OnderwijsOntrafeld

Luister via Apple Podcasts Luister via Spotify Over AI, dashboards, vroege selectie en de pedagogische opdracht van onderwijs AI is steeds meer verweven in het dagelijks leven, ook op school. Het zit (verstopt) in dashboards, adaptieve methodes en leerlingvolgsystemen. Het belooft leraren te ontlasten, leerlingen direct feedback te geven en onderwijs beter af te stemmen op wat ieder kind nodig zou hebben. Maar wat gebeurt er als systemen steeds meer bepalen wat goed, efficiënt en belangrijk is? En hoe zorgen we ervoor kinderen niet verdwijnen achter data, scores en voorspellingen? In deze aflevering gaat Irene Harmsen, bestuurder van Onderwijsversterkers, in gesprek met pedagoog, onderwijsbestuurder, podcastmaker en NIVOZ-directeur Jan Jaap Hubeek over zijn boek Mens blijven tussen systemen, een pleidooi voor menswaardig onderwijs in het AI-tijdperk. Het boek verkent de historische en filosofische lijnen achter het maakbaarheidsdenken, laat de keerzijden van AI zien en werkt toe naar een alternatief: het opzoeken van de pedagogische ruimte tussen systemen waar aandacht, het menselijk oordeel, ontmoeting en moed centraal staan. Jan Jaap laat zien dat technologie waardevol kan zijn zolang de leraar regie houdt. AI kan bijvoorbeeld ruimte scheppen door te assisteren bij het differentiëren. Maar dit werkt alleen als we blijven terugkeren naar de bedoeling van onderwijs: waartoe zijn we hier samen op school? Wat vraagt dit kind, deze groep, deze gemeenschap? Een persoonlijk en verdiepend gesprek over wie Jan Jaap is als mens, wat hij met het vrijeschool onderwijs heeft, vroege selectie, de inzet van AI in het onderwijs, de nieuwe kerndoelen en hoe het onderwijs van de toekomst eruit kan zien als we de voordelen van AI benutten. Een aflevering voor iedereen die zich afvraagt hoe we in een tijd van snelle technologische ontwikkeling de menselijke waarde in onderwijs kunnen blijven zien, beschermen en versterken. Hoofdstukken 00:41 Welkom & introductie Jan Jaap Hubeek 02:18 Welke onderwijservaring Jan Jaap het meeste bijstaat 03:44 Wat Jan Jaap met het vrijeschool onderwijs heeft 10:54 Waarom Jan Jaap voor de titel 'Mens blijven tussen systemen' heeft gekozen 12:48 Waarom het Nederlands onderwijs het niet lukt om te stoppen met kindvolgsystemen en vroege selectie 16:58 Wat het onderwijs kan doen om wat dapperder te zijn m.b.t. vroege selectie 24:19 Het doem- of droomscenario van AI in het PO en VO 26:44 Wat we onze leraren in opleiding mee kunnen geven over AI en het menselijk oordeel 28:55 Hoe het onderwijs vast lijkt te zitten in een patroon van angst aanjagen m.b.t. de nieuwe kerndoelen 33:16 Hoe Jan Jaap tegenover de nieuwe generatie staat die zoveel mogelijk analoog wil leven 34:24 Hoe er op scholen krampachtig wordt gedaan over de inzet van AI door leerlingen - toets je wel wat je beoogt 37:49 De terugkomende vraag is: hoe gaan we om met technologie? 39:41 Hoe kan het onderwijs eruitzien met de voordelen van AI? 46:23 Welke rol de broer van Jan Jaap in het boek speelt 49:47 Leestip & afsluiting Boek van Jan Jaap Hubeek Mens blijven tussen systemen, een pleidooi voor menswaardig onderwijs in het AI-tijdperk (ISBN 978 90 836 600 35) Bestel bij je lokale boekhandel. Lees & luister verder Podcastserie AI: het pedagogisch appel (met o.a. Jan Jaap Hubeek, Barend Last en Hubert-Jan Hubeek) Documentaireserie Klassen (van Sarah Sylbing en Ester Gould, omroep HUMAN, november 2020)  Podcastserie Waarde(n) van Vrijeschoolonderwijs (met o.a. Jan Jaap Hubeek, Wouter Modderkolk, Aziza Mayo en Nina Hosseini) Publicaties over social justice van Nina Hosseini Artikel 23: Het openbaar en bijzonder onderwijs (over vrijheid van onderwijs) Kijk ook eens op Laterselecteren.nu en Leve het Onderwijs Deze aflevering is gemaakt door Irene Harmsen, Simone Hoogenboom en Femke van Kalleveen van Onderwijsversterkers, artwork door Sifra van Dalen van Studio Vonk & De Boer, muziek All Night Dance van PØW via Epidemic Sound. Volg Onderwijsversterkers op LinkedIn en kijk voor aanbod op de website.

