(119) 30. Söz/11, Sh 231 | Zerre | İmâm-ı Mübîn kader defteri ise, Kitâb-ı Mübîn kudret defteridir

Elhâsıl madem İmâm-ı Mübîn mâzî ve müstakbelin ve âlem-i gaybın etrafına dal budak salan şecere-i hilkatin bir programı, bir fihristesi hükmündedir. Şu ma‘nâdaki İmâm-ı Mübîn kader-i İlâhînin bir defteri, bir mecmûa-i desâtîridir. O desâtîrin imlâsıyla ve hükmüyle, zerrât, vücûd-u eşyâdaki hıdemâtına ve harekâtına sevk edilir. Ama “Kitâb-ı Mübîn” ise, âlem-i gaybdan ziyâde âlem-i şehâdete bakar. Yani mâzî ve müstakbelden ziyâde zaman-ı hâzıra nazar eder. Ve ilim ve emirden ziyâde, kudret ve irâde-i İlâhiyenin bir ünvanı, bir defteri, bir kitabıdır. İmâm-ı Mübîn kader defteri ise, Kitâb-ı Mübîn kudret defteridir. Yani her şey vücûdunda, mâhiyetinde ve sıfât ve şuûnâtında kemâl-i san‘at ve intizâmları gösteriyor ki, bir kudret-i kâmilenin desâtîriyle ve bir irâde-i nâfizenin kavânîniyle vücûd giydiriliyor. Ve sûretleri ta‘yîn, teşhîs edilip birer mikdâr-ı muayyen, birer şekl-i mahsûsveriliyor. Demek o kudret ve irâdenin küllî ve umûmî bir mecmûa-i kavânîni bir defter-i ekberi vardır ki, her bir şeyin hususî vücûdları ve mahsûs sûretleri, ona göre biçilir, dikilir, giydirilir. İşte şu defterin vücûdu, İmâm-ı Mübîn gibi, kader ve cüz’-i ihtiyârî mesâilinde isbat edilmiştir. Ehl-i gaflet ve dalâlet ve felsefenin ahmaklığına bak ki, kudret-i fâtıranın o Levh-i Mahfûz’unu ve hikmet ve irâde-i Rabbâniyenin o basîrâne kitabını, eşyâdaki cilvesini, aksini, misâlini hissetmişler. Hâşâ! ‘Tabiat’ nâmıyla tesmiye etmişler, körletmişler. İşte İmâm-ı Mübîn’in imlâsıyla, yani kaderin hükmüyle ve düstûruyla kudret-i İlâhiye, îcâd-ı eşyâda her biri birer âyet olan silsile-i mevcûdâtı, Levh-i mahv ü isbat denilen zamanın sahîfe-i misâliyesinde yazıyor. Îcâd ediyor. Zerrâtı tahrîk ediyor. Demek harekât-ı zerrât, o kitabetten, o istinsâhtan; mevcûdât âlem-i gaybdan âlem-i şehâdete ve ilimden kudrete geçmelerinde bir ihtizâzdır, bir harekâttır. Ama “Levh-i mahv ü isbat” ise, sâbit ve dâim olan Levh-i Mahfûz-u A‘zam’ın dâire-i mümkinâtta, yani mevt ve hayata, vücûd ve fenâya dâimâ mazhar olan eşyâda mütebeddil bir defteri ve yazar bozar bir tahtasıdır ki, hakîkat-i zaman odur. Evet, her şeyin bir hakîkati olduğu gibi, zaman dediğimiz, kâinâtta cereyân eden bir nehr-i azîmin hakîkati dahi ‘Levh-i mahv ü isbat’ taki kitâb-ı kudretin sahîfesi ve mürekkebi hükmündedir. لَا يَعْلَمُ الْغَيْبَ اِلَّا اللّٰهُ