Rev. Bidonbok Syiem

Devotional (4th April 2021) Topic (28th March – 4th April 2021) – “Ka jingiap ka jong U Khrist” (The death of Christ). “Wat sheptieng: phi wad ia U Jisu Uba na Nasaret, ia Uba la sahnarphna? U la mihpat, Um don hangne: ha khmih ka jaka ha kaba ki ia iabuh ia U.” (Markos 16:6) ************************************* Ha ka thma Waterloo (Battle of Waterloo) ha ka 18 tarik u bnai Jylliew 1815, ki Nong France hapoh ka jingialam jong U Napoleon uba khraw ki la ialeh pyrshah ia ka kynhun synrop (Allied Forces) jong ki lai tylli ki Ri, (England, Netherlands bad Germany) hapoh ka jingialam jong U Captain Wellington. Ki briew ha England ki shaniah ban tip ia ka jinglong jingman jong kata ka thma ha kita ki signals, bad uwei na kita ki tower udei ba la pynieng ha ka Winchester Cathedral. Ha kawei ka sngi kaba dum lyoh bha ka la mih kata ka signal bad haba ki briew ki la pyrshang ban pule ia kita ki jingthoh namar ka jingrben jong uta u lyoh ki la ioh ban pule byrngut byrnget ha kaba la thoh hangta “Wellington Defeated” (U Wellington u la shahjop), ka la long ka jingiam briew ha England ban tip ia kata ka khubor ba uta u captain uba ki la shaniah ban wanrah ia ka jingjop pynban u la shahjop noh. Ka la long ka jingsngewsih kaba khraw bad kata ka khubor jong ka jingshahjop ka la saphriang sha kylleng ban tip ba u Wellington u la shah jop ha ki nongshun. Hynrei kane ka khubor jong ka jingsngewsih ka la neh tang shipor, haba ia uta u lyoh la rong noh bad ki briew ki la iamih sa shisien ban pule biang ia kata ka khubor kaba mih hangta bad ki la iohi ia ka signal kaba shai bad ia ka khubor kaba shai kaba la thoh, “Wellington defeated the enemy” (U Wellington u la jop ia ki nongshun), hangta ka jingiam bad jingsngewsih ka la kylla long ka jingkmen ban tip ba uta u Captain jong ki ym dei ba ula shah jop hynrei u la jop ia u nongshun. Ka long kumjuh bad ka jingdon ka jong U Jisu hapoh jong ka jingtep ha kaba kata ka jingkyrmen jong kita kiba ngeit ha U ka la duh noh haba la sahnarphna ia U Jisu bad haba la tep ia U, u lyoh jong ka jingsngewsih u la tap ia ki haba ki ioh pule shiteng na kata ka khubor kaba ong, “Christ Defeated” (U Khrist U la shah jop), hynrei ha ka sngi kaba laik aba long ka sngi kaba nyngkong jong ka taiew ia uta u lyoh jong ka jingsngewsih bad jingduh jingkyrmen la rong noh ki briew ki la ioh ban pule ia ka khubor kaba pura ban tip ba U Khrist U la jop ia u nongshun (Christ Defeated the enemy), kumta ka jingsngewsih ka la long ka jingkmen. Jingduwai: - “Nga ianguh ia Me Ah Trai, bad nga ai ka burom sha Me U Blei uba la jop ia ka jingtep bad ia ka jigiap hi, uba da ka jingmihpat ka jong Me, ngi don ka jingkyrmen ia ka ban sa wan jong ka jingim ka jong ngi kiba ngeit ha Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (3rd April 2021) Topic (28th March – 4th April 2021) – “Ka jingiap ka jong U Khrist” (The death of Christ). “Ah ka jingiap, hangno ka jingjop thiaw ka jong pha ? Ah ka jingiap, hangno ka sni ka jong pha?” (1 Korinth 15:55) ************************************* U Steve Jobs uba long u nongseng ia ka Apple company bad dei ma u ruh uba don sha lyndet ka jingwanrah ne jingpynmih ia ka iPhone, ha u snem 2005 u ai ia ka jingkren shaphang ka jingiap bad u ong ia kine ki kyntien, “No one wants to die. Even people who want to go to heaven don’t want to die to get there” (Ym don uwei ruh uba kwah ban iap. Wat ki briew kiba kwah ban leit sha bneng kim kwah ban iap ban leit shata). U Jobs u sngewthuh bha ia kaei kaba u kren namar ha kane ka por kaba u kren u la tip ba u la ioh ia ka jingpang cancer (pancreatic cancer) bad ki doctor ki la ong ia u ba u lah ban im tang haduh 6 bnai ei ei, bad U Steve Jobs u ong shuh shuh, “I lived with that diagnosis all day” (Nga im bad kata ka jingtip ia kata ka jingpang man ka sngi). Bad U Jobs u khlad noh na kane ka pyrthei ha u snem 2011. Ka jingiap ka dei kaba ngim lah ban lait baroh ngi hap ban iaid lyngba ha ka jingim. Ka don ka Chinese proberb kaba ong, “Life is like a mist that passes quickly by” (Ka jingim ka long kum u lyoh uba iai jah noh shen shen). Lada U Jisu ruh U don sah ha ka jingtep, ka jingim ka jong ngi ki briew kan long ka jingim kaba duh jingkyrmen bad ka bym don jingkyrmen ia ka lawei. Hynrei, namarba U Khrist U la mihpat kumta ngi don ka jingkyrmen ba wat lada ngi khlad noh ne ngi iap noh, ngi tip ba ha kawei ka sngi U Blei Un sa pynmihpat ia ngi ba ngin ioh ban iashem lem bad U Jisu. U Paul haba u thoh ia ka jingjop ka jong U Khrist ia ka jingiap u ong, (1 Korinth 15:55) “Ah ka jingiap, hangno ka jingjop thiaw ka jong pha? Ah ka jingiap, hangno ka sni ka jong pha?” Kynmaw ba da ka jingmihpat ka jong U Jisu U pynshisha ba ka jingiap kam lah ban bat ia U, bad ia kita kiba ngeit ha U ruh yn sa pynmihpat na ka jingiap. Kumta kum kiba ngeit ngim dei ban sheptieng ia ka jingiap namar ba ngi tip ba ka jingim ka jong ngi ha kane ka pyrthei ka long tang ka jingiaid lynti bad ka jingim kaba lyngkot, bad ngi tip ruh ba ngin nym lah ban lait na ka jingiap namar dei lyngba kata ruh ba ngin sa ioh ban mad ia ka jingmihpat. Jingduwai: - “Ah Trai, ai bor ia nga ba ngan ym sheptieng ia ka jingiap namar ba nga tip ba kumba Me la mihpat na kiba iap Me don ka bor ban pynmihpat ia nga ruh ba ngan lah ban iashem bad Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (2nd April 2021) Topic (28th March – 4th April 2021) – “Ka jingiap ka jong U Khrist” (The death of Christ). “Hynrei mynta tang shisien la pynpaw ia U ha kaba kut ki ïa, ia ka ban pyndam noh ia ka pop da kaba kñia ialade” (Hebru 9:26) ************************************** Kumba long ki briew ha ki por kiba mynshwa, ki khun Israel ruh ki ju leh ia ka jingkñia (blood sacrifice). Ka Testament kaba rim ka iathuh bñiah ha ngi ia ka rukom ba ki khun Israel ki ju leh ha kaba iadei bad ka jingkñia kaba da ki mrad. Ban pyndep ia ki jingknia ka long kaba ki dei ban bud pyrkhing bha, U Blei U ong (Lebitekos 17:11), “Te nga la ai ia ka ha phi halor ka duwan ban pynlong ka jingpyniasuk na ka bynta ki mynsiem jong phi: naba kane ka snam kaba pynlong ka jingpyniasuk na ka bynta ka mynsiem.” Kaba mut ba khlem ka jingkñia kaba da pynmih snam, yn ym don ka jingmap ia ki pop. Lada ngi peit lyngba ka Testament kaba thymmai ngi iohi ba ka jingkñia kaba ki briew ki leh ha ka Testament kaba rim kam long kaba janai hynrei ka long kaba tang shipor bad man ka por ki hap ban leh ia ki jingkñia na ka bynta ban ioh ia ka jingmap na ki pop, bad baroh ki jingthoh ha Ka Ktien ka jong U Blei ki ialam sha kata ka jingkñia kaba dap pura kaba U Jisu U la ai iala ka jingim kum ka jingkñia kaba tang shisien ban pyndam noh ia ki pop ki jong ngi baroh. U Nongthoh ia ka shithi sha ki Hebru u ong, (Hebru 9:26) “Hynrei mynta tang shisien la pynpaw ia U ha kaba kut ki ïa, ia ka ban pyndam noh ia ka pop da kaba kñia ia lade.” U Jisu u la ai iala ka jingim kum ka jingkñia kaba tang shisien na ka bynta ban pyndam noh ia ki pop ki jong ngi baroh namar ba ka snam ka jong ki mrad kam lah shuh ban pyndam ia ki pop ki jong ngi. Ha ka Jingrwai Khasi Hymn Book ka jingrwai kaba 563 u ong, Masi kyrtong mynhyndai U lang kit pop ki briew, Ka kuna Blei kim lah siew Ki long tang ka syrngiew. Da jingiap ba U la shah U Jisu Khrist U Trai, Ki pop jong ngi U la bah Ki jingkñia ki la wai. U Jisu U la dei ban aiti ia la ka jingim bad ban iap halor ka diengphna kum ka jingkñia na ka bynta ban siewspah ia ki pop ki jong ngi namar ba ka snam ka jong ki mrad kam lah shuh ban siew ia ka ram jong ka pop kaba ngi ngi la leh. Kane ka sngi Good Friday ka pynkynmaw ha ngi ia kaei kaba U Jisu U la leh na ka bynta jong ngi ban aiti ia la ka jong ka jingim kum ka jingkñia na ka bynta ban siewspah ia ki pop ki jong ngi.   Jingduwai: - “Trai Jisu, Me la ai iala ka jingim kum ka jingkñia na ka bynta ki pop ki jong nga, iarap ia nga ruh ah Trai ba nga lah ban aiti iala ka jingim ka jong nga sha Me” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (1st April 2021) Topic (28th March – 4th April 2021) – “Ka jingiap ka jong U Khrist” (The death of Christ). “U Jisu te U la ong ha u, shisha Nga ong ha me, ha kane ka sngi men long lem bad Nga ha ka paradais.” (Loukas 23:43) ************************************** Ka phlim kaba la ai kyrteng Paradise Now ka la ioh ia ka jingjop ha ka Golden Globe ha ka kyrdan best foreign-language, ha u snem 2005. Hooid, ngam pat iohi ia kane ka phim hynrei haba nga google nga iohi ia ka jingbatai lyngkot shaphang kane ka phlim, ka jingiathuhkhana kaba don ha kane ka phlim ka dei shaphang ki ar ngut shi paralok kiba la ia ieit paralok naduh ba ki dang rit kiba na ka Ri Palestine, ia kine baroh arngut la pynbeit ba kin leit ban pynbthei bomb (Suicide Bomber) ha Tel Aviv, Israel. Ka phlim ka pynleit jingmut ia kata ka khyllipmat kaba khatduh ka jong ki kaba ki iakynduh khatduh ha kata ka sngi. Nga pyrkhat ia ka kyrteng jong kane ka phlim, ka iadei bha bad ka jingsngewthuh bad ka jingngeit jong ki muslim kiba ia ka jingioh ia ka Paradais la thew da u dieng thew jong ka jingpynjot (destruction), ha ki ia ka paradais lah ban ioh da ka jigniap jong kiba bun, hynrei ha ngi ngi ngeit ba da ka jingiap ka jong Uwei ngin ioh ia ka paradias (Rom 5:15). U Jisu U la kular ia uto u dakaid halor ka diengphna ia ka paradais (Loukas 23:43) bad U kular ruh ha ngi (Jingpynpaw 2:7), “Ha uta uba jop ngan ai ha u ban bam na u dieng jong ka jingim. uba long ha ka Paradais U Blei.” Kumba long uto u dakaid uba U Jisu U la kular ba un long lem bad U Jisu ha paradais, kaba nyngkong kaba u la leh ka long ba u la sngewthuh ia la ki pop, ka long kaba donkam ia ngi ruh ban iohi ia la ki pop ki jong ngi kumba ki long. Ka jingeh bad kiba bun ka long ba ki pyrkhat eh ia ka jingim ka jong ki kaba ha kane ka pyrthei bad ki klet ban pyrkhat ia ka jingim kaba bymjukut. U Jisu U la iap halor ka diengphna na ka bynta ban map ia ki pop ki jong ngi, ba da ka jingmap ka jong U ia ki pop ngin ioh ban long lem bad U ha Paradias. U John Newton hashwa ba un dkut mynsiem, ki kyntien khatduh kiba u kren ki long, “I am still in the land of the dying; I shall be in the land of the living soon.” (Nga dang don ha ka ri jong ki ban nang iap; shen shen ngan ioh ban don ha ka ri jong kiba im). Ki ngeit ba kine ki kyntien ki jong u ki long kumba u la iohi ia kata ka jaka kaba U Jisu U la pynkhreh na ka bynta jong u ban don lem bad U Jisu ha kata ka jaka kaba u la khreh. U Voltaire uba dei u Historian bad u riewpyrkhat uba na France u ong, “Wherever my travels may lead, paradise is where I am.” (Kat shaba ka jingleit jong nga ka lam, dei sha Paradais ba ngan ioh long). Ka long kaba donkam ia ngi ruh ban thrang ban don lem bad U Jisu ha ka paradais bad da ka jingshahiap ka jong U halor ka diengphna U la plie ka lynti ia ngi ban don lem bad U junom la junom. Jingduwai: - “Ah U Blei, nga ainguh ia Me ba Me la map ia ki pop ki jong nga, khnang ba ma nga u nongpop uba jot bad u barem ngan ioh bad long lem bad Me ha ka jaka kaba Me la khreh na ka bynta jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (31st March 2021) Topic (28th March – 4th April 2021) – “Ka jingiap ka jong U Khrist” (The death of Christ). “Te da kaba U bah hi ia la ka diengphna, U la leit noh sha kata ka jaka ba la khot Maloi khlieh, ia kaba la khot ha ka Hebru, Golgotha; hangta ki la iasahnarphna ia U.” (Ioannis 19: 17-18) ************************************** U Rembrandt Harmenszoon uba na Netherlands u dei uwei na ki nongdro kiba pawnam, bad kawei na ki jingdro ki jong u ka dei kaba u ai kyrteng “The Three Crosses,” ka jingdro ia ki lai tylli ki diengphna, bad kiba bun ki sakhi ba haba peit ia ki jingdro jong U Rembrandt mar sienpeit ia kine ki lai tylli ki diengphna ka khmat kan shat beit sha ka diengphna kaba hapdeng kaba long ka diengphna kaba la sahnarphna ia U Jisu, nangta sa ia kita ki paitbah kiba bun kiba don hangta kiba U Rembrandt u la dro, bad ha lyndet jong uta u paitbah u don sa uwei pat u briew uba U Rembrandt u la dro, tangba u dro kum u briew uba la kah ia u da ka syrngiew ka jong u hi bad uba don lang hangta ha ka por ba la sahnarphna ia U Jisu. Ki art critics kiba peit bniah ia kata ka dur ki ong ba uta u briew uba kim ithuh bha ia u ki ngeit ba udei U Rembrandt hi, namar u sngewthuh ba dei ki pop ki jong u ruh kiba la pynlong ia U Jisu ban shah sahnarphna.   Ha ka Our Daily Bread kaba 10 tarik u Iaiong 2009 U Henry G. Bosch u thoh ia kine ki kyntien, “It is a simple thing to say that Christ died for the sins of the world. It is quite another thing to say that Christ died for my sins. . . . It is a shocking thought that we can be as indifferent as Pilate, as scheming as Caiaphas, as callous as the soldiers, as ruthless as the mob, or as cowardly as the disciples. It wasn’t just what they did—it was I who nailed Him to the tree. I crucified the Son of God. I joined the mockery.” (Ka long kaba suk ban ong ba U Khrist U iap na ka bynta ka pop jong ka pyrthei. Ka long kaei kaei kaba kham pher pat ban ong ba U Khrist U iap na ka bynta ki pop jong nga... ka long ka rukom pyrkhat kaba pynkyndit ba ngi lah ban long ki bym don jingsngew kum u Pilat, kiba buittuh kum u Kaiaphas, kiba ehrang eh dohnud kum ki shipai, kiba khlemrain kum ki paidbhur lane kiba khaw pud kum ki synran. Kam dei tang kaei kaba ki la leh-dei ma nga uba la sahnar ia U halor u dieng. Nga la sahnarphna ia U Khun U Blei. Nga la ia snohkti lang ha ka jingiarkhie bein). Ka long kaba donkam ia ngi ba ngin tip ba dei ma ngi kiba la sahnarphna ia U Jisu lyngba ki pop jong ngi, dei ia ngi ruh ba U Jisu U la duwai ban ong (Loukas 23:34) “Ko Kpa, to map ia ki; naba kim tip kaei ba ki leh.” Jingduwai: - “Ah U Blei, nga sngewsih namarba nga tip ba dei da ki pop ki jong nga ba la sahnarphna ia U Khun jong Me U Jisu Khrist, iarap ia nga ba nga lah ban phai sha Me da kaba sngewsih namar la ki pop.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (30th March 2021) Topic (28th March – 4th April 2021) – “Ka jingiap ka jong U Khrist” (The death of Christ). “Te ba u don ha ka jingpisa mynsiem bajur, u la duwai kham shitrhem shibun eh: te ka syep jong u ka la long kum ki jingjaw ka snam kaba lang, ki da hap ha ka khyndew.” (Loukas 22:44) ************************************** Ka jingshah shitom ka jong U Jisu Khrist ka sdang shen hadien jong ka Jingkhawai U Trai, ha kaba U Jisu bad ki lai ngut ki synran ki jong U ki la leit sha ka Kper Gethsemane. U Max Lucado uba dei u Pastor bad u nongthoh uba na ka Ri America u ong, “The Bible is the story of two gardens. Eden and Gethsemane. In the first, Adam took a fall. In the second, Jesus took a stand.” (Ka Bible ka dei ka khana jong ki ar tylli ki kper. Ka Kper Eden bad ka Kper Gethsemane. Ha kaba nyngkong, U Adam u la hap noh. Ha kaba ar, U Jisu U la jied ban ieng). Haba U Jisu U don ha ka Kper Gethsemane bad haba U la tip ba ka por jong ka jingiap ka jong U ka la jan, U la duwai da kaba jur, bad katkum ka jingbuh jingthoh ka jong U Loukas (Loukas 22:44), “Te ba U don ha ka jingpisa mynsiem bajur, U la duwai kham shitrhem shibun eh: te ka syep jong U ka la long kum ki jingjaw ka snam kaba lang, ki da hap ha ka khyndew.” Katkum ka Medical Literature Documents, ki ong kata ka syep kaba long ne lang kum ka snam ki khot ia ka ka HEMATIDROSIS, bad ki ong ba ka jingjia kaba kum kane kam ju kham jia koit, hynrei ka ju jia shisien lano eh, bad ki briew kiba ioh ia ka HEMATIDROSIS ki dei ki briew kiba don hapdeng ka jingbankhia jong ka jingmut jingpyrkhat jong ki, ne ka pyni ia ka, “Extreme Emotional Stress” (Ka jingban khia kaba jur ha ka jingmut ha ka jingpyrkhat), hooid ka jingmih jong ka snam kam dei kaba haduh katta katta hynrei ki ong ba ka jingmih jong kaba kum kane ka jait syep ka long kaba pang bad kaba pynpang ia ka sniehdoh, haduh katta U Jisu U la shah shitom hangta ha ka Kper Gethsemane hashwa ba Un shah iap halor jong ka Diengphna. U Leonard Ravenhill uba dei u nongialap, u nongthoh bad u revivalist u ong, “Gethsemane is where He died; the cross is only the evidence.” (Ka Gethsemane ka dei ha kaba U la iap; ka diengphna ka long tang ka jingpynshisha). Ka dei ha Gethsemane ba U Jisu U iasaid hapdeng ka jingim bad ka jingiap bad dei hangta ha Gethsemane ba U la pyndem ialade ha ka mon ka jong U Blei bad ban dih ia kata ka khuri, bad U leh ia kane baroh na ka bynta ban pynim ia ki nongpop kiba kum ma nga. Jingduwai: - “Trai Jisu Me la shah shitom naduh ka Kper Gethsemane haduh ka Diengphna ha lum Kalbari na ka bynta u nongpop uba kum ma nga, iarap ia nga ba nga lah ban aiti ialade sha Me bad ban im na ka bynta jong Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (29th March 2021) Topic (28th March – 4th April 2021) – “Ka jingiap ka jong U Khrist” (The death of Christ). “Te ha kata ka jingkhawai niam u lyngskor u ju pyllait ha ki paitbah ia uwei uba la set byndi kat uba ki iamon. Mynkata te ki la don uwei u koidi uba sniew eh ka nam, ia uba ki khot U Barabbas. Namar kata, haba ki la ialang, U Pilat u la ong ha ki, Phi mon ba ngan pyllait iano ha phi? Ia U Barabbas, ne ia U Jisu ia uba ki khot U Khrist?” (Mathaios 27:15-17) ************************************** Ka phang ia kaba ngin iapeit ha kane ka taiew (29th March – 4th April 2021) ka long shaphang, “Ka jingiap ka jong U Khrist” (The Death of Christ). Kane ka taiew ka dei ka taiew kaba ngin sa ioh ia ka sngi Good Friday, ka sngi kaba ngi kynmaw ia ka jingshah iap ka jong U Trai jong ngi U Jisu Khrist. Kumta lyngba kane ka phang kan iarap ia ngi ba ngin sngewthuh ia ka jingiap ka jong U Jisu Khrist kaba U la shah na ka bynta jong ngi. Kane ka text, ka iathuh ia ka jingpyllaitnoh ka jong U Pilat ia U Barabbas. Khyndiat eh ngi tip shaphang U Barabbas, ngi tip ba dei