11. ปฏิจจสมุปบาทธรรมและคติภพ: สภาวธรรมแห่งการจุติ ปฏิสนธิ และการแปรสภาพของกายในกาย

คำอธิบาย (Description):ผู้บรรยายคือ: พระเทพญาณมงคล วิ. (เสริมชัย ชยมงฺคโล)เนื้อหาของไฟล์นี้เป็นการวิสัชนาตอบปัญหาธรรมที่สำคัญยิ่ง ว่าด้วยกลไกการเวียนว่ายตายเกิดตามสายปฏิจจสมุปบาทธรรม การแปรสภาพของกายภายในด้วยอำนาจกรรม และวาระจิตสุดท้ายก่อนจุติและปฏิสนธิเหตุที่ตายแล้วไม่สูญ และกลไกของปฏิจจสมุปบาทผู้บรรยายอธิบายว่า สัตว์โลกจะยังคงเวียนว่ายตายเกิดตราบใดที่อวิชชาทำหน้าที่อยู่ โดยอวิชชาเป็นปัจจัยให้เกิดสังขาร สังขารเป็นปัจจัยให้เกิดวิญญาณ สืบต่อไปจนถึง นามรูป สฬายตนะ ผัสสะ เวทนา ตัณหา อุปาทาน กรรม ภพ และชาติ ตามสายปฏิจจสมุปบาทธรรม กลไกการสืบต่อนี้เกิดขึ้นเมื่อจิตดวงเดิมตกศูนย์ ปรุงเป็นจิตดวงใหม่ ตั้งอยู่กลางดวงธรรมที่ทำให้เป็นกายใหม่ เป็นทุคติ หรือสุคติ ก็ไปตามกรรมอุทาหรณ์การเห็นสภาวะทุคติภพด้วยวิชชาธรรมกายผู้บรรยายได้ยกพระพุทธพจน์เพื่อยืนยันสภาวะนี้ว่า จิตฺเต สงฺกิลิฏฺเฐ ทุคฺคติ ปาฏิกงฺขา เมื่อจิตเศร้าหมองแล้ว ทุคติเป็นอันต้องหวัง จิตฺเต อสงฺกิลิฏฺเฐ สุคฺคติ ปาฏิกงฺขา เมื่อจิตไม่เศร้าหมองแล้ว สุคติเป็นอันหวังได้ ซึ่งความเศร้าหมองหรือผ่องใสนี้ เปลี่ยนแปลงไปตามเหตุปัจจัยเป็นปัจจุบันธรรม หากประกอบด้วยบุญกุศล ดวงธรรมที่ทำให้เป็นกายจะปรุงแต่งให้เป็นสุคติภพ ส่งผลให้กายมนุษย์ละเอียดผ่องใส เวทนาเป็นสุขเวทนา กายมนุษย์ละเอียดก็ผ่องใส จิตในจิตก็ผ่องใส ธรรมในธรรมก็ด้วยบุญกุศลและผ่องใส ในทางตรงกันข้าม หากทำบาปอกุศล กายในกายก็จะแปรสภาพเป็นทุคติภพ กายในกายก็เศร้าหมอง เวทนาในเวทนาก็เป็นทุกขเวทนา จิตในจิตก็เศร้าหมอง ธรรมในธรรมก็เป็นทุคติเศร้าหมอง กายมนุษย์ก็ซอมซ่อเพื่อยืนยันว่าสภาวะเหล่านี้รู้เห็นได้จริง ผู้บรรยายได้เล่ากรณีศึกษาของพนักงานสถานสอนภาษา AUA ซึ่งเป็นชาวคริสต์ แต่ได้มาปฏิบัติธรรมจนเห็นดวงใสสว่างและเข้าถึงธรรมกาย ทว่าเขายังคงมีพฤติกรรมชอบพยากรณ์ใบ้หวยให้ผู้อื่น แม้จะไม่ได้ซื้อเองก็ตาม วันหนึ่งขณะทำงาน