در پیرامون تاریخ بیهقی- قطعۀ پنجم

پندنامه ای روایت می شود که گفته می شود سبکتگین آن برای پسرش امیر محمود نوشته است. داستان زندگی سبکتگین از زبان او گفته می شود که در ترکستان بوده و به بردگی گرفته می شود و فروخته می شود. آلپتگین او را می خرد و امیری می دهد. بعد به نکات و دقایق حکمرانی می پردازد. برخی از نکات مطرح شده درس نحوۀ عملی حکمرانی است. در مورد عاملانی که به شهرها فرستاده می شود توصیه های دقیقی می کند. و می دانیم که دراز دستی و خیانت عاملان از مهمترین اسباب و عوامل فروپاشی حکومتها بوده است و حاکمان می باید نسبت به آن بسیار هوشیار می بوده اند. همچنین توصیه هایی مهم در بارۀ ابادان داشتن خزانه می کند که "ملک را به مال توان نگاه داشتن و اگر ترا زر و مال و نعمت نباشد، هیچکس فرمان تو نبرد. و مال حاصل نشود الا به عمارت و تدبیر و عقل. و عمارت حاصل نشود الا به عدالت و راستی."