ታላላቅ መጻሕፍት — Aeschylus: Prometheus Bound

ሆስፒታል ውስጥ ነን። ዘመኑ ዛሬ ነው። አገሩ የትም ሊሆን ይችላል። ጤነኛ ሰው በእግሩ ገብቶ አልጋ ላይ ይተኛል። ሐኪሞቹ ሆዱን ከፍተው ከጉበቱ ከግማሽ በላይ ቆርጠው ያወጡታል። የተቆረጠው ቁራጭ በበረዶ ተጠቅልሎ ወደ ሌላ ክፍል ይወሰዳል፤ በዚያ ክፍል ውስጥ ጉበቱ ያለቀበት ሰው ተከፍቶ ይጠብቃል። ከጥቂት ሳምንታት በኋላ ሁለቱም ሰዎች ሙሉ ጉበት ይኖራቸዋል። በሰውነታችን ውስጥ ካሉት አካላት ይህን የሚያደርግ ሌላ የለም። አንድ ሰው — ማን እንደሆነ አናውቅም — መጨረሻ የሌለው ቅጣት ማሰብ ፈለገ። ከሰው አካላት ሁሉ የመረጠው ጉበትን ነው። ንስር በየቀኑ ይመጣል፤ ጉበቱን ይበላል፤ ሌሊቱን ሙሉ ጉበቱ ያድጋል፤ በነጋታው ንስሩ ተመልሶ ይመጣል። ያ ንስር በዚህ ተውኔት ውስጥ የለም። ከዚህ ታሪክ ውስጥ ሰው ሁሉ በአእምሮው የያዘው አንድ ምስል አለ፤ የተረፈው ጽሑፍ የማያሳየው ብቸኛው ነገር ደግሞ ያ ምስል ነው። ይህ ተውኔት የማን ነው? እንዴትስ ያልቃል? ክፍል 1 — በኮሪደሩ የሚያልፍ ቀዝቃዛ ሳጥን (ሳባ) * ዋና ነጥቦች — አንደኛ፦ በጣም ጥንታዊ በሆነው ትረካ ውስጥ ይህ ሰው ሰማዕት ሳይሆን አታላይ ነው፤ ሕይወት የከበደችብን ደግሞ በእርሱ ማታለል ነው። ሁለተኛ፦ በእጃችን ያለው የአንድ ታሪክ ሲሶ ነው። ሌሎቹ ሁለት ተውኔቶች ጠፍተዋል፤ የሚገኙትም በሌላ ሰው መጽሐፍ ውስጥ እንደ ጥቅስ ብቻ ነው። ሦስተኛ፦ በተውኔቱ ላይ ያለው ስም ከመቶ ዓመት በላይ ሲከራከሩበት ኖሯል፤ ተውኔቱ የቀረበበትን ዓመት የሚሰጥ አንድም ጥንታዊ ምንጭ የለም። * ጥያቄያችን — ይህ ተውኔት የማን ነው? እንዴትስ ያልቃል? — ሁለቱም በራስ መተማመን የማይመለሱ ናቸው። * ተውኔቱ — ዛሬ የምንመለከተው «የታሰረው ፕሮሜቴዎስ» የተባለውን የግሪክ አሳዛኝ ተውኔት ነው። በስሙ ላይ ያለው ጸሐፊ ኤስኪለስ ይባላል። መጨረሻ የሌለው ቅጣት * ሆስፒታል — ሆስፒታል ውስጥ ነን። ዘመኑ ዛሬ ነው። አገሩ የትም ሊሆን ይችላል። ጤነኛ ሰው በእግሩ ገብቶ አልጋ ላይ ይተኛል። ሐኪሞቹ ሆዱን ከፍተው ከጉበቱ ከግማሽ በላይ ቆርጠው ያወጡታል። የተቆረጠው ቁራጭ በበረዶ ተጠቅልሎ ወደ ሌላ ክፍል ይወሰዳል፤ በዚያ ክፍል ውስጥ ጉበቱ ያለቀበት ሰው ተከፍቶ ይጠብቃል። ከጥቂት