PODCAST · education
Pogawędnik Filozoficzny
by Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki
Gadamy o filozofii i jej okolicach. Rzeczowo, ale nie zawsze w akademickim tonie. Serio, ale nie bardzo poważnie. W duchu pogawędki, niekoniecznie konwersatorium. Pogawędnik redagują pracownicy Instytutu Filozofii UMK: Marcin T. Zdrenka i Adam Grzeliński przy współpracy Piotra Domerackiego, wspierani przez wspólnotę osób zaprzyjaźnionych z toruńską filozofią. Główny motyw graficzny podkastu - Nikodem Pręgowski. Główny temat muzyczny - Waldemar Bata. Pomysłodawca nazwy - Stanisław Zdrenka.
Episodes
-
O aktorstwie lalkowym | PF 177
Rozmowa z czwórką bardzo utalentowanych osób: Niną Czają, Jakubem Jagielskim, Lilianną Kłos i Łukaszem Krasoniem – młodymi adeptkami i adeptami sztuki teatralnej z Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Warszawie Filią w Białymstoku. Gawędzimy o tym, na czym polega specyfika pracy aktorów...
-
O jesiennym powrocie Pogawędnika oraz zapowiedź rozmowy o aktorstwie lalkowym | PF 177
W poniedziałek 14 września wracamy do Was po wakacyjnej przerwie i rozpoczynamy kolejny sezon naszego podkastu. Zapraszamy na rozmowę z czwórką bardzo utalentowanych osób: Niną Czają, Jakubem Jagielskim, Lilianną Kłos i Łukaszem Krasoniem – młodymi adeptkami i adeptami sztuki teatralnej z…
more -
Wakacje z Pogawędnikiem i letnie zapowiedzi | PF 177
Zapraszamy na krótką wakacyjną pogawędkę o ty, co czeka nas latem, co działo się w minionym roku w „Pogawędniku”, dlaczego robimy krótką przerwę, choć wciąż o Was myślimy oraz o naszych planach na jesień. Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom: Andrzejowi Dziedzicowi…
more -
O religii postmetafizycznej | PF 176
Tym razem rozmawiamy o religii i przemocy. Nasz Gość, dr Antoni Torzewski (UKW w Bydgoszczy) opowiada o sceptycyzmie, tolerancji, śmierci Boga i miłości, czyli o religii postmetafizycznej. Jest to filozoficzny koncept, osłabiający niektóre roszczenia religi, która dążyć ma do tego, żeby na...
-
ZAPOWIEDŹ - O religii postmetafizycznej
15 czerwca zapraszamy na pogawędkę o religii i przemocy. Nasz Rozmówca, dr Antoni Torzewski (UKW w Bydgoszczy) opowie nam o sceptycyzmie, tolerancji, śmierci Boga i miłości, czyli o religii postmetafizycznej. Jest to filozoficzny koncept, który osłabia roszczenia religi, która dążyć ma do tego,...
-
O narodzinach dyskursu doskonałości naukowej | PF 175
Zapraszamy na rozmowę o doskonałości. Ale nie byle jakiej, bo doskonałości naukowej. Naszym Rozmówcą jest dr Jakub Krzeski (IF UMK), badacz teorii krytycznej, filozofii nauki, ontologii politycznej oraz filozofii społecznej miary i kwantyfikacji. Pochylamy się nad raportem pt. „Narodziny dyskursu...
-
O Arthurze Collierze, George’u Berkeleyu i filozoficznym procesie poszlakowym | PF 174
Zapraszamy do wysłuchania opowieści o pewnym poszlakowym procesie, mającym udowodnić oryginalność słynnej tezy immaterialiistycznej. W 1710 roku George Berkeley ogłosił swój "Traktat o zasadach poznania ludzkiego", w którym dowodził, że materia nie istnieje. Trzy lata później mało znany duchowny…
more -
ZAPOWIEDŹ - O Arthurze Collierze, George’u Berkeleyu i filozoficznym procesie poszlakowym | PF 174
4 maja zapraszamy do wysłuchania opowieści o pewnym poszlakowym procesie, mającym udowodnić oryginalność słynnej tezy immaterialiistycznej. W 1710 roku George Berkeley ogłosił swój "Traktat o zasadach poznania ludzkiego", w którym dowodził, że materia nie istnieje. Trzy lata później mało znany...
