จากหมาน้อยถึงแม่ ว่าด้วย ‘ชีวิต’ ที่งดงามและรวดร้าวในคราวเดียว | ASAN EP29

เราขีดเส้นแบ่งชัดเจนให้กับทุกอย่างโดยไม่รู้ตัว ไม่ขาวก็ดำ ไม่แข็งแรงก็อ่อนแอ ไม่อินโทรเวิร์ตก็เอ็กซ์โทรเวิร์ต ทั้งที่จริง ๆ แล้ว เราทำแบบนั้นไม่ได้ ยิ่งกับชีวิตแสนสั้นของเรา ยิ่งไม่ควรตัดสินมันเร็วเกินไป แต่หากช้าเกินไปก็ไม่ทันกาล (?) เราตกอยู่ในสภาวะคาบเกี่ยวระหว่างสองสิ่ง สองอารมณ์-ความรู้สึก สองจิตสองใจ …หรือมากกว่านั้นด้วยซ้ำ กระทั่งตอนนี้ เราก็ยังตอบตัวเองไม่ได้เต็มปาก ว่าเราเป็นคนเศร้าที่กำลังมีความสุข หรือเราเป็นคนมีความสุขที่กำลังเศร้า แต่สิ่งหนึ่งที่อยากให้มั่นใจ ซึ่งเป็นสิ่งที่ได้จาก On Earth We’re Briefly Gorgeous (หรือชื่อภาษาไทย เราต่างงดงามแล้วจางหาย ) คือไม่ว่าเราจะงดงามแค่ไหน เราย่อมจางหายไปในที่สุด กลับกัน ไม่ว่าการมีอยู่ของเราจะเลือนรางแค่ไหน เรางดงาม และเป็นที่จดจำของใครสักคนแน่นอน   แล้วที่แน่นอนไปกว่านั้น เรางดงามกับรวดร้าวได้ในคราวเดียว On Earth We’re Briefly Gorgeous เป็นนวนิยายเล่มแรกของกวีชาวเวียดนาม-อเมริกัน อาจารย์ประจำด้านการเขียนเชิงสร้างสรรค์และวรรณกรรม และลูกชายของแม่, Ocean Vuong ที่เล่าถึงประวัติศาสตร์ครอบครัวผู้ลี้ภัยสงคราม ประสบการณ์วัยเด็ก-วัยรุ่น และการค้นหาตำแหน่งแห่งที่ของตัวเอง ในมุมมองความทรงจำของ ‘Little Dog’ หรือ ‘หมาน้อย’ เด็กชายจากครอบครัวชนชั้นแรงงาน ผู้เกิดที่ไซ่ง่อน, เวียดนาม แต่ต้องมาเติบโตที่ฮาร์ตฟอร์ด, อเมริกา ผ่านรูปแบบของจดหมาย ซึ่งเขียนถึงแม่ที่ไม่มีวันจะได้อ่าน ผู้ทำงานรับจ้างเป็นช่างทำเล็บ และอ่าน-เขียน-พูดภาษาอังกฤษไม่ได้   และเพื่อขับเน้น ‘Intergenerational Trauma’ (บาดแผลซึ่งส่งต่อข้ามรุ่นไปยังลูกหลาน) กับ ‘ความเป็นอื่น’ ทางเชื้อชาติ เพศ และชนชั้น ให้ผู้อ่านเห็นเป็นรูปธรรมขึ้นอีก Ocean Vuong เลือกใช้วิธีซึ่งเป็นนามธรรมอย่างที่สุด หยิบยกอุปมา-อุปไมยแปลกใหม่เฉพาะตัวมาขยายความประเด็นเหล่านั้น พร้อมสลับลำดับเวลาเพื่อจำลองห้วงคิดกระท่อนกระแท่นด้วยภาษาจับใจแบบกวีนิพนธ์ จนเราเผลอลืมไปชั่วขณะว่า เรากำลังอ่านนวนิยายหรืออ่านบทกวี และสับสนว่า เรากำลังอ่านชีวิตของหมาน้อย …หรืออ่านชีวิตของเราเองอยู่กันแน่