο, Ντουμπάι, Καλιφόρνια, DC, Σαντιάγο, Βραζιλία: συγκρίσεις για ασφάλεια, όπλα, γειτονιές.Ντουμπάι vs Λονδίνο vs Αμερική στο φαγητό: ελληνικές γεύσεις, τουρκικά μπακάλικα, περουβιανή κουζίνα, υπερεπεξεργασμένα προϊόντα και το σοκ της αμερικανικής σοκολάτας.Γραφειοκρατία και κράτος: από το NHS και τη βρετανική εφορία μέχρι το hyper-digital Ντουμπάι και το χαοτικό φορολογικό σύστημα των ΗΠΑ.Μικρές ιστορίες ξενιτιάς: ελληνικό Πάσχα στη Silicon Valley, γυναίκες μηχανικοί στη Σαουδική Αραβία, παρανοήσεις με τζαμιά, και η κοινή εμπειρία όλων όσων άνοιξαν μια μέρα την πόρτα και έφυγαν.Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Intro(00:00:32) H «Σοφία του Λονδίνου»(00:02:32) Ελλάδα και τα πρώτα βήματα στο Λονδίνο(00:08:14) Τι είναι το public policy;(00:18:40) Google στην Καλιφόρνια και Roblox(00:27:18) Ασφάλεια(00:37:10) Οι «κώδικες» μιας πόλης ως μετανάστης(00:49:48) Φαγητό!!!(01:14:14) Γραφειοκρατία(01:37:37) Μικρές ιστορίες ξενιτιάς
-
156
11x05 - Πώς Μετρήσαμε το Φως
Θέμα της σεζόν η «Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων»: πώς μαθαίνουμε αποστάσεις από τη Γη μέχρι το Σύμπαν. Η παρουσίαση του Terence Tao.Σε αυτό το επεισόδιο ανεβαίνουμε στο πέμπτο σκαλί της κοσμικής μας κλίμακας: πώς μετρήσαμε την ταχύτητα του φωτός; Παρότι δε μοιάζει με απόσταση, η ταχύτητα του φωτός είναι απαραίτητη για τις μετέπειτα αποστάσεις για τα αστέρια και ακόμα παραπέρα.Pre-show: πιάσανε τα κρύαΣτην αρχή, νομίζαν ότι ήταν άπειρη (ακόμα και ο Κέπλερ)Πείραμα ΓαλιλαίουΗ πρώτη μέτρηση με τα φεγγάρια του Δία από Roemer & HuygensJames Bradley, παραλλαγή αστεριώνΤο πείραμα του Fizeau στο ΠαρίσιHis majesty James Clerk MaxwellΜοντέρνες μέθοδοι: Essen,Gordon, Smith, EinsteinΜετρώντας την ταχύτητα του φωτός με μια σοκολάτα στο σπίτιPost-show: Ο Θέμος στο τέλος του κόσμουΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Πιάσανε τα κρύα(00:07:26) Intro(00:07:45) Veritasium video(00:10:18) Η Αρχή(00:17:05) Roemer & Huygens(00:20:42) Bradley(00:24:22) Fizeau(00:26:26) Maxwell(00:29:30) Michelson(00:39:00) Einstein(00:42:43) Essen-Gordon-Smith(00:46:46) Σοκολάτα και μικροκύματα(00:49:36) Outro(00:49:47) Post-show: Ο Θέμος στο τέλος του κόσμου
-
155
11x04 - Όταν ο Κέπλερ "κατάλαβε" το Θεό (Πώς μετρήσαμε το ηλιακό σύστημα)
Θέμα της σεζόν η «Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων»: πώς μαθαίνουμε αποστάσεις από τη Γη μέχρι το Σύμπαν. Η παρουσίαση του Terence Tao.Σε αυτό το επεισόδιο ανεβαίνουμε στο τέταρτο σκαλί της κοσμικής μας κλίμακας και μετράμε τη «γειτονιά» μας: το ηλιακό σύστημα. Ο Κοπέρνικος βάζει τον ήλιο στο κέντρο (έστω και ως «μαθηματική διευκόλυνση»), ο Μπράχε γεμίζει τον ουρανό με ακριβείς μετρήσεις, ο Κέπλερ κάνει το επικό άλμα από τους κύκλους στις ελλείψεις και ο Νεύτωνας δείχνει ότι όλα αυτά βγαίνουν από έναν απλό νόμο βαρύτητας.Βόλτα στο Γκρίνουιτς, ο «λάθος» μεσημβρινός και γιατί το πραγματικό 0° δεν περνάει από το αστεροσκοπείο.Από τον Πτολεμαίο στους επίκυκλους μέχρι τον Κοπέρνικο: το πέρασμα από το γεωκεντρικό στο ηλιοκεντρικό σύστημα και οι πρώτες σωστές αποστάσεις για τον Άρη.Τύχο Μπράχε και Γιόχαννες Κέπλερ: τα δεδομένα, το κόλπο των 780 ημερών και η μεγάλη ανατροπή ότι οι τροχιές των πλανητών είναι ελλείψεις, όχι κύκλοι.Οι τρεις νόμοι του Κέπλερ και πώς ο Νεύτωνας, με τον νόμο της βαρύτητας, δείχνει ότι όλα «δένουν» μαθηματικά – ανοίγοντας τον δρόμο για ακριβείς προβλέψεις.Γρήγορη περιήγηση στο ηλιακό σύστημα: αποστάσεις σε αστρονομικές μονάδες, ζώνη αστεροειδών, νάνοι πλανήτες και το (θεωρητικό αλλά βολικό) νέφος Όορτ.Deep dive: τι είναι τα πλατωνικά στερεά, γιατί υπάρχουν μόνο πέντε και πώς ο Κέπλερ προσπάθησε να τα ταιριάξει με τις αποστάσεις των πλανητών.Post-show: Γιάννης Αντετοκούνμπο στην Ουάσινγκτον, εμπειρία από NBA.Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) O μεσημβρινός του Greenwich(00:04:04) Intro(00:04:20) To 4ο σκαλί: οι πλανήτες(00:09:45) Μπράχε & Κέπλερ(00:22:44) Αποστάσεις, μονάδες και πλανήτες(00:33:07) Πλατωνικά στερεά deep dive(00:38:15) Outro(00:38:24) Post-show: Γιάννης NBA
-
154
NEWS! 04 Δεκεμβρίου 2025 (Κρύπτος, Αρχαίες Τσίχλες, και τα Ηφαίστεια Κάτω από το Αιγαίο)
Πετάμε ως τη Βιρτζίνια για να λύσουμε (και να ξεπουλήσουμε με 1 εκατομμύριο δολάρια) το τελευταίο μυστικό του κρυπτογραφημένου γλυπτού Kryptos έξω από τη CIA, βουτάμε στη σκοτεινή ύλη και σε μια φρέσκια πιθανή ανίχνευση από το Τόκιο, σχολιάζουμε το διαστημικό σίριαλ NASA–SpaceX–Blue Origin με Artemis, New Glenn και μια «low budget» αλλά πανέξυπνη αποστολή προς τον Άρη, κατεβαίνουμε στη Γη με αρχαίες «τσίχλες» που αποκαλύπτουν πώς μοιράζονταν τις δουλειές άνδρες και γυναίκες στη νεολιθική εποχή, ενθουσιαζόμαστε με μια νέα πειραματική θεραπεία για αυτοάνοσα που υπόσχεται μόνιμη ύφεση, και κλείνουμε ελληνικά, με τα ηφαίστεια της Σαντορίνης και του υποθαλάσσιου Κολούμπο που φαίνεται πως είναι πολύ πιο «συνδεδεμένα» απ’ όσο νομίζαμε.Pre-show: Καλωσορίζουμε τους καινούριους και μιλάμε για τους «σταθερούς 500»CIA Kryptos Puzzle Creator Releases Final Clues | Scientific AmericanCIA Kryptos Auction: Anonymous Bidder Pays Nearly $1 Million for Secret to Decode Sculpture - The New York TimesScientists may have found dark matter after 100 years of searching | ScienceDailyWith SpaceX Behind Schedule, NASA Will Seek More Moon Lander Ideas - The New York TimesBlue Origin launches huge rocket carrying twin NASA spacecraft to MarsAlmost Everything About NASA’s ESCAPADE Mission to Mars Is Unusual - The New York TimesAncient chewing gum could reveal how early men and women split up their chores | ScienceScientists explore new frontier in autoimmune disease treatment by resetting ‘rogue’ cells | PBS NewsThousands of quakes struck a major Greek volcano, mapping the plumbing beneath it | ScienceΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Retrospect(00:06:58) Intro(00:07:13) Πώς δουλεύει αυτό το podcast(00:08:10) Kryptos(00:14:36) Σκοτεινή Ύλη(00:23:12) Voyager(00:24:14) Artemis & SpaceX(00:33:02) Blue Origin(00:36:52) NASA Escapade(00:44:57) Αρχαίες Τσίχλες(00:48:33) CAR-T(00:56:35) Οι σεισμοί της Σαντορίνης
-
153
11x03 - Πόσο Μακριά Είναι ο Ήλιος;