-
O Manuleu Vázquezie Montalbánie i kryminale hiszpańskojęzycznym | PF 173
Zapraszamy na rozmowę o literaturze kryminalnej, nie tylko hiszpańskiej i iberoamerykańskiej. Naszą Rozmówczynią jest dr Magdalena Tosik z Katedry Literatury Włoskiej i Hiszpańskojęzycznej Instytutu Literaturoznawstwa UMK. Dr Tosik opowiada o hiszpańskim pisarzu Manuleu Vázquezie Montalbánie,...
-
O Johnnie Locke’u i religii | PF 172
Zapraszamy na pogawędkę o nieco mniej znanym aspekcie filozofii Johna Locke’a. Powszechnie znany jako teoretyk poznania i ojciec brytyjskiego empiryzmu, a także orędownik liberalizmu politycznego, tym razem objawia się jako filozof religii. Próbujemy zastanowić się nad znaczeniem jego próby...
-
O Galerii Rusz (i jej dostojnym jubileuszu)
Zapraszamy na pierwszy odcinek PF w siódmym roku naszej działalności, bo oto stuknęło nam sześciolecie. Ale to nic wobec dostojnego jubileuszu 25-lecia działalności naszych Rozmówców: Joanny Górskiej i Rafała Góralskiego z Galerii Rusz - inicjatywy artystycznej, która przez ostatnie dwadzieścia...
-
O twierdzy Toruń | PF 170
Zapraszamy na pogawędkę z Adamem Kowalkowskim, który oprócz tego, że jest doktorantem historii w Akademii Artium Humaniorum (Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych, Teologicznych i Artystycznych UMK), pracuje także w Muzeum Okręgowym w Toruniu – Muzeum Twierdzy Toruń. Jest więc najlepszą osobą…
more -
O solidarności i nowoczesności | PF 169
Gawędzimy z Dr. Jackiem Kołtanem, filozofem i politologiem, od 2008 roku związanym z Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku. Głównym tematem jest najnowsza monografia naszego Gościa pt. „Solidarność i nowoczesność. Przemiany pojęcia solidarności od rewolucji francuskiej do pokojowej rewolucji...
-
O pierwszych dniach wojny. Zapiski z charkowskiego uniwersytetu | PF 168
W ostatnim odcinku Pogawędnika Filozoficznego w roku 2025 rozmawiamy o pierwszych dniach pełnoskalowej wojny w Ukrainie z docent Zofią Butko, prodziekan Wydziału Filologicznego ds. współpracy z zagranicą Charkowskiego Uniwersytetu Narodowego im. Wasyla Karazina. Głównym tematem rozmowy jest...
-
O rodzimowierstwie | PF 167
Zapraszamy na rozmowę o rodzimowierstwie. Naszym Gościem jest prof. Piotr Grochowski z Katedry Kulturoznawstwa Instytutu Nauk o Kulturze UMK, autor głośnej książki pt. „Polskie rodzimowierstwo. Dziedzictwo przedchrześcijańskich Słowian w świecie późnej nowoczesności”, Toruń 2025. Gawędzimy o…
more -
O rewolucji smutku, czyli Hugonie Ballu | PF 166
Zapraszamy na pogawędkę o Hugonie Ballu – artyście, filozofie, publicyście, poecie, teologu, mistyku i współtwórcy dadaizmu. Naszą Rozmówczynią jest dr Magdalena Krasińska z Wydziału Filozofii Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, autorka książki Rewolucja smutku. Hugo Ball i…
more -
O fornalstwie, czyli snobizmie opowiedzianym na nowo | PF 165
Zapraszamy do naszego etycznego laboratorium. Przed dekadą, gdy ukazała się książka Sześć cnót mniejszych, którą przygotowaliśmy z Piotrem Domerackim i Marcinem Jaranowskim (Instytut Filozofii UMK w Toruniu), obiecaliśmy sobie, że spróbujemy napisać część drugą, poświęconą mniejszym przywarom. Od...
-
O mieście jako marce | PF 164
W odcinkach O genius loci, czyli wycieczce do Chełmna | PF 97 oraz O mieście, które zadaje pytania | PF 104 próbowaliśmy zmierzyć się z ideą miasta na przykładzie Chełmna i Wałbrzycha. Teraz chcieliśmy wysłuchamy kogoś, kto bada idęę miasta od strony tzw. marki. Naszym Gościem jest dr Michał…
more -
O książce "Idzie wojna? Spodziewaj się najlepszego, przygotuj na najgorsze" | PF 163
Rozmawiamy z red. Agnieszką Lichnerowicz, związaną z Radiem TOK FM, w którym prowadzi m.in. programy „Światopodgląd” i „Wieczorem”. Specjalizuje się w tematyce międzynarodowej oraz w zagadnieniach transformacji społecznych, polityki historycznej i ideologii gospodarczych. Nasza Gościni jest…
more -
O tekstach świętych - Omówienie tematu Olimpiady Filozoficznej 2025 | PF 162
Zapraszamy na trzeci i ostatni odcinek z cyklu pogawędek na tematy Olimpiady Filozoficznej 2025. Tym razem gościmy dr. hab. Marka Nowaka z Zakładu Filozofii Religii Wydziału Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego, opiekuna naukowego tematu nr 11: "Księgi święte i ich interpretacja. Czy można...
-
O życiu i śmierci (komentarz do słów Elzenberga) - Omówienie tematu Olimpiady Filozoficznej 2025 | PF 161
Zapraszamy na kolejną dyskusję o XXXVIII Olimpiadzie Filozoficznej 2025. Tym razem rozmawiamy o temacie nr 8: Czy zgadzasz się z myślą Elzenberga, że: „śmierć w żaden sposób sama przez się nie jest nieszczęściem, tak samo jak życie samo w sobie nie ma żadnej wartości” Opiekun naukowy: dr hab.…
more -
O człowieczeństwie dzisiaj. Omówienie tematu Olimpiady Filozoficznej 2025 | PF 160
Zapraszamy do krótkiego rozwinięcia tematu XXXVIII Olimpiady Filozoficznej. Chcemy naszą pogawędką pomóc Uczestniczkom i Uczestnikom tej edycji przygotować się do pierwszego etapu konkursu. Tematu nie wyczerpujemy – ledwie sygnalizujemy niektóre jego elementy. Omawiamy temat nr 10: Niezależnie od...
-
O janusowym obliczu Johna Tolanda | PF 159
Zapraszamy na pogawędkę o pewnym irlandzkim filozoficznym skandaliście. Znany jest tylko jeden portret Johna Tolanda (1670-1722), uważanego dziś za najwybitniejszego irlandzkiego filozofa. Urodzony i wychowany na irlandzkim półwyspie Inishowen, podróżował po jedenastu stolicach Europy. Władał...
-
O Olendrach, czyli naszych nieco zapomnianych sąsiadach | PF 158
Zapraszamy na wycieczkę do Olenderskiego Parku Etnograficznego w Wielkiej Nieszawce koło Torunia. Kim byli Olendrzy? Dlaczego i kiedy przybyli do Polski? Czego tu szukali i co po sobie zostawili? Jak układały się ich relacje z okoliczną ludnością? Kiedy i dlaczego zniknęli z naszego kraju? Na te...
-
O przeplotach polifonii perspektyw | PF 157
Zapraszamy na opowieść o ogólnopolskiej konferencji naukowej, zorganizowanej przez Studenckie Filozoficzne Koło Naukowe UMK, Instytut Filozofii UMK, Instytut Socjologii UMK oraz Szkołę Doktorską UKEN w Krakowie, pt. „Przeploty polifonii perspektyw II”. Gościmy Marię Urbaniak, Rafała Węża oraz...