Luister via Apple Podcasts Luister via Spotify Over organisatie, implementatie en de kunst om vakmanschap centraal te stellen Hoe zorg je ervoor dat consultatieve leerlingbegeleiding (CLB) onderdeel wordt van de dagelijkse praktijk in school? En wat vraagt dat van schoolleiders, intern begeleiders of kwaliteitscoördinatoren, leraren en samenwerkingspartners? In de vierde aflevering van OnderwijsOntrafeld gaat Irene Harmsen, bestuurder van Onderwijsversterkers, opnieuw in gesprek met dr. Wim Meijer. Na de eerdere afleveringen over de basis en historie van CLB en de praktische werkwijze van CLB staat nu de vraag centraal: hoe voer je CLB in op schoolniveau zonder dat het verwordt tot een nieuw systeem, extra protocol of de zoveelste structuuringreep? Wim Meijer maakt duidelijk dat CLB vraagt om een andere manier van kijken, organiseren en samenwerken. In plaats van alles dicht te regelen met formulieren en overlegstructuren begin je in de praktijk. Je maakt ruimte voor vragen van leraren, flexibele begeleiding en een open schoolcultuur waarin denken en doen samen opgaan. Je hoort hoe je de implementatie start, hoe bestaande ondersteuningsstructuren kunnen worden aangevuld en welke signalen laten zien dat CLB zijn vruchten begint af te werpen. Ook gaat het over de bredere context: de verhouding tussen school, bestuur, samenwerkingsverbanden, gemeenten en jeugdhulp. En over de vraag hoe je voorkomt dat de regie ongemerkt verschuift van de leraar naar externe partijen. Deze aflevering is onmisbaar voor professionals die op zoek zijn naar een doordachte manier om passend en inclusiever onderwijs werkelijk sterker te organiseren; samen, systematisch en dicht bij de klas. Durf jij met jouw school het experiment aan te gaan? Hoofdstukken 00:44 Welkom Wim Meijer & terugkijken op aflevering 1 en 3 01:28 Waar moet je beginnen als je CLB wilt implementeren 03:37 Hoe vul je CLB toe aan de bestaande ondersteuningsstructuur 06:24 Hoe kun je de implementatie monitoren 12:10 Welke randvoorwaarden zijn er nodig voor CLB 16:29 Voorbeeld van een implementatietraject in de praktijk 19:11 Wat zijn signalen dat CLB goed werkt 21:17 Welke ontwikkelingen maken dat CLB urgent is 32:23 Blik op de toekomst: gaat Wim nog meer ontwikkelen? Boeken van dr. Wim Meijer Consultatieve leerlingbegeleiding – Professionalisering en onderwijsverbetering (ISBN 978 94 6371 115 9) Praktische gids voor Consultatieve leerlingbegeleiding – Bouwstenen, hulpmiddelen en stappenplan (ISBN 978 94 6371 464 8) Bestellen kan via Gompel&Svacina Lees verder IB’ers brengen Passend Onderwijs dichterbij Diagnosedenken in het onderwijs Consultatieve leerlingenbegeleiding:  een methodiek om samen zorgvragen aan te pakken en competenties van leerkrachten te versterken Deze aflevering is gemaakt door Irene Harmsen, Simone Hoogenboom en Femke van Kalleveen van Onderwijsversterkers, artwork door Sifra van Dalen van Studio Vonk & De Boer, muziek All Night Dance van PØW via Epidemic Sound. Volg Onderwijsversterkers op LinkedIn en kijk voor aanbod op de website.