Θέμα της σεζόν η «Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων»: πώς μαθαίνουμε αποστάσεις από τη Γη μέχρι το Σύμπαν. Η παρουσίαση του Terence Tao.Στο σημερινό επεισόδιο ανεβαίνουμε στο τρίτο σκαλί της κοσμικής κλίμακας και τα βάζουμε… με τον Ήλιο. Ήρωάς μας ο Αρίσταρχος, που με ένα μισοφέγγαρο και λίγη γεωμετρία τόλμησε να βάλει τον Ήλιο στο κέντρο.Pew-show: Από κοντά με το διαστημικό τηλεσκόπιο Nancy Roman και την αίσθηση να στέκεσαι δίπλα σε τόσο ακριβά, μοναδικά όργανα.Πώς ο Αρίσταρχος υπολόγισε σχετικές αποστάσεις και μεγέθη Ήλιου–Γης–Σελήνης από τις φάσεις της Σελήνης.Η μέθοδος με τη διάβαση της Αφροδίτης (Venus transit): πώς δύο παρατηρητές σε διαφορετικά σημεία της Γης μπορούν να μετρήσουν την απόσταση Γης–Ήλιου.Πώς οι σύγχρονες τεχνικές (ραντάρ, λέιζερ, ηλιακά τηλεσκόπια) καρφώνουν την τιμή στα ~149.597.870 km.Aftershow: συζήτηση για iPhone vs Samsung foldables, το να ζεις με δύο κινητά και τα corporate / NASA laptop με ακραίο security.Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Nancy Roman telescope LIVE!(00:07:26) Intro(00:07:41) Αρίσταρχος(00:19:36) Διάβαση της Αφροδίτης(00:26:28) Σύγχρονες μέθοδοι(00:28:59) Outro(00:29:09) Post-show: Ζωή με δύο κινητά & ζωή στη NASA
-
152
11x02 - Αριστοτέλης και Λέιζερ (Πώς Μετράμε το Φεγγάρι)
Θέμα της σεζόν η «Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων»: πώς μαθαίνουμε αποστάσεις από τη Γη μέχρι το Σύμπαν. Η παρουσίαση του Terence Tao.Συνεχίζουμε στο 2ο σκαλί της σκάλας των κοσμικών αποστάσεων με το φεγγάρι: σχήμα, μέγεθος, απόσταση. Από τον Αριστοτέλη και τον Αρίσταρχο μέχρι τα ρετρό-ανακλαστικά της NASA και τα λέιζερ που μετράνε σήμερα τη θέση της Σελήνης – και ανακαλύπτουν ότι απομακρύνεται λίγα εκατοστά κάθε χρόνο.Pre-show: Επίσκεψη στο National Air and Space Museum (Ουάσινγκτον): Από Apollo, lunar rover και στολές μέχρι πέτρωμα Σελήνης που μπορείς να αγγίξεις.Αριστοτέλης: γιατί από τις φάσεις και τη σκιά καταλαβαίνουμε ότι η Σελήνη είναι σφαιρική.Αρίσταρχος: πώς χρησιμοποίησε εκλείψεις και τη διάρκεια τους για να εκτιμήσει απόσταση (≈60 ακτίνες Γης) και μέγεθος του φεγγαριού.Σύγχρονη μέτρηση: retroreflectors από αποστολές Apollo & σοβιετικά/ινδικά landers, laser ranging και ακρίβεια εκατοστών στην απόσταση Γης–Σελήνης.Η Σελήνη απομακρύνεται ~3,8 cm/χρόνο λόγω παλιρροϊκών δυνάμεων – τι σημαίνει αυτό για τις μελλοντικές εκλείψεις.Aftershow: πρώτες εντυπώσεις από τη σειρά Pluribus, κουβέντα για «Only Murders in the Building» και rewatch κλασικών ταινιών James Bond.Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Επίσκεψη στο Air & Space Museum(00:09:32) Intro(00:09:48) Τι θέλουμε να βρούμε για το φεγγάρι(00:20:44) Μοντέρνες μέθοδοι(00:31:07) Outro(00:31:21) Post-show: Σειρές
-
151
11x01 - Από τον Ερατοσθένη στα GPS (Πώς Μετρήσαμε τη Γη)
Επιστρέφουμε για 11η σεζόν! Θέμα μας η «Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων»: πώς μαθαίνουμε αποστάσεις από τη Γη μέχρι το Σύμπαν. Η παρουσίαση του Terence Tao.Στο πρώτο σκαλί μετράμε τη Γη: Αριστοτέλης, Ερατοσθένης, Ποσειδώνιος, Αλ-Μπιρούνι, Νεύτωνας, μοντέρνα γεωδαισία—και ένα DIY πείραμα που κάνεις από… το παράθυρο αεροπλάνου. Και εντυπώσεις του Γιώργου από την μετακόμιση στην Αμερική.Πώς ο Ερατοσθένης μέτρησε την ακτίνα της Γης με σκιά ~7° και πέτυχε ~8% ακρίβεια.Η μέθοδος του Αλ-Μπιρούνι (ύψος βουνού + «βύθιση» ορίζοντα) ως κομψή εναλλακτική με υψηλή ακρίβεια.Η Γη είναι ελαφρώς πεπλατυσμένη (20 km διαφορά ισημερινός–πόλοι)· πρόβλεψη Νεύτωνα, ιστορικές μετρήσεις.Σήμερα: δορυφόροι/λέιζερ/ατομικά ρολόγια → ακρίβεια σε εκατοστά.DIY πείραμα: υπολόγισε ακτίνα Γης από παράθυρο αεροπλάνου με app γωνιόμετρου.Aftershow: D.C. first impressions — μετακίνηση, κόστος groceries vs έξω, service & tipping.Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show(00:01:50) Intro(00:02:04) Εισαγωγή(00:05:09) Αριστοτέλης(00:07:16) Ερατοσθένης(00:12:30) Ποσειδώνιος(00:14:23) Al Biruni(00:20:40) Μοντέρνες μέθοδοι(00:23:20) Νεύτωνας & Έβερεστ(00:28:28) Outro(00:28:40) Αμερική!!!!!
-
150
Special! Ταξίδι στο Κέντρο του CERN (feat. Αντώνης Παπανέστης)
Καλεσμένος μας σε αυτό το επεισόδιο ο φυσικός σωματιδιακής φυσικής Αντώνης Παπανέστης, επικεφαλής της ομάδας στο Rutherford Appleton Laboratory για το πείραμα LCHb στο CERN. Από τη φυσική σωματιδίων και τους ανιχνευτές Cherenkov μέχρι τη διαφορά ύλης–αντιύλης, μαθαίνουμε τι μετρά πραγματικά το LHCb, πώς οργανώνονται 1000 ερευνητές σε ένα paper και ποια είναι τα επόμενα βήματα για τον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων.Το πρόσφατο άρθρο στο Nature που σχολιάζουμε: The Large Hadron Collider Discovers Antimatter Behaving Oddly in New Class of Particles | Scientific AmericanPre-show: Ένας πολύ σπέσιαλ καλεσμένοςΕξήγηση της φυσικής ύλης–αντιύλης και της παραβίασης CP συμμετρίας που μελετά το πείραμα.Το πρόσφατο αποτέλεσμα: ανίχνευση μικρής διαφοράς (≈1–2%) στις διασπάσεις βαρυονίων Λάμδα Β — επιβεβαίωση προβλέψεων του Καθιερωμένου Μοντέλου.Πώς δουλεύει ο επιταχυντής: 40 εκατομμύρια συγκρούσεις το δευτερόλεπτο, τεράστιες ροές δεδομένων (έως 10 terabit/s), φιλτράρισμα και ανάλυση μέσω παγκόσμιου υπολογιστικού δικτύου.Αναβαθμίσεις και μέλλον: αύξηση φωτεινότητας (luminosity) και ευαισθησίας μέχρι τη δεκαετία του 2040.Η καθημερινότητα στο CERN, οι τεχνικές λεπτομέρειες (ανιχνευτές Cherenkov, calibration, GPU triggers) και οι συνεργασίες ανάμεσα σε 1000+ επιστήμονες.Παράδειγμα πρακτικής εφαρμογής της αντιύλης: ιατρικές απεικονίσεις τύπου PET scan.Post-ShowΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show(00:01:20) Intro(00:09:40) Ποιός είναι ο Αντώνης;(00:14:19) Πώς δουλέυει ο LHC;(00:26:16) Αντιύλη(00:39:17) Το τελευταίο paper(00:50:13) Το μέλλον του LHC(00:55:02) Πώς γίνονται τα paper reviews(00:59:02) Τα άλλα πειράματα στο LHC(01:01:13) Outro
-
149
Special! Νόμπελ Φυσικής 2025
Για άλλη μία χρονιά σχολιάζουμε τα Νόμπελ της σουηδικής ακαδημίας. Φέτος Φυσική πήγε στο μακροσκοπικό φαινόμενο σήραγγας, και την απαρχή των κβαντικών υπολογιστών. Εξηγούμε τι μετρήθηκε (μετάβαση από θερμική σε καθαρά κβαντική «διαφυγή»), γιατί χρειάζονται χαμηλές θερμοκρασίες/χαμηλός θόρυβος, και πώς αυτό συνδέεται—αλλά δεν ταυτίζεται—με τους κβαντικούς υπολογιστές.Pre-show: Ένα κουλό μήνυμαΤι είναι το tunneling: διέλευση μέσω ενεργειακού φραγμού χωρίς «φόρα».Μακροσκοπικό εδώ = συλλογική φάση/ρεύμα δισεκατομμυρίων ηλεκτρονίων σε υπεραγωγό.Πείραμα: βαθιά ψύξη, ισχυρή απομόνωση θορύβου, μέτρηση ρυθμού «escape».Κρίσιμο εύρημα: κάτω από ένα T ο ρυθμός δεν εξαρτάται από τη θερμοκρασία ⇒ καθαρά κβαντική σήραγγα.Μικροκύματα → διακριτές ενεργειακές στάθμες, επιβεβαίωση κβαντικής περιγραφής.Ιστορικό πλαίσιο: BCS (1972), Esaki–Giaever–Josephson (1973) → ’80s επίδειξη → ’90s υπεραγώγιμα qubits.Σχέση με qubits: θεμέλιο τεχνολογίας, αλλά οι πρακτικοί κβαντικοί υπολογιστές δεν είναι ώριμοι ακόμη.Post-Show: Tier listΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Το πιο κουλό μύνημα(00:03:22) Intro(00:03:38) Τα παρασκήνια των Νόμπελ(00:11:50) Υπεραγωγιμότητα(00:15:48) Δίοδοι Josephson(00:20:20) Nobel 2025(00:37:36) Outro(00:37:48) Tier list
-
148
NEWS! 25 Σεπτεμβρίου 2025 (Ζωή στον Άρη; LIGO, CP symmetry violation)
Στο σημερινό επεισόδιο ξεκινάμε με τις καλοκαιρινές αστροφωτογραφίες (Dumbbell/M27, εξορμήσεις έξω από τη Λαμία) και περνάμε στα μεγαλύτερα επιστημονικά νέα: ξεκαθαρίζουμε τι «βρέθηκε» πραγματικά στον Άρη (ενδείξεις, όχι απόδειξη ζωής), συζητάμε ένα ηχηρό retraction σε fast radio burst λόγω καλιμπραρίσματος, και μια κομψή επιβεβαίωση της Γενικής Σχετικότητας από LIGO μέσω του «κουδουvίσματος» μετά τη συγχώνευση μαύρων τρυπών. Ρίχνουμε ματιά στο σπάσιμο συμμετρίας CP σε βαρυόνια από το LHCb, καμαρώνουμε για την πρώτη οπτική σύζευξη διαστημοσκάφους–Γης με laser από τα ελληνικά τηλεσκόπια Κρυονερίου & Χελμού (NASA Psyche), αγγίζουμε την ενήλικη νευρογένεση στον ιππόκαμπο και μια πολλά υποσχόμενη θεραπεία για διαβήτη τύπου 1 με βλαστοκύτταρα—και κλείνουμε με χαλαρό tech banter για κινητά, μπαταρίες και foldables.Pre-show: Αστροφωτογραφία«Βρήκαμε ζωή στον Άρη;»In a Rock on Mars, NASA Sees ‘Clearest Sign of Life’ So FarRetraction σε «fast radio burst»Exotic Fast Radio Burst Goes Up in Smoke - Sky & TelescopeLIGO και συγχώνευση μαύρων τρυπώνStrongest black hole collision yet confirms theories of Einstein, Hawking | Science | AAASΣπάσιμο συμμετρίας CP σε βαρυόνια (LHCb)The Large Hadron Collider Discovers Antimatter Behaving Oddly in New Class of Particles | Scientific AmericanΠρώτη οπτική σύζευξη διαστημοσκάφους–Γης από ΕλλάδαΗ ESA επιτυγχάνει την πρώτη οπτική σύνδεση επικοινωνίας στο βαθύ διάστημα με ευρωπαϊκό επίγειο σταθμόΔημιουργούνται νέοι νευρώνες στους ενήλικες;Genetic evidence that our brains make new neurons in adulthood may close a century-old debate | ScienceΠειραματική θεραπεία για διαβήτη τύπου 1A new diabetes treatment could free people from insulin injectionsPost-show: iPhone Air reviewΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Καλοκαρινές αστροφωτογραφίες(00:06:37) Ιntro(00:06:56) Ζωή στον Άρη(00:15:13) Μούφα τα fast radio bursts(00:21:02) LIGO(00:25:05) Σπάσιμο συμμετρίας σε βαρυόνια(00:30:40) Οπτικές επικοινωνίες στο διάστημα(00:36:11) Νέοι νευρώνες στον εγκέφαλο(00:40:24) Νέα θεραπεία για διαβήτη(00:46:48) Outro(00:47:01) iPhone Air
-
147
Special! Πώς να Επιβιώσετε Έναν Καύσωνα
Το καλοκαιρινό special είναι εδώ: fact-based, επιστημονικές συμβουλές για να κρατηθούμε δροσεροί το καλοκαίρι.Pre-show: Superman & Κίτρινος Ήλιος💨 Πότε δουλεύει καλά ο δροσισμός με ανεμιστήρα;Υγειονομικά όρια χρήσης ανεμιστήραWhen is it too hot to use a fan? | Science | AAAS❄️ Κλιματιστικό στο Σπίτι: Βέλτιστες ρυθμίσεις & ενεργειακά hacks🚗 Αυτοκίνητο: Παράθυρα κάτω ή A/C στον δρόμο;AC vs. Windows Down? Which Saves More Gas? | MythBusters🤲 Δουλεύει η βεντάλια;Does Hand-Fanning Actually Work? - YouTube🏠 Home Hacks: Σκίαση με παντζούρια/κουρτίνες, παράθυρα–ανεμιστήρες, DIY “ψυγείο-φούρνος”How to Keep Your Home Cool in Extreme Heat | Scientific American🎬 Post-ShowSupermanF1 movieAndorSquid GameΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Superman(00:03:48) Intro(00:04:02) Εισαγωγή στο “Καλοκαιρινό Special”(00:06:25) Ανεμιστήρες(00:14:05) A/C(00:15:58) Αυτοκίνητο: παράθυρα ή A/C;(00:21:00) Δουλεύουν οι Βεντάλιες;(00:23:33) Σκίαση & φυσικός αερισμός στο σπίτι(00:30:42) Το DIY freezer-fan hack του Θέμου(00:33:20) Outro(00:33:32) Ταινίες & Σειρές
-
146
NEWS! 10 Ιουλίου 2025 (Vera Rubin, Μιόνια, και ένα Defense)
🥤 Pre-show: γυάλινα καλαμάκια & καφέδες🔭 Vera Rubin Observatory📊 LSST survey: μεταβλητότητα στον ουρανό, 4 000 αστεροειδείς/εβδ., 2 400 νέοι🛰️ Σύγκριση με Hubble & JWST + μελλοντικά ELT/TMTEd Smylie, Who Saved the Apollo 13 Crew With Duct Tape, Dies at 95 - The New York Times🧲 Muon g–2 (Fermilab): νέα μέτρηση χωρίς απόκλιση από το Standard ModelPhysics - Muon Experiment Calls It a Wrap;Long-running physics experiment dashes hope of new particles and forces | Science🌌 Hubble tension: JWST φέρνει πιο κοντά τις δύο μεθόδουςNew measure of the universe’s expansion suggests resolution of a conflict🌟 Πρώιμο σύμπαν: γαλαξίας z≈14 με οξυγόνο & πρώιμος σπειροειδήςOxygen discovered in most distant known galaxy | ESOJWST Spots Giant Spiral Galaxy Shockingly Early in Cosmic History | Scientific American🌀 Spintronics: νέα μοντέλα antiferroμαγνητισμούPhysics - Altermagnets That Turn On and OffNew Fundamental Magnetic Law Uncovered🌞 Καλοκαιρινό special & λήξη σεζόνPost-show: 🎓 Αφηγήσεις από τo defense του διδακτορικού του Γιώργου Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: καφέδες(00:03:23) Intro(00:03:39) Vera Rubin(00:16:21) Ed Smylie (ποιός;)(00:18:28) Μιόνια(00:20:17) Hubble tension(00:23:37) Jades+Big Wheel(00:28:13) Voyager(00:29:06) Altermagnets(00:34:50) Outro(00:35:01) Το defense του Γιώργου
-
145
10x09 - Η Απαρχή των Κβάντων
Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.UNESCO: International Year of Quantum Science and TechnologyΠάμε στην αρχή, εκεί που ξεκίνησαν όλα: στην ιδέα του Planck για την κβάντωση ενέργειας!Pre-show: Αστροφωτογράφηση στη Βρετανική Ερημιά 🌌Πώς η κλασική φυσική οδήγησε στην αναγκαιότητα της κβάντωσης.Herschel & η Υπέρυθρη Ακτινοβολία 🔥Πείραμα με πρίσμα και θερμόμετρα από τον William Herschel το 1800, που αποκαλύπτει ακτίνες πέρα από το ερυθρό φάσμα.Το Ιδανικό “Μελανό Σώμα” 🖤Rayleigh–Jeans & η Υπεριώδης Καταστροφή 🌪️Πώς η κλασική στατιστική φυσική μοιράζει την ενέργεια ισόποσα σε κάθε “ταλάντωση” (βαθμό ελευθερίας) εντός ενός κουτιού, οδηγώντας σε υπεριώδη απόκλιση.Max Planck: Η Κβάντωση Ενέργειας 🪜Millikan vs Einstein: Απόδειξη Φωτονίων ⚡Post-show: AI στην Έρευνα 🤖 Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Αστροφωτογραφία(00:07:38) Intro(00:07:52) Αρχές Κβαντικής Ιδέας(00:09:42) Υπέρυθρη Ακτινοβολία(00:12:20) Το Ιδανικό “Μελανό Σώμα”(00:18:02) Υπεριώδης Καταστροφή(00:19:48) Ισοκατανομή & Βαθμοί Ελευθερίας(00:29:25) Max Planck: Η Κβάντωση Ενέργειας(00:41:27) Millikan vs Einstein: Απόδειξη Φωτονίων(00:47:05) Outro(00:47:15) AI στην Έρευνα
-
144
10x08 - Το Φως είναι Μπαλίτσες
Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.UNESCO: International Year of Quantum Science and TechnologyΤαξιδεύουμε πίσω στην ιστορία της κβαντομηχανικής για να ακολουθήσουμε την πορεία του φωτός: από τον Νεύτωνα και τα “κομματάκια φωτός” έως τον πειραματισμό του Compton που απέδειξε την κυματο–σωματιδιακή του φύση. 🔬 Θα αναφερθούμε σε δύο Νόμπελ (Einstein & Compton) και στην πρωτοποριακή ιδέα του Planck για την κβάντωση ενέργειας!Pre-show: Καιρικές μνήμες από Σαντιάγο ☔️Νεύτωνας vs. κυματική θεωρία του φωτός 🌈Fresnel & Arago: η σκιά με φωτεινό κέντρο 🌓Φωτοηλεκτρικό φαινόμενο & η ιδέα του Einstein ⚡️Πείραμα Millikan: σταθερά Planck και φωτόνια 🥄Compton scattering: μέτρηση φωτονίων 🎯Η ζύμωση της κβαντομηχανικής στις αρχές του 20ου αιώνα 🔬Post-show: Mission Impossible & Tom Cruz (00:00:00) Pre-show: Καιρός στο Σαντιάγο & Los Angeles(00:03:07) Intro(00:03:22) Νεύτωνας & η σωματιδιακή θεωρία του φωτός(00:05:40) Fresnel & η κυματική θεωρία του φωτός(00:10:51) Einstein & το φωτοηλεκτρικό φαινόμενο(00:21:14) Millikan & η μέτρηση της σταθεράς του Planck(00:25:01) Compton & ο σκεδασμός των φωτονίων(00:32:49) Outro(00:33:01) Post-show: Mission Impossible
