در پیرامون تاریخ بیهقی- قطعۀ بیست و ششم

داستان حکومت غزنویان از کتاب تاریخ گزیده حمدالله مستوفی نقل می شود. حمدالله مستوفی در این قطعه از نوشته های بیهقی به عنوان "شاهد حال" محمود یاد می کند.این قطعه از جدا شدن آلپتگین، که غلام و سردار سپاه سامانیان بود، از سامانیان و تصرف غزنین آغاز می شود. بعد از او، بزرگان قوم امارت را به سبکتگین، داماد آلپتگین، دادند. بعد از او، بنا به وصیت، اسماعیل پسرش از دختر آلپتگین قائم مقام پدر شد. محمود پسر بزرگتر سبکتگین از دختر امیر زاول به مخالفت برخاست و میان آنها جنگ شد و محمود پیروز شد. محمود به تدریج تمام خراسان و ماوراءالنهر را فتح کرد و از خلیفۀ بغداد حکم امارت و لقب امین الدوله گرفت.باقی این قطعه شرح فتوحات محمود در سیستان و هند و ترکستان و گرفتن غنایم فراوان است.