เขาได้เห็นนิมิตด้วยทิพพจักษุว่ามีเปรตตัวสูงใหญ่ยืนอยู่ข้างหลัง และเมื่อเพ่งดูก็พบว่าหน้ามันหน้าผมน่ะ ผู้บรรยายชี้แจงว่า การบอกหวยเป็นการสนับสนุนให้คนติดอบายมุข ทำให้กายภายในแปรสภาพเป็นทุคติภพ เป็นกายเปรต เปลี่ยนแปลงตามสายปฏิจจสมุปบาทธรรม ทันทีที่อวิชชาและตัณหาเข้าปรุงแต่ง กายมนุษย์ที่เคยผ่องใสก็มัวหมอง ธรรมกายดับไป เหลือเพียงดวงธรรมริบหรี่ ผู้บรรยายจึงต้องให้เขาขอขมาพระรัตนตรัย เพื่อกลับคืนสู่สภาวะธรรมกายที่ผ่องใสดังเดิมสภาวะวาระจิตสุดท้ายและการปฏิสนธิผู้บรรยายเจาะลึกสภาวะก่อนตายว่า จิตของมนุษย์นั้นมีการบันทึกกรรมไว้ทุกขณะจิตเหมือนม้วนเทป ในวาระสุดท้ายก่อนตาย จิตจะตกศูนย์ และจะปรากฏนิมิต 2 ประการ คือ กรรมนิมิตอารมณ์ (ภาพการกระทำดีหรือชั่วในอดีต) และคตินิมิตอารมณ์ (ภาพภพภูมิที่จะไปเกิด เช่น อเวจีมหานรก หรือราชรถจากสวรรค์) ในช่วงเวลานี้ สัตว์โลกไม่อาจควบคุมสิ่งใดได้นอกจากต้องเป็นไปตามแรงกรรมเมื่อจิตเศร้าหมองหรือผ่องใสตามนิมิตนั้น จิตดวงสุดท้ายก่อนจะดับน่ะ มันถ่ายทอดกรรมลงไปตกศูนย์ ปรุงเป็นจิตดวงใหม่ 4 เหล่าอย่างใดอย่างหนึ่งทันที การไปเกิดเป็น เปรต สัตว์นรก อสุรกาย หรือสัตว์เดรัจฉาน (เช่น เล็นที่เกิดในไข่) ย่อมเกิดขึ้นทันที หากเป็นกรรมดี ก็อาจไปเกิดในเทวโลกชั้นต่าง ๆ เช่น จาตุมหาราชิกา หรือดาวดึงส์ ทันทีเช่นกันหนทางเดียวที่จะยุติการเวียนว่ายตายเกิดท้ายที่สุด ผู้บรรยายสรุปว่า สัตว์โลกจะไม่มีการเวียนว่ายตายเกิดอีกก็ต่อเมื่ออวิชชาจะสิ้น การบรรลุมรรคผลเป็นพระอรหันต์นั้นต้องอาศัยบุญบารมีที่สั่งสมมาอย่างยาวนาน ผู้บรรยายยังได้ตักเตือนผู้ปฏิบัติและพระภิกษุว่า ไม่ควรประมาทในการละเมิดศีลธรรม เพราะแม้แต่พระภิกษุ หากฉันภัตตาหารโดยไม่พิจารณา ตายไปก็อาจไปเกิดเป็นยักษ์ กุมภัณฑ์ งูเหลือม หรือเปรตได้ ผู้ปฏิบัติจึงควรมีหน้าที่ทำความดี สั่งสมบุญบารมี และหมั่นพิจารณาสติปัฏฐาน 4 ณ ภายใน เพื่อยกภูมิจิตให้พ้นจากวัฏสงสารอย่างแท้จริงสามารถศึกษาคู่มือการปฏิบัติธรรมเพิ่มเติมได้ที่เว็บไซต์หลัก: Luangpusodh.com