-
143
NEWS! 22 Μαΐου 2025 (Voyager, Planet 9, και Πορτοκαλί Γάτες)
Σε αυτό το επεισόδιο κοιτάμε τις τελευταίες εξελίξεις στις αποστολές Voyager, εξωπλανήτες, γονιδιακή θεραπεία και… πορτοκαλί γάτες! 🚀🐱Pre-show: AndorΝέα των Voyager: Επικοινωνίες & ThrustersΗ κεραία στην Αυστραλία περνά σε συντήρηση για 6 μήνες, αλλά τα thrusters του Voyager επανενεργοποιήθηκαν μετά από 20 χρόνια! 🛰️🔧NASA’s Voyager 1 Revives Backup Thrusters Before Command Pause | NASA Jet Propulsion Laboratory (JPL)Φωσφίνη στον Κάππα 218 B;Η έντονη συζήτηση για την ένδειξη βιολογικής δραστηριότητας σε εξωπλανήτη με βάση παλαιότερα και νέα μοντέλα φασματοσκόπησης. 👽🔬Doubts over signs of alien life on exoplanet K2-18b are rising: 'This is evidence of the scientific process at work' | SpaceΣοβιετικό Probe της δεκαετίας ’70 επανεμφανίζεταιΈνα διαστημικό σκάφος που έχασε τροχιά κοντά στη Γη πριν 50 χρόνια ολοκληρώνει… crash-landing στον Ειρηνικό! 🌍🛸Soviet Spacecraft Crash Lands on Earth After a Journey of Half a Century - The New York TimesGerard ’t Hooft: «Η Κβαντομηχανική θα αλλάξει»Ο Νομπελίστας θεωρητικός υποστηρίζει πως η πιθανοκρατική προσέγγιση θα αντικατασταθεί κάποια στιγμή από μια βαθύτερη, ντετερμινιστική θεωρία. ⚛️🔮Breakthrough Prize Winner Gerard ’t Hooft Says Quantum Mechanics Is ‘Nonsense’ | Scientific AmericanΈνατος Πλανήτης… ή Nibiru;Νέες υπέρυθρες παρατηρήσεις αναζητούν το υποθετικό «Πλανήτη 9» που ανακαλεί μύθους για καταστροφές. 🔭🌌Evidence of controversial Planet 9 uncovered in sky surveys taken 23 years apart | SpaceΠαγκόσμιο Πρωτοποριακό Gene-Therapy BabyΗ πρώτη επιτυχημένη επιδιόρθωση ενός single-base σφάλματος στο DNA ενός βρέφους σώζει ζωή. 🧬💉Baby Is Healed With World’s First Personalized Gene-Editing Treatment - The New York TimesΓιατί υπάρχουν πορτοκαλί γάτες;Η γενετική εξήγηση ενός «χρώματος» που οφείλεται σε μετάλλαξη στο X χρωμόσωμα των αρσενικών. 🐈🍊What gene makes orange cats orange? Scientists figured it outGaia: Τρισδιάστατη απεικόνιση του Γαλαξία μαςΤο τηλεσκόπιο Gaia ολοκλήρωσε 10ετή σκανάρισμα αστέρων και μόλις κυκλοφόρησε την πρώτη 3D μακέτα του Milky Way. 🌌📊APOD: 2025 May 13 – Gaia Reconstructs a Top View of our GalaxyPost-show: Σχέδια & Κουρέματα στο NASA BudgetΚινδυνεύουν Artemis, Mars sample-return και παρατηρήσεις Γης με προτεινόμερες περικοπές έως 40 %; 💸🔻Trump Budget Calls for Stranding NASA’s Mars Samples on the Red Planet | Scientific AmericanΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Andor(00:05:07) Intro(00:05:22) Voyager(00:10:11) Φωσφίνη στον εξωπλανήτη Κάππα 218 B(00:17:17) Σοβιετικό probe της δεκαετίας ’70 crash-landing(00:19:25) Η κβαντομηχανική είναι μπαρούφες(00:24:39) Πλανήτης 9(00:29:28) Gene-therapy baby(00:34:55) Πορτοκαλί γατες(00:37:24) Gaia: 3D χάρτης του Γαλαξία μας(00:40:31) Outro(00:40:43) Post-show: NASA budget cuts
-
142
10x07 - Τα Ηλεκτρόνια είναι Κύματα
Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.UNESCO: International Year of Quantum Science and TechnologyΣτο επεισόδιο αυτό αναλύουμε την καρδιά της κβαντομηχανικής, ανακαλύπτοντας πώς τα σωματίδια συμπεριφέρονται σαν κύματα. Παρουσιάζουμε κλασικά πειράματα διάθλασης ηλεκτρονίων και τη διπλή σχισμή, εξετάζοντας και την εναλλακτική θεωρία Pilot Wave.Pre-show: 🧩 Ο κύβος του Ρούμπικ & τα παζλΕισαγωγή στην ιδέα ότι τα σωματίδια (π.χ. ηλεκτρόνια) εμφανίζουν και κυματικές ιδιότητες.👑 Louis de Broglie: Ο πατέρας της ιδέας🔬 Διάθλαση ηλεκτρονίων σε πλέγματαΤο πείραμα Davisson–Germer & Thomson που απέδειξε ότι τα ηλεκτρόνια διαθλώνται όπως τα κύματα φωτός.✨ Πείραμα διπλής σχισμής με ηλεκτρόνια🌐 Pilot Wave Theory - Εναλλακτική πρόταση όπου το σωματίδιο “καβαλάει” ένα κύμα-οδηγό, όπως μια βαρκούλα στην επιφάνεια της λίμνης.🕳️ Το παράδοξο των τριών σχισμώνPost-show: 🤖 ChatGPT & AI στην εκπαίδευσηΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Κύβος Ρούμπικ(00:05:18) Intro(00:05:34) Κυματοσωματιδιακή Διττότητα(00:07:43) Louis de Broglie(00:10:52) Διάθλαση ηλεκτρονίων σε κρυσταλλικά πλέγματα(00:13:52) Πείραμα Davisson–Germer το κύμα ηλεκτρονίων(00:18:36) Πείραμα διπλής σχισμής(00:21:56) Pilot Wave vs. Κοπεγχάγη: άλλη οπτική(00:30:24) Παράδοξο των τριών σχισμών(00:33:58) Outro(00:34:09) ChatGPT & AI στην εκπαίδευση
-
141
10x06 - Dirac, Ο Μάγος της Κβαντικής Σχετικότητας
Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.UNESCO: International Year of Quantum Science and TechnologyΣτο σημερινό επεισόδιο: Η εξίσωση του Paul DiracPre-show: Dubai ChocolateΕισαγωγή στην εξίσωση Dirac (1928): γιατί χρειαζόμασταν σχετικιστική κβαντική θεωρίαPaul Dirac: σπουδές, οικογενειακή τραγωδία και πορεία στην επιστήμηΠροβλήματα της προϋπάρχουσας κβαντομηχανικής (Heisenberg, Schrödinger) με την ειδική σχετικότητα και το spinΚαινοτομίες της εξίσωσης Dirac: τετραστοιχεία, spinors, αρνητικές λύσειςΠρόβλεψη της αντιύληςPost-show: ChatGPT όπως λέγαμε Google στα 2000sΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre show: Dubai Chocolate(00:04:38) Intro(00:04:52) Εισαγωγή στην εξίσωση Dirac(00:07:20) Βιογραφία του Paul Dirac(00:10:17) Προβλήματα QM & ειδικής σχετικότητας(00:19:00) Τεχνικά χαρακτ ηριστικά (spinors & “αρνητικές” λύσεις)(00:23:28) Πρόβλεψη αντιύλης & συνέπειες(00:26:27) Outro(00:26:39) Post-show: ChatGPT όπως λέγαμε Google
-
140
10x05 - Lamb Shift, Η Γέννηση της Μοντέρνας Κβαντικής Φυσικής
Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.UNESCO: International Year of Quantum Science and TechnologyΣτο σημερινό επεισόδιο: Lamb Shift, και πώς οδήγησε στην μοντέρνα εκδοχή της κβαντικής φυσικής, ενώνοντας κβαντική με ηλεκτρομαγνητισμό.Pre-showDubai ChocolateΕξωπλανήτες & βιοδείκτες στον πλανήτη κάππα 218 bΒασικές έννοιες πίσω από το φαινόμενο Lamb shift και η ιστορική του σημασίαΤο πείραμα του Willis Lamb (1947): μέτρηση της διαφοράς ενέργειας 2S–2P με μικροκύματαΗ πρώτη θεωρητική διόρθωση από Hans Bethe και η γέννηση του renormalizationΗ κβαντική ηλεκτροδυναμική μέσα από τις συνεισφορές των Schwinger, Feynman & TomonagaΣύγχρονες προκλήσεις ακριβείας: σειρές διαγραμμάτων Feynman και υπολογιστικές ανάγκεςQuantum Electrodynamics is rotten at the coreΦυσική εξήγηση Lamb shift: αυτοενέργεια σωματιδίου & πόλωση κενούPost-show: ChatGPT & AI μοντέλα ως συνεργάτες στην έρευναΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show 1: Dubai Chocolate(00:02:07) Pre-show 2: Εξωπλανήτες(00:07:09) Intro(00:07:26) Lamb Shift(00:15:49) Η λύση του Hans Bethe(00:20:19) Ακρίβεια & υπολογιστικές προκλήσεις(00:26:50) Γιατί υπάρχει το Lamb Shift μαμά;(00:28:05) Outro(00:28:13) Post-show: AI & ChatGPT