-
O studiowaniu filozofii w Toruniu - opowieść Absolwentów 2000 | PF 156
Zapraszamy do wysłuchania opowieści Absolwentek i Absolwentów filozofii z rocznika 2000, a więc osób mających ćwierćwiekowy dystans do czasów studenckich. Co dziś robią? Kim są? Co im filozofia dała? Czego ich nauczyła? A może czegoś pozbawiła? Dlaczego także dziś warto ją studiować? I dlaczego...
-
O magii i piśmie | PF 155
Zapraszamy na wieczór autorski. Nasz Gość - dr Michał Rydlewski (Uniwersytet Wrocławski), opowiada o swojej książce „Magia i pismo. O dwóch odmianach komunikowania: obrazowym i pojęciowym”, która ukazała się w prestiżowej „Złotej Serii Uniwersytetu Wrocławskiego”. Jest mowa o myśleniu magicznym,...
-
O smakach Torunia | PF 154
Zapraszamy na kulinarną wycieczkę po Toruniu i regionie. Naszymi Przewodniczkami są Agnieszka Michałowska (Akademia Kulinarna), Marta Sikorska i Sonia Tlili z profilu „Foodbook. Smaki Torunia”. Jak przystało na archeolożkę, historyczkę i antropolożkę kulturową – nie gawędzimy tylko o jedzeniu…
more -
O dziurach w pamięci | PF 153
Filozoficzny namysł nad pamięcią ma bogatą tradycję – zajmowali się nią Fichte, Kierkegaard, Husserl czy Bergson. W ostatnich latach mowa jest wręcz o „złotym wieku badań nad pamięcią”. Podobnie o procesach zapominania powiedziano i napisano wiele; niemal każdy słyszał o wywodzonym z psychologii...
-
O filozofii i literaturze z Dobrosławem Kotem i Witem Szostakiem | PF 152
Gościmy w naszym studio filozofa – Dr hab. Dobrosława Kota, prof. UEK z Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, badacza myśli fenomenologicznej i hermeneutycznej, autora książki Myślenie dramatyczne, Kraków 2016. Nasz Rozmówca występuje także pod zupełnie innym nazwiskiem – jako autor…
more -
O zmyśle moralnym według Francisa Hutchesona | PF 151
Pogawędka o koncepcji zmysłu moralnego i o tym, jak trudno usłyszeć jego głos w zgiełku naszych namiętności. Kanwą opowieści jest nieco zapomniana koncepcja osiemnastowiecznego szkockiego moralisty i estetyka, Francisa Hutchesona. Jego dorobek interesuje historyków filozofii i etyków. Pierwsi...
-
O Instytucie Dobrej Śmierci | PF 150
Rozmawiamy o śmierci i żałobie, a raczej o tym, że niespecjalnie sobie dobrze z tą ostatnią radzimy. Naszą Przewodniczką jest Anja Franczak z Instytutu Dobrej Śmierci w Warszawie – organizacji, która postawiła sobie zadanie zbudowania przyjaznej i troskliwej przestrzeni, w której można nie tylko...
-
O pewnym szlafroku, czyli włóknach i ich splotach z filozofią | PF 149
Rozmawiamy o włóknach, tkaninach, haftach oraz wątkach splatających je z filozofią. Gawędzimy o teorii włóknistej, oświeceniowej biologii, rzemieślnikach, partaczach, wynalazku mikroskopu i …szlafroku Dioderota. Naszą Przewodniczką jest dr Magdalena Krasińska z Wydziału Filozofii Uniwersytetu...
-
O filozofii Panajotisa Kondylisa | PF 148
Zapraszamy na pogawędkę o myśli współczesnego greckigo filozofa, Panajotisa Kondylisa, prezentującego oryginalny obraz myśli Oświecenia i wnikliwego obserwatora współczesnej kultury i polityki. Naszym Rozmówcą jest prof. Lech Zieliński z Katedry Języka Niemieckiego, Japońskiego i Translatoryki…
more -
O inności inaczej | PF 147
Zapraszamy na pogwedkę o inności. Tym razem jest nieco inaczej, także dlatego, że nadajemy z Młynów Rothera w Bydgoszczy. Porozmawiamy z Zuzanną Szmidt (Młyny Rothera) i Antonim Torzewskim (Fundacja Koherencje), organizatorami podwójnej, ale "zjednoczonej" imprezy: Forum Filozoficznego (które...
