16. เจริญสมถวิปัสสนา: การกำหนดบริกรรมนิมิตเข้าสู่ศูนย์ 5 ศูนย์ และการพิจารณากฎแห่งกรรม

ผู้สอน: พระเทพญาณมงคล วิ. (เสริมชัย ชยมงฺคโล)สรุปหัวข้อทั้งหมดในไฟล์การเตรียมสรีระและอุบายรวมใจ: การจัดท่านั่งขัดสมาธิ และการหลับตาเบา ๆ ควบคู่กับการสูดลมหายใจเพื่อสังเกตช่องว่างลงไปสุดที่ศูนย์กลางกายการกำหนดบริกรรมนิมิต: การนึกเห็น "ดวงแก้วกลมใส หรือพระแก้วขาวใส" เพื่อเป็นเครื่องหมายให้ใจไปตั้งมั่นตรง "ศูนย์กลางกายเหนือระดับสะดือ 2 นิ้วมือ"เทคนิคการหาศูนย์กลางกายและรวมใจ: การใช้อุบาย "เหลือบดวงตากลับนิด ๆ" และวิธีกำหนด "เส้นตรงขาวใส 2 เส้นตัดกัน" เพื่อหาจุดศูนย์กลางที่แน่นอนการเจริญพุทธานุสติด้วยคำบริกรรม: การท่อง "สัมมาอะระหัง" คู่กับบริกรรมนิมิต เพื่อน้อมรำลึกถึง "พระปัญญาคุณ และพระวิสุทธิคุณ ของพระพุทธเจ้า"การปรากฏของดวงธรรมและการเข้าสู่ศูนย์ 5 ศูนย์: สภาวะที่ใจหยุดนิ่งจนปรากฏ "ดวงธรรมที่ทำให้เป็นกาย ใสแจ่ม" ซึ่งประกอบด้วยธาตุละเอียดของธาตุน้ำ ดิน ไฟ ลม อากาศธาตุ และวิญญาณธาตุการดำเนินจิตตามหลักวิสุทธิมรรค: การหยุดในหยุดเข้ากลางของกลาง เพื่อให้ปรากฏ "ดวงศีล สมาธิ ปัญญา วิมุตติ วิมุตติญาณทัสสนะ" เป็นเครื่องกลั่นกรองกาย วาจา ใจการแผ่พรหมวิหารธรรมและการพิจารณาสัจธรรม: การแผ่เมตตา กรุณา มุทิตา อุเบกขา และการพิจารณาความแก่ ความเจ็บ ความตาย และกฎแห่งกรรมการอธิษฐานละเว้นบาปและอุทิศกุศล: การตั้งจิตละเว้นจากการกระทำผิดศีลและอบายมุข พร้อมอุทิศกุศลแด่สถาบันพระมหากษัตริย์ บูรพกษัตริย์ สรรพสัตว์ใน "ทุคติภูมิ" เพื่อมุ่งสู่สวรรค์สมบัติและนิพพานสมบัติสรุปเนื้อความย่อของไฟล์ผู้สอนเริ่มต้นการเจริญภาวนาโดยให้ผู้ปฏิบัติตั้งกายให้ตรง "เอาเท้าขวาทับเท้าซ้าย มือขวาวางอยู่บนมือซ้ายที่หน้าตัก ให้นิ้วชี้ขวาจรดพอดีหัวแม่มือซ้าย" เมื่อจัดสรีระดีแล้ว ให้ "หลับเปลือกตาลงเบา ๆ ไม่ต้องเม้มเปลือกตาให้แน่น หายใจลึก ๆ พอสบาย ปล่อยกายตามสบาย ไม่เกร็ง" ในขณะที่สูดลมหายใจนั้น ให้สังเกตช่องว่างโล่งลงไปจนสุดตรง "ศูนย์กลางกายระดับสะดือพอดี"ในขั้นการรวมใจ ผู้สอนให้กำหนด "บริกรรมนิมิต" ซึ่งเป็นเครื่องหมายที่นึกเห็นด้วยใจ อาจจะเป็น "ดวงแก้วกลมใส หรือพระแก้วขาวใส" ให้ปรากฏอยู่ในท้อง เสมือนเป็นของที่มีอยู่แล้ว แท้จริงแล้ว "ดวงธรรมที่ทำให้เป็นกาย ใสแจ่ม ก็มีอยู่แล้วในตัวเรา องค์พระก็มีอยู่แล้วในดวงธรรม" การนึกถึงนิมิตนี้ก็เพื่อทุ่ม "ความเห็นด้วยใจ ความจำ ความคิด ความรู้" ให้ไปรวมหยุดอยู่ที่ "จุดเล็กใสกลางดวงใส... ตรงศูนย์กลางกายเหนือระดับสะดือ 2 นิ้วมือพอดี" ผู้สอนแนะอุบายสำคัญคือต้อง "เหลือบดวงตากลับนิด ๆ" เพื่อช่วยรวมความเห็น จำ คิด รู้ ให้กลับไปข้างหลังและรวมลงสู่ภายใน หากผู้ใดไม่สามารถกำหนดจุดได้ ให้นึกถึง "เส้นตรงขาวใส 2 เส้นตัดกัน เหนือระดับสะดือ 2 นิ้วมือ" โดยเส้นหนึ่งลากจากหน้าท้องไปข้างหลัง และอีกเส้นลากจากสีข้างขวาไปซ้าย จุดตัดนั้นคือกำหนดของ "จุดเล็กใสกลางดวงใส"เมื่อหาศูนย์กลางกายได้แล้ว ให้สังเกตลมหายใจที่ผ่านกระทบ แต่ "ไม่ต้องตามลมนะ พอมีสติรู้เห็นก็พอ" ควบคู่ไปกับการใช้ "บริกรรมภาวนา ท่องในใจ สัมมาอะระหัง สัมมาอะระหัง สัมมาอะระหัง" เพื่อประคองใจที่ชอบฟุ้งซ่าน การบริกรรมนี้เป็นการน้อม "พระพุทธคุณในข้อพระปัญญาคุณ จากคำว่า สัมมาสัมพุทโธ... และอะระหัง แปลว่าพระผู้ไกลจากกิเลส" มาสู่ใจเป็นพุทธานุสติเมื่อประคองใจจดจ่อต่อเนื่องจนสงบและหยุดนิ่งถูกส่วน จะ "ปรากฏดวงธรรมที่ทำให้เป็นกาย ใสแจ่มขึ้นมา" ผู้สอนให้ดำเนินจิตด้วยการ "หยุดในหยุด กลางของหยุด" เข้าไปในกลางดวงใสนั้น ซึ่งภายในดวงธรรมนี้จะประกอบด้วยโครงสร้าง ศูนย์ 5 ศูนย์ ได้แก่ "ศูนย์ข้างหน้าเป็นธาตุละเอียดของธาตุน้ำ ขวาธาตุดิน หลังธาตุไฟ ซ้ายธาตุลม" ซึ่งทำหน้าที่ควบคุมส่วนที่เป็นของเหลว ของแข็ง อุณหภูมิ และลมปราณในร่างกาย ตรงกลางคือ "อากาศธาตุ" และกลางของอากาศธาตุคือ "วิญญาณธาตุ" เมื่อหยุดนิ่งกลางของกลางวิญญาณธาตุ ศูนย์กลางจะขยายว่างออก และจะปรากฏ "ดวงศีล สมาธิ ปัญญา วิมุตติ วิมุตติญาณทัสสนะ" ขึ้นมาแทนที่ตามลำดับ เพื่อเป็น "เครื่องกลั่นกรองกาย วาจา และใจที่ละเอียดประณีต" ให้ผู้ปฏิบัติ "หยุดในหยุด กลางของหยุด" เข้าไปในดวงใสสว่างนั้นจนสุดละเอียดในภาคต่อมา ผู้สอนให้นำใจที่ตั้งมั่นตรงศูนย์กลางกาย "แผ่เมตตา กรุณา มุทิตา อุเบกขา พรหมวิหาร ไปยังสรรพสัตว์โลกทั้งหลายไม่มีประมาณ" โดยอธิษฐานให้ตนเองและสรรพสัตว์ "จงเป็นสุขเป็นสุขเถิด อย่าได้มีเวรมีภัยเบียดเบียนหรือประหัตประหารกันเลย" สามารถศึกษาคู่มือการปฏิบัติธรรมเพิ่มเติมได้ที่เว็บไซต์หลัก: Luangpusodh.com