PODCAST · society
Polderownia
by Patryk Kulpok i Krzysztof Dobosiewicz
Newsy, polityka, historia, kultura — wszystko to, co chcielibyście wiedzieć o jednym z najbardziej płaskich krajów na świecie, jakim jest Holandia.
Episodes
-
Koniec belgijskiego wyjątku. Zasiłek z datą ważności
Belgia ogranicza czas pobierania zasiłku dla bezrobotnych – co do zasady do maksymalnie 24 miesięcy. Kogo obejmuje reforma, jakie są wyjątki i co dzieje się, gdy świadczenie kończy się przed znalezieniem pracy? Spór o oszczędności, ryzyko ubóstwa i większe obciążenie lokalnej pomocy...
-
D66: partia reform, która sama stała się establishmentem
D66 powstała w 1966 roku, by „wysadzić” skostniały holenderski system partyjny. Z czasem sama stała się częścią politycznego establishmentu. W odcinku opowiadamy o Hansie van Mierlo, walce o referenda i wybieranych burmistrzów, kryzysach partii oraz drodze od ruchu demokratycznej odnowy do…
more -
Węgiel za ludzi. Marcinelle i cena belgijskiego dobrobytu
8 sierpnia 1956 roku pożar w kopalni Bois du Cazier w Marcinelle zabił 262 osoby z 12 krajów, w tym 136 Włochów.Skąd w belgijskich kopalniach wzięli się migranci? Dlaczego Walonia była bogatsza od Flandrii? Jak działało porozumienie „węgiel za ludzi” i w jaki sposób katastrofa zmieniła...
-
Molukowie. Naród, który stracił swoje państwo
Kim są Molukowie i dlaczego ich historia połączyła Indonezję, Holandię, kolonializm i walkę o własne państwo? Opowiadamy o narodzie, którego losy do dziś pozostają praktycznie nieznane. Wracamy do kolonialnej przeszłości Moluków, prób niepodległościowych i konfliktu z Indonezją, ale także do...
-
Migracja bez mitów według Heina de Haasa
W najnowszym odcinku omawiamy książkę „Migracja bez mitów” autorstwa Heina de Haasa – jedna z najważniejszych publikacji ostatnich lat poświęconych migracji. W centrum uwagi znajdują się kluczowe tezy autora: czy migracja rzeczywiście wymyka się spod kontroli? Czy mamy do czynienia z...
-
Czy Belgia stała się narcopaństwem?
Reportaże z Holandii, Hiszpanii, Francji i Wielkiej Brytanii alarmują: Belgia coraz częściej pojawia się w zagranicznej prasie jako państwo balansujące na granicy „narcostaat”. Strzelaniny w Anderlechcie, wpływy marsylskich gangów w brukselskich dzielnicach i rekordowe ilości przechwyconej…
more -
Dlaczego Holandia deportuje Polaków?
W tym odcinku rozmawiamy o tym, o czym rzadko mówią foldery o „pracy w Holandii”: o bezdomności, deportacjach i ludziach, którzy wpadli w błędne koło uzależnień i krótkich kontraktów przez agencje pracy. Holandia coraz częściej sięga po narzędzie zawieszenia prawa pobytu i wydalania obywateli…
more -
Zwycięstwo D66 w Holandii
W najnowszym epizodzie analizujemy wyniki wyborów parlamentarnych w Holandii, które niespodziewanie wygrała socjalliberalna D66, pokonując skrajnie prawicową PVV Geerta Wildersa zaledwie o 29 tysięcy głosów. Obie partie uzyskały po 26 mandatów, a kraj stanął przed kolejnym długim procesem…
more -
Holenderskie wybory parlamentarne 2025
Nadchodzące przedterminowe wybory parlamentarne w Holandii to wielka niewiadoma. Po podwójnym upadku najbardziej prawicowego rządu w historii kraju, w sondażach trudno jest dostrzec pewne koalicje wchodzące w skład kolejnego gabinetu. Wraz z Filipem Kalinowskim - absolwentem historii i stosunków...
-
Holender który został papieżem
Adrian VI, jedyny papież z Niderlandów, był synem utrechckiego cieśli, który niespodziewanie znalazł się na tronie Piotrowym. Jego pontyfikat, trwający zaledwie sześćset dni, przypadł na czas wielkich przemian: reformacji Lutra, ekspansji Imperium Osmańskiego i kryzysu finansowego Rzymu.W...