-
Q&A - Jubileuszowy odcinek specjalny | PF 146
Specjalny odcinek jubileuszowy z okazji pięciolecia Pogawędnika. Chcemy poświętować wspólnie, dlatego oddaliśmy Wam głos i zaprosiliśmy do zrealizowania pogawędki w formule Q&A, czyli pytań i odpowiedzi. Odpowiadamy na pytania przesłane do redakcji, oddajemy się wspomnieniom, pytamy sami siebie -...
-
O marginaliach etycznych | PF 145
Rozmowa o książce M. T. Zdrenki pt. "Marginalia. Szkice z okolic etyki" oraz o serii wydawniczej Miniatury etyczne. Ponieważ trudno być zarazam podmiotem jak i przedmiotem rozmowy (twórcą i tworzywem?) - rozmowę prowadzi Piotr Domeracki. Gawędzimy o małej etyce (o której była szerzej mowa w…
more -
O książce "Virtue Ethics and the Environment" Dominiki Dzwonkowskiej - webinarium | PF 144
Retransmisja webinarium o książce prof. Dominiki Dzwonkowskiej (Katedra Etyki Wydziału Filozofii Chrześcijańskiej UKSW) pt. Virtue Ethics and the Environment. Spotkanie poświęcone jest prezentacji teorii cnót w debacie o etyce środowiskowej, jej perspektywach i trudnościach jakie napotyka. Mowa...
-
O Gruzji | PF 143
Zapraszamy na pogawędkę o Gruzji. Gościmy prof. Iwonę Massakę - politolożkę, badaczkę języka i "interdyscyplinarną" humanistkę - jak mówi o sobie - z Katedry Komunikacji, Mediów i Dziennikarstwa, Instytutu Badań Informacji i Komunikacji UMK w Toruniu. Nasza Rozmówczyni jest autorką książki...
-
O wyzwaniach sztucznej inteligencji w szkole | PF 142
W ostatniej w roku 2024 pogawędzce rozmawiamy o wyzwaniach sztucznej inteligencji w nauczaniu w szkole – nie tylko filozofii i etyki. Naszą przewodniczka jest dr Aleksandrę Kondrat z Kujawsko-Pomorskiego Centrum Edukacji Nauczycieli w Toruniu, prowadzącego szkolenia z wykorzystania sztucznej...
-
O kinie i filmowych fascynacjach filozofów (i socjologów) | PF 141
Zapraszamy na niezobowiązującą i całkowicie amatorską pogawędkę o filmie i filozofii, czyli o tym, że filozofujący nie przesiadują tylko w bibliotekach, ale czasem chodzą do kina i oglądają seriale. Wspomnimy ulubione filmy i operatorów filmowych – tych drugich w nawiązaniu do odbywającego się...
-
O przyrodzie i moralności | PF 140
Zapraszamy na pogawędkę z dr. Zbigniewem Pietrzakiem z Instytutu Filozofii Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Wrocławskiego, w której wracamy na łono natury. Rozmawiamy o moralnym charakterze relacji człowieka do natury – o tym, że źródeł moralności można doszukiwać się już wśród innych niż…
more -
O "nieustającym żądaniu" Simona Critchley'a - rekomendacja lektury
Zapraszamy na pogawędkę o książce Simona Critchleya „Nieustające żądanie”. W ten sposób wracamy do pomysłu, by co jakiś czas rekomendować Wam różne lektury. Nie prezentujemy wyczerpującego wykładu, a jedynie wstępną prezentację problematyki i zaproszenie do dalszej dyskusji. Simon Critchley jest...