-
139
10x04 - Ανισότητες Bell, Όταν η Κβαντομηχανική Νίκησε τον Αϊνστάιν
Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.UNESCO: International Year of Quantum Science and TechnologyΣε αυτό το επεισόδιο συνεχίζουμε το ταξίδι προς τα πίσω στον χρόνο και εξετάζουμε μία από τις πιο θεμελιώδεις ιδέες της κβαντομηχανικής: τις ανισότητες Bell. Ξεκινάμε από τη φιλοσοφική διαφωνία του Αϊνστάιν με την “επίσημη” ερμηνεία της Κοπεγχάγης, φτάνουμε στην πρόταση του Τζον Μπελ για ένα πείραμα που θα ξεκαθάριζε την κατάσταση, και καταλήγουμε στα πειράματα που κέρδισαν το Νόμπελ Φυσικής 2022.Special! - Νόμπελ Φυσικής 2022 (Ανισότητες Bell)Γιατί ο Αϊνστάιν θεωρούσε ότι η κβαντομηχανική δεν είναι πλήρης;Τι είναι το παράδοξο EPR και τι σημαίνει “spooky action at a distance”;Ποια είναι η ιδέα των κρυφών μεταβλητών;Τι πρότεινε ο John Bell και γιατί η ιδέα του άλλαξε την πορεία της φυσικής;Πώς έγιναν τα πειράματα που επιβεβαίωσαν τις προβλέψεις της κβαντικής φυσικής;Τι σημαίνει στην πράξη η μη-τοπικότητα και πώς (δεν) παραβιάζει τη σχετικότητα;🧠 Σημείωση: Είναι ένα από τα πιο απαιτητικά επεισόδια της σεζόν, ιδανικό για όσους έχουν παρακολουθήσει τα προηγούμενα για την κβαντική πληροφορία και τηλεμεταφορά. (00:00:00) Γεωργακόπουλος meetup(00:07:28) Intro(00:07:43) Τι είναι οι ανισότητες Bell;(00:13:11) Το παράδοξο του Αϊνστάιν και η μη-τοπικότητα(00:18:21) Το πείραμα του Bell, μια ιδέα που αλλάζει το παιχνίδι(00:33:01) Το Νόμπελ του 2022 και η πειραματική επιβεβαίωση(00:35:19) Outro(00:35:31) Post-show: Severance
-
138
NEWS! 17 Απριλίου 2025 (Μια Πανσέληνος, Δυο Voyager και Τρία Τηλεσκόπια)
Σε αυτό το επεισόδιο ξεκινάμε με Πασχαλινά μυστήρια (γιατί παραλίγο να πέσει 13 Απριλίου!) και καταλήγουμε στις πιο συναρπαστικές εξελίξεις στην κοσμολογία. Μαθαίνουμε γιατί το Voyager συνεχίζει να στέλνει σήμα, πώς το τηλεσκόπιο DESI ίσως αλλάξει το μοντέλο του σύμπαντος, και τι παίζει με τη σκοτεινή ενέργεια που… ίσως και να φρενάρει. Αναφέρουμε επίσης το Vera Rubin, το Nancy Grace Roman και τον νέο «ρεκόρ» νετρίνου από τη Μεσόγειο.Pre-show: Το λάθος του Neil deGrasse Tyson για το ΠάσχαΣχετικό ποστ4x08 - Πότε Πέφτει το Πάσχα;Voyager & πυρηνικά καύσιμα – NASA Turns Off 2 Voyager Science Instruments to Extend MissionDESI και σκοτεινή ενέργεια – The Standard Cosmology Model May Be BreakingΤηλεσκόπιο Vera Rubin – NSF–DOE Vera C. Rubin Observatory Installs LSST Camera on Telescope | NOIRLabJames Webb και περιστρεφόμενοι γαλαξίες – A new puzzling observation by James Webb Space Telescope: Galaxies in the deep universe rotate in the same directionNancy Grace Roman Space Telescope – Το νέο διαστημικό τηλεσκόπιο που έρχεται το 2027 για deep-field χαρτογράφηση γαλαξιών. NASA Successfully Joins Sunshade to Roman Observatory’s ‘Exoskeleton’Hubble tension – Το μυστήριο με τις διαφορές στις τιμές της σταθεράς του Hubble ανάλογα με τη μέθοδο μέτρησης. New Distance Measurement Highlights Hubble Tension - Sky & TelescopeΠροσσελήνωση Blue Ghost – Ιδιωτική αποστολή της NASA πετυχαίνει τελικά ασφαλή προσσελήνωση. After Lunar Disappointments, NASA Hits the Jackpot With Blue Ghost Moon Lander - The New York TimesMysterious radio pulses traced to dance of stellar dwarfs | Science | AAASΝετρίνα και ρεκόρ ενέργειας – Ανιχνεύθηκε το πιο ενεργητικό νετρίνο στην ιστορία, από τηλεσκόπιο στη Μεσόγειο. An Ultrahigh Neutrino Detection Makes WavesPost-show: Θέμος ΠΕΝΤΑΚΑΛΟΣ!Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Το λάθος του Tyson(00:05:20) Intro(00:05:38) Voyager(00:10:38) DESI και σκοτεινή ενέργεια(00:26:21) Τηλεσκόπιο Vera Rubin(00:29:27) James Webb και περιστρεφόμενοι γαλαξίες(00:33:27) Nancy Grace Roman Space Telescope(00:35:38) Hubble tension(00:40:02) Προσελήνωση Blue Ghost(00:41:25) Slow pulsars(00:43:22) Νετρίνα και ρεκόρ ενέργειας(00:45:35) Outro(00:45:45) Θέμος ΠΕΝΤΑΚΑΛΟΣ
-
137
10x03 - Κβαντική Τηλεμεταφορά, Από το Star Trek στο Εργαστήριο
Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.UNESCO: International Year of Quantum Science and TechnologyΞετυλίγουμε την εντυπωσιακή ιστορία της κβαντικής τηλεμεταφοράς: από τις πρώτες αναφορές της στη φαντασία του Star Trek, μέχρι την πραγματική επιστημονική της θεμελίωση και τα σημερινά της επιτεύγματα.🌀 Τι σημαίνει πραγματικά να “τηλεμεταφέρεις” κάτι σε κβαντικό επίπεδο;🧠 Πώς ξεκίνησε όλο αυτό ως νοητικό πείραμα το 1993;🔬 Πώς έγινε το πρώτο επιτυχημένο πείραμα το 1997;🛰️ Πώς φτάσαμε να στέλνουμε κβαντικές καταστάσεις σε… δορυφόρους;Μαζί μαθαίνουμε για τα εμπλεκόμενα φυσικά φαινόμενα, τον ρόλο του entanglement, αλλά και για τους διάσημους πλέον Αλίκη και Μπομπ, τα δύο φανταστικά πρόσωπα που χρησιμοποιούνται σχεδόν σε όλα τα κβαντικά νοητικά πειράματα. (00:00:29) Intro(00:00:46) Star Trek και τηλεμεταφορά στη φαντασία(00:02:24) Η πρώτη θεωρητική ιδέα για κβαντική τηλεμεταφορά(00:04:57) Μετρήσεις σε συστήματα σωματιδίων(00:10:08) Τι είναι (και τι δεν είναι) η κβαντική τηλεμεταφορά(00:20:44) Το πρώτο πείραμα κβαντικής τηλεμεταφοράς (1997)(00:23:54) Τηλεμεταφορά από Γη σε δορυφόρο (2017)(00:26:20) Outro(00:26:34) Post-show
-
136
10x02 - Κβαντικοί Επεξεργαστές & Spin Qubits (feat. Γιώργος Κατσάρος)
Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.UNESCO: International Year of Quantum Science and TechnologyΦιλοξενούμε τον Γιώργο Κατσάρο, καθηγητή και επικεφαλής ερευνητικής ομάδας νανοηλεκτρονικής στο Institute of Science and Technology Austria (ISTA). Συζητάμε για την έρευνά του πάνω στα spin qubits, τις τεχνολογικές προκλήσεις των κβαντικών επεξεργαστών και τις διαφορές μεταξύ βασικής έρευνας και εταιρικών προσπαθειών (βλέπε Google, IBM, Microsoft).Σχετικά επεισόδια για αυτό το θέμα:2x09 - Claude Shannon, Κρυπτογραφία, Κβαντικοί Υπολογιστές, και μια Τρομπέτα Φλογοβόλο (Guest Αλέξανδρος Δημάκης)4x12 - Κβαντικοί Υπολογιστές über alles (feat. Δημήτρης Μπαντούνας)Πώς κατασκευάζεται και ελέγχεται ένα spin qubitΓιατί τα qubits πρέπει να είναι “καλά” για να έχουμε κβαντικό υπολογιστήΠοια είναι τα σημερινά τεχνικά όρια στις υπεραγώγιμες και ημιαγώγιμες πλατφόρμεςΤι κάνει η Microsoft διαφορετικά και γιατί προκαλεί αντιδράσειςΤι σημαίνει «λογικό qubit» και γιατί είναι το Άγιο Δισκοπότηρο της κβαντικής υπολογιστικήςΠροβληματισμοί για το hype, τα επιστημονικά άρθρα και τον ρόλο των εταιρειών (00:00:00) Preview(00:00:48) Intro(00:01:03) Παρουσίαση καλεσμένου: Γιώργος Κατσαρός(00:05:29) Εισαγωγή στα qubits(00:18:13) Πώς μετράμε τα (spin) qubits(00:26:01) Οι μεγαλύτερες προκλήσεις(00:32:42) Εφαρμογές και στόχοι: καλύτερα qubits(00:37:37) Άλλα είδη qubits(00:44:00) Τα qubits της Microsoft(00:49:48) Marketing στις εταιρίες(01:02:41) Το Μέλλον(01:07:58) Outro