da ka jingkwah ki paitbah ban pyllait ia U Barabbas ba U Pilat u la hap ban pyllait noh ia u bad ban phah ia U Jisu sha ka Diengphna. Hynrei udei uei une U Barabbas? Bad ka jingiap ka jong U Jisu Khrist ka don jingktah aiu ha ka jingim ka jong u? Ha ka jingpyrshang ban ioh ka jubab ia kine ki jingkylli shaphang U Barabbas, U Pär Lagerkvist uba long u nongthoh novel uba la kha ha Sweden, uba la ioh ruh ia ka Nobel Prize na ka bynta ki jingthoh ki jong u, ka pynlong ia u ban pyrkhat bad ban iit jingtip shaphang U Barabbas, bad ka pynlong ia u ban thoh ia kawei ka novel kaba u la ai kyrteng Barabbas. Bad ha kane ka Novel, U Lagerkvist u pyrshang ban mutdur aiu kan jia ia U Barabbas lada un jin da la bud ia U Jisu sha Kalbari bad ban sakhi dala ki jong ki khmat ia ka jingshahnarphna ka jong U Jisu, U Lagerkvist u ngeit ba lada U Barabbas u bud ia U Jisu sha Kalbari un ioh ban ngeit ha U Jisu, bad un bud ia ki khristan bad un im bad ki, bad un iap da kaba shah pyniap kumba long kiwei pat ki khristan kiba nyngkong, bad ha ka jingpyrkhat ka jong U Lagerkvist u mutdur ba hashwa ba U Barabbas un iap un ong ia kine ki kyntien, “To thee I deliver up my soul” (Ha Me nga aiti noh iala ka mynsiem). Ngi ruh iwei pa iwei ngi lah ban buh ialade ha ka jaka U Barabbas, ngi lah ban pyrkhat kumno kan long ia ngi lada ngi ruh ngi don ha kata ka jaka kaba la sahnarphna ia U Jisu, ban iohi ba la pyllaitim ia ngi bad la sahnarphna ia U Jisu. Kumba long U Barabbas, ngi ruh ngi la leh shibun ki pop ha ka jingim ka jong ngi, ngi la dei ban iap namar ki pop ki jong ngi, hynrei U Jisu U la iap na ka bynta jong ngi ban pyllaitluid ia ngi. Father, I that You sent Jesus to die for me. I accept His finished work on the Cross. Thank You that my sins are forgiven. I dedicate my life to You. In Jesus’ name. Amen. Jingduwai: - “Ah U Blei, nga aiguh ia Me ba Me la phah ia la U Khun ban iap na ka bynta jong nga, nga pdiang ia kaei kaba Me la leh halor ka Diengphna na ka bynta ban pynim ia nga, nga ainguh ia Me ba Me map ia ki pop ki jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (28th March 2021) Topic (22nd -28th March 2021) – “Ka jingkwah rhah” (Greed). “Uba khwan myntoi u pynshitom ia la ka jong ka ïng.” (Proberb 15:27) ************************************** Ha ka Film Wall Street kaba la shna ha u snem 1987, u Director jong kane ka Film U Oliver Stone u la pynlong briew ia ka jingkwah rhah (Personified) ha ka dur jong u Actor Michael Douglas uba ha kata ka film u act kum U Gordon Gekko. Ha kata ka Film ka jingkren kaba U Gordon Gekko u iaiban ka dei ka ktien kaba u ong, “Greed is Good” (Kaba kwah rhah ka long kaba bha). U nongshna ia kane ka film u shna ban pyni ia ka jinglong jong ki briew naduh kito ki snem ka jinglong kaba kwah rhah bad kaba kwah ban ioh ia ki jingmyntoi tang ialade bad ki bym pyrkhat shuh ia kiwei haba ki la ioh ia kaei kaba ki kwah. Kane ka Film watla ka dei ka Film bala shna da ka Hollywood hynrei ka ai jinghikai bad ka khot ia ngi baroh ba ngim dei ban long kiba kwah lalot hynrei ki ban pyrkhat lem ia kiwei bad ban hun ha kaei kaba ngi don, namarba kaba kwah lalot kan wanrah ia ka jingjot nyngkong ha la ka jong ka iing ka sem. U Nongthoh ia ka kitab ki proberb u ong (Proberb 15:27) “Uba khwan myntoi u pynshitom ia la ka jong ka ïng.” Kynmaw ba ka jingkwah rhah kan pynjot ialade bad kan pynjot ruh ia kiwei. Ka Eartha Kitt kaba dei ka nongrwai bad ka actress kaba na America ka ong ia kine ki kyntien, “Greed is so destructive. It destroys everything.” (Ka jingrhah ka pynjot haduh katta. Ka pynjot na dong shadong). Kumta ka Bible ka hikai ia ngi ba ngi dei ban long kiba lah ban synshar iala ki jingkwah bad ba ngi dei ban shaniah ha U Blei Uba long U Nongpyndap ia kiei kiei baroh. U nongthoh ia ka kitab ki proberb u ong shuh shuh (Proberb 28:22) “U briew uba sniew ka khmat u beh kyrkieh ia ka spah, bad um tip ba ka jingkyrduh kan wan lap ia u.” Ka jingkwah rhah khamtam ia ka spah kan wallam ia ka jingsniew ha u briew shimet, ha ka ïng ka sem ka jong u bad ka lah ban pynsniew wat ia kiwei ruh, ai namarkata ba ngin hun ha kaei kaba ngi don bad ngi ioh. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba ngan iohi ba ka jingkwah rhah kan nym wanrah ia ka jingbha hynrei tang ia ka jingsniew, bad aibor ruh ia nga ba ngan sngewnguh ha kiba nga don namar kita kidei ki jingkyrkhu ki jong Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (27th March 2021) Topic (22nd -28th March 2021) – “Ka jingkwah rhah” (Greed). “To sumar, to kiar ruh na ka jingkwah lalot baroh : namar ka jingim u briew kam shong satia ha ka jingdap kyrhai jong kiei kiei kiba u don”( Loukas 12:15) ************************************** Man ka sngi ha ka jingim ka jong ngi, ki don ki bor kiba tan kawei sha kawei ka phang, kawei pat ka bor sha kawei ka phang. Ngi don ka jingkitkhlieh na ka bynta ka iing ka sem, ngi don ka jingkitkhlieh na ka bynta ki kam Balang, bad ki paralok ki tan ia ngi sha kawei pat ka liang. Bad teng teng ngi kum pyrkhat, “kaei kaba donkam ha ka jingim kaba nga dei ban leh?” Kane ka bynta na kane Ka Ktien ka jong U Blei ha kane ka Gospel U Loukas, (Loukas 12:15) ka iathuh ia ngi halor ki rai kiba ngi lah ban shim ki ban batai ia ngi ia ka jingim kaba kumno ngi kwah? Ka jingim kaba bad ka pyrthei, ha ki jingkwah lalot jong ka? Ne ban im ka jingim kaba jan sha U Blei? Kane ka bynta na Ka Ktien ka jong U Blei ka iadei bad ka jingim ka jong ngi ha kine ki sngi ha kaba ki bun ki im ka jingim kaba kwah lalot bad kwah rhah. Ha ka dkhot kaba 15 U Jisu U ong, (Loukas 12:15) “To sumar, to kiar ruh na ka jingkwah lalot baroh : namar ka jingim u briew kam shong satia ha ka jingdap kyrhai jong kiei kiei kiba u don.” U Jisu U ong, “Sumar” “To kiar” kiar na ka jingkwah lalot, bad ia kane ka jingkwah lalot la ioh na ka ktien Greek, pleonexia ia kaba la shim na ka ktien, pleonektein, kaba ka jingmut jong ka ka mut, “wanting more of what you already have enough of!” (Kaba kwah shuh nalor kaba la ioh diang lypa kyrhai!). U Charles Swindoll uba dei u pastor, u nongthoh bad u nongkren ha ki program ha ki radio, haba u kren shaphang ka jingkwah rhah ne jingkwah lalot u buh ha ka rukom ba u thaw dur bad u ong, “Picture a shipwrecked sailor on a life raft in the middle of the ocean. His terrible thirst impels him to drink the salt water, but it only makes him thirstier. This causes him to drink even more, which makes him thirstier still. He consumes more and more of the salty water … until, paradoxically, he becomes dehydrated and dies.” (Mutdur ia u nongniah lieng uba don ha i lieng kynda hapdeng jong ka duriaw hadien ka jingpait lieng. Ka jingsliang ba shyrkhei ka pynbor ia u ban dih ia ka um mluh jong ka duriaw, hynrei ka nang pynsliang shuh shuh ia u. Kane ka pynlong ia u ban nang dih shuh khambun, kaba nang kham pynsliang shuh ia u. U la nang dih shi dih khambun ia kata ka um mluh...haduh, ba khongpong ia kaba u sngew, u la kylla tyrkhong sdot bad iap). Kaei kaba ngi don mynta ha kawei ka sngi ngi hap ban iehnoh ia kita baroh, bad kaei kaba ngi ioh mynta ngi lah ban pyndonkam ne ngi lah ban pyndonkam bakla, hynrei ha kawei ka sngi ngi tip ba kiei kiei kiba ngi don yn sa shim noh na ngi bad ngi hap ban ieng hakhmat U Blei U ban bishar ia ngi. Jingduwai: - “Ah U Blei, nga tip ba kumba nga wan thylli sha kane ka pyrthei ngan leit phai ruh thylli, iarap ia nga ba ngan nym kwah rhah ia kaei ka bym dei hok ka jong nga hynrei ba ngan hun ha kaba Me Me ai.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (26th March 2021) Topic (22nd -28th March 2021) – “Ka jingkwah rhah” (Greed). “Pynkynriah shajngai na nga ia ka jingthala bad ki jinglamler: wat ai ia nga lymne ka jingkyrduh lymne spah; to bsa ia nga da ka jingbam kat ban biang ia nga.” (Proberb 30:8) ************************************** Ha ka Our Daily Bread kaba 12 tarik u Lber 2013, ki thoh ia kawei ka jingjia, ba ka don kawei ka jingpyniakhalai (jackpot) kaba ki tyrwa ia kiba jop haduh 640-Million-dollar bad yn don tang uwei u nongjop. Bad ha kane ka jingthoh ki thoh ba ki nong America ki pynlut haduh 1.5 billion-dollar, bad ki briew ki leit ban ieng lain ha ki jaka ba die ia ki ticket na ka bynta kane ka jackpot, ka daw ka long ba ki kwah ban ioh spah. U briew uba la tip kum U Agur ha ka Bible u don da kawei pat ka rukom pyrkhat shaphang ka spah bad kumta u la pan na U Blei tang ar tylli ki jingpan hashwa ba un iap. Kaba nyngkong, u la kyrpad na U Blei (Proberb 30:8) “Ba U Blei Un pynkynriah ia ka jingthala bad ia ka jinglamler na ka jingim ka jong u.” Ka jingim kaba hok kaba lait na ki jingthala bad jinglamler ka dei kata ka jingim kaba ngin lait na ki jingsngewsih bad jingkhuslai, namarba haba ngi im hok ngim donkam ban buhrieh ei ei bad ngim donkam ban sheptieng, hynrei ka jingshukor kan teh mraw ia u briew. Kaba ar, ka jingkyrpad ka jong U Agur na U Blei ka long, (Prob 30:8) “Ba U Blei Un bsa ia u kat ban biang ia u.” Ka jingkwah ka jong U Agur ka long ba un sngewhun ha kaei kaba U Blei U ai ha u, kynmaw ba ka jingsngewhun ha ka mynsiem ka mih haba ngi nang ban shaniah ha U Blei, bad ban shaniah ha ka jingpyndap ka jong U Blei. U Agur u nang ban shaniah ha U Blei namar ba u tip ba U Blei U long ka stieh ia kita kiba shaniah ha u bad u ong (Proberb 30:4-5) “Uei uba la kiew artet shabneng, bad ba la hiar? Uei ba la lum ia ka lyer ha la ki kti ba la kham? …Ka ktien baroh ka jong U Blei ka long ba la pynphrang: U long ka stieh ha kita kiba shaniah ha U.” U Dave Branon uba dei u Senior Editor jong ka Our Daily Bread u thoh kumne, “Contentment does not come from wealth—It’s not something you can buy; Contentment comes to give you peace When you depend on God’s supply.” (Ka jinghun mynsiem kam wan na ka spah- kam dei kaei kaei kaba phi lah ban thied; ka jinghun mynsiem ka wan ban ai ha phi ia ka jingsuk haba phi shaniah ha ka jingpyndap ka jong U Blei). Ngin ioh ia ka jinghun dei haba ngi hun ha ka jingyndap ka jong U Blei bad ngi shaniah ha U Uba lah ban pyndap ia ngi bad ia ki jingdonkam ki jong ngi. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba nga lah ban shaniah ha Me bad ha ki jingpyndap ki jong Me namarba Me tip ia kaba bha tam na ka bynta ka jingim ka jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (25th March 2021) Topic (22nd -28th March 2021) – “Ka jingkwah rhah” (Greed). “To sumar, to kiar ruh na ka jingkwah lalot baroh : namar ka jingim u briew kam shong satia ha ka jingdap kyrhai jong kiei kiei kiba u don”( Loukas 12:15) ************************************** U Philip Parham uba dei u British diplomat, u iathuh ia kawei ka jingiathuhkhana shaphang uwei u briew uba riewspah ne u Industrialist ha ka jingiakren ka jong u bad uwei u nongtongdohkha. Uta u riewspah ula iwit bad um lah ban peit haba u iohi ia uwei u nongtong dohkha ba u shong hajan ka lieng ka jong u, bad ha ka jingpeit ka jong une u riewspah u iohi kumba une u nongtongdohkha u shu shong jaituh, bad kumta u la kylli, “Balei me shu shong mem leit tong dohkha?” “Oh,” ong u nongtongdohkha, “nga khlem leit namarba nga la ioh lypa shibun ki dohkha na ka bynta mynta ka sngi.” La kylli biang uta u briew uba riewspah, “Balei mem tong shuh ki dohkha bad ba me tong tang kat kiba me donkam, balei mem tong shibun nalor na kaei kaba me dokam?” “Ngan leh aiu ia kita ki dohkha lada nga kem shibun?” ong u nongtongdohkha, “Me lah ban kham ioh shibun ka pisa,” ong uta u riewspah, bad u ong shuh shuh, “Men ioh ban thied shuh shibun ki lieng, men ioh ban kham leit ban tong dohkha sha ki jaka kiba kham jylliew, men ioh shuh shuh shibun ki dohkha, men ioh ruh shibun ka spah, bad sa tang katno men sa long u briew uba riewspah.” “Da nga ioh kumta ngan leh aiu pat?” Kylli uta u nongtongdohkha. “Oh” ong uta u riewspah, “Lada me ioh shibun ka spah men shongkai bad men ioh lehkmen (enjoy) ha ka jingim.” Jubab uta u nongtongdohkha, “Me mut nga leh aiu mynta. Hato mem iohi ba nga shongkai bad nga kmen (enjoy) ia ka jingim?” Haba nga sngap ia kane ka khana, nga iohi ia kawei ka jingshisha ha ka, ba lada ngi ia beh shi iabeh ia ka spah pyrthei, kynmaw ba ngin nym ioh iaka jinghun. Namarba katba ngi dang ioh katta ngin dang kwah, bad kan pynlong ia ngi ba ngin beh shibeh haduh ba ngin da tlot bor bad ngin kyllon. Don ki briew kiba shu beh spah kat haduh ba kim pyrkhat shuh ia la ka jingim, kim pyrkhat shuh iala ka koit ka khiah. Kynmaw ba ka jingim ka kham kordor ban ia ka spah pyrthei, ngi donkam ban shah hikai kumno ba ngin iai shaniah ha U Blei bad ban hun ha kaei kaba U Blei u ai. U Jisu haba U kren shaphang ka pharshi u riewspah uba biej U ong, (Loukas 12:15) “To sumar, to kiar ruh na ka jingkwah lalot baroh : namar ka jingim u briew kam shong satia ha ka jingdap kyrhai jong kiei kiei kiba u don.” U Mahatma Gandhi ha kawei na ki jingkren ki jong u u ong, “Earth provides enough to satisfy every man's needs, but not every man's greed.” (Ka pyrthei ka la pynbiang lut ban pynhun ia ka jingdonkam ka jong u briew ym iaka jingkwah rhah ka jong u). U Blei Uba buh ia ngi ha kane ka pyrthei ula pynbiang lut ia kiei kiba ngi donkam watla ngim lah ban ioh pahuh kum kiwei, hynrei u la ai ia kaba ngi donkam bad ngi donkam ban sngewhun hangta ym ban kwah rhah namar ba ka jingim ka jong u briew kam shong satia ha ka jingdap kyrhai kiei kiei. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba ngan leh kmen ha kane ka jingim bad ban sngewhun ha ki jingpyndap ki jong Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (24th March 2021) Topic (22nd -28th March 2021) – “Ka jingkwah rhah” (Greed). “To phin mut brai ia kita kiei kiei ruh kiba ha neng, ym ia kita kiei kiei ruh kiba ha ka khyndew.” (Kolossai 3:2) ************************************** U  Herbert Vander Lugt uba dei u Pastor bad u nongthoh, u la iathuh ha kawei na ki jingiathuhkhana ki jong u shaphang uwei u briew u ba sah tang bad ka kmie-nah (kaba shipara bad ka kmie ka jong u) kane ka kmie-nah ka don ki jaka bad ki pisa kiba ka la pynlang, bad ki ia shong hi tang ar ngut ma ka bad une u khunruit jong ka, une u khunruit jong ka namarba um lah ban ap ia ka ba kan iap hi da ka jingiap kaba long natural, bad namarba u la kwah noh ia kata ka spah ka jong ka, u la pyniap ia ka da kaba u ai tam ia ki dawai (overdose) nalor kaba ka dei ban dih, bad haba ki la iit bniah ki lap ba ka dei ka jingpyniap ka jong une u khunruit iala ka kmienah, bad ka jingim ka jong u ka kut ha ka along. Ha ka kitab 1 Ki Syiem 21, ngi pule shaphang U Syiem Ahab, uba kwah ia ka brisoh ka jong U Naboth bad U Ahab namar ka jingkwah palat ka jong u ia kata ka brisoh kat haduh ba u la shah ia ka lok jong u ba kan pyniap ia U Naboth. U Blei U la sngewsih ia ka jingleh ka jong U Ahab bad U la phah ia U Elijah ban kren pyrshah ia kaei kaba U Ahab u laleh. U Elijah u la ong ia U Ahab (1 Ki Syiem 21:19 ) “Kumne ong U Trai, ha ka jaka ha kaba ki ksew ki la jliah ia ka snam U Naboth ki ksew kin jliah ia ka snam jong me, ka jong me hi kein” ong shuh shuh U Elijah ia kaei kaba U Blei Un leh ia ka iing U Ahab, (1 Ki Syiem 21: 21) “bad ngan sar noh ia me baroh phar, bad ngan pynduh noh khoit na U Ahab ia u khun shynrang baroh, ia uta uba la set hapoh bad ia uta uba laitluid ha Israel.” Bad kane ka jingiathuhlypa ka jong U Elijah ia kaei kaba U Blei Un sa leh ia ka iing ka jong U Ahab ka la jia hadien 3 snem (2 Ki Syiem 9: 4-10:11). Kane ka jingjia kaba la wan hap ha U Ahab bad ha ka iing ka sem ka jong u ka dei ban long kum ka jingmaham ia ngi ban sheptieng bad ban kiar na ka pop jong ka jingkwah rhah, bad kumba ong U Paul ha ka shithi sha ki Kolossai (Kolossai 3:5), ba ngi dei ban pyniaptroin ia ka jingkwah lalot namar ba ka dei ka jingmane bleithaw. U Paul u pyniasyriem ia ka jingkwah lalot ne ka jingkwah rhah kum kaba mane bleithaw, bad u ong ba ngi dei ban pyniaptroin ia ka. U Paul ha kane kajuh ka shithi u iathuh ruh ba ngi lah ban lait na kata ka pop jong ka jingkwah rhah bad u ong, (Kolossai 3:2) “To phin mut brai ia kita kiei kiei ruh kiba ha neng, ym ia kita kiei kiei ruh kiba ha ka khyndew.” Lada ngi pyrkhat tang ia kiei kiei kiba iadei bad kaba kynja mynsiem dei hangta ba ngi lah ban jop ia ki jingpynshoi jong ka jingkwah rhah. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba nga lah ban iai pynleit jingmut ha kiei kiei kiba kynja mynsiem ba nga lah ban jop ia ki jingpynshoi jong ka jingkwah rhah ha ka jingim ka jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (23rd March 2021) Topic (22nd -28th March 2021) – “Ka jingkwah rhah” (Greed). “Lah ka shikham da kaba suk, ban ia ka arkham da ka jingshitom bad kaba beh ia ka lyer” (Ekklesiastes 4:6) ************************************** Ha ka jingiathuhkhana lyngkot ha ki por kiba kham mynshwa ha ka jingiathuhkhana kaba la ai kyrteng, “The Boy and the Filberts (Nuts),” la iathuh shaphang u khynnah uba la shim ia kita ki soh kiba kum ki soh-ot (nuts) kiba la thep ha u kynja klong bad uta u khynnah namar ba u kwah ban shim shibun u la kham shibun ia kita ki nuts bad haba u mut ban sei ia ka kti um lah shuh ban sei bad ban pyllait ia kita ki nuts kiba u la bat ruh u sngewbynnud kumta u bat beit ia ki, bad haba um lah shuh ban sei ia ka kti u la sdang ban iam, bad haba ki briew ki iohi ia u ba u iam ki la ong ia u ba un pyllait noh khyndiat na kita kiba u bat khnang ba un sa lah ban sei ia ka kti. Ka jingkwah rhah ka lah ban pynlong ia ngi kum une u khynnah ban sahkut ha ki jingeh. U Ekklesiastes u ai ha ngi ia ka jinghikai ha kaba iadei bad ka jingkwah rhah, ha kaba ha kane ka lynnong kaba 4 u ianujor ia u briew uba jaituh bad u briew uba kwah rhah bad u ong, (Ekklesiastes 4:5-6) “Uba bieit u shu thain kti, te u bam ia la ka jong ka doh. Lah ka shikham da kaba suk, ban ia ka arkham da ka jingshitom bad kaba beh ia ka lyer.” Ka jingmut ka jong U Ekklesiastes nangne ka long ba ngi dei ban hun ha kaei kaba ngi don bad dei haba ngi don ka jingsngewhun ha kaba ngi don ne iohpdiang dei hangta ruh ba ngi suk. Namarba kata kaba khyndiat kaba ngi don ka iaisah bad ngi hynrei haba ngi shu kwah rhah wat ia kata ka bym dei ka jong ngi ngin ngat ha ki jingeh kiba khraw. Kumta U Jisu U ong (Markos 8:36), “Naba u briew un myntoi aiu; lada un ioh ia ka pyrthei baroh, bad un duh noh ia la ka mynsiem?” Bad dei haba ngi don ka jingrhah ba ngi duh noh wat ia ka jingsngewsynei ban iarap ne ban lehbha ia ki parabriew. U Rusty Eric uba dei u nongthoh u ong, “As long as greed is stronger than compassion, there will always be suffering” (Katba ka jingkwah rhah ka jur ban ia ka jingisynei, kan iai don beit ka jingjynjar). Ka jingkhot ia ngi ka long ba ngin ialeh ban teh lakam ia ka jingkwah rhah da kaba ngin don ka jingsngewsynei bad lehisnei ia ki briew kiba donkam ia ka jingiarap ka jong ngi. Jingduwai: - “Ah U Blei, nga ainguh ia Me namar ki jingpyndap ki jong Me ha ki jingdonkam jong nga baroh, iarap ia nga ba ngan sngewhun ha kata kaba Me Me ai, iarap ruh ba ngan iai pynpaw ia kata ka jingsngewnguh ka jong nga ia Me da kaba nga leh isynei lem ia ki briew kiba donkam kiba don sawdong jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (22nd March 2021) Topic (22nd -28th March 2021) – “Ka jingkwah rhah” (Greed). “Men ym ikwah” (Eksodos 20:17) ************************************** Ka phang ia kaba ngin iapeit ha kane ka taiew (22nd -28th March 2021) ka long shaphang, “Ka jingkwah rhah” (Greed). Kane ka phang kan iarap ia ngi ba ngin sngewthuh ia ka jingdonkam ban sngewhun ha kaei kaei kaba U Blei U la ai ha ngi ym ban kwah rhah ia kaei kaei ka bym dei ka jong ngi, ne kaba U Blei U khlem ai ha ngi. Teng teng nga pyrkhat balei ba U Blei Um pynkylla ia kine ki shiphew hukum bad ban buh noh ia kane ka hukum kaba 10 kum ka hukum kaba nyngkong? Namar haba ngi peit ia ka pop kaba nyngkong eh kaba Ka Im bad U Adam ki la leh ka mih na ka jingikwah. Ka Im ka kwah ym dei ban bam ia uta u soh, hynrei ka jingkwah jong ka ka long ban ioh ia ka jingtip ba kan long kum U Blei (Jenesis 3:5), bad kadei kata ka jingikwah ban long kum U Blei kaba pynlong ia ka ba kan bam ia u soh ia uba U Blei U la adong ia ki ba kim dei ban bam. Bad kata ka jingkwah jong ka Im ka la pynlong ia ka ban pynkhein ia ka hukum kaba nyngkong bad kaba shiphew na ki shiphew hukum kiba U Blei U la ai hadien ha U Moses. Dei haba ngim don ka jingikwah ba ngi lah ban iada ialade na kaba ryngkang ia kiwei pat ki hukum kiba U Blei U la ai lyngba U Moses, kum kaba tuh, kaba shukor, kaba pyniap bad kiwei kiwei. Bunsien namar ka jingkwah rhah ka jong ngi ba ngim dap ia kaba ngi ioh nalor ba ngi la trei baroh 6 sngi ha ka taiew ngi kwah ruh ban trei sa ha ka sngi U Trai namar ba ngi kwah rhah, teng teng ngi pyndonkam bakla wat ia ka kyrteng U Blei tang ban ioh ia kaba ngi kwah, teng teng ngi pynlong blei noh ia ka spah namar ka jingkwah rhah ka jong ngi. Ka jingkhot ka jong U Blei ia ngi ka long ba ngim dei ban ikwah, teng teng ngi sngew, Oh! Ba ka dei ka hukum kaba 10 na kita ki 10 hukum da pynkhein ruh kam lei lei namar ngi la leh ia ki 9 tylli, hynrei kynmaw ba kane ka long ka tynrai ba ngi dei ban leh namar dei na ka jingikwah lalot ka jong ngi ba ngi pynkhein ia kiwei pat ki hukum kiba U Blei U la ai. Jingduwai: - “Ah U Blei, ai hapoh jong nga ia ka mynsiem ba nga lah ban sngewhun ha kiei kiei kiba Me Me ai ha nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (21st March 2021) Topic (15th – 21st March 2021) – “Ka jingduk ne ka jinglong duk” (Poverty). “Hynrei tang ba ngin kynmaw ia kiba duk; ia kata kajuh hi nga ruh nga la sngew shitrhem ban leh.” (Galatia 2:10) ************************************* U Jakob u para jong U Jisu Khrist u la don lang bad U Petros bad U Ioannis ha ka jingiakynduh ia U Barnabas, U Titos bad U Paul ha Jerusalem ha kaba iadei bad ka jingialap ia ka Gospel (Galatia 2:1-10). Une u juh U Jakob udei ruh uba thoh ia ka shithi ka jong U Jakob, ia kaba la tip da kiba bun ia kane ka shithi kum ka shithi kaba kren ia ka jingeh jong ki briew kiba duk bad kaba khot ia ka Balang ban iarap ia ki briew kiba kum kine (Jakob 1:27; 2:1-7; 2:14-17; 5:1-6), kumta kam long kaba sngewphylla ba kane ka phang shaphang kaba kynmaw ia kiba duk ka mih hadien ba U Jakob u leit ban iakynduh ia U Paul ha Jerusalem. Ha kane ka bynta na ka Ktien ka jong U Blei U Paul u pynkut ia kane ka jingiathuh ka jong u ha kaba iadei bad ka jingleit kiew ka jong u sha Jerusalem ban iakynduh bad ki Apostol, u thoh ba dei hadien ka jingiakynduh bad ki ba u sngewthuh ba udei ban kynmaw ia kiba duk bad u pynpaw ruh ia ka jingshitrhem ba udei ban leh kumta (Galatia 2:10). U Paul haba u kren ia kiba duk hangne, u thew ia kito kiba duk kiba don ha Judia ha ka spah snem kaba nyngkong kiba mad ia ka jingduk namar ka khlam, namar ki thma bad kiwei kiwei ki jingjia kiba pynlong ia ki ban kylla duk, bad U Paul u ioh ia ka jingshitrhem ban iarap ia ki briew kiba duk dei hadien ba u la iakynduh ia kine ki Apostol kumba u la iathuh ha kane ka shithi (Galatia 2:10). Ym dei ba U Paul um don ka mynsiem ban iarap ia kiba duk hashwa jong kata ka jingiakynduh bad ki Apostol, hynrei ngi iohi haba ngi pule ia Ka Ktien ka jong U Blei ba U Paul u ju iaroh ia ki Jentil Khristan kiba kloi ban iarap ia ki briew kiba duk (1 Korinth 16:1-4). Baroh kiba ngeit ha U Jisu Khrist ki don ka kamram ban iarap lem ia ki briew kiba donkam kiba don sawdong jong ki, to ngin pynlong ia ki balang ki jong ngi kiba nyngkong eh ha ka ban ai ka kti jong ka jingiarap na ka bynta ki briew kiba duk kiba kyrduh. U Martin Luther u ong, “After the preaching of the gospel, the office and charge of a true and faithful pastor is to be mindful of the poor.” (Hadien ka jingialap ia ka gospel, ka office bad ka kamram jong u pastor uba iaineh ka long ba u dei ban pyrkhat ia ki briew kiba duk). Ka dei ka kamram jong ngi kum ki nongialam balang ba ngin ialam lang ruh ia kiwei ha kaba leh isnei na ka bynta kiwei kiba don ha ka jingduk jingkyrduh jong ka jingim. Jingduwai: - “Ah U Blei, ai hapoh jong nga ia ka mynsiem ka jong Me ba nga lah ban iohi ia ki briew bad ia ki jingdonkam jong ki kumba ki long bad ba nga lah ban kner ia ka kti jong ka jingiarap na ka bynta jong ki.” - Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (20th March 2021) Topic (15th – 21st March 2021) – “Ka jingduk ne ka jinglong duk” (Poverty). “Wat leh ka bym hok ha ka jingbishar: wat shah shiliang ia uba duk, lymne burom ia ka khmat uba donbor: hynrei men bishar ia u paramarjan jong me ha ka hok.” (Lebitekos 19:15) ************************************* Ka jinglong nongsumar (stewardship) bad ka ioh ka kot la buh ha Ka Ktien ka jong U Blei ban batai ia ka spah bad ia ka jinglongduk. Ka Bible kam shym hikai ba kaba riewspah ka dei kaba pop bad kaba duk ka dei kaba pynpaw ia ka jinglong hok, hynrei ka ong ba ka jingieit sbai kata ka dei ka tynrai jong baroh ki jingsniew (1 Timothy 6:10). U briew u lah ban don shibun ka spah ha kajuh ka por u dei ruh u briew uba hok haba um pat buh ia ka jingieit ia ka spah nyngkong ha ka jingim ka jong u, kumba long U Abraham, ong ka Bible ba u don shibun ka spah (Jenesis 13: 2), bad ngi shah hikai na U Abraham kumno ban im da ka jingngeit (Hebru 11:8-9). Ka long kumjuh ia ki briew kiba duk ki lah ban long ruh ki nongpop kiba khraw, kum U Judas u ba long u synran u jong U Jisu, um dei u briew uba riewspah hynrei Ka Ktien ka jong U Blei ka ong ba u long u briew uba ieit ia ka spah bad u la pynpaw ia kata ha ki ar tylli ki jingjia (Mathaios 26.14-16 & Ioannis 12:1-8). Ngi im ha ka pyrthei kaba don ka jingiapher kaba khraw hapdeng uba riewspah bad uba duk, hynrei Ka Ktien ka jong U Blei ka hikai ia ngi ba U Blei U don ka jingsngewkhia na ka bynta ki briew kiba duk, bad ka jingiarap ka jong ngi na ka bynta ki briew kiba duk dei ban thew na ka daw kaba pynlong ia ki kiba duk. Don ki briew kiba mad ia ka jingduk namar ki jingjia kiba ki ki iashem ha ka jingim bad kam dei ka jingleh ka jong ki, ka balang ka dei ban peit ia kiba kum kita, kumba thoh U Jakob ha ka shithi ka jong u haba u kren shaphang ka jingduk u ong ruh ba ka kamram ka jong ka Balang ka long ban leit jngoh ia ki khunswet, ki riewkynthei (Jakob 1:27), namar kine ki kylla duk ymdei ka jingleh jong ki, ki kylla duk lehse ba u kpa ka iing u khlad noh. Kawei pat ka daw ba ki briew ki kylla duk ka long namar ka jingban bein ka jong ki briew kiba sniew, kum ia kita ruh ka dei ka kamram jong ngi ban kren ban pynsngew wat sha ki bor synshar ban wanrah ia ka jingbishar hok ia kiba duk bad kane ka long katkum Ka Ktien ka jong U Blei (Lebitekos 19:15) “Wat leh ka bym hok ha ka jingbishar: wat shah shiliang ia uba duk, lymne burom ia ka khmat uba donbor: hynrei men bishar ia u paramarjan jong me ha ka hok.” Kiwei pat ki kylla duk namar ka jingjaituh jong ki bad kim treh ban trei shitom, hooid kane kam long naka bynta baroh, hynrei don kiba long kumta, bad U Paul u ong (2 Thessaloni 3:10) “Lada uno uno ruh um mon ban trei, te wat ai ba un bam ruh.” Kumta ka long kaba donkam ia ngi kum kiba ngeit ban iarap khamtam ia kito kiba ngi tip bad sngewthuh shai ia ki daw kiba pynlong ia ki ban iashem ban iakynduh ia ka jingduk bad ka jingkyrduh ha ka jingim. Jingduwai: - “Ah U Blei, ai hapoh jong ngi ba ngi lah ban iohi ia ki briew kiba don sawdong jong ngi kiba shitom, kiba duk, kiba kyrduh, bad iarap ia ngi ba ngin ioh ia ka mynsiem jong ka jingsngewlem na ka bynta jong ki.” - Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (19th March 2021) Topic (15th – 21st March 2021) – “Ka jingduk ne ka jinglong duk” (Poverty). “Te baroh kiba la ngeit ki la long hajuh, bad ia kiei kiei baroh ki la ialeh lang, bad ki la iadie noh ia la ki bri, ia la ki iing, bad ia la ki mar bad ki la iasam ia ki ha baroh, kat ha kiba donkam.” (Ki Kam 2:44-45) ************************************* U Tertullian uba long u Nongialam Balang (Church leader) jong ka spah snem kaba 2, haba u peit ia ka jinglong jong kiba ngeit ha ka spah snem kaba nyngkong, u la ong, “The unbelievers would say, after observing the lives of Christians, ‘See how they love each other.’" (Ki bymngeit kin ong, haba ki la peit ia ka jingim jong ki Khristan, ‘Peit haduh katno ki ia ieit iwei ia iwei pat’). Haba ngi pule ia Ka Kitab Ki Kam ki Apostol, ki Khristan jong ka Balang kaba nyngkong ki pynpaw ia ka jingieit ka jong ki ia U Khrist da kaba ki peit, “ba yn ym don uwei ruh u ban kyrduh hapdeng jong ki” (Ki Kam 4:34). Kine kiba ngeit ki sakhi ia U Jisu Khrist ha ka jingim ka jong ki da kaba ki iasam lem ia kaei kaba ki ki don khnang ban nym don uba kyrduh hapdeng jong ki. Ka jingsbun mynsiem ka jong ki bad ka jinglehisynei ka jong ki ia ki briew kiba duk ka pyni ba ki long ki nongbud kiba shisha ki jong U Jisu Khrist Uba Ka Ktien ka jong U Blei ka ong (2 Korinth 8:9) “Ba U long Uba riewspah pynban U la wan long duk n aka bynta jong ngi, ba lyngba ka jingduk ka jong U ngin ioh long kiba riewspah.” Kine kiba ngeit haka Balang kaba nyngkong ki sngewthuh bha ruh ia kaei kaba U Jakob u thoh (Jakob 2:20) “ba ka jingleh ka pynjanai ia kata ka jingngeit.” Don ki Khristan kiba mutdur ba ka jingsakhi ka jong ngi ia U Jisu Khrist ka long tang da kaba ngi kren ia Ka Ktien ka jong U Blei na ki jaka kyntang, hynrei kynmaw ba ka jingsakhi kaba shisha ia U Jisu Khrist ka dei kaba ngi pynpaw ia ka jingieit bad ia ka jingisynei ka jong U Khirst lyngba ka jingiasam lem ka jong ngi ia kiei kiei kiba ngi don na ka bynta ki briew kiba duk bad kiba kyrduh kiba don sawdong jong ngi. Ngi kum ki nongbud ki jong U Jisu Uba la mihpat na ka jingiap, ngi lah ban iarap ia ki briew kiba thngan bad ngi lah ruh ban kner ia la ki kti sha ki briew kiba donkam, phi lah ban kylli ialade, kumno nga lah ban iasam lem? Kumno ngan im kum u sakhi u jong U Jisu Khrist? Kumno nga lah ban pynpaw ia ka jingieit bad ia ka jingisynei ka jong U Khirst sha kiwei pat? Kynmaw ba ka donkam ia ngi ban leh ei ei, namar ba ka kam ka kren khamjam ban ia ka Ktien. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba nga lah ban long u sakhi u jong Me lyngba ki kam ki jong nga kiba nga leh, khamtam da kaba nga iasam lem ia kata kaba nga nga don na ka bynta kiwei pat kiba donkam kiba don sawdong jong nga.” - Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (18th March 2021) Topic (15th – 21st March 2021) – “Ka jingduk ne ka jinglong duk” (Poverty). “Uba hok u pyrkhat ia ka kam jong uba duk.” (Proberb 29:7) ************************************** Ha u snem 1780 U Robert Raikes u don ka jingsngewkhia na ka bynta ki briew kiba duk, na ka bynta ki khynnah kiba don ha London kiba sah sawdong ia ki jaka kiba U Robert Raikes u sah, ki khynnah ki bym ioh ka lad ban pule, kiba wan na ki longiing longsem kiba duk, kiba ha ki sngi pohïa ki ju leit trei bad ha ka sngi U Trai namarba ka dei ka sngi shuti ia ki kumta ki ju pynlutkai ia ka por ha ki kam sniew kiba har rukom. U Robert Raikes u iohi ruh ba ym don mano mano ban leh ei ei na ka bynta ban pynkylla ia ka jingim ka jong kine ki khynnah, kumta u la buh ia ki katto katne ki briew ki ban iarap ia u ban pynlong da ka skul ha ka sngi U Trai, bad ki la pyndonkam ia ka Bible kum ka kot pule, kine ki la hikai ia kine ki khynnah kiba duk ia ka jingstad kaba ki lah ban ioh na Ka Ktien ka jong U Blei. La ong ba hadien katto katne por ba ki plie ia kata ka skul ha ka sngi U Trai kumba 100 ngut ki khynnah ki la wan ban pule ha kata ka skul, kine ki khynnah nalor ba ki ioh ia ki jinghikai na ka Ka Ktien ka jong U Blei, ki ioh ruh ia ki jingbam sngi bad ia ki jinghikai kumno ba kin im ka jingim kaba lehkhuid. Lyngba kine ki skul kiba la tip kum ki “Sunday Schools” la lah shisha ban pynkylla ia kiba bun ki khynnah, kynthei bad shynrang. Ha u snem 1831, kine ki Sunday School tang ha Ri England ki la lah ban kynthup haduh palat ia ka shi million ki khynnah. Kine ki khynnah baroh ki mad ia ka jingkylla ha ka jingim ka jong ki namar ka jingsngewthuh jong uwei u briew ia kane ka jingshisha ba “Uba hok u pyrkhat ia ka kam jong uba duk” (Prob 29:7). Haba ngi Pule ia Ka Ktien ka jong U Blei ngi iohi haduh katno ba U Jisu U sngewkhia na ka bynta ki briew kiba duk, kiba kyrduh, kiba mad ia ki jingeh ha ka jingim namar ka jingduk ka jingkyrduh ka jong ki. Ha ka Gospel ka jong U Mathaios 25, U Jisu U hikai ia kiba ngeit kiba long ki nongbud ki jong U ba ki dei ban long kiba la pynkhreh ia ka jingwan ka jong U da kaba ki leh isnei ia kiba duk, kiba shitom, ban ai bam ia ki bym don jingbam, ban pynkup jain ia kiba lyngkhuid, ban leit jngoh ia kiba shitom (Mathaios 25:35-36). Kumta kum ki nongbud ki jong U Jisu Khrist ka dei ia ngi ruh ba ngin kup ia kane ka jinglong ka jong U Jisu Khrist ban don ia ka mynsiem jong ka jingsngewsynei ia kiwei pat. Jingduwai: - “Ah U Blei, buh hapoh jong nga ia ka mynsiem jong ka jingsngewsynei ba nga lah ban iarap lem ia kito kiba donkam ia ka jingiarap ka jong nga.” - Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (17th March 2021) Topic (15th – 21st March 2021) – “Ka jingduk ne ka jinglong duk” (Poverty). “Naba kita baroh ki la noh na kaba sah tam ia ki hynrei kane na ka jingkyrduh jong ka ka la noh baroh, katba ka don.” (Markos 12:44) ************************************** U Warren Buffett, U Bill Gates bad Ka Melinda Gates ki la pynlong kaei kaei ka ban sah jingkynmaw haba ki pynmih ia ka Giving Pledge ne ka jingkular kaba iadei bad ka jingai, bad ki kular ban ai shiteng na ka pisa kaba ki don. Bad ha U snem 2018, kane ka jingkular ka jong ki ka thew haduh 92 billion dollars. Kane ka jingkular ka jong ki ka pynlong ia U Paul Piff uba dei u Psychologist ban leh ia ka jingiit bniah ha kaba iadei bad ka jingai ka jong ki briew, bad lyngba ka jingiit bniah ka jong u u shem ba kiba duk ki ai haduh 44% tam ia kiwei pat ki briew kiba kham riewspah na kaei kaba ki ki don bad ha ki kyntien ki jong U Paul Piff u ong, “Those who’ve felt their own poverty are often moved to greater generosity.” (Kito kiba la mad ia ka jingduk halade bunsien ki kham kylluid mynsiem ha ka jingaisbun). U Jisu U tip ia kane, kumta haba U leit sha ka temple, U peit ia ki paitbah kiba noh sha ka jingkynshew (Markos 12:41), kiba riewspah kila noh shikatdei hynrei ka riewkynthei kaba duk ka la noh tang ar damli kaba la jan shi pisa (Markos 12:42), U Jisu Um kwah ba ki synran kin ym iohi ia kata, kumta U la khot ia ki synran ba kin peit ia kata bad U la ong ha ki, (Markos 12:43) “Shisha Nga ong ha phi, ba kane ka riewkynthei kaba duk ka la noh kham bun ia kita baroh kiba la noh sha kata ka jingkynshew.” Nga ngeit ba ki synran ha kata ka por ki la iapeit iwei ia iwei bad ki la ia kylli, kumno kane ka lah ban long ba kane ka riewkynthei kaba noh tang ar damli ka la noh kham bun? Kumta U Jisu ban ai ka jingshai ia ki synran U la ong ia ki, (Markos 12:44) “Naba kita baroh ki la noh na kaba sah tam ia ki hynrei kane na ka jingkyrduh jong ka ka la noh baroh, katba ka don.” Ngi ruh ngi lah ban don khyndiat eh, hynrei kaba U Jisu U kwah na ngi ka long ba ngin ai na kata kaba ngi don wat ha ka jinglong duk ka jong ngi namarba U Blei Um peit katno ngi ai hynrei U peit katno ngi pynsah. U George Mueller u ong, "God judges what we give by what we keep." (U Blei U bishar ia ki jingai jong ngi da kaei kaba ngi buh ialade). Jingduwai: - “Ah U Blei, ngam don shibun ban ai sha ka kam ka jong Me, hynrei nga ngeit ba Men pdiang ia ki jingai kiba la noh naduh ka dohnud ka jong nga baroh.