ሳምንታት በኋላ ሁለቱም ሰዎች ሙሉ ጉበት ይኖራቸዋል። የሰጠው ሰው ጉበት አድጎ ተመልሷል። የተቀበለውም ሰው ጉበት አድጎ ተመልሷል። * ጉበት — በሰውነታችን ውስጥ ካሉት አካላት ይህን የሚያደርግ ሌላ የለም። ኩላሊት ተቆርጦ አያድግም። ሳምባ አያድግም። ልብ አያድግም። ጉበት ብቻ ነው። ከመጠኑ ዐሥር በመቶ ብቻ ቢቀር እንኳ ወደ ነበረበት ይመለሳል። * አሠራሩ — አንድ ሰው — ማን እንደሆነ አናውቅም — መጨረሻ የሌለው ቅጣት ማሰብ ፈለገ። ቅጣቱ አንድ አምላክ ላይ ነው የሚወርደው፤ አምላክ ደግሞ አይሞትም። ስለዚህ ቅጣቱ የሚያልቅበት መንገድ ሊኖረው አይገባም። ከሰው አካላት ሁሉ የመረጠው ጉበትን ነው። ንስር በየቀኑ ይመጣል፤ ጉበቱን ይበላል፤ ሌሊቱን ሙሉ ጉበቱ ያድጋል፤ በነጋታው ንስሩ ተመልሶ ይመጣል። ቅጣቱ የማያልቀው ጠባቂው ስለማይታክት አይደለም። የተቀጣው ሰውነት ራሱ እንዲያልቅ ስለማይፈቅድ ነው። * ግሪኮች ስለ ጉበት — ግሪኮች ስለ ጉበት ይህን ያውቁ ነበር ወይ? ማንም ሊነግረን አይችልም። ዕውቀት ነው ወይስ አጋጣሚ የሚለውን የሚፈታ ማስረጃ የለንም። ጥያቄውን አንሥተን እናልፋለን። * ንስሩ — ያ ንስር በዚህ ተውኔት ውስጥ የለም። ዛሬ በእጃችን ባለው ጽሑፍ ውስጥ ንስሩ እንደ ትዕይንት አይታይም። ወደ ተውኔቱ መጨረሻ አካባቢ አንድ መልእክተኛ መጥቶ ማስፈራሪያ ሲደረድር ውስጥ ብቻ ነው የሚጠራው። ከዚህ ታሪክ ውስጥ ሰው ሁሉ በአእምሮው የያዘው አንድ ምስል አለ፤ የተረፈው ጽሑፍ የማያሳየው ብቸኛው ነገር ደግሞ ያ ምስል ነው። ሜኮኔ ላይ የተከፈለው በሬ * ሄሲዮድ — ስለዚህ ሰው ከሁሉ ቀድሞ የጻፈልን ሄሲዮድ ነው። ሄሲዮድ የግሪክ ገጣሚ ነው፤ ስለ አማልክቱ ትውልድ የሚያወራ ረጅም ግጥም ትቶልናል። በዚያ ግጥም ውስጥ ያለው ፕሮሜቴዎስ ግን በዓለት ላይ አልተቸነከረም። ገበያ ላይ ነው ያለው። * ሁለት ክምር — ቦታው ሜኮኔ ይባላል፤ አማልክትና ሰዎች ተለያይተው የየራሳቸውን ድርሻ የወሰዱበት ስፍራ ነው። አንድ በሬ ታርዷል። ማን ምን ይውሰድ የሚለውን የሚወስን ሰው ያስፈልጋል፤ ፕሮሜቴዎስ ተነሥቶ ሁለት ክምር አደረገ። በአንደኛው ክምር ውስጥ ሥጋው ሁሉ አለ፤ ሥጋው ግን በበሬው ሆድ ውስጥ ተከቶ ተሸፍኗል። በሁለተኛው ክምር ውስጥ ደግሞ ባዶ አጥንት አለ፤ አጥንቱ ግን