-
135
10x01 - 2025, Καλωσορίσατε στη Χρονιά της Κβαντικής Επιστήμης
Η 10η σεζόν είναι κβαντική!Το 2025 είναι επίσημα η Παγκόσμια Χρονιά Κβαντικής Επιστήμης και εμείς θα το γιορτάσουμε με μια σεζόν αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.UNESCO: International Year of Quantum Science and Technology100 χρόνια από τη γέννηση της σύγχρονης κβαντικής φυσικής (1925-2025)Παρουσιάζουμε τη νέα ανάποδη δομή των επεισοδίων — ξεκινάμε από το σήμερα και πάμε προς τα πίσω στον χρόνο!Γιατί λέμε «όχι στη γάτα του Σρέντινγκερ» (ξανά)Μιλάμε για την ιδέα πίσω από τη σειρά, εμπνευσμένη από την ταινία Memento.📆 Σημείωση: Το επόμενο επεισόδιο είναι μεγάλο γιατί έχουμε καλεσμένο-φωτιά για κβαντικούς υπολογιστές. Από εκεί και πέρα, κρατάμε τα επεισόδια σύντομα, περιεκτικά και πιο ανάλαφρα (λέμε τώρα).Post show: Ο Γιώργος μας μεταφέρει στη Βραζιλία! Πρακτικές συμβουλές για Ρίο, μυστικά για low-budget ταξίδι, ασφάλεια, φαγητό, μετακινήσεις και γιατί τα μπαράκια θυμίζουν ελληνικό ορθάδικο.Επικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show(00:03:16) Intro(00:03:33) Γιατί 100 χρόνια κβαντικής;(00:11:14) Το επόμενο επεισόδιο(00:16:11) Outro(00:16:22) Post-show: Βραζιλία
-
134
9x13 - Τα Τελευταία Νόμπελ (2020-2024) και Τα Νόμπελ που δε Δόθηκαν Ποτέ
Η 9η σεζόν έχει θέμα τις καλύτερες τεχνολογίες & ανακαλύψεις ανά δεκαετία, με μπούσουλα τα βραβεία Νόμπελ! 🏆Σε αυτό το επεισόδιο, κοιτάμε τη δεκαετία 2020-2024, και συζητάμε ποιες ανακαλύψεις θα δείχναμε σε εξωγήινους για να τους αποδείξουμε τι έχουμε καταλάβει για το σύμπαν! 🌌👨🔬Tier list με ΟΛΑ ΤΑ ΝΟΜΠΕΛ!!!Pre-show🎉 Σχόλια από ακροατές και προτάσεις για νέα επεισόδια!ΑΙ στην ΕυρώπηThe Final Barrier to (Nearly) Infinite Energy2020: Μαύρες Τρύπες. Θεμελιώδεις ανακαλύψεις για τον σχηματισμό μαύρων τρυπών και την αναγνώριση μιας υπερμεγέθους μαύρης τρύπας στο κέντρο του Γαλαξία μας2021: Κλιματικά Μοντέλα & Πολύπλοκα ΣυστήματαΣυνεισφορές στην κατανόηση του κλίματος της Γης και των σύνθετων φυσικών συστημάτων2022: Κβαντική Σύζευξη & Ανισότητες BellΠειράματα που επιβεβαίωσαν την κβαντική σύζευξη και την παραβίαση της τοπικότηταςSpecial! - Νόμπελ Φυσικής 2022 (Ανισότητες Bell)2023: Παλμοί Λέιζερ Ατοδευτερολέπτου (Attosecond)Ανάπτυξη τεχνικών για παλμούς λέιζερ ατοδευτερολέπτου που επιτρέπουν την παρατήρηση της κίνησης ηλεκτρονίων στην ύληSpecial! - Νόμπελ 2023 & Κβαντική Εντροπία2024: Τεχνητή ΝοημοσύνηΣυνεισφορές στη βαθιά μάθηση (deep learning)Special! - "Θάβοντας" τα Nobel Φυσικής (και Χημείας) 2024🧠 Αναδρομή σε σημαντικά Νόμπελ Φυσικής και τι σημαίνουν για την επιστήμηS tier & F tier Nobels❓ Γιατί ο Einstein δεν πήρε Νόμπελ για τη Θεωρία της Σχετικότητας;🧩 Ποιοι μεγάλοι επιστήμονες δεν πήραν ποτέ Νόμπελ και γιατί;🚀 Προβλέψεις για τα μελλοντικά Νόμπελ και τι περιμένουμε να ανακαλυφθεί τα επόμενα χρόνια.Post-show: Το Armageddon γίνεται πραγματικότητα σιγά σιγάΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show(00:05:59) Intro(00:06:14) 2020: Μαύρες Τρύπες(00:15:35) 2021: Κλιματικά Μοντέλα & Πολύπλοκα Συστήματα(00:21:15) 2022: Κβαντική Σύζευξη & Ανισότητες Bell(00:34:08) 2023: Παλμοί Λέιζερ Ατοδευτερολέπτου(00:38:51) 2024: Τεχνητή Νοημοσύνη(00:43:56) F-Tier Νόμπελ(00:46:39) S-Tier Νόμπελ(00:54:40) Τα Νόμπελ που δε Δόθηκαν(01:18:02) Τα μελλοντικά Νόμπελ(01:28:19) Outro(01:28:30) Post-show: Armageddon
-
133
NEWS! 13 Φεβρουαρίου 2025 (ΑΙ, Armageddon, και τα τέλεια αυγά)
Pre-show: AI: Το νέο τοπίο & το χάος των μοντέλωνΟι εξελίξεις στην τεχνητή νοημοσύνη θυμίζουν την άνοδο των smartphones.Η πληθώρα μοντέλων AI: ChatGPT, Claude, Mistral – ποιο είναι το καλύτερο;Η προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Ένωσης με το Open EuroLM: Τεχνολογική πρωτοπορία ή μια απλή γραφειοκρατική προσπάθεια;🛸 Ο αστεροειδής που ίσως χτυπήσει τη Γη το 2030: Πόσο πιθανό είναι;Will Asteroid 2024 YR4 Strike Earth in 2032? | Scientific American🧬 Αποστολή Osiris-Rex: Νέα δεδομένα από τον αστεροειδή Μπένου και το ενδεχόμενο εξωγήινης ζωής.Life’s Building Blocks Lurked Inside NASA’s Bennu Asteroid Samples - The New York Times1st supernovas may have flooded the early universe with water — making life possible just 100 million years after the Big Bang | Live ScienceExploring Venus may require exotic tech like balloons and 'aerobots' | Space🌍 Το μεγάλο νέφος του Μαγγελάνου και η πιθανή υπερμεγέθης μαύρη τρύπα του!There Could Be a Supermassive Black Hole in the Large Magellanic Cloud Hurling Stars at the Milky Way - Universe Today🏹 Η αποστολή επιστροφής δειγμάτων από τον Άρη: Καθυστερήσεις και ανταγωνισμός με την Κίνα.Will Mars Sample Return ever happen?🔭 Το νέο υπερ-τηλεσκόπιο Vera Rubin: Πώς αλλάζει το μέλλον της αστρονομίας.Testing, Testing! NSF–DOE Vera C. Rubin Observatory Completes Comprehensive System Tests With Flying Colors🛰️ Νέες αποκαλύψεις για τον δορυφόρο του Ουρανού, Riel, από δεδομένα του Voyager 2!New Study Suggests Trench-Like Features on Uranus’ Moon Ariel May Be Windows to Its Interior✈️ Το Μέλλον των Υπερηχητικών ΠτήσεωνΤο XB-1 της Boom Supersonic: Θα αναβιώσει τις υπερηχητικές πτήσεις μετά το Concorde;Boom: America’s answer to Concorde completes its first supersonic flight | CNNΤο νέο business model: Γρηγορότερα ταξίδια, περισσότερες πτήσεις και μεγαλύτερη διαθεσιμότητα.Γιατί η Ευρώπη έχασε το προβάδισμα στις υπερηχητικές πτήσεις;Private companies aim to demonstrate working fusion reactors in 2025 | Science🍝 Η επιστημονική μέθοδος για τα τέλεια μακαρόνια: Βράσιμο, σβήσιμο και μούλιασμα.Cooking Flawless Pasta🥚 Το τέλειο σφιχτό αυγό: Ο «αλγοριθμικός» τρόπος μαγειρέματος με 8 κύκλους βρασίματος!Periodic cooking of eggs | Communications Engineering📀 Το τέλος των φυσικών μέσων αποθήκευσης;Η Sony σταματάει την παραγωγή εγγράψιμων Blu-Ray.Sony Japan ends production of recordable Blu-rays with ‘no successor’ planned | The VergeΤο ζήτημα της ιδιοκτησίας στο streaming: Τι συμβαίνει όταν δεν έχεις πλέον πρόσβαση σε περιεχόμενο;Μπορούν τα φυσικά μέσα να γίνουν το νέο «βινύλιο» της ψηφιακής εποχής;Post show: 🤯 Η φραπεδιέρα ως επιστημονικό εργαλείο! 📄 (Ναι, υπάρχει paper για αυτό!)Επικοινωνίαemail:[email protected]:@notatop10Threads:@notatop10Bluesky:@notatop10.fmWeb:notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: AI(00:08:54) Intro(00:09:09) Euro LLM(00:18:10) Αστεροειδής vs. Γη(00:20:09) Τα στοιχεία της ζωής(00:23:48) Νερό στο πρώιμο σύμπαν(00:27:21) Εξερεύνηση Αφροδίτης(00:30:54) Μαύρη Τρύπα στο Νέφος του Μαγγελάνου(00:34:40) Τα δείγματα του Άρη(00:39:25) Vera Rubin(00:42:43) Voyager 2(00:44:46) BOOM X-1(00:50:25) Startups Σύντηξης(00:53:11) Μακαρόνια και αυγά(01:00:18) Blu-rays(01:07:40) Post-show: Φραπεδιέρα
-
132
9x12 - Nobels Endgame (2010-2019)