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (16th March 2021) Topic (15th – 21st March 2021) – “Ka jingduk ne ka jinglong duk” (Poverty). “Ka jinglong riewblei kaba sngur bad bymtngit hakhmat U Blei bad U Kpa ka long kane kein, ban leit khmih ia ki khunswet bad ia ki riewkynthei ha ka jingshitom jong ki” (Jakob 1:27) ************************************** Ha ka Report jong U Jacob Riis u ai ia ka dur kaba shai bha jong ka jingduk ka jong ki briew ha ka Nongbah New York ha ka spah snem kaba 19, bad haba u la pynmih ia kata ka report ka la pynlyngngoh ia kiba bun ban iohi ia ka jingduk ki briew ha ka Nongbah New York. Ha ka kot, “How the Other Half Lives,” U Jacob Riis u thoh ia ki jingiohi ki jong u ia ka jingduk ka jingkyrduh ka jong ki briew ha kito ki por, bad ha kane ka kot u buh ruh ia ki dur ban pynshisha ia ka jinglong duk ka jong ki briew ha kato ka por. U Jacob Riis u thoh ha kane ka kot ia ka jinglong jong kine ki briew kiba duk kiba kyrduh, ka daw ba u thoh ia kane ka kot bad ia kiwei ruh ki jingthoh ki jong u namarba u kwah ban wanrah ia ka jingkylla ha ka jingim jong kine ki briew. Hadien katto katne por ba U Jacob Riis u la pyllait paitbah ia kane ka kot, u la ioh ia kawei ka card na uwei u briew uba dang shu sdang ban rung sha ka kam sain hima (Politics) bad ha ita i card la thoh kumne, “I have read your book, and I have come to help. Theodore Roosevelt.”  (Nga la pule ia ka kot jong phi, bad nga la wan ban iarap. Na U Theodore Roosevelt), bad une u politician u long ruh hadien u President jong ka Ri America. Bad ha ka por jong u kum u president u pyrshang ban leh ei ei na ka bynta ki briew kiba duk ha kato ka por, bad u pyrshang ban wanrah ia ka jingkylla. U Jacob Riis um shim poi pyrkhat ba kata ka jingpyrshang ka jong u lyngba kita ki jingthoh ki jong u un iohi ia ka jingiarap ba kan wan, hynrei kata ka jingpyrshang ka jong u ka la long kaba seisoh. Ka long ka jingkhot ia ngi ruh ba ngin leh ei ei na ka bynta ki briew kiba duk kiba jynjar kiba don sawdong jong ngi, bad da ka jingngeit ha U Blei Uba ngi shakri, ngi ngeit ba Un plie ia ki lad ki lynti ban lah ban iarap lem ia ki briew kiba donkam ia ka jingiarap. Ka jingkhot ia ngi ruh ka long ba ngim dei ban sngapjar na ka bynta jong ki . U Jakob u pynkynmaw ha ngi ba ka jinglong riewblei kaba shisha kam dei tang kato kaba ngi shu shakri ia U Blei ha ki jaka mane Blei, hynrei kaba leit ban khmih ia ki khunswet bad ki riewkynthei ha ka por ka jingshitom ka jong ki bad ban leh ei ei na ka bynta jong ki (Jakob 1:27). Jingduwai: - “Ah U Blei, hapdeng ka jingsngewkutlad ka jong ngi ban ai ka jingiarap ia ki briew kiba duk kiba kyrduh iarap ia ngi ba ngi lah ban shaniah tang ha Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (15th March 2021) Topic (15th - 21st March 2021) – “Ka jingduk ne ka jinglong duk” (Poverty). “Shisha nga ong ha phi, Ha kaba phi la leh ia ka ha uwei uba rit tam na kine ki para jong Nga, phi la leh kein ha Nga.” (Mathaios 25:40) ************************************** Ka phang ia kaba ngin iapeit ha kane ka taiew (15th – 21st March 2021) ka long shaphang, “Ka jingduk ne ka jinglong duk” (Poverty). Kane ka phang kan iarap ia ngi ba ngin sngewthuh ia ka kamram ka jong ngi ha kaba iadei bad ka kam ka jong U Blei, watla ngi long kiba duk hynrei ngi dei ban ai sha ka kam ka jong U Blei. Kane ka phang kan iarap ruh ia ngi ba ngin iohi lem ia ki briew kiba duk kiba kyrduh kiba don sawdong jong ngi bad ban iarap lem ia ki. Ha u bnai Lber 2015 ka Time Magazine ka pynmih ia kawei ka jingthoh (article) kaba ki ai kyrteng, “How to End Poverty.” Bad hapoh kita ki jingthoh ki don ruh ki dur jong ki khynnah kiba thiah ha ki jaka iaid kjat ha ki surok jong ki nongbah, bad ki dur jong ki briew kiba dang wad jingbam na ki jaka bretniut, bad katkum kane ka article ki ong ba don haduh palat 20,000 ngut ki briew kiba iap man ka sngi namar ka jingbymdon ka jingbam ban bam, bad ki thoh ruh ba don kumba 1.1. billion ki briew ha ka pyrthei kiba don hapdeng ka jingduk bad jingkyrduh. Haba nga pule ia kane ka jingthoh ka pynlong ia nga ban phai sha ka Gospel u Mathaios 25, kaba nga mutdur ia U Jisu ba Un ong, ‘ba kita kiba da ki billion kiba don ha ka jingduk jingkyrduh kiba ngim tip ia ka kyrteng ka jong ki ki ieng na ka bynta jong Nga,’ U Jisu U ong (Mathaios 25:40) “Shisha nga ong ha phi, Ha kaba phi la leh ia ka ha uwei uba rit tam na kine ki para jong nga, phi la leh kein ha nga.” U Jisu U lah ban wan ha nga bad ha phi ha ka dur jong kine ki billion ki briew kiba duk kiba kyrduh, hato kam dei ia ngi ban iarap ne leh ei ei na ka bynta jong ki? Ngam ong eh tang ban iarap pisa ne jingbam ia ki, hynrei ban iarap ban kren na ka bynta jong ki, ban long u tyndong na ka bynta jong ki. Ka jingkylli kaba nga ju buh ialade kum u pastor, ‘hato ka kamram ka jong nga ka dei tang ban sam ia Ka Ktien U Blei na ka pulpit? Haba kiba bun ki dei ki briew kiba donkam ia ka jingiarap jong ngi, ba ngin leh ei ei ba ngin ieng na ka bynta jong ki.’ Ha kane ka juh ka article, la thoh ruh ba ki daw ki long kiba bun na ka bynta ka jingduk ka jong ki briew, ka lah ban long ba ki kylla duk namar ka jingnion beiñ jongno re jongno, kam dei mo ka kamram jong ngi ka Balang ban kren ia ka jingshisha ba ma ki kin lait na kane ka jingshahteh shahkhum. Ban leh ei ei ia kiba duk kiba kyrduh kam dei kaba ngi lah ban jied ka dei ka jingangnud ka jong U Trai jong ngi U Jisu Khrist, namar lada ngi lah ban leh ei ei na ka bynta jong ki ngi leh ia U Jisu kein.   Jingduwai: - “Ah U Blei, pynpeit ia ki khmat ki jong nga ba ngan iohi ia ki briew kiba donkam iaka jingiarap ka jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (14th March 2021) Topic (8th – 14th March 2021) – “Ka jinglong hok/ ka jinglong ba lah ban shaniah” (Integrity) “Jar uba ju tuh, to wat tuh shuh, hynrei to un da trei shitom, da kaba trei da la ki kti ia kata kaba bha, ba un ioh ei ei ban ia ai ha uta uba kyrduh” (Ephesos 4:28) ************************************** Kum kiba la ioh mad ia ka jingpynksan da ka hok ka jong U Jisu Khrist lyngba ka jingngeit ka jong ngi, la phah ia ngi ban leh ia ki kam kiba bha bad ban im na ka bynta ka burom ka jong U Blei (Ephesos 2:8-10), U Paul ban bteng shuh shuh ia ka jingbatai ka jong u ia kiba ngeit ha Ephesos shaphang ka jingim kaba pyndonburom ia U Blei u ong (Ephesos 4:28) ba ka jingtrei hok, ka jingsbun ban iarap ia kiba kyrduh bad ka bym shim ia ka jong kiwei kata ka dei ka jingim kaba pyndonburom ia U Blei. U Apostol Paul u kyntu ia ki parabangeit ha Ephesos bad u ong, ba kiba ju tuh kim dei ban tuh shuh (Eph 4:28) kaba mut ba ki don kiba ngeit ha ka Balang ha Ephesos kiba ju mlien ia ka kam ban tuh. Ki nongthoh commentary ki ong ba U Paul u kren ia ki nongtrei kiba bylla sngi (day laborers) ha kato ka por, ki dei ki nongtrei kiba la pyntbit ha ki kam jong ki (skilled laborers) kiba trei hapoh ka Hima Rom, namar ba ka kam jong ki kam da la long kaba tikna bad ka long katkum ki por (Seasonal) kumta kito ki nongtrei ban pyndap ia ki jingdonkam ki jong ki kiba manla ka sngi, ki im ka jingim ban shah pynshoi ban tuh, kumta ka long kaba donkam ia U Paul ban pynkynmaw ia kiba ngeit ha Ephesos ba ki dei ban trei da ka hok ym da kaba tuh, namarba U Blei U ieit bad U burom ia kiba im da kaba trei shitom, kumba U la buh ia U Adam ha ka kper Eden ban trei (Jenesis 2:15) bad U isih ia kiba im da ka jingtuh ba U hukum ba kim dei ban tuh (Eksodos 20:15), bad U Blei Um sngewbha ba ki briew kin shah shitom kum ki nongtuh (1 Petros 4:15). Hooid, ym don na ngi lehse ki ban tuh ia ka pisa ne ia ki tiar jong kiwei ha ki por kiba la leit, hynrei ki don shibun ki jingtuh kiba ki briew ki tuh kiba kim sngewthuh ba ki tuh, kum kaba tuh ia ka por, kiba trei ia ki kam la jong ki tarajur jong ki ki noh shilliang (Lebitekos 19:36), kaba tuh ia ka burom kaba kiwei kidei ban ioh ngi shim ia ka burom sha lade, ne ngi tuh ia ka burom kaba ngi dei ban ai sha U Blei (Isaiah 48:11), bad ia kine ki jinglong la khang pyrshah ha Ka Ktien ka jogn U Blei. U Paul u khlem pynkut tang hangta, ban ong uta uba tuh un nym tuh shuh, hynrei kaba donkam ha ka jingim ka jong ngi ki khristan hi ka long ban treihok ha kano kano ka kam kaba ngi trei, ba ngin don ia ka integrity ha ka kam kaba ngi trei bad kata kaba ngi ngi trei hok kam dei eh tang ka jingmyntoi ia ngi hi hynrei haba ngi treihok ia ki kam ki jong ngi ngin ioh ban kyrshan lem ia ki briew kiba kyrduh (Ephesos 4:28). Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba nga lah ban trei hok ha ki kam ki jong nga ba ngan ai ka burom sha Me bad ba ngan kloi ruh ban iarap ia kiba kyrduh.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (11th March 2021) Topic (8th – 14th March 2021) – “Ka jinglong hok/ ka jinglong ba lah ban shaniah” (Integrity) “Hynrei nga te, ngan iaid ha la ka jingshisha: to pynim ia nga, bad to isynei ia nga.” (Salm 26:11) ************************************** Ha kawei na ka liang jong ka visiting card jong U Harry Elder ka don ka dur kaba phuh samrkhie ka jong u bad ha kawei pat ka liang u thoh ia ka motto ka jong u kaba ong, “Integrity can be communicated.” (Ia ka jinglong hok lah ban pyni ia ka). Kumba 50 snem ei ei U Harry Elder u trei kum u nongkren (Narrator) bad u actor ha ki program ha ki Radio bad Television. Bad kawei na ki program kiba pawnam bha kiba pynmih ha Radio ka dei kaba la ai kyrteng “Unshackled,” ka dei ka program kaba ki leh ha Chicago, ka program kaba ki shna halor ka jingkylla ka jong ki briew sha ka jingngeit kaba ha U Jisu Khrist (Conversion to Christ). Bad la ong ba ki program kiba U Harry u leh la ki long kiba u kren (narrate) ia kino kino ki program kiba iadei bad ka jingtrei Mission jong ki Balang ne ki program kiba u leh ban ai ki kynja advertisement na ka bynta ki bank, ka jinglong hok bad ka jinglong ba shisha ka jong u ka paw. Kam don kano kano ka jingiatyngkhuh ha ka iaid ka ieng bad ka kren ka khana ka jong u, kumba u kren kumta u im ruh. Hadien ba U Harry u la iap, kawei na ki kotkhubor ha kawei na ki sla ha kata ka kotkhubor ki la ai ia ki jingthoh ba kyrpang shaphang U Harry kum ka jingburom ia ka jingshakri ka jong u bad ki la ai kyrteng ia kata ka jingthoh, “A voice of integrity is silenced, but its messages will live on.” (Ka sur kaba ju kren ia ka jingshisha ka la sngap jar, hynrei ki khubor jong ka kin iai sawa). Ki briew kum ki jong U Harry ki pynkynmaw ha ngi ia kaei kaba U Dabid u thoh ha ka jingrwai Salm 26, kane ka Salm ka sdang bad ka kut da ki jingthoh shaphang ka Integrity ne ka jinglong hok. Ha ka dkhot kaba 1 (Salm 26:1), ka sdang da kaba thoh, “nga la iaid ha la ka jingshisha” bad ha ka dkhot kaba 11, (Salm 26:11) ka thoh pat, “ngan iaid ha la ka jingshisha” bad hapdeng jong kine ki kyntien U Dabid u thoh ha ka dkhot kaba 2, (Salm 26:2) “To khmih thuh ia nga, Ah Trai, bad to tynjuh ia nga.” Ka jingmut ka jong U Dabid nangne ka long, Uba lah ban bishar ia u hapdeng ka jingiaid ka jong u ha ka jingshisha bad ka jingkut jingmut jong u ban nang iaid ha ka jingshisha dei tang U Blei, bad ha kane ka Salm U Dabid u iathuh ruh ia ka jingthmu ka jong u ban im ka jingim kaba shisha, ka daw ka long ba un ioh pynpaw bad iathuh sha kiwei ia ki kam phylla ki jong U Blei. Kynmaw ba ia ka jinglong hok bad ia ka jinglong kaba lah ban shaniah (Integrity) lah ban pyni ne pynpaw ia ka, da kaba ngi im ka jingim kaba beit bad U Blei. Jingduwai: - “Ah U Blei, ai bor ia nga ba nga lah ban iaid ha ka jingshisha ha ki por bad ki khyllipmat baroh, namar kata kan long ka jingphla bad ka jingiathuh ka jong nga sha kiwei pat ia ki kam kiba phylla ki jong Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (12th March 2021) Topic (8th – 14th March 2021) – “Ka jinglong hok/ ka jinglong ba lah ban shaniah” (Integrity) “U Hananiah …… u long u briew uba iaineh, bad uba kham sheptieng ia U Blei ban ia kiba bun.” (Nehemiah 7:2) ************************************** Haba nga pule ia ki khubor bapher bapher, nga iohi ia ki media ba ki thoh bad iathuh ia ki nongsynshar ba ki long kiba bamsap, ki thoh shaphang kita ki lyngdoh niam (priest) ba ki leh khlem akor (abuse) ia ki khynnah. Ka wan ka jingkylli ha nga, hato ngi dang lah ban shem ia ki briew kiba don ia ka jinglong ba lah ban shaniah (integrity)? Uba kumno u briew ne ka briew kiba don ia ka jinglong kaba lah ban shaniah? Kumno ngin ithuh ia kiba kum kita? Ha Ka Kitab U Nehemiah, U Nehemiah u shem ia u briew ha uba u lah ban shaniah ban leh ia kiei kiei, U Nehemiah u la peit ia U Hananiah ha ka por ba u long u nongsynshar (commander) uba peit ia kata iingsynshar, U Nehemiah u iohi ba U Hananiah u don ia ka jinglong mynsiem, u im ka jingim kaba kham sheptieng ia U Blei ban ia kiba bun ki briew (Nehemiah 7:2), U Hananiah u don ka jinglong kaba bha bad kaba kloi ban shakri ia U Blei. Ha kiwei ki kyntien, ha kaei kaei kaba u leh man ka sngi u burom ia U Blei kumba u burom ia U Syiem, U Hananiah u pdiang ba u long uba rit bad ba U Blei U long Uba khraw bad kaei kaei kaba u leh ka dei ban pyndonburom ia U Blei, bad ha nga hi kata ka dei ka jingim kaba don ia ka integrity ne ka jingim kaba don ia ka jinglong hok. U Jisu U la long ka rukom ia ngi ha ka jinglong hok bad ha ka jingim kaba lah ban shaniah, ka jingim ka jong U ka iadei bad ki kyntien kiba U kren, bad dei kata ba ki briew ki ia bud ia U, U pher na kiwei pat ki riewniam jong kato ka por, U Jisu U long U juh ha kaba rieh bad ha kaba paw. Ka Integrity ha U Jisu ka long ba Un pynpaw ia ka jinglong ka jong U Blei ha ka jingim ka jong U. U Jisu U kwah na ngi ruh ba ngin long ki briew kiba don ia ka integrity, kumta ngi donkam ban kylli hato kita ki jinglong ba shapoh jong ngi, kum ka jingiaishah, ka bor halor lade, ka jingbha ka paw ne em shabar lyngba ki jingleh bad lyngba ki ktien kiba ngi ngi kren? Jingduwai: - “Ah U Blei, ai ha nga ia ka mynsiem bad ia ka jingmut jingpyrkhat kaba kum ka jong Me, ba nga lah ban iaid borabor ha ka lynti ka ban pynsngewbha ia Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (11th March 2021) Topic (8th – 14th March 2021) – “Ka jinglong hok/ ka jinglong ba lah ban shaniah” (Integrity) “U Trai U iit ia ki dohnud baroh, bad U sngewthuh ia ki jingpyrkhat baroh jong ki jingmut” (1 Khronikl 28:9) ************************************** Katkum ki jingshem jong kita ki riewshemphang kiba peit ia kita ki tiar kiba thew ia ki kyntien ki jong ki briew la ki long kiba shisha ne kiba shukor (Lie detection expert) ki ong, “Our natural tendency is to trust people.” (Ka jinglong tynrai jong ngi ka long ban shaniah ia ki briew). Hynrei ym baroh ki long ki briew kiba ngi lah ban shaniah ha ki por baroh, bunsien ki briew ki buhrieh ia ka jinglong ba shisha jong ki ha kaei kaei kaba ki pynpaw shabar. Haba ngi pule shaphang U Joshua ngi iohi ba U Joshua u kwah ban tip la u lah ne em ban shaniah ia ki nong Gibeon, haba U Blei U la ong ia U Joshua ba u dei ban pynduh noh ia baroh kiba shong ha kata ka ri (Joshua 9:24), ki nong Gibeon tang ba kin ioh ia ka jingshaniah na U Joshua ki la leh mynleh ialade kum kiba wan na ka ri kaba jngai, ki la phong da ki jain kiba jot bad ki juti kiba la rim, ki la ong ia U Joshua (Joshua 9:13) “Ki jain jong ngi ruh bad ki juti jong ngi ki la man rim namar ba jngai eh ka lynti.” Ong ka ktien ka jong U Blei (Joshua 9:7) ba ki khun Israel ki la artatien ia ki, hynrei wat haba ki la artatien ia ki nong Gibeon tangba ki khlem kylli ia kata na ka shyntur ka jong U Blei ong ka kitab U Joshua (Joshua 9:14), bad U Joshua u khlem da pyrkhat bha u la shu shaniah ia ki nong Gibeon da kaba u peit na kita ki jingleh ki jong ki bad u la iasuk bad ki (Joshua 9: 15). Bun na ngi ruh ngi ialeh ban kylli halade, hato nga lah ban shaniah ia ita ita? Bad bunsien ngi shaniah ia ki briew da kaba ngi bishar bad peit ia kaei kaba ngi iohi ia kaba shabar jong ki, hynrei kaba donkam ia ngi ka long ba ngin iasyllok bad U Blei, ngin pan ia ka jingstad na U ba ngi lah ban tip ia kaei kaba ngi dei ban leh ha ka jingim (Jakob 1:5), ngi donkam ia ka jingstad na U Blei ban tip ban rai iano ba ngi lah ban shaniah ha ka jingim, namarba ngi im ha ka pyrthei kaba ngi shem jingeh iano ba ngin shaniah namar ba kiba bun kim im ka jingim kaba lah ban shaniah, bad bunsien ki buhrieh ia kaei kaei kaba ki long ha kaei kaei kaba ki pynpaw shabar. Jingduwai: - “Ah U Blei, iada ia nga Trai na ki briew kiba buhrieh ia ka jingshisha, bad ai ha nga ia ka jingstad kaba na Me ba nga lah ban bishar ia kiei kiei kiba bha bad kiei kiei kiba sniew.