-
Rwanda: święto sportu, cień wojny i trudnej przeszłości
Od 21 do 28 września 2025 r. odbywają się w Kigali Mistrzostwa Świata w Kolarstwie Szosowym. To największe wydarzenie sportowe w historii Rwandy. W tym samym czasie wspierane przez ten kraj bojówki okupują i plądrują zasobne w minerały prowincje sąsiada – Demokratycznej Republiki Konga. Jak...
-
Polskie ślady w Amsterdamie
Gościnią tego odcinka jest Bożena Kopczyńska z fundacji Polish Culture NL – główna pomysłodawczyni wystawy „Polskie ślady w Amsterdamie”. Rozmawiamy o tym, jak wyglądała wielowiekowa obecność Polaków w stolicy Holandii, dlaczego Amsterdam stoi na polskich palach, jakie historie kryją się za...
-
Holender który przeżył wybuch bomby atomowej
Koos van Houten miał 28 lat, gdy jako jeniec wojenny trafił do japońskiego obozu Fukuoka 14 w Nagasaki. Wykonywał ciężką pracę w stoczni Mitsubishi, zmagając się z głodem, chorobami i brakiem opieki medycznej. 9 sierpnia 1945 roku był świadkiem zrzucenia bomby atomowej na miasto i brał udział w...
-
Strajk Polaków w holendeskich cetrach dystrybucyjnych
W tym odcinku przyglądamy się protestom polskich pracowników agencyjnych w holenderskich centrach dystrybucyjnych. Mówimy o przyczynach strajku, warunkach pracy migrantów zarobkowych i kulisach nowego układu zbiorowego, który zamiast poprawy - budzi niepokój.Kto stoi za organizacją strajku? Jak...
-
Wysłannik Polderowni na szczycie NATO w Hadze
W tym odcinku Patryk opowiada o kulisach szczytu NATO, który odbył się w Hadze. Jako akredytowany dziennikarz miał okazję obserwować z bliska światowych liderów - na żywo słuchał przemówień Radosława Sikorskiego i Władysława Kosiniaka-Kamysza, premiera Dicka Schoofa i Marka Ruttego, a także…
more -
Rok po wyborach w Belgii - Frytkownia #9
Czy Belgowie akceptują flamandzkiego nacjonalistę jako premiera całego kraju po roku po wyborach? Co oznacza ten wybór dla przyszłości Belgii jako państwa federalnego? Rozmowa także o belgijskim przemyśle zbrojeniowym, co z 5% PKB na obronę? Na koniec zaglądamy do Pałacu Królewskiego. O co króla...
-
Dlaczego Amsterdam sprzedaje mieszkania socjalne?
Dlaczego Amsterdam sprzedaje mieszkania socjalne, mimo ogromnych kolejek i rosnącego deficytu tanich lokali? O kulisach miejskiej polityki mieszkaniowej rozmawiamy z Maciejem Sają z ruchu Miasto Jest Nasze.Władze Amsterdamu właśnie wprowadziły ograniczenia sprzedaży w dziewięciu dzielnicach, ale...
-
Upadek rządu Schoofa - Holandia znowu w kryzysie
Holenderski rząd z udziałem skrajnej prawicy rozpadł się po niespełna roku urzędowania. Premier Dick Schoof podał się do dymisji, a kraj czekają przedterminowe wybory. Głównym powodem kryzysu był spór o politykę azylową, który ujawnił głębokie różnice między koalicjantami.Geert Wilders, lider...
-
Diaspora marokańska w Holandii
Społeczność marokańska w Holandii to jedna z najliczniejszych diaspor w Europie Zachodniej. Jej historia, tożsamość i relacje z krajem pochodzenia odgrywają istotną rolę nie tylko w debacie publicznej, ale też w polityce wewnętrznej i zagranicznej Holandii.Maciej Pawłowski, analityk i autor…
more -
Holandia i Belgia a konflikt izraelsko-palestyński
Konflikt izraelsko-palestyński, w szczególności doniesienia o kolejnych ofiarach w Strefie Gazy nie schodzą z pierwszych stron portali w Belgii i Holandii. Jak sytuację opisują tamtejsze media, jak reaguje społeczeństwo, a jak zachowują się politycy? Czy Palestyna jest dziś bliżej oficjalnego...