Η 9η σεζόν έχει θέμα τις καλύτερες τεχνολογίες & ανακαλύψεις ανά δεκαετία, με μπούσουλα τα βραβεία Νόμπελ! 🏆 Σε αυτό το επεισόδιο, κοιτάμε τη δεκαετία 2010-2019 Tier list με όλα τα Νόμπελ μέχρι και το 2019 Pre-show: 🔭 Αστροφωτογραφία και Remote Τηλεσκόπια Πώς η απομακρυσμένη χρήση τηλεσκοπίων αλλάζει την ερασιτεχνική αστρονομία Η σημασία του καλού ουρανού και οι προκλήσεις στην Ευρώπη Πόσο κοστίζει ο εξοπλισμός και πώς λειτουργούν οι απομακρυσμένες εγκαταστάσεις Οι προοπτικές για ένα ελληνικό hub remote αστρονομίας 2010: Η ανακάλυψη του γραφενίου – γιατί δεν έχει ακόμα εμπορευματοποιηθεί; 2011: Η επιταχυνόμενη διαστολή του σύμπαντος – δύο ομάδες, ίδια ανακάλυψη 2012: Οπτικές παγίδες και η απομόνωση ατόμων – πρόοδος στην κβαντική φυσική 2013: Το μποζόνιο Higgs – γιατί το Νόμπελ πήγε σε θεωρητικούς αντί για το CERN; 2014: Τα μπλε LED – μια εφεύρεση που άλλαξε τον κόσμο 2015: Οι ταλαντώσεις των νετρίνων – νέα φυσική πέρα από το Καθιερωμένο Μοντέλο 2016: Τοπολογικές μεταβάσεις φάσης – μια δύσκολη θεωρητική ανακάλυψη 2017: Τα βαρυτικά κύματα – επιβεβαίωση του Αϊνστάιν 100 χρόνια μετά 2018: Προηγμένες τεχνικές λέιζερ – από διορθώσεις όρασης μέχρι υψηλής ισχύος εφαρμογές 2019: Η ανακάλυψη εξωπλανητών και οι θεωρητικές βάσεις της κοσμολογίας Post-show: 🧠 Deepseek Η διαφορά μεταξύ των μεγάλων μοντέλων AI και των ανοιχτών πρωτοβουλιών όπως το DeepSeek Πώς αλλάζει η αγορά των AI chips και πώς αντιδρούν οι μεγάλες εταιρείες Το μέλλον της AI στην Ευρώπη και οι προκλήσεις στην ανεξαρτησία της τεχνολογίας Επικοινωνία email: [email protected] Instagram: @notatop10 Threads: @notatop10 Bluesky: @notatop10.fm Web: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show (00:07:21) Intro (00:07:36) 2010s Γενικά (00:09:41) 2010: Γραφένιο (00:15:30) 2011: Σκοτεινή Ενέργεια (00:27:01) 2012: Απομόνωση κβαντικών συστημάτων (00:30:43) 2013: Μποζόνιο Higgs (00:41:20) 2014: Μπλε LED (00:43:35) 2015: Ταλάντωση Νετρίνων (00:52:25) 2016: Τοπολογία (00:58:03) 2017: Βαρυτικά Κύματα (01:07:26) 2018: Οπτικές Τσιμπίδες (01:11:12) 2019: Εξωπλανήτες (01:20:21) Outro (01:20:34) Deepseek
-
131
9x11 - Η Επιστροφή των S-tier Νόμπελ (2000-2009)
Η 9η σεζόν έχει θέμα τις καλύτερες τεχνολογίες & ανακαλύψεις ανά δεκαετία, με μπούσουλα τα βραβεία Νόμπελ! Σε αυτό το επεισόδιο, κοιτάμε τη δεκαετία 2000-2009, όπου μετά από 20 χρόνια, έχουμε νέο Νόμπελ στο ανώτατο S-tier Tier list με όλα τα Νόμπελ μέχρι και το 2009 Pre-show 2000: Ολοκληρωμένα κυκλώματα & laser 2001: Συμπύκνωμα Bose-Einstein 2002: Νετρίνα και κοσμικές ακτίνες Χ 2003: Υπεραγωγοί και υπερρευστά (Τύπου ΙΙ) 2004: Ασύμπτωτη ελευθερία (QCD) 2005: Κβαντική οπτική και οπτικά χτένια 2006: Το φάσμα της κοσμικής ακτινοβολίας υποβάθρου 2007:Γιγαντιαία μαγνητοαντίσταση 2008:Αυθόρμητο σπάσιμο συμμετρίας 2009: Οπτικές ίνες και αισθητήρες CCD Post-show: Όσκαρ 2025 Explorers Podcast Επικοινωνία email: [email protected] Instagram: @notatop10 Threads: @notatop10 Bluesky: @notatop10.fm Web: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show (00:04:20) Intro (00:04:35) Γενικά για τα 2000s (00:05:19) 2000: Ολοκληρωμένα κυκλώματα & laser (00:14:22) 2001: Συμπύκνωμα Bose-Einstein (00:22:40) 2002: Νετρίνα και κοσμικές ακτίνες Χ (00:35:35) 2003: Υπεραγωγοί και υπερρευστά (Τύπου ΙΙ) (00:38:30) 2004: Ασύμπτωτη ελευθερία (QCD) (00:45:11) 2005: Κβαντική οπτική και οπτικά χτένια (00:50:49) 2006: Το φάσμα της κοσμικής ακτινοβολίας υποβάθρου (00:57:58) 2007: Γιγαντιαία μαγνητοαντίσταση (01:01:30) 2008: Αυθόρμητο σπάσιμο συμμετρίας (01:01:56) 2009: Οπτικές ίνες και αισθητήρες CCD (01:15:12) Outro (01:15:26) Post-show: Όσκαρ 2025
-
130
9x10 - Μια Όμορφη Δεκαετία (1990-1999)
Η 9η σεζόν έχει θέμα τις καλύτερες τεχνολογίες & ανακαλύψεις ανά δεκαετία, με μπούσουλα τα βραβεία Νόμπελ! Σε αυτό το επεισόδιο, κοιτάμε τη δεκαετία 1990-1990 Tier list με όλα τα Νόμπελ μέχρι και το 1999 Pre-show: Squid Game, Switch 2 1990: Επιβεβαίωση Κουάρκς 1991: Υγροί κρύσταλλοι 1992: Ανιχνευτές σωματιδίων με καλώδια 1993: Δυαδικό πάλσαρ & γενική σχετικότητα 1994: Μελέτη ύλης με νετρόνια 1995: Νετρίνο, ταυ 1996: Υπερρευστότητα στο ήλιο-3 1997: Παγίδες laser (lol) 1998: Κλασματικό κβαντικό φαινόμενο Hall 1999: Θεωρίες βαθμίδας, επανακανονικοποίηση Post-show: Roald Amundsen, Εξερευνητές, Conclave, Challengers Explorers Podcast Επικοινωνία email: [email protected] Instagram: @notatop10 Threads: @notatop10 Bluesky: @notatop10.fm Web: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show (00:05:31) Intro (00:05:46) Γενικά για τα 1990s (00:07:11) 1990: Επιβεβαίωση Κουάρκς (00:12:59) 1991: Υγροί κρύσταλλοι (00:16:30) 1992: Ανιχνευτές σωματιδίων με καλώδια (00:20:38) 1993: Δυαδικό πάλσαρ & γενική σχετικότητα (00:31:59) 1994: Μελέτη ύλης με νετρόνια (00:36:50) 1995: Νετρίνο, ταυ (00:43:35) 1996: Υπερρευστότητα στο ήλιο-3 (00:50:48) 1997: Παγίδες laser (lol) (00:55:51) 1998: Κλασματικό κβαντικό φαινόμενο Hall (01:02:04) 1999: Θεωρίες βαθμίδας, επανακανονικοποίηση (01:08:09) Outro (01:08:22) Post-show
-
129
9x09 - Ένα Κλικ Κάτω (1980-1989)
Η 9η σεζόν έχει θέμα τις καλύτερες τεχνολογίες & ανακαλύψεις ανά δεκαετία, με μπούσουλα τα βραβεία Νόμπελ! Σε αυτό το επεισόδιο, κοιτάμε τη δεκαετία 1980-1989 Tier list με όλα τα Νόμπελ μέχρι και το 1989 Pre-show: Καρέκλες και καθημερινότητα 1980: Παραβίαση της συμμετρίας CP 1981: Φασματογραφία με laser 1982: Μετασχηματισμοί κλίμακας 1983: Η ζωή των άστρων και η δημιουργία χημικών στοιχείων στο σύμπαν 1984: W & Z 1985: Kβαντισμένο φαινόμενο Hall 1986: Μικροσκόπια ηλεκτρονίων 1987: “Υψηλή θερμοκρασία” στην υπεραγωγιμότητα 1988: Νετρίνο μιονίου 1989: Ατομικά ρολόγια και παγίδες ιόντων Post-show: Habitkit, CES Επικοινωνία email: [email protected] Instagram: @notatop10 Threads: @notatop10 Bluesky: @notatop10.fm Web: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show: Καρέκλες και καθημερινότητα (00:07:34) Γενικά για τα 1980s (00:09:24) 1980: Παραβίαση της συμμετρίας CP (00:15:23) 1981: Φασματογραφία με laser (00:22:42) 1982: Μετασχηματισμοί κλίμακας (00:27:29) 1983: Η ζωή των άστρων και η δημιουργία χημικών στοιχείων στο σύμπαν (00:33:20) 1984: W & Z (00:39:30) 1985: Kβαντισμένο φαινόμενο Hall (00:44:08) 1986: Μικροσκόπια ηλεκτρονίων (00:50:40) 1987: “Υψηλή θερμοκρασία” στην υπεραγωγιμότητα (00:54:45) 1988: Νετρίνο μιονίου (01:00:17) 1989: Ατομικά ρολόγια και παγίδες ιόντων (01:06:54) Post-show: Habitkit (01:13:08) Post-show: CES
-
128
NEWS! 09 Ιανουαρίου 2025 (Βασιλόπιτες, Σκοτεινή Ύλη, Κβαντικοί Υπολογιστές & Τηλεμεταφορά)
