Genç Psikiatristin El Kitabı İsmet Kırpınar

Tıp biliminin genel bir kuralıdır: Hekim hastayı dinler, muayene eder, birtakım laboratuvar veya görüntüleme yöntemlerini kullanır ve hastalık işaretlerini tespit ederek kaydeder. Bulunan her işaretin, yüzyıllar içinde çok sayıda tıp adamı tarafından önerilerek kullanılmaya başlanmış özel isimleri vardır. Bir belirti veya hastalık, genellikle onu ilk defa tanımlayan kişinin ismi veya onun koyduğu isimle tanınır. Tanı ve tedavi işlemleri sırasında, konuyla ilgili kişiler bu isimleri kullanır ve böylece ortak bir dil kullanmış olurlar. Hastalığın tanısı ve seyrine ilişkin bilgi edinmek üzere hastalıkların belirti ve bulgularının muayene ve isimlendirilmesi ile ilgili alana tıpta “Semiyoloji” denir. Psikiyatrik hastalıkların muayenesinde de aynı yol izlenir. Ancak tıbbın diğer alanlarından farklı olarak, psikiyatride tanı ve tedavi işlemleri büyük ölçüde hasta ile yapılan görüşmelere ve bu görüşmeler sırasında elde edilen bilgilere dayanır. Psikiyatri bilimi esas olarak insana ait karmaşık düşünce, duygu ve davranışlarla uğraşan bir tıp dalıdır. Bu yüzden çok sayıda psikiyatrik rahatsızlık ve bunlarla ilgili çok sayıda muayene yöntemi, belirti ve bulgu tanımlanmıştır. Bu durumlar için, değişik yer ve zamanlarda farklı kişiler tarafından önerilen adlandırmalar ve muayene teknikleri ile psikiyatri, diğer tıp dallarından hem biraz farklı hem de daha geniş bir semiyoloji birikimine sahip olmuştur. ................. Dil konusunda, mümkün olduğunca anlaşılır olmaya çabaladım. Yabancı dillerden gelen kavramların bazılarının Türkçe karşılıkları, zaman içinde yerleşmiş ve herkesçe anlaşılır hale gelmiştir. Bu yüzden bazen terimin gerçek anlamına tamamen uymasa da bu karşılıkları kullanmaktan çekinmedim. Yabancı dillerden alınan teknik terimlere yerli karşılıklar bulunmasının hem anlaşılmalarını kolaylaştıracağına hem de Türkçe’yi ve dolayısıyla bilim hayatımızı zenginleştireceğine inanıyorum. Ancak kavramın bağlamını ve gelişimini dikkate almadan, geliştirildiği dildeki özgün anlamını araştırmadan ve elbette Türkçe’nin temel kurallarına uymadan yapılan aceleciliklerin de bazen onarılması güç sorunlara yol açtığını düşünüyorum. Psikiyatri ve psikoloji alanında kullanılan farklı pek çok terimin ruh, ruhsal, duygu gibi kelimelerle karşılanmaya çalışılması buna örnektir. “Mental”, “psyche”, “mind”, “soul” gibi farklı çerçeveleri olan kavramları sadece “ruhsal” kelimesiyle karşılamamız kısırlaştırmaya yol açabilir. Üstelik bazı teknik terimler zaman içinde, en azından kullanan meslek insanlarının konuşma diline yerleşmiştir. Bu nedenle, bazı yabancı terimlere Türkçe karşılıklar önersem de, henüz Türkçe karşılığı oturmamış veya özgün isimleri dilimize yerleşmiş kavramları kullanıldığı şekliyle vermekten de kaçınmadım. ................................ Kitabı esas olarak psikiyatristler başta olmak üzere ruh sağlığı profesyonelleri için yazmış olmakla birlikte konuya ilgi duyan herkesin entelektüel meraklarına cevap verebilecek biçimde düzenlemeye çalıştım. Bu kitap, uzun sayılabilecek bir meslek hayatının içinde edinilmiş bilgi ve tecrübeleri aktarmaktadır. Bilgi ve tecrübe kendiliğinden ortaya çıkmaz. Kendi gayret ve hevesimiz kadar, ilgili birçok kişinin de katkı ve destekleri ile kazanılır. Benim için de aynısı oldu; mesleki ve kişisel hikâyem sayılamayacak kadar çok insanın sayesinde yazıldı. Aileme, hocalarıma, öğrencilerime, meslektaşlarıma şükranlarımı sunuyorum, özellikle eşim ve çocuklarım eksilmeyen sabırları ve güvenleri ile hep yanımda oldular, zahmet vermediler, destek oldular. Varlıkları için şükrediyorum. Nihayet her mesleki başarı gibi bu kitabın ortaya çıkması da kuşkusuz sevgili hastalarımın sayesinde mümkün olmuştur. Onlara kalpten teşekkür ediyorum. Prof. Dr. İsmet Kırpınar