-
O mgle cudzych pojęć – komentarz do słów Henryka Elzenberga dla Olimpiady Filozoficznej | PF 138
Zapraszamy do wysłuchania odcinka specjalnego – przygotowanego w związku z XXXVII Olimpiadą Filozoficzną. Jest to komentarz to tematu nr 11, przygotowanego przez prof. Kingę Kaśkiewicz (Instytut Filozofii UMK) i zaproszenie do przemyślenia zawartych w nim słów Henryka Elzenberga z „Kłopotu z...
-
O minimach moraliach, czyli etyce nie za wielkiej | PF 137
Zapraszamy na pogawędkę o minimach moraliach. Dwaj filozofowie - Theodor Adorno i Andrei Pleșu - napisali w XX wieku, niezależnie od siebie, książki pod tytułem "Minima moralia". Obie prace nardodziły się ze ze sprzeciwu wobec "Etyki Wielkiej" (Magna Moralia) Arystotelesa. Zastanowiamy się, czym...
-
O pracy tłumacza dzieł filozoficznych | PF 136
Tym razem odwiedzamy pracownię tłumacza dzieł filozoficznych. Przyglądamy się procesowi przekładu i dylematom, które stoją przed osobą zajmującą się udostępnianiem polskim czytelniczkom i czytelnikom klasycznych tekstów filozoficznych. Wydaje się, że nie ma prostszej pracy niż tłumaczenie...
-
O fotografii i filozofii | PF 135
Zapraszamy na rozmowę o fotografii i filozofii. Naszym rozmówcą jest Antoni Torzewski z Fundacji Koherencje – filozof i fotograf w jednym. Gawędzimy o reprezentacjonizmie i antyreprezentacjonizmie w filozofii, filozofie i komunikologu Vilémie Flusserze, istocie fotografii i jej relacji do...
-
O Davidzie Hartleyu i szerokości spojrzenia | PF 134
Zapraszamy na rozmowę o Davidzie Hartleyu (1705-1755), lekarzu i filozofie, rówieśniku Hume’a i autorze "Observations on Man, his frame, his duty, and his expectations" [Uwag o człowieku, jego konstytucji, obowiązkach i tym, na co może liczyć] Hartley zrobił wiele, aby zbudować spójny system...
-
O Islandii, jej surowym pięknie i samotności na rowerze | PF 133
Blaise Pascal mawiał, że całe nasze nieszczęście pochodzi stąd, iż nie umiemy pozostać w spokoju w izbie. Coś nas ciągle gna, podróżujemy, zwiedzamy, gromadzimy obrazy i wspomnienia. Fenomen podróży zasługuje na próbę filozoficznego opisu, zwłaszcza jeśli jest to podróż samotna i w miejsce...
-
O prostomyślności | PF 132
Zapraszamy na pogawędkę o prostomyślności, czyli pokusie ucieczki w prostotę. Inspirujemy się bajkopisarzem Ezopem, bohaterem dialogu Platona - Eutyfronem, Dylem Sowizdrzałem i całą plejadą przemądrzałych prostaczków. Pytamy, dlaczego zdarza się nam uciekać w ramiona sielankowej prostoty i…
more
We're indexing this podcast's transcripts for the first time — this can take a minute or two. We'll show results as soon as they're ready.
No matches for "" in this podcast's transcripts.
No topics indexed yet for this podcast.
Loading reviews...
ABOUT THIS SHOW
Gadamy o filozofii i jej okolicach. Rzeczowo, ale nie zawsze w akademickim tonie. Serio, ale nie bardzo poważnie. W duchu pogawędki, niekoniecznie konwersatorium.
Pogawędnik redagują pracownicy Instytutu Filozofii UMK: Marcin T. Zdrenka i Adam Grzeliński przy współpracy Piotra Domerackiego, wspierani przez wspólnotę osób zaprzyjaźnionych z toruńską filozofią.
Główny motyw graficzny podkastu - Nikodem Pręgowski. Główny temat muzyczny - Waldemar Bata.
Pomysłodawca nazwy - Stanisław Zdrenka.
HOSTED BY
Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki
Loading similar podcasts...