Pre-show: Κοπή πίτας, φαγητά στην ξενιτιάΙστορίες της χρονιάς (2024)Physics - JWST Sees More Galaxies than ExpectedPhysics - Nuclear-Fusion Reaction Beats BreakevenPhysics - First Glimpses of the Neutrino FogFirst sighting of ‘neutrino fog’ sparks excitement – but is it bad news for dark matter?Ανακάλυψη νετρίνων από πειράματα στην Ιταλία και την ΚίναΠροοπτικές για τη σκοτεινή ύλη και τα φυσικά μοντέλαCosmological Evidence Emerges That Dark Energy Is An Illusion | Discover MagazineΝέα μοντέλα κοσμολογίας που αμφισβητούν την ύπαρξη σκοτεινής ύληςΘεωρία Timescape και του τρόπου που ο χρόνος επηρεάζεται από βαρυτικά πεδίαSurprisingly thick ice on Jupiter’s moon Europa complicates hunt for life | Science | AAASΑνακαλύψεις για το παχύ κέλυφος πάγου στην Ευρώπη του ΔίαΕπιπτώσεις στις πιθανότητες ύπαρξης ζωήςEurope's Maiaspace steps up effort to counter SpaceX with reusable rocket | ReutersΑρνητικά νέα για την Ευρώπη και τους καθυστερημένους επαναχρησιμοποιούμενους πυραύλουςΣυγκρίσεις με την SpaceX και άλλες πρωτοβουλίες στην ΕυρώπηGoogle passes milestone on road to an error-free quantum computer | ScienceResearchers Demonstrate Quantum Teleportation over Fiberoptic Cables Carrying Internet Traffic | Sci.NewsNSF panel says proposed giant telescopes would swamp agency’s budget | Science | AAASNASA Artemis Moon Missions Delayed Until 2026 and 2027 - The New York TimesFirst Rocks Returned from Moon’s Far Side Reveal Ancient Volcanic Activity | Scientific AmericanFootprints Suggest Different Human Relatives Lived Alongside One Another - The New York TimesWhen It Comes to Thinking, Our Brains Are Surprisingly Slow | Discover MagazineΝέα δεδομένα για το ανθρώπινο εγκέφαλο και την ταχύτητα μεταφοράς δεδομένωνHera Mission Launches to Witness Asteroid-Crash Aftermath - Sky & TelescopeESA - Eclipse-making double satellite Proba-3 enters orbitOldest known alphabet unearthed in ancient Syrian cityΑνακάλυψη παλαιότερου αλφαβήτου στη ΣυρίαWhy eating less slows ageing: this molecule is keyNASA’s Parker Solar Probe Makes its Record-Breaking Closest Approach to the Sun - Universe TodayΤο Parker Solar Probe πλησίασε τον ήλιο και επιβίωσε, καταρρίπτοντας ρεκόρ ταχύτηταςPost-showΤο viral Thread του ΘέμουNosferatu, Squid GameΕπικοινωνίαemail: [email protected]: @notatop10Threads: @notatop10Bluesky: @notatop10.fmWeb: notatop10.fm (00:00:00) Pre-show(00:08:13) Intro(00:08:30) Κορυφαίες ειδήσεις του 2024(00:11:16) Νέφος νετρίνων(00:16:37) Μούφα η σκοτεινή ενέργεια (?)(00:31:56) Η Ευρώπη πάχυνε(00:35:01) υρωπαϊκοί επαναχρησιμοποιούμενοι πυραύλοι(00:44:57) Κβαντικοί υπολογιστές(00:51:45) Οι διάδοχοι του Hubble(00:59:02) Αποστολή Artemis(01:01:29) Οι πέτρες από τη σελήνη(01:02:38) Ανθρώπινα αποτυπώματα(01:07:26) Το throughput του ανθρώπινου μυαλού(01:16:27) Επιστροφή στον αστεροειδή(01:17:43) Εκλείψεις κατά βούληση(01:18:39) Το παλαιότερο αλφάβητο στον κόσμο(01:21:16) Τρώτε λιγότερο για να ζήσετε πολύ(01:25:40) Parker Solar Probe(01:31:01) Post-show
-
127
Special! Χριστούγεννα με Πράκτορες ΑΙ
Σε αυτό το επεισόδιο καλύπτουμε ένα ευρύ φάσμα θεμάτων που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη, την εξέλιξη της τεχνολογίας, και το μέλλον της εφαρμογής αυτών των τεχνολογιών. Με έναν εξαιρετικό καλεσμένο, τον Νάσο Κατσαμάνη, ερευνητή στο Ινστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου του Ερευνητικού Κέντρου Αθηνά, CTO στην Behavioral Signals, και ειδικό στον τομέα της επεξεργασίας φυσικής γλώσσας. Τεχνητή Νοημοσύνη και Γλώσσα Ο ρόλος της φωνής ως μέσου αλληλεπίδρασης. Η πρόκληση της μεταφοράς της τεχνητής νοημοσύνης στα ελληνικά δεδομένα μέσω του γλωσσικού μοντέλου “Μελτέμι”. Η σύγκριση μεταξύ “κλειστών” και “ανοιχτών” μοντέλων, όπως το ChatGPT και το LLaMA. Το Ελληνικό Οικοσύστημα AI Οι υποδομές “Δαίδαλος” και “Φάρος” για την ανάπτυξη τεχνητής νοημοσύνης και υπερυπολογιστών στην Ελλάδα. Ο ρόλος του Ερευνητικού Κέντρου Αθηνά και της συνεργασίας του με το κράτος και τον ιδιωτικό τομέα. Οι προκλήσεις εκπαίδευσης τεχνητής νοημοσύνης σε δεδομένα με πνευματικά δικαιώματα και δεδομένα συγκεκριμένα για τη γλώσσα. Το Μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης: Από το Generative AI στην Artificial General Intelligence (AGI). Πότε και αν θα φτάσουμε στο σημείο όπου τα μοντέλα θα αυτοβελτιώνονται. Πρακτικές εφαρμογές και ο αντίκτυπος στην καθημερινότητά μας. Φιλοσοφία και Εκπαίδευση Η προσαρμογή της κοινωνίας στην τεχνητή νοημοσύνη. Πώς τα παιδιά του μέλλοντος θα σκέφτονται διαφορετικά, προσαρμοσμένα στα εργαλεία της εποχής τους. Ο ρόλος της εκπαίδευσης και των νέων δεξιοτήτων που απαιτούνται για την αποτελεσματική χρήση αυτών των τεχνολογιών. Επικοινωνία email: [email protected] Instagram: @notatop10 Threads: @notatop10 Bluesky: @notatop10.fm Web: notatop10.fm (00:00:00) Εισαγωγή (00:05:30) Ποιος ειναι ο Νάσος, Φωνή & ΑΙ (00:12:12) Μετάβαση στην Συμπεριφορική Τεχνητή Νοημοσύνη (00:18:25) Τεχνητή Νοημοσύνη για Πρακτικές Εφαρμογές (00:26:12) Αθηνά, Φάρος και Μελτέμι (00:36:27) Ο Ρόλος της Ευρώπης (00:45:53) Ηθικές Προκλήσεις (00:54:00) Το Μέλλον του AI (01:11:59) AGI - Artificial General Intelligence
-
126
9x08 - Κοσμολογία, καλωσήρθες! (1970-1979, Μέρος 2ο)
Η 9η σεζόν έχει θέμα τις καλύτερες τεχνολογίες & ανακαλύψεις ανά δεκαετία, με μπούσουλα τα βραβεία Νόμπελ! Σε αυτό το επεισόδιο, κοιτάμε τη δεκαετία 1970-1979, και συγκεκριμένα 1975-1979 Tier list με όλα τα Νόμπελ μέχρι και το 1979 1975: Το σχήμα του πυρήνα των ατόμων 1976: Επιβεβαίωση των κουάρκς 1977: Φυσική στερεάς κατάστασης 1978: Κοσμική ακτινοβολία υποβάθρου & φυσική χαμηλών θερμοκρασιών 1979: Απαρχή τυπικού μοντέλου Post-show: Στατιστικά του podcast για το 2024 Επικοινωνία email: [email protected] Instagram: @notatop10 Threads: @notatop10 Bluesky: @notatop10.fm Web: notatop10.fm (00:00:00) 1975: Το σχήμα του πυρήνα των ατόμων (00:04:45) 1976: Επιβεβαίωση των κουάρκς (00:12:04) 1977: Φυσική στερεάς κατάστασης (00:19:20) 1978: Κοσμική ακτινοβολία υποβάθρου & φυσική χαμηλών θερμοκρασιών (00:34:29) 1979: Απαρχή τυπικού μοντέλου (00:42:25) Post-show: Στατιστικά του podcast για το 2024
We're indexing this podcast's transcripts for the first time — this can take a minute or two. We'll show results as soon as they're ready.
No matches for "" in this podcast's transcripts.
No topics indexed yet for this podcast.
Loading reviews...
ABOUT THIS SHOW
Ένα podcast για την επιστήμη και την τεχνολογία, οργανωμένο σε λίστες. Αλλά, σχεδόν ποτέ δε θα έχουμε 10 θέματα. Ίσως 5 ή 8 ή 12. Αναλόγως τη θεματική ενότητα. 12η σεζόν: Οι πιο διάσημοι επιστήμονες της ιστορίας11η σεζόν: Η Κοσμική Κλίμακα Αποστάσεων10η σεζόν: 2025, η χρονιά της κβαντικής επιστήμης...2η σεζόν: Αξιοσημείωτες ιστορίες, μύθοι και πραγματικότητες από τις ζωές επιστημόνων1η σεζόν: Οι αγαπημένες μας ιστορίες από την τελευταία δεκαετία
HOSTED BY
Γιώργος Δημόπουλος και Θέμος Κάλλος
CATEGORIES
Loading similar podcasts...