1030. Co pić aby „delikatnie” się odmłodzić? - dr hab. Aleksandra Sentkowska

Wykład dr hab. Aleksandry Sentkowskiej w ramach w ramach XII Dnia Odkrywców Kampusu Ochota Uniwersytetu Warszawskiego [21 marca 2026 r.]Kawa, herbata, sok, a może kieliszek czerwonego wina? Który z popularnych napojów zawiera najwięcej związków pomagających neutralizować wolne rodniki? I czy rzeczywiście możemy w ten sposób choć trochę spowolnić procesy starzenia?Dr hab. Aleksandra Sentkowska opowiada o stresie oksydacyjnym, antyoksydantach i związkach polifenolowych obecnych w codziennej diecie. Wyjaśnia, jak powstają wolne rodniki, dlaczego ich nadmiar może szkodzić organizmowi oraz w jaki sposób próbujemy je neutralizować.Wolne rodniki powstają naturalnie, między innymi podczas oddychania. Problem zaczyna się wtedy, gdy organizm nie nadąża z ich usuwaniem. Dochodzi wówczas do zaburzenia równowagi określanego jako stres oksydacyjny, który może przyczyniać się do uszkadzania komórek i pogarszania kondycji organizmu.Jedną z najważniejszych grup naturalnych antyoksydantów są polifenole – związki pochodzenia roślinnego obecne między innymi w owocach, warzywach, herbacie, kawie, gorzkiej czekoladzie i winie. Wykład pokazuje, że ich zawartość zależy nie tylko od rodzaju produktu, ale także od odmiany rośliny, miejsca uprawy, sposobu przetwarzania i przygotowania napoju.Która herbata ma największe właściwości antyoksydacyjne? Prowadząca porównuje herbatę białą, zieloną, czarną, aromatyzowaną, owocową i ziołową. Wyjaśnia, jak fermentacja i inne procesy technologiczne wpływają na zawartość polifenoli. Zwraca także uwagę na znaczenie jakości wody używanej do parzenia.Wśród badanych naparów bardzo dobrze wypadają herbaty białe i zielone, bogate w katechiny. Słabsze właściwości mają natomiast niektóre herbaty owocowe i ziołowe. Nie oznacza to jednak, że każda biała lub zielona herbata będzie identyczna – znaczenie mają zarówno surowiec, jak i sposób jego obróbki.Osobną część wykładu poświęcono kawie. Dr hab. Aleksandra Sentkowska omawia znaczenie kwasu chlorogenowego, porównuje arabikę z robustą oraz pokazuje, jak palenie, pozbawianie kofeiny i inne procesy mogą zmieniać właściwości ziaren. Okazuje się, że bardziej cierpka robusta może zawierać więcej związków polifenolowych niż popularniejsza arabika.Czy czerwone wino rzeczywiście jest „zdrowsze” od białego? Prowadząca wyjaśnia, jak sposób produkcji, odmiana winogron, rocznik, gleba i liczba słonecznych dni wpływają na profil polifenolowy napoju. Podobne różnice można zauważyć w sokach owocowych, przy czym najwięcej cennych związków zachowują zwykle soki świeżo wyciśnięte i jak najmniej przetworzone.Uczestnicy spotkania przeprowadzają również prosty eksperyment z wykorzystaniem modelowego wolnego rodnika DPPH. Zmiana barwy roztworu pozwala porównać zdolność różnych napojów do neutralizowania wolnych rodników i sprawdzić, jak teoria wygląda w praktyce.Czy istnieje więc idealny napój odmładzający? Wykład nie daje jednej cudownej recepty. Pokazuje natomiast, że warto zwracać uwagę na skład i sposób przygotowania tego, co pijemy. Jednocześnie prowadząca przypomina, że nie trzeba zawsze wybierać produktu o najwyższej zdolności antyoksydacyjnej – czasem równie ważne są smak, przyjemność i chwila odpoczynku.Dr hab. Aleksandra Sentkowska – chemiczka związana ze Środowiskowym Laboratorium Ciężkich Jonów Uniwersytetu Warszawskiego.Wykład odbył się w ramach Dnia Odkrywców Kampusu Ochota Uniwersytetu Warszawskiego.#antyoksydanty #polifenole #wolnerodniki #stresoksydacyjny #herbata #kawa #wino #soki #chemia #zdrowie #starzenie #DOKO #UniwersytetWarszawski #AleksandraSentkowska #WszechnicaZnajdź nas: https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/https://anchor.fm/wszechnicaorgpl---historiahttps://anchor.fm/wszechnica-fww-naukahttps://wszechnica.org.pl/