Luister via Apple Podcasts Luister via Spotify CLB als sleutel tot professionele groei, beter onderwijs en duurzame schoolontwikkeling Wat vraagt het van een school als je leraren als professional centraal stelt? En hoe ondersteun je leerlingen beter zonder meteen buiten de klas of buiten de leraar naar oplossingen te zoeken? In de derde aflevering van OnderwijsOntrafeld gaat Irene Harmsen, bestuurder van Onderwijsversterkers, opnieuw in gesprek met dr. Wim Meijer. Dit keer over de praktische kant van consultatieve leerlingbegeleiding (CLB): wat is er nodig om leraren systematisch en vanuit de praktijk te ondersteunen bij vragen rond leren, ontwikkelen, gedrag en inclusie.  Wim Meijer laat zien waarom het zo belangrijk is om eerst naar de onderwijsleersituatie te kijken en niet direct naar wat er “mis” is met een kind. Wat gebeurt er in de klas? Waar loopt de leraar tegenaan? Wat vraagt dat in het hier en nu? Juist daarin zit de sleutel tot beter onderwijs, meer professionele ruimte en begeleiding die niet problematiseert of medicaliseert, maar versterkt.  Je hoort hoe begeleiding vanuit CLB minder adviserend en meer onderzoekend wordt, waarom duurzame verandering begint bij kleine concrete stappen in de klas en hoe een schoolcultuur eruitziet waarin vroeg signaleren, samen kijken en professioneel leren vanzelfsprekender worden.  Deze aflevering is daarmee relevant voor iedereen die rond kinderen en onderwijs samenwerkt. Want als je begeleiding dicht bij de klas organiseert, ontstaat er ruimte: leerlingen krijgen beter passend onderwijs, professionals groeien in hun vakmanschap en scholen worden structureel sterker van binnenuit. Hoofdstukken 00:44 Welkom Wim Meijer & terugkijken op aflevering 1 02:27 Wat is consultatieve leerlingbegeleiding (CLB)? 04:27 Wat is het verschil tussen CLB en HGW/HGD? 07:10 Waarom is CLB juist nú relevant voor scholen? 08:11 Wat CLB van de mindset en grondhouding van betrokkenen vraagt 16:20 Stap 1 van CLB: de vraag van de leraar helder omschrijven 23:24 Stap 2 van CLB: de onderwijsleersituatie in kaart brengen 35:50 Welke rollen spelen de begeleider en de leraar in een CLB-traject? 47:58 Stap 3 van CLB: de doelen en interventies concreet maken 51:48 Stap 4 van CLB: de uitvoering en evaluatie van de interventies 56:31 Wat levert CLB een school op? 1:01:44 Leestip & afsluiting Boeken van dr. Wim Meijer Consultatieve leerlingbegeleiding – Professionalisering en onderwijsverbetering (ISBN 978 94 6371 115 9) Praktische gids voor Consultatieve leerlingbegeleiding – Bouwstenen, hulpmiddelen en stappenplan (ISBN 978 94 6371 464 8) Bestellen kan via Gompel&Svacina Lees verder IB’ers brengen Passend Onderwijs dichterbij Diagnosedenken in het onderwijs Consultatieve leerlingenbegeleiding:  een methodiek om samen zorgvragen aan te pakken en competenties van leerkrachten te versterken Deze aflevering is gemaakt door Irene Harmsen, Simone Hoogenboom en Femke van Kalleveen van Onderwijsversterkers, artwork door Sifra van Dalen van Studio Vonk & De Boer, muziek All Night Dance van PØW via Epidemic Sound. Volg Onderwijsversterkers op LinkedIn en kijk voor aanbod op de website.