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (10th March 2021) Topic (8th – 14th March 2021) – “Ka jinglong hok/ ka jinglong ba lah ban shaniah” (Integrity) “Phi long ka shithi U Khrist ia kaba la trei minot da ngi, ia kaba la thoh ym da ka sia hynrei da U Mynsiem U Blei Uba im, ym ha ki maw lyngkniap hynrei ha ki doh lyngkniap ka dohnud kein” (2 Korinth 3:3) ************************************** Ka 22 tarik u Naiwieng 1963 ka long ka sngi ha kaba U President J. F. Kennedy u shah siatiap, ha kajuh ka sngi, uwei pat u briew uba khraw u la iap bad uta u dei U Clive Staples Lewis, uba dei u riewstad, u riewpyrkhat, uba hikai ha Oxford University, uba la mad ia ka jingkylla ha ka jingim ka jong u na ka jingim ka bym ngeit blei (Atheism) sha ka jingim kaba tip ia U Blei Uba im, bad udei u nongthoh kot uba khraw uba la thoh bun tylli ki kot bad ia ki kot jong u la pynkylla ruh sha kiba bun ki jait ktien. U la thoh bun ki kot kiba don ha ki bad ka khubor shaphang ka jingngeit Khristan, bad da ki jingthoh ki jong U C.S. Lewis lyngba ki kot ki jong u u la lah ban pynkylla ia kiba bun ki briew ban ngeit ha U Jisu ne U Blei Uba ma u u la ngeit, bad lyngba ki jingthoh jong u u la lah ban pyn kylla kaba-mut wat ia ki briew kiba stad bad kiba shemphang, ia ki nongsynshar (Politicians) bad ia u scientist uba la ioh ruh ia ka Noble Prize uba la kylla bamut haba u pule ia ki jingthoh jong U C.S. Lewis. Kumba long ia ka jingim ka jong U C.S. Lewis U Blei U khot ia u, ba lyngba ki jingthoh ki jong u ki briew kin ioh ban wan sha ka jingngeit kaba ha U Blei Uba im, hynrei ka jingkhot ka jong U Blei ia ngi baroh kiba ngeit ha U ka long ba ka jingim ka jong ngi hi kan long ka jingthoh ne ka shithi kaba kiwei kin ioh ban pule bad haba ki pule ia ka jingim ka jong ngi ki ruh kin ioh ban ngeit ha U Blei Uba ngi ngi ngeit bad shakri, U Apostol Paul u thoh shai bha ha ka shithi ka jong u sha ki nong Korinth (2 Korinth 3:3) u ong, “Phi long ka shithi U Khrist ia kaba la trei minot da ngi, ia kaba la thoh ym da ka sia hynrei da U Mynsiem U Blei Uba im, ym ha ki maw lyngkniap hynrei ha ki doh lyngkniap ka dohnud kein.” Hooid, U Paul um mut ban ong ba ngi ngi long ka kot ba U Blei Un thoh, hynrei ngi ngi long ki jingthoh ne ki shithi kiba im kiba ngin pynpaw ia U Jisu Khrist lyngba ka jingim ka jong ngi kaba lah ban wanrah ia ka jingkylla ha ka jingim ka jong ki briew. Khyndiat eh kiba lah ban long kumba long U C.S. Lewis hynrei ia ngi baroh la khot ba ngin pynpaw ia ka burom ka jong U Blei lyngba ka jingim ka jong ngi. Jingduwai: - “Ah U Blei, Me la khot ia nga ban long u sakhi na ka bynta jong Me hangno hangno haba nga don, iarap ia nga Trai ba nga lah ban im ka jingim ka ban long ka sakhi na ka bynta jong Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (9th March 2021) Topic (8th – 14th March 2021) – “Ka jinglong hok/ ka jinglong ba lah ban shaniah” (Integrity) “Uei un ioh shong sah ha u lum bakyntang jong Me? Uta uba iaid beit, bad uba leh hok, bad uba kren ia kaba shisha ha la ka dohnud” (Salm 15:1-2) ************************************** U David H. Roper uba dei u pastor, u iathuh ba ha ka por kaba u dang leit ontep ia uwei na ki dkhot jong ka balang ha kaba u don u la iohi ia kawei ka jingthoh ha u lum jingtep ha ka jingtep ka jong uwei u briew uba ma u ruh um ithuh udei uei bad ha uta u lum jingtep la thoh, “J. Holgate: An honest Man” (U J. Holgate: U briew uba hok). Ong u pastor David ba um ithuh ia uta u J. Holgate, hynrei lyngba kita ki jingthoh u sngewthuh ba U J. Holgate udei u briew uba hok. U Diogenes uba dei u riewpyrkhat jong ki Greek (Greek philosopher), u la pynlut da ki bun tylli ki snem ha ka jingim ka jong u ban iit ia u briew uba hok, bad ha kaba kut u la pynkut da kaba ong, “An honest man could not be found” (Ia u briew uba hok ym lah ban shem). Ki briew kiba hok la shitom ban shem ha kane ka pyrthei kaba ngi ngi im, ka jinglong hok kam dei kaba ngi lah ban jied hynrei ka dei kaba ngi dei ban don. Ka jinglong hok ka dei ruh ka dak jong u briew ne ka briew kiba im borabor ha ka jingdon ryngkat ka jong U Blei. U Dabid u thoh, (Salm 15: 1-2) “Uei un ioh shong sah ha u lum bakyntang jong Me? Uta uba iaid beit, bad uba leh hok, bad uba kren ia kaba shisha ha la ka dohnud.” Kumta ka long kaba donkam ia nga bad ia ngi ba ngin kylli ialade manla ka khyllipmat jong ka jingim ka jong ngi, hato nga long uba hok bad uba lah ban shaniah ha kiei kiei kiba nga nga leh ha ka jingim? Hato ka don ka jingshisha ha ki ktien kiba nga nga kren? Ne nga pynkyllain wat ia ka jingshisha haba nga kren? Lada ngi shem ba ha ka jingim ka jong ngi kam don ka jingshisha ha kiei kiei kiba ngi leh ha ka jingim ka donkam ia ngi ba ngin phai sha U Blei bad ban pan bor na U Blei ba ngi lah ban im ka jingim kaba hok bad ban don ka dohnud kaba beit. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba ngan long uba hok ha kaei kaei kaba nga nga leh bad ba ka jingshisha kan don ha kiei kiei kiba nga nga kren.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (8th March 2021) Topic (8th – 14th March 2021) – “Ka jinglong hok/ ka jinglong ba lah ban shaniah” (Integrity) “Ka nam kaba bha ka kham dei ban jied ban ia ka spah kaba khraw” (Proberb 22:1) ************************************** Ka phang ia kaba ngin iapeit ha kane ka taiew (8th – 14th March 2021) ka long shaphang, “Ka jinglong hok/ ka jinglong ba lah ban shaniah” (Integrity). Kane ka phang kan iarap ia ngi ba ngin sngewthuh ba ka jinglong hok ka jong ngi ha kiei kiei kiba ngi leh ha ka jingim ka long kaba donkam haduh katta katta, ba ngi dei ban pynpaw ia ka jinglong hok ka jong ngi la hapoh ne habar, bad ngi dei ban sngewthuh ruh ba ha kaba kut hi ka jingimhok ka long kaba donkam ban ia ka spah kaba khraw. U Joe Stowell uba la long u president jong ka Moody Bible Institute, bad mynta u ai ia ka jingshakri kum u president jong ka Cornerstone University kaba don ha Grand Rapids, Michigan, bad u nongthoh kot uba la thoh shibun tylli ki kot, ha ka Our Daily Bread kaba 15 tarik U Nailar 2016 u iathuh ba ha kawei ka sngi katba u dang sah ha kawei ka Hotel ha kawei ka shnong kaba rit, u la iohi ia ka jingbun ki briew kiba leit ban rung sha ka ïngmane ha ka por ba ki leit ontep ia uwei u briew, U Joe Stowell u la pyrkhat ba uta u briew un dei beit u briew uba riewspah ne u briew uba pawnam bha hapoh ka shnong, kumta u la mih ban kylli na kita ki trai shnong hangta bad u la ong , “That’s an amazing turnout for a funeral; it must be for a famous person in town.” (Ka la long shisha kaba phylla ban iohi katne u briew uba wan sha kane ka jingleit on tep; nga tharai un dei u briew uba pawnam bha ha ka shnong), hynrei U Joe Stowell u la kyndit ban iohsngew ia ka jubab na uwei na kita ki briew kiba u la kylli, uba la jubab bad ong, “No” (Em), “He wasn’t rich or famous but he was a good man.” (Um shym la long u briew ba riewspah ne pawnam, hynrei u la long u briew uba bha). Kane ka jingjia ia kaba la iathuh da U Joe Stowell ka pynkynmaw ia nga ia ki kyntien ki jong U Solomon ha ka Kitab ki Proberb 22:1, “Ka nam kaba bha ka kham dei ban jied ban ia ka spah kaba khraw.” Kumta ka long kaba donkam ia ngi ban pyrkhat ba ynda ngi la leit noh na kane ka pyrthei kaei kaba ngi pyni ia ki longdien ki jong ngi? Hato kan don mo kano kano kaba ki kin ioh ban bud ne ban pyrto ia ka jingim ka jong ngi? Aiu ba ki bahaiing hasem, ki lok ki jor kin bud ynda haba ngi ngim don shuh? Ha ka jingim kaba kynja mynsiem kam dei katno ka spah ka phew ngi ieh na ka bynta jong ki longdien ki jong ngi, hynrei ka jingim kaba kumno ngi im kaba lah ban long ka nuksa na ka bynta ki longdien ki jong ngi. U Joe Stowell u iathuh shuh shuh ha ka por ba u paralok jong u u iap, ka khun kynthei jong u ka thoh kumne shaphang la u jong u kpa, “This world has lost a righteous man and in this world that is no small thing!” (Kane ka pyrthei ka la duh noh ia u briew uba hok bad ha kane ka pyrthei kane kam dei kaei kaei kaba rit). Kata ka dei kaba ngi dei ban pyni ha ka jingim ka jong ngi katba ngi dang im ngi dei ban pyni bad ban im ka jingim kaba hok ne ngi dei ban don ia ka integrity ha kaei kaei kaba ngi leh, namarba ha kaba kut hi kata ka dei kaba donkam tam ban ia ka spah ka phew kaba ngi ngi don. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba ngan iai beh sha ka jingim kaba hok ka ban long ka jingkyrkhu ia ki longdien ki jong nga bad ka burom ia Me U Blei Uba nga nga shakri.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (7th March 2021) Topic (1st – 7th March 2021) – “Ki jingialeh ha ka jingim” (Life’s Struggles) “To phin niew ia ka ka jingkmen suda ko para bangeit jong nga haba phi hap ha ki jingtynjuh babun jaid: haba phi tip ba kata kaba phrang ia ka jingngeit jong phi ka pynlong ia ka jingiaishah” (Jakob 1:2-3) ************************************** Ka jingialehkai Olympic ka long kawei na ki jingialehkai kiba pawnam ha ka pyrthei kaba ju long shisien manla ka saw snem. Lada ngi phaidien sha ka History jong ka jingialehkai Olympic ha ki por kiba mynshwa ka long kaba eh haduh katta katta, kum ka nuksa ha ka Olympic kaba la long ha Athens ha u snem 1896,l a ong ba ia ka jingialehkai Swimming ki la pynlong ha ka Bay of Zea, kam long ka jaka kaba sngewtynnad ia ki nongjngi ban jngi hangta, haba ki jngi hangta ki hap ban jngi ha ka um kaba khriat bad pjah bad u thah uba rben, shibun na ki nongjngi ki la hap ban sangeh noh namar kim lah ban shah don napdeng jong ki kiba ki nongpyllaitim ki hap ban wan ban pyllaitim ia ki, ki hap ban jngi lyngba ka um kaba khriat bad kata ruh ki hap ban pyndep ban jngi haduh shi mile. Hynrei U nongjngi uba na Germany U Alfred Hajos uba 18 snem ka karta hashwa jong ka jingialehkai ula kyllan ia ka met jong u da ka kynja umphniang ba un lah ban shah bad dei ma u ruh uba la jop ha kata ka jingiakop jngi bad haba u la jop u ong, “My will to live, completely overcame my desire to win” (Ka mon jong nga ban im, ka ka la taplup ia ka jingthrang jong nga ban jop). Ha ka jingsngew jong U Alfred u sngew ba ka jingjngi ka jong u ban poi sha ryngkew kam dei eh tang kaba u kwah ban jop ka long ba un laitim namar ba la don shibun ki nongjngi kiba ki nongpyllaitim ki la hap ban pyllaitim ia ki. Hynrei kam long kumta, haba ngi iakren iaka jingim ka jong u briew kaba manla ka sngi, don shibun ki bym lah ban jngi lyngba ki jingeh ha ka jingim, ngam kren ia ka jingialehkai Olympic, hynrei ha ka jingim ka jong ngi kaba manla ka sngi, ngi dei ban jngi ia ki lat lat kiba long ki jingeh bad ki jingaleh, bad ym baroh kiba lah ban iaid lyngba ia ki. U Charlie Brown ha ka cartoon series kaba u la ai kyrteng Peanuts, u la tei ia kawei ka sandcastle (iing kaba da u shyiap ha u shiyap), hadien ba u la dep u la peit bad u la ong, “It’s wonderful” (Ka long kaba itynnad). Bad ha kata ka por katba u dang peit ia kata ka iing (Sandcastle) kaba u la shna ka wan kynsan ka lyer bad ka la pynkyllon ia kata ka jingshna ka jong u, u peit da ka jingsngewsih bad u ong, “I know there’s a lesson in this, but I’m not sure what it is.” (Nga tip ba ka don ka jinghikai ia nga nangne, tangba ngam tip tikna kaei kata). Kawei kaba ngi sngewtikna ka long ba ha man u briew ki don ki eriong kiba beh ha ka jingim kiba lah ban pynkynlon ia ka jingim, ia ki ing ki sem ki jong ngi. Kumta hapdeng kita ki jingeh kaba bha ia ngi ka long, ba ngin niew ka jingkmen wat haba ngi don ha pdeng ki jingtynjuh namarba ngi tip ba dei U Blei Uba phrang ia ngi lyngba ki jingtynjuh kiba ngi dei ban mad ha ka jingim (Jakob 1:2-3). Jingduwai: - “Ah U Blei, aibor ia nga ba nga lah ban shah ia ki jingeh baroh ha ka jingim namar ki long ki jingtynjuh ki jong Me ban phrang ia ka jingim ka jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (6th March 2021) Topic (1st – 7th March 2021) – “Ki jingialeh ha ka jingim ” (Life’s Struggles) “Ha U kein ka don ka jingstad bad ka bor: U don ka jingpyrkhat bad ka jingshemphang” (Job 12:13) ************************************** Haba nga ioh ban leit ban pynlong jingduwai na ka bynta i kpa jong i paralok i jong nga iba ki doctor ki la diagnose ba i ioh ia ka jingpang cancer kaba kham eh, bad ha ka por kaba ki leh ia ka Chemo dei hangta ba i la kylla kaba mut, i la pdiang ruh ia U Trai ha ka jingim ka jong i bad i la kylla long u briew uba ngeit ha U Blei bad i la rung biang sha ka Balang hadien ba i la don shabar ka Balang da ki phew tylli ki snem. Bad ka long kaba phylla ba hadien kata, kata ka jingpang cancer kam don shuh ha i, kumba 2 snem duna ei ei i la lait na kane ka jingpang, hynrei hadien kata kane ka jingpang ka la kynrup biang ia i, bad ka jingshitom jong i ka la kham jur ban ia kaba nyngkong. Ma i bad i lok jong i ki la kylli shibun ki jingkylli, ki jingkylli ba kim sngew lah ban mutdur kumno kane ka jingpang ka wan biang kata ruh kham jur ban ia kaba long mynshwa, hynrei tang kawei kaba itynnad ia ki ka long ba wat ha kata ka jinglong ki buh ia ka jingshaniah ka jong ki tang ha U Blei. Ka long kaei kaei kaba ngim lah ban sngewthuh, balei ba ngi dei ban iaid lyngba ki jingeh ha ka jingim? Bad kane ruh ka dei ka juh kaba U Job u la iashem, ka jingeh ka bym lah ban sngewthuh ba haba U Job u long u briew uba jan sha U Blei pynban u mad ia ki jingeh kiba kum u briew um lah ban pyrkhat, hynrei ka long kaba phylla haba ngi pule shaphang U Job ba wat hapdeng kiba bun ki jingkylli kiba U la kylli, pynban ha ka lynnong kaba 12 (Job 12) U Job u pynpaw ba U Blei U long Uba khraw, u ong (Job 12: 14), “Ha khmih, U pyntwa noh, te ym don uba lah ban tei pat ia ka.” Ha ka dkhot kaba 16 (Job 12:16) “Ha U kein ki don ka bor bad ka jingtrei ba long kam” (Job 12:23) u ong shuh shuh, “U pynroi ia ki jaid bynriew, bad U pynduh noh ia ki: U pyniar ia ki jaid bynriew, bad U pynkhim ia ki.” Lyngba kine ki kyntien ki jong U Job ngi sngewthuh ba U Job u lah ban pdiang ba kiei kiei ki jia da ka jingtip bad katkum ka jingthmu jong U Blei, namarba ha U Blei ka shong ka bor, U lah ban tei ia ka nongbah U lah ruh ban pynkyllon ia ka, ka shong ha ka bor bad ha ka jingthmu ka jong U Blei. U Job haba um lah ban sngewthuh balei u mad ia kat kita ki jingeh, um don ruh ia ka jubab hynrei kaba sngewtynnad ka long ba ha ka dkhot kaba 13 u ong (Job 12:13) “Ha U kein ka don ka jingstad bad ka bor.” Ngi ruh haba wan ki jingeh bad haba ngim don ka jubab balei ba kine kiei kiei ki jia, hynrei ai ba kane ka khubor kan khot ia ngi ba ngin shaniah ha U wat haba ngim sngewthuh balei ba kiei kiei ki jia, namar ngi tip ba kiei kiei ki jia katkum ka jingthmu ka jong U Blei bad ki jingthmu ki jong U Blei na ka bynta jong ngi ki long borabor kiba bha (Jeremiah 29:11). Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba nga lah ban shaniah ha Me wat haba ngam sngewthuh ia kiei kiei kiba Me leh ha ka jingim ka jong nga, bat skhem ruh ia nga hapdeng ki jingeh.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (5th March 2021) Topic (1st – 7th March 2021) – “Ki jingialeh ha ka jingim ” (Life’s Struggles) “Te nga kwah ba phin tip, ko para bangeit, ba kita kiei kiei kiba la jia ha nga ki la jia ia ka ban kham pynroi ia ka gospel” (Philipi 1:12) ************************************** Phi la ju iohsngew ia ki briew kiba kular, ba lada phi jan sha U Blei phin lait lut na ki jingeh baroh, bad phin ioh mad tang ki jingkyrkhu suda, phin lait lut na ki jingialeh baroh ha ka jingim? Lada kata ka jingong ka long kaba shisha bad kaba U Blei U la buh kumta ia ki briew kiba shakri ia U, te balei pat ki Shakri ki jong U Blei kum ki jong U Paul kin mad ia ki jingeh ha ka jingim ka jong ki? U Paul hadien ba U la kylla kaba mut, u la long ruh U Missionary uba khraw, hynrei kaei kaba u mad? U mad shibun ki jingeh ha ka jingim ka jong u, u la dei ban shah shoh, u la shahset byndi, u la jan iap jyllop, u la hap ban phet na ka shnong ban pyllaitim ia la ka mynsiem. Peit ia ki briew ki jong U Blei, kum U Joseph, U Abraham, U Job, U Jeremiah, U Petros baroh ki dei ki briew kiba shakri ia U Blei, hynrei watla katta ruh ki mad shibun ki jingeh ha ka jingim ka jong ki kumba ma nga bad ma phi ruh ngi mad. Ka jingkylli ka mih, balei kine ki jingeh bad jingialeh ha ka jingim? Balei ngim lah ban lait na ki jingeh haba ngi la shakri ia U Blei? Ka Ktien ka jong U Blei ka hikai ia ngi ba kiei kiei kiba jia ha ka jingim ka jong ngi ki dei katba kum ka Plan kaba bymjukut ka jong U Blei na ka bynta ka jingbha ka jong ngi hi (Rom 8:28). U Paul ha ka shithi sha ki Philipi (Philipi 1:12) U iathuh ia ka daw ba kine ki jingeh ki wan haka jingim ka jong u u ong, “ba kita kiei kiei kiba la jia ha nga ki la jia ia kaban kham pynroi ia ka gospel.” Ka jingmut ka jong U Paul ka long, haba u lah ban shah ia kita ki jingeh kata hi ka long ka sakhi sha kiwei pat. Tang ka wei kaba U Jisu U kular haba ngi shakri ia U bad haba ngi don hapdeng ki jingeh, U kular ba Un ym iehnoh ia ngi bad Un don ryngkat bad ngi (Mathaios 28:20). Bad ka dei kane ka ban ai bor ia ngi hapdeng ki jingeh ba ngi iakynduh, ba dei da ka jingdon ryngkat ka jong U ba ngi lah ban shah ia ki jingeh kiba bun. Jingduwai: - “Ah U Blei, nga tip ba Me shah ia ki jingeh ba kin wan ha ka jingim ka jong nga ym dei na ka bynta ban pynsniew ia nga hynrei na ka bynta ban pynbha ia nga, iarap ia nga ba nga lah ban shah hapdeng ki jingeh kiba bun jait da kaba nga tip ruh ba Me don ryngkat ma Me bad nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (4th March 2021) Topic (1st – 7th March 2021) – “Ki jingialeh ha ka jingim ” (Life’s Struggles) “U Trai U la ai, bad U Trai U la shim noh; long ba la kyrkhu ia ka Kyrteng U Trai.” (Job 1:21) ************************************** U MingTeck ha kawei ka sngi katba u dang khie na ka jingthiah, u la ud kingkhlieh, u dang pyrkhat bad kan dei ka migraine. Hynrei ynda u la hiar na jingthiah u shu kyllon ha madan bad u iapler. La rah ia u sha hospital bad ynda u la poi ha hospital ki ong ba u ioh ia ka jingpang stroke. Haduh saw bnai u don ha Hospital ha ka jingshah sumar, bad hadien kane ka 4 bnai u la lah ban pyrkhat, bad u sa sdang ban kren biang, hynrei ban iaid u shem shitom bad u la dei ban shu thiah ha ka jingthiah. Bad ha kata ka jingshitom u la noh mynsiem, u la sngew duh jingkyrmen ruh, pynban haba u la ioh ia ka jingkhiah u phla, ‘ba dei Ka Kitab U Job kaba u la pule ha kata ka por jong ka jingshitom bad kaba ki la iarap ban pynpule ia u, kaba la ai jingkyrmen ia u, bad kaba la kyrshan bor ia u hapdeng kata ka jiingialeh kaba don hapoh jong u.’ Haba ngi pule ia ka kitab ka jong U Job, U Job u la duh noh ia ka spah ka phew baroh, ia ki khun ki kti jong u baroh, hapdeng kaba kat kata ka jingeh bad ka jingsngewsih kthang pynban nyngkong eh U Job u la phai sha U Blei ban ainguh ia U Blei Uba long U tynrai jong kiei kiei baroh. U pynbna ia ki kam ki jong U Blei bad ia ka jingkhraw ka jong U Blei wat hapdeng kaba kat kata ka jingiashem ha ka jingim, u pdiang ruh ba dei U Blei Uba ai bad U don hok ruh ban shim noh na u, bad kumta u ainguh ia U Blei (Job 1:21). Hadien ba u la ioh ia ka jingpang haba u tohjaw u la tap ia u baroh shirynieng (Job 2:7), U Job u la tim ia ka sngi ha kaba la kha ia u (Job 3:1), hynrei u long hok ha ka jingiadei bad U Blei bad ia kane u pynpaw wat ha ki paralok bad ka lok ka jong u kiba ai jingmut ia u ban tim ne ban lyndet ia Une U Blei, kaba sngewtynnad ia U Job ka long ba wat hapdeng kita ki jingeh u ioh ia ka bor ban pdiang ba kiei kiei baroh ki wan na U Blei U pdiang ia kaba bha bad ia kaba sniew ruh, u ong ‘ba u pdiang ia kaba bha bad kaba sniew namar ki wan na ka kti ka jong U Blei’ (Job 13:15; 19: 25-27). Kaba mut u sngewthuh ba watla u dei ban mad ia ki jingeh kita kin nym wan jia ha ka jingim ka jong u khlem ka jingtip ka jong U Blei. Ha ki jingeh jong ka jingim ka jong ngi ruh, ngi lah ban don hapdeng ka jingnoh mynsiem bad jingsngewsih, ngi lah ban don hapdeng ka jingartatien, ngi lah wat ban artatien ia ka jingngeit kaba ngi ngeit, hynrei ha kaba kum kata ka por to ai ba ngin wan sha U Blei Uba long U Blei Uba iaineh, bad to ai ruh ba ngin shaniah ha U namarba kumba U la kyrkhu pat ia ka jingim ka jong U Job (Job 42: 10-17) u lah ban kyrkhu pat ia ka jingim ka jong nga bad jong phi, hynrei U Job ba un ioh mad pat ia ki jingkyrkhu kiba arshah ki jong U Blei, U Blei U dawa na u tang kawei, bad kata ka long ban kohnguh ia U Blei wat hapdeng kita ki jingeh (Job 42:1-9). Ngi ruh ba ngin ioh pat ia ki jingkyrkhu ki jong U Blei hapdeng ki jingeh kiba ngi mad mynta ngi donkam ban long kiba iai kohnguh ia U Blei. Jingduwai: - “Ah U Blei, hapdeng ki jingeh kiba bun iarap bad aibor ia nga ba nga lah ban buh ia ka jingshaniah ka jong nga tang ha Me U Blei Uba lah ban kyrkhu pat ia nga wat na kita ki jingeh kiba nga iakynduh.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (3rd March 2021) Topic (1st – 7th March 2021) – “Ki jingialeh ha ka jingim ” (Life’s Struggles) “Ko mynsiem jong nga to nang iaid da ka bor.” Nongbishar 5:21 ************************************** Ha u snem 2012 U Phillips, U Craig bad U Dean ki la pyllait (release) ia kawei ka jingrwai kaba ki la ai kyrteng, “Tell Your Heart to Beat Again.” (Ong ia ka dohnud jong phi ba kan tied biang). Ia kane ka jingrwai ki la thaw na ka jingjia kaba jia shisha shaphang uwei u doctor uba la pyntbit na ka bynta ban sumar ia kiba pang klongsnam (Heart surgeon). La iathuh ba uta u doctor hadien ba u la puid ia u klongsnam jong kawei ka briew, bad hadien ba u la dep ban leh lut ia kiei kiei kiba u la dei ban leh, kata ka jingpuid ka la long kaba jop, tangba haba u test ia uta u klongsnam uta u klongsnam u khlem tied shuh, u la pyrshang lut katkum ka jingtip ka jong u ban pynlong ia uta u klongsnam ba un tied biang hynrei u khlem tied, haba uta u doctor u la don ha ka jingduh jingkyrmen u la dem khohsiew ha syndah jong kata ka briew kaba u sumar kaba thiah ha ka jingbym tipbriew, u la kren ha ka u ong, “Miss Johnson, this is your surgeon. The operation went perfectly. Your heart has been repaired. Now tell your heart to beat again.” (Miss Johnson, dei ma nga u doctor uba puid ia phi. Ka jingpuid ka long kaba janai bad kaba jop. Ia u klongsnam jong phi la dep ban shna. Mynta ong ia u klongsnam jong phi ba un tied biang), bad ong kata ka jingiathuh ba u klongsnam jong kata ka briew u la tied biang. Ba u briew ne ka briew kin kren iala ka dohnud ka long kaei kaei ka bym lah ban pyrkhat da ka jingmut ba kynja briew, hynrei haba ngi pyrkhat da ka jingpyrkhat kaba kynja mynsiem ka long kaba shisha ba u briew u ju kren iala ka mynsiem. U Nongrwai Salm ha ka Salm 42:5, hapdeng ka jingsngewsih bad ka jingnoh mynsiem u ong, “Balei pha long kaba la pynnoh, ko ka mynsiem jong nga? bad ba pha pynkhih hapoh jong nga? To kyrmen pha ha U Blei: naba ngan sa iaroh ia U pat namar ka jingkhiah ka khmat jong U.” Ha ka Salm 116: 7, u Nongrwai Salm u ong pat, “To phai noh, ko mynsiem jong nga, sha la kaba jahthait; naba U Trai U la leh bha ia pha.” Ka Deborah ruh ka la phla hadien ba ka la ialam ia ka kynhun shipai jong ka ban ialehthma pyrshah ia ki nongshun, ka phla ba ka la ju kren iala ka mynsiem ban ai mynsiem hapdeng ki jingeh bad jingialeh bad ka ong, (Nongbishar 5:21) “Ko mynsiem jong nga to nang iaid da ka bor.” U Trai U long U doctor ia ki mynsiem ki jong ngi, lada ngi don hapdeng ki jingialeh bad ki jingnoh mynsiem ka dei ka por ia ngi ruh ba ngin kren hala ka mynsiem ban ong, Ko mynsiem jong nga to nang iaid da ka bor. Jingduwai: - “Ah U Blei, Me Uba long U Nongpynkhiah U jong ngi, to pynkhiah ia ka mynsiem ka jong ngi hadpeng ki jingeh bad ki jingialeh ba ngan ioh ia ka jingtngen mynsiem wat hapdeng ki jingeh kiba nga dei ban iaid lyngba.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (2nd March 2021) Topic (1st – 7th March 2021) – “Ki jingialeh ha ka jingim ” (Life’s Struggles) “U la iathuh bad u la ong, ha khmih, nga iohi sawngut ki briew kiba laitluid, ki da iaidkai hapdeng ka ding, bad kim don jingmynsaw ei ei ruh em: te ka dur uba saw ka long kum u khun ki blei.” (Daniel 3:25) ************************************** La iathuh ia kata ka ding kaba shyrkhei kaba klang ha Andilla ka jaka kaba don ha Spain, ha kaba 50,000 acres ka khlaw ka la ing, hynrei ka long kaba phylla ba hadien jong kata ka jingpluh jong kata ka khlaw ki lap ba don ki dieng kumba 1000 tylli kiba la tip kum ki green cypress trees bad kine ki dieng ki neh bad ki khlem lei lei, ki ong ba kine ki dieng ki dei ki dieng kiba lah ban kjit ia ka um bad ka dei kata kaba pynlong ia ki ba ki lah ban iada wat na kata ka ding kaba klang. Ha ka por ba U Syiem Nebukhadnessar u synshar ha Babylon, ki lai ngut ki samla Jiw ki la lait im wat haba ki la shah thang ha ka ding, kita ki long U Meshak, U Shedrak bad U Abednego. Kine baroh lai ngut ki la kyntait ban mane dem ia ka dur ba la shna jong U Nebukhadnessar bad ha ka jingbitar ka jong U Nebukhadnessar u la phah ban bred ia ki baroh lai ngut ha ka lawarding bad ban thang im ia ki. Hynrei kita baroh lai ngut haba ki la iohsngew ia kata ki la ia ong ha U Syiem Nebukhadnessar, (Daniel 3:17) “Lada ka long kumta, U Blei jong ngi ia Uba ngi shakri U lah ban pyllait ia ngi na ka lawarding ba la thang rhem: bad Un pyllait ia ngi ruh na ka kti jong me, ko syiem.” Bad U Nebukhadnessar ha ka jingbitar ka jong u ia kita ki kyntien kiba ki la kren u la phah ia ki shipai ki jong u ba kin pynkhluid ia kata ka ding hynñiew shah na kaba ju long borabor (Daniel 3:19). Kine ki shipai ki la kohnguh ia ka hukum U Syiem ki la leh kumta bad la bret ia baroh lai ngut ha ka lawarding kaba rhem, hynrei hapdeng kata ka lawarding ki la iaid kai bad ki khlem ing, ka ding ka khlem lah ban thang ia ki, bad hapdeng jong ki la don u briew uba saw uba ki shipai ki la batai ba ka dur jong u ka long kum ka dur ka jong u khun jong ki blei (Daniel 3:25), kiba bun ki nongthoh commentary ki ong ba dei U Blei hi Uba don ryngkat bad ki hapdeng kata ka lawarding kaba pynlong ia kata ka ding ba kan nym lah ban thang duh ia ki. U Jisu U iai don ryngkat bad ngi ruh hapdeng ki jingialeh bad ki jingeh kiba bun, lada ngi don ia U Jisu hapoh jong ngi Uba long ka Um jong ka jingim ym don ki jingtynjuh kiba lah ban thang duh ia ka jingim ka jong nga bad jong phi, bad lada ngi don ia U Jisu hapoh jong ngi ngin ioh ia ka bor ban shah ia kita ki thylliej ding jong ki jingeh bad jingialeh. Jingduwai: - “Ah U Blei, ai hapoh jong nga ia U Mynsiem U jong Me ba da ka jingkyrshan bor ka jong U ngan lah ban shah ia ki jingeh kiba wan ha ka jngim ka jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (1st March 2021) Topic (1st – 7th March 2021) – “Ki jingialeh ha ka jingim ” (Life’s Struggles) “La nangpynkylla nangpynkylla dur ia ngi sha kata kajuh hi ka dur na ka burom sha ka burom, kumba na U Trai Uba U Mynsiem” (2 Korinth 3:18) ************************************** Ka phang ia kaba ngin ia peit ha kane ka taiew (1st – 7th March 2021) ka long shaphang, “Ki jingialeh ha ka jingim” (Life’s Struggles). Kane ka phang kan iarap ia ngi ba ngin sngewthuh ba kawei pa kawei ka jingeh bad ka jingialeh kaba ngi dei ban iashem ban iakynduh ha ka jingim ka long shi bynta na ka jingthmu ka jong U Blei ha ka jingim ka jong ngi, bad hapdeng kita ki jingeh ka dei ia ngi ba ngin iai long borabor kiba iai shaniah ha U Blei. Ka Choir Director kaba pawnam, Ka Arianne Abela ha ka por ka jinglong khynnah ka jong ka ka ju shong halor ki kti ki jong ka bad ka ialeh ban buhrieh iala ki kti ki jong ka, ka daw ka long ba kam don ia ki shimpriahkti ki jong ka ha baroh ar tylli ki kti bad ki shympriah ki iadait lang baroh, bad ruh kam don ruh ia ka kjat ka diang jong ka bad ka kjat ka mon ka jong ka kam don ia ki shimpriahkjat. Hynrei ka long ka briew kaba ieit bha ia ki jingrwai bad ka ju sngewtynnad ban rwai ia ka Soprano, kumta ka la leit ban pule ia ka music ha Smith College, hynrei wat hangta ha ka jingpule ka ju ialeh ban buhrieh iala ki kti ki jong ka. Ha kawei ka sngi kita ki nonghikai ki la phah ia ka ba kan conduct ia ka choir bad da ka jingphah jong ki kam banse ban sei ia la ki kti ki jong ka bad ka la conduct ia kata ka choir bad kata ka la pynhun ia baroh kiba peit ia ka rukom conduct ka jong ka. Bad dei naduh kata ka sngi ba ka sdang ban shlur ha kaba conduct ia ki jingrwai, ka sdang ban conduct ia ki choir ha ki University, ha ki Ïngmane haduh ba kan da long ka Choir Director, ha ki kyntien ki jong ka ka ong kumne, “My teachers saw something in me,” (Ki nonghikai jong nga ki iohi ei ei kaba don ha nga). Hapdeng kita ki jingeh kiba ka mad pynban ka kmen namarba ki nonghikai kiba hikai ia ka ki iohi ei ei ha ka. Kane ka jingiathuh shaphang ka Abela ka la pynpyrkhat ia nga ia kane ka jingkylli, hapdeng ki jingeh kiba ngi ngi mad, aiu ba U Kpa jong ngi Uba ha bneng Uba long U Nonghikai U jong ngi Un iohi na nga bad na phi? Nga ngeit ba haba U Blei Un peit ia ngi hapdeng kita ki jingeh bad ki jingialeh ha ka jingim Un iohi ia ka dur ka jong U hi ha ka jingim ka jong ngi, ka dur ha kaba U la thaw ha ka dur ka jong U hi (Jenesis 1:27). Kumta kum kita ki nongrah ia ka burom ka jong U Blei ha ka jingim ka jong ngi ngin pynpaw ia ka dur ka jong U Blei ha ngi wat hapdeng jong ki jingeh ba ngi dei ban mad, namarba dei lyngba ki jingeh ba U Blei Un pynwandur ia ngi ba ngin iahap bad ka dur ka jong U hi. Ka dei kane kaba U Paul ruh u ong (2 Korinth 3:18) ‘Ba la nangpynkylla dur ia ngi sha kata ka juh hi ka dur na ka burom sha ka burom.’ Jingduwai: - “Ah U Blei, nga ainguh ia Me ba Me la thaw bad pynlong ia nga ha ka dur ka jong Me, iarap ia nga ba nga lah ban iaishah ia ki jingeh bad ia ki jingialeh ha ka jingim, da kaba tip ba kita ki jingeh kin iarap ia nga ba ngan ioh ban long kiba shidur bad Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (28th February 2021) Topic (22nd – 28th February 2021) – “Ki jingkular ki jong U Blei” (God’s Promises) “Hynrei katba ka ïa jong kata ka jingkular ia kaba U Blei U la kular ha U Abraham, kala nang jan, kita ki briew ki la roi bad ki la man bun ha Ijypt.” (Ki Kam 7:17) ************************************** Shibun na ki dkhot jong ka Sanhedrin (ka dorbar synshar jong ki Jiw) ki iohi ia U Stephan kum u nongwei, namar ba u don ka jinghiar pateng na ki Greek, kumta ki kynnoh ia u ba u kren pyrshah ia ka jingshakri ha ka temple, u kren pyrshah ia U Moses bad ia ki aiñ ki jong U Moses. Ban iada ialade U Stephan u la iathuh ia ka history jong ki briew ki jong u (Ki Khun Israel), u la sdang da kaba iathuh shaphang U Abraham uba long u kpa jong ka jingngeit ka jong ki. U Stephan haba u kren ia ki Khun Israel u pyndonkam da kaba ong, ‘ki briew jong ngi,’ kaba mut ba u kwah ba ki dkhot ka Sanhedrin kin sngewthuh ba U Stephan u dei u Jiw bad ki khun Israel ki dei ki briew jong u. Ka jingthmu ka jong U Stephan haba u iathuh ia kiei kiei kiba la jia bad shaphang ka jingiaineh ka jong U Blei ha kaba pyndep ia la ki kular, ka long ban pynshisha ia ka jingngeit ka jong u kaba u don ha U Blei, bad ban iohi ruh ba Une U Blei U long U Blei Uba pyndep ia la ki kular kiba U la kular ia U Abraham bad ia kiba hiar pateng lyngba jong U. U Stephan u pyni ruh haduh katno U Blei U bat ia la ka kular kaba U la kular ha U Abraham, ba na ki (Abraham & Sara) wat ha ka jinglong tymmen pynban U Blei U kular ia ka jaitbynriew kaba khraw, bad U Blei U pyndep ia ka kular da kaba U ai ha ki ia U Isaak wat ha ka karta kaba la tymmen bha. U Stephan ha kane ka dkhot (Ki Kam 7:17) u pynkynmaw ia ka jingroi ki briew kiba long u symbai jong U Abraham hooid watla ki don ha Ijypt ha ka jinglong mraw. Hynrei kam kut tang hangta, U Stephan u la bteng da kaba iathuh ba wat hangta ha ka jinglong mraw U Blei U pynmih ia U Joseph, nangta ia U Moses khnang ba U Blei U lah ban pyndep ia ka kular kaba U la kular ha U Abraham ban pynioh ha ki Khun Israel ia ka ri Kanaan, bad ha ka jingiathuh ka jong U Stephan shaphang U Joseph u ong, ‘ba dei ka jingdon ryngkat ka jong U Blei kaba la pyllait ia u na ki jingeh baroh’ (Ki Kam 7: 9-10). Ha ka jingiathuh ka jong U Stephan u pynkynmaw ba U Blei U long Uba pyndep ia ka kular wat ia kata kaba i kumba ka long ka bym lah hynrei bad U Blei ka long kaba lah. U Dwight L. Moody uba long u nongialap uba na ka Ri America u ong, “God never made a promise that was too good to be true.” (U Blei Um ju kular ia kaei kaei ka ban nym long kaba shisha). Kaei kaba U Blei U kular ia kata Un leh, watla ka long ka bym i lah ban long bad ngi ki briew ka long kaba lah bad U Blei. Jingduwai: - “U Blei jong U Abraham, U Isaak bad jong U Jakob, U Blei Uba pyndep iala ki kular, ngi iai phai sha Me bad ngi kyrpad na Me ba Men pynlong ia ngi ki briew ki jong Me ki ban iai shaniah ha ki kular ki jong Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (27th February 2021) Topic (22nd – 28th February 2021) – “Ki jingkular ki jong U Blei” (God’s Promises) “Namar ki jingkular U Blei katba don, ki long ha U kaba hooid, bad ha U kaba amen ia ka ban pyndon burom ia U Blei da ngi” (2 Korinth 1:20) ************************************** U Blei U bat ia kawei pa kawei ka kular kaba U la Kular, haba ngi don ka jingiadei kaba jan bad U Jisu ngi don ka jingsngewshngain ba kawei pa kawei ka jingkular ka jong U Blei kaba U la kular ha Ka Ktien ka jong U ka long kaba ngi lah ban kam kynti. Bad kane ka jingshisha ka dei ban pynkhih jingmut ia ngi ba ngin ieit ban wad ia Ka Ktien ka jong U Blei bad ia ki jingkular ki jong U ha ka jingim ka jong ngi bad ba ngin pynleit jingmut ha ki. U Jisu U kular ba lada ngi pan ei ei ha ka kyrteng ka jong U Un ai ha ngi (Ioannis 16:23), bad kane ka jingkular ka long na ka bynta baroh kiba ngeit ha U, lada kane ka jingkular kam treikam ha ka jingim ka jong ngi, ngi donkam ban kylli, ‘balei ba U Blei Um jubab ia ka jingduwai ka jong ngi? kaei kaba nga donkam ban leh ba kane ka jingkular kan urlong ha ka jingim ka jong nga? U Paul u kam ba u la pyrshang ia baroh bad u shem ba ki jingkular ki jong U Blei ki long kiba shisha, bad dei na kane ka daw ba u nud ban ong da ka jingshlur (2 Korinth 1:20) “Namar ki jingkular U Blei katba don, ki long ha U kaba hooid, bad ha U kaba amen ia ka ban pyndon burom ia U Blei da ngi.” U Paul u sngewthuh ba baroh kaba U Blei U kular ha u ka long hooid bad amen, kaba mut lada ngim ioh ia kata kaba U Blei U kular ha ngi, ka mut ba ka don ka jingduna na ka liang ka jong ngi. Ka Corrie Ten Boom haba ka kren shaphang ki kular ki jong U Blei kiba U la kular ha ka jingim ka jong ngi ha Ka Ktien ka jong U ka ong, “Gather the riches of God's promises. Nobody can take away from you those texts from the Bible which you have learned by heart.” (Lum bad pynlang ia ka spah jong ki kular U Blei. Ym don mano mano ba lah ban shim noh na phi ia ki jingthoh na ka Bible kaba phi lah pule lyndet da ka dohnud). Ka jingmut nangne ka long ba ka donkam ia ngi ban pdiang ia ki kular ki jong U Blei, namarba kiei kiei kiba ngi la tip bad pule na Ka Ktien U Blei ki dei ban jia. Bunsien ka jingsngew ka jong ngi ba ngim ioh ne ba U Blei Um pyndep ia kata kaba U kular ka daw ka long namar ba ngi kwah ba kiei kiei kin jia ha ka mon ka jong ngi ym ha ka mon ka jong U Blei. U Dietrich Bonhoeffer uba dei u stad theoloji na Germany u ong, “God does not give us everything we want, but He does fulfil His promises, leading us along the best and straightest paths to Himself.” (U Blei Um shym ai lut ha ngi baroh kaba ngi kwah, hynrei U pyndep ia la ki kular, ban ialam ia ngi sha ka lynti kaba bha tam bad kaba beit tam sha U hi). Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba nga lah ban pdiang ba Me Long U Blei Uba tip ia kaba bha tam na ka bynta jong nga, watla Mem ai lut ia kaei kaba nga kwah hynrei Me tip ia kaba bha tam na ka bynta jong nga, iarap ia nga ba nga lah ban shaniah tang ha Me ha ki por baroh.”-Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (26th February 2021) Topic (22nd – 28th February 2021) – “Ki jingkular ki jong U Blei” (God’s Promises) “Namar phi donkam ia ka jingiaishah, ba haba phi la ioh leh ia ka mon U Blei, phin ioh pdiang ia kata ka jingkular.” (Hebru 10:36) ************************************** Dei U Blei Uba buh ia ka por ha kaba Un pynpaw ha ngi ki briew ia kaei kaba U la kular, ka lah ban don ka por kaba ngi sngew kumba U Blei U la klet ia kaei kaba U la kular, teng teng ngi sngew ba U Blei U la slem palat ban jubab ia kaei kaba ngi pan na U. Hynrei ngi tip ba Ka Ktien ka jong U Blei ka iathuh ia ngi ba ka por ka jong U Blei ka long kaba janai bad ka jingiaishah ka jong U Blei ka long kaba khraw. Peit ia ka Elisabet bad ia ka Mary ka kmie U Jisu, wat hapdeng ka jingiapher kaba khraw ha ka karta ka jong ki, hynrei ia ki baroh ar ngut la kular ha ki ia ki khun shynrang kiba ki kin sa ioh, ia ka Elisabet ka jingkular ka jong U Blei sngew kumba ka la slem palat kat haduh ba U Sekharaia u tnga jong ka Elisabet um lah shuh ban ngeit ha kata ka kular ka jong U Blei, hynrei ha ka por ka jong U Blei, ki baroh ar ngut ki la ioh ia ki khun shynrang jong ki, ka Elisabet ia U Ioannis Nongpynpabtis bad ka Mary ia U Jisu. Hato ka don ka por ha ka jingim ka jong phi kaba phi sngew ba U Blei Um jubab ia ka jingduwai ka jong phi? Hato ka la don ka por kaba phi sngew ba U Blei Um ai ha phi ia kaei kaba U la kular? U Nongthoh ia ka shithi sha ki Hebru (Hebru 10:36) U khot ia ngi ba ngi dei ban iaishah, dei haba ngi lah ban iaishah ba ngin sa ioh ban pdiang ia kata kaba la kular ha ngi. U Jim Cymbala uba dei u nongthoh uba na America bad U Pastor ha ka kot kaba u ai Kyrteng “Fresh Faith: What Happens When Real Faith Ignites God's People” u thoh kumne, “We like to control the map of our life and know everything well in advance. But faith is content just knowing that God's promise cannot fail. This, in fact, is the excitement of walking with God.” (Ngi sngewkwah ban pyniaid dalade ia ka map jong ka jingim ka jong ngi bad tip lypa ia kiei kiei baroh ha shuwa ba kin jia. Hynrei ka jingngeit ka hun tang ha kaba tip ba ki kular ki jong U Blei kim ju bakla. Kane ha ka jingshisha, ka dei ka jingsngewbha ha ka jingiaid lynti bad U Blei). Kane ka ju jia ha ka jingim ka jong ngi, bunsien ngi kwah ia kiei kiei ha ka por ka jong ngi, ngi klet ban ap ia ka por ka jong U Blei, dei namarba ngi kwah ba kiei kiei kin jia ha ka por ka jong ngi ba ngi sngew kumba U Blei U slem ban pyndep ia ki kular ki jong U ha ka jingim ka jong ngi, kumta ka long kaba donkam ba ngin long borabor kiba iaishah ban ap ia ka por U Blei. Jingduwai: - “Ah U Blei, bunsien nga kwah ia kiei kiei ba kin jia ha ka por ka jong nga, bad ngam lah ban iaishah ne ban ap ia ka por ka jong Me, aibor ia nga Trai ba nga lah ban iaishah ba ngan iohi ia ka jingpyndep ka jong Me ia la ki jingkular ha ka jingim ka jong nga”-Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (25th February 2021) Topic (22nd – 28th February 2021) – “Ki jingkular ki jong U Blei” (God’s Promises) “Te kumta, haba u la iaishahslem. u la ioh ia kata ka jingkular” (Hebru 6:15) ************************************** Ha ki por kiba mynshuwa ki ju pynskhem ia ka kular ka jong ki da kaba ki smai ha kiei kiei kiba long kham halor ia ki, kumba la thoh ruh ha ka shithi sha ki Hebru (Hebru 6:16), bad ki Khun Israel ki ju smai haba ki kular ei ei ha ka kyrteng ka jong U Blei, kane ka ju pynsheptieng ruh ia ki ban pynkhein ia ki kular haba ki la smai ha ka kyrteng ka jong U Blei (Deuteronomy 6:13, 10:20). Ban ai mynsiem ia ki Jiw kiba mad ia ka jingshahpynshitom, u nongthoh ia ka shithi sha ki Hebru u thoh ban pynkynmaw ia kiba ngeit ne kita ki Khristan Jiw ba ki dei ban pynleit jingmut ha U Blei namarba U long U Blei Uba iaineh ha ki kular ki jong U. Ha kane ka shithi sha ki Hebru (Hebru 6:13-15) U Nongthoh u thoh da kaba pynkynmaw ha ki Jiw ia ka kitab Jenesis 22:15-18. Haba U Blei U kular ia la ki briew Um donkam ban smai hano hano, namar Udei ma U Uba long halor ia kiei kiei baroh bad ym don u ban kham halor ia U Blei (Deuteronomy 4:35), U Blei lada U smai U lah ban smai tang halade (Jenesis 22:16), ia ki kular ki jong U Blei ym donkam iano iano ban sakhi ne ban pynskhem namar ba U long U Blei Uba pyndep ia ki kular shaphang jong ngi haba ngi kohnguh ban leh ia kaei kaba U Blei U ong ia ngi ban leh, ka jinglong ka jong U Blei ka long kaba ngi iohi shai ha Ki Ktien kiba U kren, ia kaei kaba U la kren ne ong ia kata U leh, namar ong ka shithi sha ki Hebru (Hebru 6:18) “ka bym lah ia U Blei ban lamler.” La iathuh shaphang U Jonathan bad ka LaShonne, ha ka sngi iathoh ka jong ki haba la pynkular ia ki jingkular, U Jonathan u la pyrkhat ia kawei pa kawei ka jingkular, u la pyrkhat halade, ‘kumno ngan kular ioh ba ngam lah ban bat ia kata kaba nga kular.’ Hynrei namarba ka dei ha Ïngmane u la sngap la ka sngap bad u la kular la ka kular. Ynda haba ladep ka jingia ai bam (Reception) U Jonathan u la ialam biang ia ka LaShonne sha ka Chapel bad baroh arngut ki la dem khohsiew bad ki la duwai, kumba ar kynta ki la pynlut por ban duwai, ki pan bor na U Blei khnang ba ki lah ban bat iala ki kular. Haba nga pule ia kane ka jingiathuh shaphang U Jonathan bad ka LaShonne, ka wan ka jingpyrkhat ha nga ba U Jonathan u tieng ba ioh um lah ban pyndep ia kaei kaba u kular kata ka pyni hi ia ka jingtlot jong ka jinglong briew ka jong ngi ba ngi ngim lah ban bat ia ka kular da ka bor ka jong ngi, ngi donkam ia U Blei bad ia ka bor ka jong U. Hynrei kam long kumta bad U Blei, namar bad U Blei kiei kiei ki long kiba lah, kumta u Nongthoh ia ka shithi sha ki Hebru ban ai mynsiem ia ki Jiw hapdeng ki jingeh U pynkynmaw ia U Blei Uba bat iala ka kular, U la bat ia ka kular ha kaba iadei bad U Abraham U lah ruh ban leh kumjuh bad ki Jiw lada ki shaniah ha U. Ka khot ia ngi ruh ba ngin iaishaniah ha Une U Blei Uba bat ia la ka kular na ka bynta jong ngi namar U long U bym lah ban lamler. Jingduwai: - “Ah U Blei, nga shu ainguh ia Me namar ki jingiaineh ki jong Me ha ki kular kiba Me kular shaphang jong nga, iarap ruh ia nga ba nga lah ban long uba iaineh ha ka jingaiti ka jong nga ialade sha Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (24th February 2021) Topic (22nd – 28th February 2021) – “Ki jingkular ki jong U Blei” (God’s Promises) “Da kiba U la ai ha ngi ia ki jingkular kiba khraw tam bad bakordor, ba da kine phin ioh long ki nongiaioh bynta na ka jinglong mynsiem bakynja Blei, haba la phet iap noh na kata ka jingpynpyut plak kaba ha ka pyrthei da ka jingkwah brai.” (2 Petros 1:4) ************************************** Nga ju kynmaw ha ka por ba ngi dangrit haba ngi kwah ban iathuh ei ei iano iano, lada ngi kwah ba kata kaba ngi iathuh ne ngi leh yn nym don mano mano ba tip ngi ju ong ia kita kiba ngi iathuh, “Promise, Promise” (Kular, Kular), ngi ju phah ia ki ba kin kular ba kin nym iathuh hano hano, bad teng teng ngi ju phah ba kin dro dur diengphna haba ki kular. Bad ha ka por ka jinglong khynnah nga shem ba kito kiba lah ban bat ia ka kular, ki bym ju iathuh shisha, ngi kham shañiah ia ki, hynrei bunsien hi ha ka jinglong khynnah ka long kaba eh ban bat wat ia kata kaba ngi la kular bunsien ngi pynkheiñ noh ia ka kular hangto hangto. Ka long kumta ha ka jinglong briew ruh ba kito kiba bat hi ia ka kular ngi kham shañiah ia ki, bad ngi sngewthuh ba ki long kiba lah ban shañiah bad ia kita kiba bat ia kular ngi kham sngewtynnad ruh ban don ka jingiadei bad ki bad ngi kham sngewjan ia ki. Bad nga ngeit ba ka dei kane ka jingmut ka jong U Petros ruh haba U thoh (2 Petros 1:4) “ba da ka jingkular U Blei ngin ioh long ki nongioh bynta na ka jinglong mynsiem bakynja Blei.” Haba ngi ngeit ha U Blei bad ha Ki Ktien ki jong U kiba U kren ha ngi dei hangta ba ngi iashem ia U Blei ha kaba kynja mynsiem, dei ruh haba ngi ngeit ha ki kular ki jong U Blei ba ngin sa nud ne shlur ban iathuh ei ei sha U ha ki jingduwai, wat ia kita kiba ngim nud ban iathuh hano hano namar ngi tip ba U Blei U long Uba lah ban shañiah, U long Uba lah ban shañiah namar ia kaei kaba U la kular Un pyndep. U Charles Spurgeon ha ka kot kaba u la ai kyrteng, “Encouraged to Pray: Classic Sermons on Prayer” u thoh, “The best praying man is the man who is most believingly familiar with the promises of God. After all, prayer is nothing but taking God’s promises to him, and saying to him, “Do as thou hast said.” Prayer is the promise utilized. A prayer which is not based on a promise has no true foundation.” (U briew uba khlain eh ha ka jingduwai u dei u briew uba ngeit bha ha ki jingkular ki jong U Blei. Ha ka jingshisha hi, ka jingduwai kam dei ei ei hynrei ka jingshim ia ki kular ki jong U sha U, bad ban ong ha U, ‘leh kumba Me la ong’ ka jingduwai ka dei ka jingpyntrei kam ia ki kular. Ka jingduwai hi ka bym pynshong nongrim ha ki kular kam don ka nongrim kaba shisha). Kumta ngi sngewthuh, dei haba ngi ngeit ha ki kular ki jong U Blei ba ngin sa sngewtynnad ban duwai ne ban iakren bad U Blei lyngba ka jingduwai. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba ngan tip ba Me long U Blei Uba bat ia ka kular, iarap ruh ia nga ba ngan ieit ban iakren, ban iasyllok bad Me bad ban iathuh ha Me ia kiei kiei wat ia kita kiba rieh tam ha ka jingim ka jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (23rd February 2021) Topic (22nd – 28th February 2021) – “Ki jingkular ki jong U Blei” (God’s Promises) “Bad lada men iaid ha ka lynti jong Nga, ban sumar ia ki ain bad ki hukum jong Nga, kumba U Dabid u kpa jong me u la iaid, te ngan pynjlan ia ki sngi jong me.” (1 Ki Syiem 3:14) ************************************** Ha ka Our Daily Bread 16 tarik u Jylliew 1999, ka don ka jingiathuh shaphang uwei u samla uba hadien ba u la duh ia ka kam ka jong u, ka samla ka iehnoh ia u, u sdang ban ialeh pyrshah ia ki kmie ki kpa ki jong u, u sdang ban khñium ia U Blei ba U Blei U leh shiliang khmat, u pyrkhat ia U Blei ba Um dei U Blei Uba ieit ia u, bad Um dei ruh U Blei Uba pyndep ia la ki kular, une u samla u klet ban sngewthuh ne iohi ba ki jingkular ki jong U Blei ki don ryngkat bad ki kyndon, kum ka nuksa, haba U Jisu U kular ia ka jingieit ka jong U bad ia ka jingdon ryngkat ka jong U kumba la thoh ha ka Gospel Ioannis (Ioannis 14: 21-24; 15:14) ka dei tang lada ngi kohnguh bad ngi sumar ia ki hukum ki jong U. Haba ngi pule ia ka Kitab 1 Ki Syiem (1 Ki Syiem 3), U Blei hangne U la sngewbha ia kaei kaba U Solomon u la pan na U Blei bad ia ka mynsiem ka jong U Solomon ba u la pan na U Blei “ia ka dohnud ba Un sngewthuh ban bishar,” nalor kaba u pan ia ka spah, ka burom bad ia ka jingim kaba slem (1 Ki Syiem 3:9-11). Haba U Blei U la sngewtynnad palat ia kata ka jingpan, U la kular ruh ia U Solomon ba nalor ba Un ai ha u ia kata kaba u pan, ‘ka dohnud kaba lah ban bishar,’ U Blei U kular ban ai tam ruh, sa ka spah, ka burom bad ka jingim kaba jrong (1 Ki Syiem 3:12-14). Pynban U Solomon uba dang dap dang 20 snem haba u la long Syiem u la iap noh dang tang ha ka karta kaba 60 snem (1 Ki Syiem 11:42). Phi lah ban kylli kumno u iap noh dang tang ha ka karta kaba 60 snem haba U Blei U kular ha u ia ka jingim kaba jrong ne ia ka karta kaba jrong? Kynmaw ba kane ka jingkular ka jong U Blei ka don ha ka bad ka kyndon, bad kata ka kyndon ong ka 1 Ki Syiem 3:14, “lada men iaid ha ka lynti jong nga.” Kaba mut dei tang lada U Solomon u iaid ha ka lynti U Trai ba U Trai Un pyndep ia la ka kular. Hynrei, haba ngi pule ia Ka Ktien ka jong U Blei (1 Ki Syiem 11:6) ka iathuh ia ngi ba U Solomon u khlem iaid ha ki lynti U Trai, bad dei na kane ka daw ba U Trai U khlem pyndep ia kata kaba U la kular ban ai ha U Solomon, ia ka karta kaba jrong. Kumta ngim dei ban sngewthuh bakla ba kaei kaba U Blei U kular ban ai ha ngi Un pyndep beit, kam long kumta, ka jingkular ka jong U Blei ka don bad ki jingbtah ia ngi ruh ia kaei kaba ngin leh bad lada ngi la lah ban pyndep ia kata kaba U Blei U ong ia ngi ban leh dei hangta ba ngin ioh mad ia kita ki kular ki jong U Blei na ka bynta jong ngi. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba ngan lah ban kohnguh ia kiei kiba Me ong ia nga ban leh ha ka jingim ka jong nga khnang ba nga lah ban iohi ia ka jingpyndep ka jong Me iala ki kular kiba Me la kular ha ka jingim ka jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (22nd February 2021) Topic (22nd – 28th February 2021) – “Ki jingkular ki jong U Blei” (God’s Promises) “Bad U Blei U la ong, to shim mynta ia la u khun, u khun marwei jong me kein, U Isaak, ia uba me ieit eh, to khie leit ruh sha ka ri Moraiah, bad to da kñia ia u hangta kum ka jingainguh thang.” (Jenesis 22:2) ************************************** Ka phang ia kaba ngin ia peit ha kane ka taiew (22nd – 28th February 2021) ka long shaphang, “Ki jingkular ki jong U Blei” (God’s Promises). Kane ka phang kan iarap ia ngi ba ngin iohi ba U Blei Uba ngi shakri U long U Blei Uba pyndep hok ia la ki kular ia kiba U la kular ha la ki briew. Lyngba kane ka phang kan iarap ruh ia ngi ban iohi ba hapdeng ki jingkylla ki jong ngi u briew pynban U Blei U long Uba iaineh bad Uba lah ban shaniah namar U long Uba bat ia la ka kular. U Steve Lawson uba long u nongthoh bad u Pastor u ong, ‘ba nga ju sngewwit bha ban iohsngew ia ki briew kiba im ka jingim kaba long mar pyrshah bad ki jinghikai na Ka Ktien ka jong U Blei bad ban pynksan ia kata ka jingleh ka jong ki ki ju ong,’ ‘God wants me to be happy, and this will make me happy.” (U Blei U kwah ia nga ba ngan kmen, bad kane kaba nga leh ka pynkmen ia nga).’ Ong U Steve Lawson, ‘kine kidei ki briew kiba ngeit ba U Blei U kular ban kyrkhu ia ki katba ma ki pat kim treh ban iaid ha ka lynti ka jong U Blei da kaba ki kohnguh ia U.’ Peit ia kaei kaba U Abraham u la leh ha ka por kaba eh bha ia u, U Blei U la kular ia U Abraham ba Un sa pynroi ia u symbai U Abraham bad ha ka por kaba kmen bha ia U Abraham namarba u la ioh khun shynrang wat ha ka karta kaba la tymmen bha, hynrei ha kaba kum kata ka por U Blei U phah ia U Abraham ba un ai iala u khun kum ka jingkñia sha U Blei (Jenesis 22:2). Hato kane ka jingphah ka jong U Blei ia U Abraham ban kñia ia la u khun kam long mo pyrshah bad ka kular kaba U Blei U la kular ban pynroi ia u symbai U Abraham? Ka jingkylli kaba mih ka long, kumno U Blei U lah ban pyndep iala ka kular lada U Abraham u kohnguh ia U Blei ban kñia ia U Isaak? Lada U Abraham u pyrkhat kumba pyrkhat kito ki briew kiba U Steve Lawson u iathuh, U Abraham un jin dala ong, la biang katto, nalor ba U kular ban kyrkhu ia nga mynta U phah ia nga ban knia ia u khun jong nga. Hynrei em, U Abraham u la jied ban kohnguh ia U Blei bad haba u kohnguh ia U Blei u iohi ba U Blei U la khreh lypa ia u langsohmoh ban kñia ha ka jaka u khun jong u, U Abraham u la kohgnuh ia U Blei bad U Blei U la bat iala ka kular. Kumta ngi donkam ban kynmaw ba ka kamram ka jong ngi ka long ban kohnguh ia U Blei, bad ka dei ka bynta jong U Blei ban bat ia ka kular ka jong U, bad haba ngi kohnguh ia ka hukum ka jong U Blei kam ju don ka jingtyngkhuh hapdeng kine ar, kaba kohnguh ia U Blei bad kaba U Blei Un pyndep ia la ka kular. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba nga lah ban kohnguh ia Me ha ka jingim ka jong nga kaba manla ka sngi bad ba ngan iohi ruh ia Me ba Me long U Blei Uba iai pyndep ia la ka kular ha ka jingim ka jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (21st February 2021) Topic (15th -21st February 2021) – “Ka jingbha ka jong U Blei” (God’s Goodness) “U Trai U long Uba bha ia kita kiba ap kyrmen ha U, ia kata ka mynsiem kaba wad ia U.” (Jingrwai Sngewsynei 3:25) ************************************** U Jeremiah udei u nongiathuhlypa uba la iohi ia ka jingshahpynjot kaba shyrkhei jong ka Temple bad jong ka Nongbah Jerusalem kaba long ka Shnong ka jong u. Ka don ka jingiam briew ha ka nongbah haba la wan ban ringmraw ia ki da ki Nong Babylon. Hynrei wat hapdeng kata ka jinglong, U Jeremiah u kwah ban ai mynsiem ia ki briew da kaba u pynpaw ha ki ba U Blei wat hapdeng kita ki jingeh U dang long Uba bha tang lada ngi lah ban iai ap ha U, U Jeremiah u kwah ban iathuh ha la ki briew ba ka dang don ka jingkyrmen lada ki lah ban iai ap ha U Blei. U Jeremiah U pynpaw ha la ki briew ba U Blei U long Uba bha kam pher kaei ka jingiashem ne ka jingiakynduh ka jong ki, wat hapdeng kita ki jingshah pynjot, hynrei U Blei U iaineh ha ka jinglong jong U ba U long Uba bha lada ma ki ki lah ban iai ap ha U bad ban iai shaniah ha U. U Jeremiah u kwah ia ki Khun Israel ba kin peit ia kaba la dep ban iohi ia ka jingbha ka jong U Blei kaba U la leh ha ka jingim ka jong ki bad kata kan iarap ia ki ba hapdeng ki jingeh kin lah ban ap ha U Blei, u pynkynmaw ruh ia ki ba U Blei U long uba iaineh (Jingrwai 3:23). Ki don ki por ha ka jingim ka jong ngi ruh kiba ngim sngewthuh shuh shano ngin phai, kumno ngin lait na kine ki jingeh? Ha kaba kum kata ka por ka ba bha ia ngi ka long, ba ngin iai ap ha U Blei bad dei hangta ba hapdeng kita ki jingeh ngin iohi ia ka jingbha ka jong U Blei. Bunsien U Blei U shah ia ki jingeh ba kin wan ha ka jingim ka jong ngi khnang ban pynlong ia ngi ki ban pynleit jingmut tang ha U bad ki ban wad ia ka khmat ka jong U, ban wad ia ka jingiarap ka jong U. Ka Esther Fleece kaba long kawei na ki nongkren (Motivational Speaker) bad ka nongthoh ka ong ia kine ki kyntien, “Remembering the goodness of God in the past, will help us in seasons where it's harder to see Him.” (Ka jingkynmaw ia ka jingbha ka jong U Blei ha ki por ba la leit noh, kan iarap ia ngi ha ki samoi ba kham eh ban iohi ia U).   Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba hapdeng ki jingeh kiba nga iakynduh ba ngan phai sha ki por kiba la leit noh bad ban iohi ia ka jingbha ka jong Me, khnang ba nga lah ban iai ap ha Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (20th February 2021) Topic (15th -21st February 2021) – “Ka jingbha ka jong U Blei” (God’s Goodness) “Suk ruh ma u, uban ym thut ha Nga.” (Mathaios 11:6) ************************************** Haba ngi don hapdeng ki jingeh ha ka jingim, hato ngi dang lah ban ong ba U Blei U long Uba bha? Bunsien ngi ju pynshong nongrim ia ka jingbha ka jong U Blei da ki jingjia kiba jia ha ka jingim ka jong ngi, haba ngi iohi ia ki jingbha ha ka jingim ka jong ngi, ngi suk ban ong ba U Blei U long Uba bha, hynrei haba ngi mad ia ki jingeh, ka long kaba eh ba ngin ngeit ba U Blei U long Uba bha. Bad kaba kum kane ka jingartien ka la jia ruh ha U Ioannis Nongpynbaptis, U Ioannis u la pynlut ia ka por ka jong U baroh na ka bynta ban pynkhreh ia ka pyrthei ban pdiang ia ka jingwan ka jong U Jisu Khrist, hynrei tang khyndiat por hadien ka jingwan ka jong U Jisu, U Ioannis u la dei ban shahset ha ka byndi. Bad haba u don ha ka iingbyndi, ula sdang ban artatien ba U Jisu Udei shisha Uta U Nongpynim Uba ngi la ap khmih lynti, bad ha ki kyntien ki jong U Ioannis u la ong, (Mathaios 11:2) “Me long Uta Uban sa wan, ne ngin ia ap, ia uwei pat?” Ha ka jingsngewthuh ka jong U Ioannis, lada U Jisu Udei Uba bha kumno Un shah ia U Ioannis ban kut ha ka iingbyndi? Bad kumta U Jisu ban pynskhem ba Udei ma U Uta U Nongpynim U jubab ia U Ioannis Nongpynbaptis da kaba ong, (Mathaios 11:4-5) “U Jisu te U la iathuh bad U la ong ha ki, To khie Ieit iathuh ha U Ioannis ia kiei kiei ruh kiba phi iohsngew bad ba phi iohi ruh, kiba matlah ki peit pat, kiba dkoh ruh ki iaid, la pynkhuid ia kiba pang niangthohlieh, kiba kyllut ruh ki iohsngew, la pynim pat ia ki nongiap, bad la ialap ia ka gospel ha kiba duk ruh.” U Jisu ban pynskhem ha U Ioannis ba U dei ma U Uta U Messiah U pynkynmaw ia U Ioannis ia ki kam kiba U la leh wat ban pynim ia kita kiba la iap. Bad U ong ruh ia U Ioannis (Mathaios 11:6) “Suk ruh ma u, uban ym thut ha Nga.” Ka jingmut ka jong U Jisu ka long ba ngim lah ban bishar ia U Blei ne ia ki jinglong ki jong U, kumta ngim lah ban artatien ia ka jingbha ka jong U Blei. Ka long kaba suk ia ngi ban bishar ia U Blei bad ia ki jinglong ki jong U lyngba ki jingjia kiba ngi mad ne iakynduh, hynrei kynmaw ba ki jingjia kiba ngi iashem ki kylla hynrei U Blei U neh bad Um ju kylla, bad ki jinglong jong U ki iaineh. Kumta ka long kaba donkam ia ngi ban shaniah ha U Blei namar U long Uba bha, bad dei haba ngi don ka jingiadei kaba jan bad U ba ngin sa iohi ia ka jinglong ba shisha jong U Blei ba U long Uba bha. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba ngan nym bishar ia ka jinglong ka jong Me ne ngan nym artatien ia ka jingbha ka jong Me tang namar ki jingeh kiba nga dei ban mad ha ka jingim.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (19th February 2021) Topic (15th -21st February 2021) – “Ka jingbha ka jong U Blei” (God’s Goodness) “Bad ngi iatip ruh ba kiei kiei baroh ki iatrei lem ia kaban pynbha ia kita kiba ieit ia U Blei, ia kita kein ia kiba la khot katba kum ka jingthmu jong U.” (Rom 8:28) ************************************** Ha ka Magazine Tabletalk kaba 1 tarik u Nailur (Sept) 2016, ka don ka jingthoh jong U Rev. Eric J. Alexander uba long u pastor jong ka Balang ha Scotland bad u nongthoh uba la thoh ruh ia ka kot kaba u la ai kyrteng, Our Great God and Saviour. Ha kane ka Magazine U Pastor Eric u thoh ia kawei ka article kaba u ai kyrteng, “The Goodness of God” bad ha kane ka article u la iathuh ia kawei ka jingjia, ba katba ma u bad ka lok ka jong u ki dang ialeitkai sha kawei pat ka jaka namar ba ka dei ka por shuti, ki la iakynduh ia uwei u briew uba ki la hikai ia u, bad namarba kim ju iakynduh shuh la slem ki la khot ia u ba un ia bam jasngi noh bad ki bad u ruh u la kohnguh ia kata ka jingkhot ka jong ki, bad katba ki dang iakren hangta u la iathuh ba u ioh ia ka jingpang cancer bad u la poi ha ka bynta (Stage) kaba ym lah shuh ban pynkoit ia u. Bad hashwa ba kin ia khlad noh u la iathuh ha ki ba ula plan lypa ruh na ka bynta ka ban wan ka jingim ka jong u, bad haba u la sdang ban iathuh ia ki jingthmu ki jong u, u la sdang da kaba ong, “If God is Good, I may be able to retire early, and live not far from here” (Lada U Blei U long Uba bha, nga lah ban shongthait noh kloi, ngan sah ym jngai shuh nangne). Ong u Pastor Eric namarba une u samla u la kyrkieh bad leit ki khlem da ioh ban kren bha ia une u samla, hynrei u Pastor Eric hashwa ba kin iakhlad noh u la shu ong ia une u samla, “Do remember that Romans 8:28 will always be true.” (Kynmaw ba kaei kaba la thoh ha ka Shithi sha ki nong Rom 8:28 kan iai long kaba shisha), bad ong u Pastor Eric hadien kata kim ju iakynduh shuh ia une u samla. Haba nga pule ia kane ka jingjia, ki kyntien kiba iai wan ha ka jingmut jingpyrkhat ka jong nga ka long ia kito ki kyntien kiba une u samla u la kren, “If God is Good” (Lada U Blei U long Uba bha), kine ki kyntien bad kane ka jingpyrkhat ka lah ban wan ha ngi ruh, lada ngi ruh ngi iakynduh ia ki jingeh ha ka jingim, ngi lah ban kylli, “hato U Blei U long Uba bha haba katne ki jingeh nga iakynduh?” U Paul ha kane ka shithi sha ki nong Rom (Rom 8:28), u pynkynmaw ia kiba ngeit ba kiei kiei kiba jia ha ka jingim ki long na ka bynta ka jingbha ka jong ngi hi, haba ngi ieit ia U Blei. Lyngba kine ki kyntien ngi donkam ban sngewthuh ba U Blei Um kular ha ngi ia ka jingim ka ban lait na ki jingeh, ha kane ka juh ka shithi (Rom 8:17) U Paul u dang iathuh ba ngin ia ioh bynta na ka jingshahshitom U Khrist. Bad kumta kano kano kaba jia ha ka jingim ka jong ngi kam dei namar ba U Blei Um long Uba bha ba ngi mad ia ki jingeh ha ka jingim, U Blei U long Uba bha bad ki jingeh kiba ngi iakynduh ki long na ka bynta ka jingbha ka jong ngi hi, lada ngi ieit ia U. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba nga lah ban pdiang ia ki jingjia kiba wan jia ha ka jingim ka jong nga da kaba nga tip ba kine kiba nga dei ban mad ha ka jingim ki long na ka bynta ka jingbha ka jong nga hi.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (18th February 2021) Topic (15th -21st February 2021) – “Ka jingbha ka jong U Blei” (God’s Goodness) “Haba U dang leit te nangta sha lynti bah uwei u la phet ha u bad u la dem khohsiew ha u, bad u la kylli ia u, Ko Nonghikai babha, kaei ngan leh ba ngan ioh ka jingim bymjukut? U Jisu U la ong te ha u, Balei ba me khot babha ia Nga? Ym don uba bha, hynrei tang uwei, Uba U Blei.” (Markos 10:17-18) ************************************** Napdeng kiba bun ki jingjia bad jingiathuhkhana ha ki Gospel ha ka Testament kaba Thymmai, ka jingiathuhkhana shaphang ka jingiakren U Jisu bad une u samla riewspah ka long kawei na kiba sngewtynnad ban pyrkhat. Kane ka text (Markos 10:17-22) ka iathuh ba haba U Jisu U dang iaid na ka lynti bah uwei u samla u la wan bad ula dem khohsiew bad u la kylli na U Jisu ia kawei ka jingkylli kaba donkam bha bad u la ong, “Ko Nonghikai babha, kaei ngan leh ba ngan ioh ka jingim bymjukut?” Une u samla u la khot ia U Jisu da U Nonghikai Babha. Bad kane ka kyrteng ne ka nam ka la pynlong ia U Jisu ba Un ong ei ei hashwa ba Un jubab ia ka jingkylli jong une u samla uba ngi tip hadien ba udei u samla uba don shibun ka spah. U Jisu u ong, balei ba me khot babha ia Nga? Ym don uba bha, hynrei tang uwei, Uba U Blei.” Kane ka jingkylli ka jong U Jisu ngi dei ban sngewthuh ia ka na ka jingsngewthuh ka jong ki Rabbi jong kato ka spah snem kaba U Jisu U im. Kham niar eh ba ki Rabbi ha kito ki por kin treh ban shim ia kane ka nam (title) “nonghikai babha” namarba ki ong ba ka ktien ‘Babha’ ka iadei tang bad U Blei, bad ki tieng ban shah khot ne ban pdiang ia kane ka nam ‘nonghikai babha’ namar ki ong ka long kumba ki krenbein Blei. Bunsien ngi haba ngi pule ia ka Testament kaba Thymmai ngi ju bein ia ki nongthoh kum ki briew kiba pynsngewthuh bakla ia Ka Ktien U Blei, hynrei ha kane ka bynta ka don ka jingshisha bad ka jingsngewthuh ka jong ki badei tang U Blei Uba bha. Hooid, Ka Ktien ka jong U Blei ka iathuh ha ngi ba wat ki briew ki bym tip ia U Blei ne kita ki jentil ruh ki don ia ka jinglong babha ka daw ka long ba ka don ka jingiatiplem hapoh jong ki (Rom 2:14-15), hynrei ka jinglong bha ha ka jingmut briew ka long tang ha ka jingiadei (Relative sense). Kumta ka jinglong ba bha kaba shisha ngi lah ban ioh dei tang na U Blei hi, hynrei ka jingkylli kaba mih ka long, Balei ba U Jisu Um shah ia une u samla ban khot ia U Uba bha? Hato U Jisu Um dei Uba bha? Ne U khlem ioh ia ka jinglong babha na U Blei? Ka jingmut ka jong U Jisu haba U ong ia une u samla, “Balei ba me khot ba bha ia nga?” Ka jingmut hi ka long ba une u samla un iohi ba U Jisu hi Udei U Blei, bad ba ka jingkhot babha ka jong une u samla ia U Jisu kam dei eh tang kaba u khot kumba khot ia kiwei pat ki nonghikai jong kato ka por, hynrei haba u khot babha ia U Jisu un iohi ruh ia U ba U dei U Blei, namarba dei tang U Blei Uba bha namar kata ka dei ka jinglong ka jong U Blei. Jingduwai: - “Ah U Blei, nga ainguh ia Me namar ba Me long Uba bha, bad iarap ia nga ba ngan don ka jingiadei kaba jan bad Me ba ngan lah ban bud ia ki jinglong kiba bha ki jong Me ha ka jingim ka jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

God's Goodness

Devotional (16th February 2021) Topic (15th -21st February 2021) – “Ka jingbha ka jong U Blei” (God’s Goodness) “Kin kren ia ka jingpynkynmaw ka jingbha kaba khraw jong Me, bad kin rwai ia ka hok jong Me.” (Salm 145:7) ************************************** Ha kane ka Salm 145 U Dabid u khot ia ngi iwei pa iwei ba ngin shim ia ka por ban phaidien sha kaba la leit ka jingim ka jong ngi bad ba ngin pynkynmaw ialade shaphang ka jingbha ka jong U Blei. Lyngba kane ka Salm la ai mynsiem ia ngi ba ngi dei ban ai ka jingiaroh ia U Blei namar ka jingbha bad ka jingkhraw ka jong U Blei, ngin ainguh ne ngin iaroh ia U Blei namar ka jingisynei ka jong u, ka jingiaineh ka jong U, bad ha kane ka Salm la kyntu ruh ia ngi ban ainguh ia U Blei namar ki jingai kiba bun kiba U Blei U la ai ha ka jingim ka jong ngi. Ka jingrwai Hymn kaba ngi ju sngewtynnad ban rwai ia kaba la thaw da U Johnson Oatman Jr. ka khot ia ngi ka ong, “Count your blessings, name them one by one.” (Niew jingkyrkhu, jer ia ki baroh). Hooid don ki por kiba ngi sngew ba ka long kaba eh ba ngin iaroh ia ki jingbha ki jong U Blei, khamtam haba ngi mad ia ki jingeh kumba long ha u snem uba la leit, don kiba sngew ba U Blei U khlem kyrkhu ia ki namar ba ki mad ia ki jingeh. Don kiba sngew, ba ym don ei ei ba nga ioh mad ba nga dei ban iaroh ne ainguh ia U Blei. Lada phi don ia kaba kum kata ka jingsngew ka donkam ba phin pule biang ia kane ka Salm 145, pule ia ka bad peit bniah ia kawei pa kawei ka bynta jong kane ka Salm, peit biang sha kane ka snem kaba la leit bad pyrshang ban iohi ia ka kti ka jong U Blei kaba pyndap ia phi ha kawei pa kawei ka jingdonkam ka jong phi kaba phi donkam. Hapdeng kiba bun ki jingjia ha ka jingim ka jong ngi kynmaw ba U Blei Um ju iehnoh, bad kaba kham sngewtynnad kaba ngi dei ban ainguh ne iaroh ia U Blei bad ia ka jingbha ka jong U ka long ba U la ai ha ngi ia U Khun jong U, U Jisu Khrist. Ban sngewthuh ia ka jingbha ka jong U Blei ngi donkam ban don ka jingngeit kaba skhem ha U. Ha ka kot kaba la ai kyrteng, “The Complete Sermons of Martin Luther, Volume 2” ka don ka jingthoh jong U Martin Luther kaba u thoh kumne, “This is true faith, a living confidence in the goodness of God.” (Kane ka long ka jingngeit kaba shisha, ka jingsngewskhem kaba im ha ka jingbha ka jong U Blei). Dei haba ngi don ka jingngeit ha U Blei ba ngin sa iohi ba U Blei Uba ngi shakri U long Uba bha bad ba ngin sa lah ban iaroh ia ka jingbha ka jong U. Jingduwai: - “Ah U Blei, nga ainguh ia Me namar ka jingbha ka jong Me kaba Me la pynpaw ha ka jingim ka jong nga, iarap ia nga ba nga lah ban shaniah tang ha Me ha ki por baroh.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (15th February 2021) Topic (15th -21st February 2021) – “Ka jingbha ka jong U Blei” (God’s Goodness) “Uba bha bad Uba beit long U Trai namarkata Un hikai ia kiba pop ha ka lynti” (Salm 25:8) ************************************** Ka phang ia kaba ngin ia peit ha kane ka taiew (15th – 21st February 2021) ka long, “Ka jingbha ka jong U Blei” (God’s Goodness). Kane ka phang kan iarap ia ngi ba ngin iohi hapdeng kiba bun ki jingiashem bad ki jingiakynduh ki jong ngi ha ka jingim ka jong ngi ngin iohi ia ka jingbha ka jong U Blei, bad haba ngi tip ba U Blei U long Uba bha kan iarap ia ngi ban sngewthuh ba kaei kaei kaba jia ha ka jingim ka jong ngi ka long na ka bynta ka jingbha ka jong ngi. Ka jingong “God is good, all the time; all the time, God is good” (U Blei U long Uba bha ha ki por baroh; ha ki por baroh U Blei U long Uba bha), ngi la ia ong ia kine ki kyntien manla ka por, hato ngi da mut shisha ia kaei kaba ngi ong? ne ngi sngewthuh shisha ba U Blei U long Uba bha ha ki por baroh bad ha ki por baroh U Blei U long ba bha? Don shibun ki briew kiba artatien ia ka jingbha ka jong U Blei khamtam haba ki don hapdeng kiba bun ki jingeh jong ka jingim, teng teng ki sngew kumba U Blei Um long Uba bha namarba um jubab ia ki jingduwai ki jong ki. Bad kane ka jingjia ka la jia ruh ha ka Bible, ha kaba u soitan u buh ha ka jingmut jingpyrkhat jong ka Im ban pynartatien ia ka shaphang ka jingbha ka jong U Blei, u soitan u la ong ha ka Im (Jenesis 3:5) “Namar U Blei U tip ba, ha kata ka sngi ba phin bam na u, un sa pynpeit ia ki khmat jong phi, bad ba phin long kum ki blei, kiba tip ia kaba bha bad ia kaba sniew.” U soitan u ialeh ban pynrung ne ban pynsngewthuh bakla ia ka Im ba U Blei U buhrieh ei ei na ki ba u khlem shah ban bam na u soh ia Uba U la adong ia ki ban bam, bad u soitan u ong lada phi bam ym dei ba phin iap hynrei phin kham ioh ia ka jingstad bad phin long kum ki blei. Hato kam don mo ka por ha ka jingim jong phi ruh ba phin artatien ia U Blei? U Jerry Bridges uba dei u nongthoh na America u ong, “The very first temptation in the history of mankind was the temptation to be discontent...that is exactly what discontent(ment ) is - a questioning of the goodness of God.” (Ka jingpynshoi kaba nyngkong ha ka history jong u khun bynriew ka dei ka jingpynshoi jong ka jingbymsngewhun… bad kane ka dei ka jingmut ba shisha jong ka jingbymsngewhun - ka jingkylli ia ka jingbha ka jong U Blei). Hato ka la don mo ka jingshah pynshoi ha ka jingim ka jong phi ruh ba phin artatien bad ba phin nym sngewhun ia kaei kaba phi ioh mad ha ka jingim? Kynmaw ba ka jingbymsngewhun ne haba ngim sngewhun ka long kumba ngi kylli jingkylli ia ka jingbha ka jong U Blei. Hynrei kynmaw ba kaei kaei kaba U Blei U leh ha ka jingim ka jong ngi ka long na ka bynta ka jingbha ka jong ngi hi, kumta ngim dei ban artatien ia ka jingbha ka jong U Blei. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba hapdeng ki jingeh kiba bun kiba nga dei ban mad ha ka jingim ngan nym artatien ia ka jingbha ka jong Me.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.

Devotional (14th February 2021) Topic (8th – 14th February 2021) – “Ka bor ka jong U Blei” (God’s Power) “Hynrei U Trai U la ong ha U Samuel, wat khmih ia ka khmat jong u, lymne ia ka jingjrong ka rynieng jong u; namar nga la kyntait ia u: naba U Blei Um ju khmih kumba khmih u briew; naba u briew u iohi tang ia ka dur kaba shabar, hynrei U Trai U iohi ia ka dohnud” (1 Samuel 16:7) ************************************** Hato ka la ju don ka por ha ka jingim jong phi kaba phi sngew ba ki briew ki klet ne ki leh lyndet ia phi? Lada phi la ju don ia kaba kum kata ka por, nga ngeit ba U Dabid ruh u don ka juh ka jingsngew haba la kyntait ia u ha ka por ba U Samuel u la wan ban pynsleh syiem na ka iing u kpa jong u, U Jesse. Ha kane ka por kaba U Samuel u la wan ha ka iing U Jesse na ka bynta ban pynsleh ia uwei na ki khun jong u ban long U Syiem jong ki Israel, na ka iing U Dabid ki la ia phah ia U Dabid ban sharai langbrot namarba U Jesse um poi pyrkhat ba U Dabid un dei uta ia uba U Blei U mut ban pynsleh syiem ia u, namarba U Jesse um iohi kumba U Blei U iohi. Ia U Dabid la kyntait ha ki briew hynrei dei tad ynda haba U Blei U pynkynmaw lyngba U Samuel ba U Blei Um ju khmih kumba khmih u briew namarba u briew u iohi tang ia kaba shabar hynrei U Blei U iohi ia ka Dohnud (1 Samuel 16:7). Kynmaw ba dei U Blei Uba jied bad Uba pynlong ia kiei kiei, kiei kiei ki bym lah bad ngi ki long kiba lah bad U Blei, bad kumta haba U Blei U iohi ia ka dohnud ka jong U Dabid ba U Blei U kloi ban pynsleh syiem ia u. Bad kaba sngewtynnad haba ngi pule ia ka jingim U Dabid naduh nangne ba la pynsleh ia u u mad bad sngewthuh shisha ia ka bor ka jong U Blei, bad dei namarba u sngewthuh ia ka bor ka jong U Blei ba ha ka por ba U Goliath uta u nong Philistia u wan ban ialeh ia ki Khun Israel U Dabid u la ong (1 Samuel 17:45) “Me me wan ha nga da ka waitlam, bad da u sum, bad da ka stieh: nga te nga wan sha me ha ka kyrteng U Trai ki paid.” Kine ki long ki kyntien kiba U Dabid u kren ia U Goliath, kiba pyni shai ba U Dabid u sngewthuh ba ka don ka bor ha ka kyrteng ka jong U Blei bad dei na kata ka daw ba u khlem sheptieng wat ban tur ban ialeh ia U Goliath, bad kata ruh kadei ka jingiohi ka jong U Blei haba U peit ia U Dabid, U iohi ia ka mynsiem bad ka dohnud ka jong U Dabid kaba kloi ban shaniah ha U Blei ha ki por baroh. Ai ba ngi ruh ngin sngewthuh ba hapdeng ki jingeh kiba ngi dei ban ialeh pyrshah, ki jingeh kiba long kum ki radbah ngin nym sheptieng namar ba ngi don ia U Blei Uba don ka bor, Uba bad U ym don ki radbah kiba lah ban ieng, bad kumta ruh ym don ba lah ban ialeh ia ngi ruh haba ngi shaniah ha ka bor ka jong U Blei. Ha ka kot ba la ai kyrteng “The Secret Libraries: Walt Whitman Quotes Vol.20,” ki don ki quotation jong U Walt Whitman uba long uwei na ki nongthoh poetry uba na America ha kawei na ki quotation ki jong u, u ong, “Keep your face always toward the sunshine - and shadows will fall behind you.” (Pynphai ia la ka khmat borabor sha pyrshah ka jingshai ka sngi -bad ka syrngiew kan hap shadien jong ngi). U kren ia ka jingim jong u briew ba u briew hi um dei ban peit ia ki jingkhraw jong ki jingeh hynrei udei ban peit sha U Blei Uba khraw ha ka bor bad haba ngi phai khmat sha U Blei ki jingeh kin sa wan shadien jong ngi. Jingduwai: - “Ah U Blei, iarap ia nga ba hapdeng ki jingeh kiba bun ngan iai phai ki khmat tang sha Me ban iai shaniah ha ka bor ka jong Me ba ki jingeh kin phet shadien jong nga.” -Amen U Blei Un kyrkhu, Pastor Bidonbok Syiem.