-
Gruzińskie powstanie na wyspie Texel
W tym odcinku zaglądamy na holenderską wyspę Texel, gdzie w ostatnich dniach II wojny światowej doszło do niemal zapomnianego, krwawego buntu gruzińskich żołnierzy służących w Wehrmachcie. Dlaczego walczyli dla Niemców? Co sprawiło, że chwycili za broń przeciwko swoim dowódcom? I dlaczego…
more -
Kongo Leopolda, Kongo belgijskie, Kongo niepodległe - Frytkownia #8
Jak malutka Belgia podporządkowała sobie 80-krotnie większe Kongo? Czy śmierć króla Leopolda II dała kres krwawemu wyzyskowi? W jakich okolicznościach rodziła się niepodległość Kongijczyków i dlaczego wciąż to kto inny korzysta z bogactw ich ziemi? Wraz z Maciejem Bochajczukiem z bloga „A w...
-
Holandia a nowa polityka USA
Obecnie obserwujemy intensyfikację ważnych wydarzeń międzynarodowych, które są powiązane z bieżącą sytuacją geopolityczną. Szczególnie w kontekście rozmów o bezpieczeństwie w Europie, które nabrały tempa po wypowiedziach prezydenta USA Donalda Trumpa i jego administracji.W dzisiejszym odcinku...
-
Jak pracuje się z Holendrami?
Każdy naród ma inną kulturą pracy, Polacy i Holendrzy też. Jak pracuję z Holendrami i jacy Holendrzy są w pracy? Na to i kilka innych pytań próbujemy odpowiedź w rozmowie z Dagmara Peters — Polką mieszkającą od lat w Holandii i autorką książki Werken met Polen, w której próbuje przybliżyć polską...
-
Belgia ma nowy rząd, flamandzki nacjonalista premierem - Frytkownia #7
Z końcem stycznia, po trwających osiem miesięcy negocjacjach uformował się belgijski rząd federalny. Premierem został Bart De Wever, lider partii, która latami postulowała niepodległość Flandrii. W gabinecie ma konserwatystów, liberałów, chadeków i socjalistów, a ogień z wodą ma łączyć…
more -
Republika Batawska - niezależny twór czy marionetka Francji?
Po tym jak Złoty Wiek dla Holandii się zakończył, a państwo weszło w tak zwaną epokę regencji, na terenie Niderlandów zaczęło dochodzić do przemian politycznych. Pod koniec XVIII w. kiedy to Polska zostaje podzielona przez swoich trzech sąsiadów, we Francji trwają rządy rewolucyjne, a za oceanem...
-
Gdzie w Kotlinie Kłodzkiej znaleźć Holandię?
W tym odcinku Polderowni przenosimy się do Kotliny Kłodzkiej, by odkryć… Holandię! Rozmawiamy o śladach holenderskich wpływów w regionie oraz postaci Marianny Orańskiej. Naszym gościem jest Zbigniew Piotrowicz – historyk-amator, przewodnik i lokalny pasjonat, który wychował się w tych okolicach....
-
Czy Holendrzy wyśle swoich więźniów do Estonii?
W najnowszym odcinku naszego podcastu rozmawiamy o niecodziennej propozycji holenderskiego rządu, by osadzonych z tamtejszych przepełnionych więzień przenosić do placówek penitencjarnych w Estonii. Gościem jest Bartosz Chmielewski, ekspert od spraw państw bałtyckich z Ośrodka Studiów Wschodnich,...
-
Antwerpia twierdzą N-VA, pierwsze zwycięstwo Vlaams Belang, kłopoty Zielonych, Barbi burmistrzynią - Frytkownia #6
13 października odbyły się ostatnie wybory w Belgii w tym roku, zamykając również tę długą kampanię wyborczą. Wraz z Maciejem Bochajczukiem z bloga A w Belgii, omawiamy najważniejsze wydarzenia związane z wynikami tych wyborów. Wesprzyj nas na Patronite: https://patronite.pl/Polderownia Albo...
-
100 dni rządów Schoofa: chaos, konflikty i brak postępów
W tym odcinku przyglądamy się pierwszym 100 dniom rządów Dicka Schoofa, bezpartyjnego premiera, który miał wprowadzić Holandię w erę reform. Zamiast tego, jego gabinet zmaga się z wewnętrznymi konfliktami, publicznymi sporami i brakiem postępów w kluczowych obszarach, takich jak polityka azylowa....
-
(Nie)rządy w Belgii i kampania do wyborów samorządowych - Frytkownia #5
W tym odcinku omawiamy proces tworzenia rządów w Belgii. Przyglądamy się sytuacji w różnych wspólnotach i regionach – Flandrii, Walonii, Regionie Stołecznym Brukseli, Wspólnocie Francuskojęzycznej oraz Niemieckojęzycznej. Zastanawiamy się, czy Bart De Wever, lider nacjonalistycznej partii N-VA…
more -
Dlaczego Holandia chciała podbić Brazylię? (gościnnie Maciej Szymaniuk)
[odcinek wrzucony drugi raz ponieważ nie zawierał ostatnich 5 min materiału] Holandia jest znana ze swojej kolonialnej przeszłości: Indonezja, Surinam, Karaiby czy południowa Afryka. Jednak dzisiaj przyjrzymy się mało znanemu rozdziałowi tej historii, kiedy to Holandia próbowała odebrać Brazylię…
more -
Kultura rowerowa w Holandii (gościnnie Łukasz Zweiffel)
Kultura rowerowa to nieodłączny element holenderskiej codzienności. Gościem odcinka jest Łukasz Zweiffel – ekspert zajmujący się polityką i kulturą holenderską, autor kilku książek o polityce tego kraju. W rozmowie Łukasz opowiada, jak Holandia stała się rowerowym wzorem do naśladowania, jak...
-
Czym jest straattaal? (gościnnie Ida Socha)
Po przerwie wakacyjnej wracamy do tematyki holenderskiej i przyglądamy się światu slangu ulicznego, znanego jako straattaal. Naszą gościnią jest Ida Socha (@banlny), nauczycielka języka niderlandzkiego, która mieszka w Holandii od ponad dekady. Ida opowie o pochodzeniu straattaal i o tym, jak...
-
Szef szpiegów, przedsiębiorca, dziennikarka Węgier, żona rolnika. Kto teraz będzie rządził Holandią?
223 dni rozmów koalicyjnych 3 informatorów 4 partie koalicyjne 29 osób w rządzie 15 ministerstw 1 premier Tak w liczbach można podsumować to co się działo pomiędzy końcem listopada 2023 r. a końcem czerwca 2024 r. Wszystkich zaskoczyła decyzja wybrania Dicka Schoofa — urzędnika państwowego, który...
-
Krajobraz po belgijskiej super niedzieli: wielcy wygrani i wielcy przegrani - Frytkownia #4
W dniu 9 czerwca 2024 roku Belgia przeżyła wyjątkową, "Super Niedzielę", podczas której obywatele kraju głosowali aż na sześciu różnych poziomach: parlamentów flamandzkiego, walońskiego, społeczności niemieckojęzycznej, regionu stołecznego Brukseli, afederalnego oraz europejskiego. Ku zaskoczeniu...
-
Belgijska super niedziela - Frytkownia #3
Nie tylko USA ma swój super wtorek. No dobrze, może nie super wtorek a super niedzielę. Kiedy większość obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej w niedzielę (09.06.24) będzie głosować tylko na kandydatów do parlamentu europejskiego, to Belgowie będą głosować aż do sześciu różnych...
-
Holenderski populizm — skąd się wziął i jak wygląda teraz (gościnnie Kamil Bałuk)
Nie trzeba być analitykiem, aby zaobserwować wzrost populizmu w Europie w ostatnich latach. Po wygranej PVV w listopadzie zeszłego roku wiele zagranicznych stacji telewizyjnych, stron internetowych czy gazet napisało o zwycięstwie Geerta Wildersa. Dla części dziennikarzy nie było zaskoczeniem…
more -
Holandia zdyskwalifikowana z Eurowizji - co stało się w Malmö? (gościnnie Maria Baładżanow)
Ta Eurowizja zostanie zapamiętana na długo. Nie tylko z powodu wygranej piosenki szwajcarskiej w wykonaniu Nemo, ale chyba tym bardziej z powodu dyskwalifikacji reprezentanta Holandii — Joosta Kleina. Co się wydarzyło w Malmö? Jaka była atmosfera na miejscu? Kto zawinił? Na te inne pytania…
more -
Turecka diaspora w Holandii - historia i wyzwania (gościnnie Karolina Wanda Olszowska)
Holandia od dawna jest domem dla dużej tureckiej społeczności, która wniosła swój wkład w różnorodność i bogactwo kulturowe tego kraju. Jednakże, pod powierzchnią harmonii kryją się czasem napięcia i wyzwania, które wynikają z różnic kulturowych i społecznych. W trakcie odcinka przyjrzymy się,...
-
Holandia a konkurs piosenki Eurowizji (gościnnie Maria Baładżanow)
Za niecały tydzień rozpoczną się eurowizyjne emocje. Konkurs Piosenki Eurowizji, nadawany od 1956 roku, wciąż wzbudza ogromne zainteresowanie. Dzisiejszy odcinek poświęcimy perspektywie Holandii na ten konkurs. Porozmawiamy o tym, jak Holendrzy podchodzą do Eurowizji, czy cieszy się ona...
-
Holenderska prasówka #7
W dzisiejszej prasówce: - połowa wyborców PVV nie popiera ustępstw Wildersa - konflikt Wildersa z Timmermansem - spada zaufanie do rodziny królewskiej - Amsterdam zbuduje więcej toalet dla kobiet - Amsterdam stolicą... kradzieży rowerów - strajk solidarnościowy pracowników komunikacji publicznej…
more -
Wenezuela atakuje Holandię - film „Inwazja”
Nie wiadomo dlaczego Curaçao i Aruba zostają zaatakowane przez dyktatorski sąsiadujący kraj — Veragua. Holenderscy marines i marynarka wojenna muszą uratować dzień. Film Bobby'ego Boermansa, twórcy seriali: Mocro Mafia, Het Gouden Uur i Hoogvliegers. Film współtworzony z pomocą holenderskiego...
-
Holenderska prasówka #6
W dzisiejszej prasówce: - Czeskie służby ujawniły rosyjską siatkę wpływu w UE, Geert Wilders żąda debaty na ten temat - Thierry Baudet grozi Jesse Klavierowi w Izbie Reprezentantów - jaka przyszłość czeka GroenLinks-PvdA? - co jeśli Mark Rutte zostanie szefem NATO - festiwal filmowy Movies That...
-
Planowanie przestrzenne po holendersku (gościnnie Maciej Saja)
W różnych zestawieniach Holandia a szczególnie Amsterdam jest podawany za wzór jeśli chodzi o urbanistykę oraz planowanie przestrzenne. Czy rzeczywiście Amsterdam zasługuje na takie miano? Jak Holendrzy podchodzą do budowania miast na etapie jego planowania. Czego Polska mogłaby się uczyć od...
-
Dlaczego Belgią nie da się rządzić? - Frytkownia #2
Drodzy słuchacze i słuchaczki! To już dzisiaj! Uchylimy rąbka skrywanej od 1830 roku tajemnicy. Odpowiemy na pytanie „Dlaczego Belgią nie da się rządzić?” Może da się, tylko przez zawiłość tego systemu nie rozumiemy tego dobrze? W dzisiejszym odcinku opowiemy co wyróżnia system polityczny Belgii…
more -
Holenderska prasówka #5
W dzisiejszej prasówce: - nowa próba tworzenia rządu Holandii - Marka Rutte najprawdopodobniej zostanie nowym szefem NATO - otwarcie Muzeum Holocaustu w Amsterdamie i protesty związane z przybyciem prezydenta Izraela - amsterdamskie tramwaje wysłały firmę windykacyjną, aby Niemcy zapłacili…
more -
Czy można poczuć pociąg do holenderskich kolei?
Tym razem przyjrzymy się holenderskim kolejom. Omówimy krótką historię tego środka transportu, jak również jego obecną kondycję. Pogadamy także o naszych własnych przeżyciach podróżowania po Holandii pociągiem. Czy bilety są drogie? Ilu jest przewoźników krajowych i międzynarodowych? Ile km torów...
-
Skąd wzięła się Belgia? - Frytkownia #1
Dzisiaj zapraszamy Was na pierwszy odcinek segmentu „Frytkownia” poświęconego belgijskim sprawom. Pierwszy odcinek będzie wprowadzeniem do belgijskiego świata. Przybliżymy Wam historię tego obszaru. Jak to się stało, że powstało takie państwo jak Belgia, co znajdowało się na tych terenach przed...
We're indexing this podcast's transcripts for the first time — this can take a minute or two. We'll show results as soon as they're ready.
No matches for "" in this podcast's transcripts.
No topics indexed yet for this podcast.
Loading reviews...
Loading similar podcasts...