በሚያብለጨልጭ ስብ ተጠቅልሏል። ዜውስ መርጦ የወሰደው ስቡን ነው። * ታሪኩ የሚያስረዳው — ከዚያች ቀን ጀምሮ ሰዎች አጥንቱን ለአማልክቱ እያቃጠሉ ሥጋውን ራሳቸው መብላት ጀመሩ። ታሪኩ የሚያስረዳው ይህን ነው፦ ለምን ሰው መሥዋዕት ሲያቀርብ የሚያቃጥለው የማይበላውን ክፍል ብቻ ነው። * እሳት — ዜውስ ተታሎ ዝም አላለም። እሳቱን ከሰዎች ወሰደው። ፕሮሜቴዎስ ደግሞ ተመልሶ ሰረቀው። የደበቀበት ቦታ ደግሞ አንድ ተክል ግንድ ውስጥ ነው። የዚያ ተክል ግንድ ውስጡ ደረቅና ልል ነው፤ ፍም ውስጡ ከገባ ሳይጠፋ ረጅም መንገድ ይሄዳል። እሳት ወደ ሰው የመጣው በዚያች ደረቅ ግንድ ውስጥ ነው። * ፓንዶራ — የዜውስ ሁለተኛ መልስ ግን ዓለት አልነበረም። የመጀመሪያዋን ሴት ላከ። ስሟ ፓንዶራ ነው፤ ከእርሷ ጋር የመጣው ደግሞ አንድ እንስራ ነው። ከዚያ በኋላ ሰዎች የሚኖሩበት መንገድ ተደበቀባቸው። ምግብ ከመሬት በላብ ካልወጣ አይገኝም። እስከ ዛሬ ድረስ። * ሁለት ስም — ፕሮሜቴዎስ ማለት ቀድሞ የሚያስብ ማለት ነው። ወንድሙ ደግሞ ኤፒሜቴዎስ ይባላል፤ ትርጉሙም ኋላ የሚያስብ ማለት ነው። ፓንዶራን ተቀብሎ ወደ ቤቱ ያስገባት ደግሞ ስሙ የተሳሳተው ወንድም ነው። * በጣም ጥንታዊ በሆነው ትረካ ውስጥ — ስለዚህ በጣም ጥንታዊ በሆነው ትረካ ውስጥ ይህ ሰው ጀግና አይደለም። አታላይ ነው። ማታለሉ ደግሞ ሁሉንም ነገር አስከፍሎናል። ሥራ የከበደው ሕይወት የተጀመረው ከዚያች ከተከፈለች በሬ ነው። አማልክቱ ከየት መጡ * ሦስት ትውልድ — መጀመሪያ ኡራኖስ ነበር። ኡራኖስን ገልብጦ ሥልጣኑን የወሰደው ልጁ ክሮኖስ ነው። ክሮኖስን ገልብጦ ሥልጣኑን የወሰደው ደግሞ ልጁ ዜውስ ነው። ሦስት ትውልድ፤ ሦስቱም ጊዜ ልጅ አባቱን በኃይል አስወግዷል። በዚህ ተውኔት ውስጥ ዜውስ የሚገዛው ገና በቅርቡ በዚህ መንገድ የያዘውን ዙፋን ነው። * ቲታኖች — ቲታኖች የሚባሉት የቀድሞው ቤተሰብ አባላት ናቸው፤ የክሮኖስ ወገኖች። ፕሮሜቴዎስ ራሱ ቲታን ነው። ሆኖም በዚያ ጦርነት የተዋጋው ከወገኖቹ ጋር ሳይሆን በዜውስ በኩል ነው። ቲታኖች ተሸነፉ፤ ተቀጡም። እርሱ ግን ከአሸናፊው ጎን ነበር። * የመጀመሪያው ማስተካከያ — ዜውስ ጦርነቱን እንዲያሸንፍ የረዱት ልጆቹ ናቸው ተብሎ ይነገራል፤ ሄራ፣ አቴና፣ አጵሎን፣ ሄርሜስና ሄፋይስቶስ ተብለው ይጠቀሳሉ። ሄራ ግን የዜውስ ልጅ አይደለችም። እኅቱና ሚስቱ ናት። የቀሩት አራቱ ደግሞ የተወለዱት ጦርነቱ ካለቀ በኋላ ነው። በሄሲዮድ ትረካ ውስጥ ዜውስን ያሸነፉለት ሌሎች ናቸው፦ መቶ እጅ ያላቸው ግዙፎችና ኪክሎፕስ የሚባሉት አንድ ዓይን ያላቸው አንጥረኞች። * የስም ጉዳይ — ቲታኖች «ግዙፎች» ተብለው ይጠራሉ። ግዙፎች የሚባሉት ግን ሌላ ቤተሰብ ናቸው፤ የተዋጉትም ሌላ ጦርነት ነው። ሁለቱን መደባለቅ የተለመደ ስሕተት ነው። * ሄፋይስቶስ — ሄፋይስቶስ የአማልክቱ አንጥረኛ ነው። ብረት የሚሠራው፣ ማሰሪያ የሚሠራው፣ መዶሻ የሚይዘው እርሱ ነው። አንዳንዴ የእሳት አምላክ ተብሎ ይጠራል፤ ያ ግን በዚህ ተውኔት ውስጥ የሚሠራውን ነገር ያበላሸዋል። እሳት የሰረቀውን ሰው እንዲያስረው የተላከው ብረት የሚያውቀው ሰው ነው። ተውኔቱና በላዩ ላይ ያለው ስም * ሦስት ተውኔት — አንድ ታሪክ ነበር፤ ሦስት ተውኔት ሆኖ ተጻፈ። የመጀመሪያው «የታሰረው ፕሮሜቴዎስ» ይባላል። ሁለተኛው «የተፈታው ፕሮሜቴዎስ» ይባላል። ሦስተኛው «እሳት አምጪው ፕሮሜቴዎስ» ይባላል። ከሦስቱ ሙሉ ሆኖ የደረሰን የመጀመሪያው ብቻ ነው። * የቀሩት ቁርጥራጮች — ሌሎቹ ሁለቱ የሉም። የቀሩት ቁርጥራጮች ናቸው፤ ቁርጥራጮቹም የተገኙት በሌሎች ሰዎች መጻሕፍት ውስጥ ነው። አንድ ሰው ሲከራከር ወይም ሲያስተምር ከተውኔቱ ላይ አንድ መስመር ጠቀሰ፤ የጠቀሰው መጽሐፍ ተረፈ፤ የተጠቀሰው ተውኔት ጠፋ። ዛሬ ስለ ሁለቱ ተውኔቶች የምናውቀው በዚያ መንገድ የተረፉትን መስመሮች ብቻ ነው። * በኤስኪለስ ስም ሥር — በጥንት ዘመን በእስክንድርያ የነበሩት ሊቃውንት ተውኔቶችን ዘርዝረው ሲያስቀምጡ ይህን በኤስኪለስ ስም ሥር ጻፉት። ለብዙ መቶ ዓመታት ማንም አልተጠራጠረም። ጥያቄው የተነሣው ዐሥራ ዘጠነኛው ምዕተ ዓመት ላይ ነው። * ክርክሩ — እንደ አውሮፓውያን አቆጣጠር በአንድ ሺህ ዘጠኝ መቶ ዐሥራ አንደኛው ዓመተ ምሕረት ጌርከ የሚባል ተመራማሪ ስሙን በግልጽ ውድቅ ያደረገ የመጀመሪያው ሰው ሆነ። በአንድ ሺህ ዘጠኝ መቶ ሰባ ሰባተኛው ዓመተ ምሕረት ደግሞ ኦሊቨር ታፕሊንና ማርክ ግሪፊዝ የሚባሉ ሁለት የግሪክ ተውኔት ተመራማሪዎች እርስ በርስ ሳይነጋገሩ በተናጠል ተከራከሩ። ክርክራቸው በሦስት ነገር ላይ ነው፦ በቋንቋው፣ በአጻጻፍ ብልሃቱና ተውኔቱ ከመድረክ በሚጠይቀው ነገር ላይ። * ማርቲን ዌስት — ማርቲን ዌስት የሚባል ሌላ ተመራማሪ ደግሞ ማስረጃው የሚያሸንፍ ነው አለ፤ ተውኔቱ የተጻፈው በኤስኪለስ ልጅ በኤውፎርዮን ሊሆን ይችላል የሚል ሐሳብም አቀረበ። * የማስረዳት ሸክሙን — በቅርብ ጊዜ ደግሞ የቃላት አጠቃቀምን በኮምፒውተር እየቆጠሩ የሚሠራ ሥራ ተጨምሯል። ዛሬ ማስረዳት ያለበት ተውኔቱ የኤስኪለስ አይደለም የሚለው ሳይሆን የእርሱ ነው የሚለው ወገን ነው። ስምምነት ግን የለም። እስከ ዛሬ ድረስ የለም። * ቀኑ — ተውኔቱ የቀረበበትን ዓመት የሚነግረን አንድም ጥንታዊ ምንጭ የለም። ዛሬ ያሉት ግምቶች የሚንቀሳቀሱት ከክርስቶስ ልደት በፊት ከአራት መቶ ሰባ ዘጠኝ አካባቢ እስከ አራት መቶ ሃያ አራት አካባቢ ነው። ከሃምሳ ዓመት በላይ የሚሰፋ ክፍተት ማለት ነው። * በብዙ መጻሕፍት ውስጥ — በብዙ መጻሕፍት ውስጥ ግን አንድ ቀን በእርግጠኝነት ተጽፎ ይገኛል፦ ከክርስቶስ ልደት በፊት አራት መቶ ሃምሳ ስምንተኛው ዓመት። ያንን ዓመት የሚያረጋግጥ ማስረጃ የለም። — «አንድ ጊዜ ተናግሬ አልፋለሁ፤ ግን የተናገርኩት ይያዝልኝ።» ቀኑ ከሌለ ከተማዋ ትቀራለች * ገና ያልተነካ አንድ ነገር — ተውኔት የሚጻፈው በአየር ላይ አይደለም። ለአንድ መድረክ፣ በአንድ ከተማ ውስጥ፣ በአንድ ወቅት ተቀምጠው ለሚያዩ ሰዎች ነው። ስለዚህ ቀኑ ባይኖርም ከተማዋ ትቀራለች። * ያቺ ከተማ — ያቺ ከተማ አቴንስ ናት። አቴንስ ደግሞ አንድ ሰው ብቻውን መግዛቱ ምን እንደሚመስል በደንብ የምታውቅ ከተማ ናት፤ ገዢዎቿንም አባርራ ነበር። ተውኔቱ በሚቀርብበት ዘመን ደግሞ ራሷ ላይ አንድ ትልቅ ነገር አድርጋ ጨርሳ ነበር። * ኢብሳ የሚነግረን — ብዙ መጻሕፍት የሚያምኑበትን ዓመት — አራት መቶ ሃምሳ ስምንትን — በእጁ ሰጥቼዋለሁ፤ ጠይቄውም ነው። በዚያ ዓመት አካባቢ አቴንስ ውስጥ ምን ተከሰተ? ያ የሆነው ነገር ከዚህ ተውኔት ጋር ይመሳሰላል ወይ? ከተመሳሰለስ ማስረጃ ይሆናል ወይ? እናም አንድ ሁለተኛ ጥያቄ ይዞለታል። አንድ ሰው ተቸንክሮ የማይንቀሳቀስበትን ተውኔት መድረክ ላይ ማውጣት ራሱ ምን ይጠይቃል? ክፍል 2 — የተገመደው ሽቦ (ኢብሳ) ይህ ክፍል ሦስት ጥያቄ ይመልሳል — ይህ ተውኔት የተጻፈው ለየትኛዋ ከተማ ነው? በዚያች ከተማ ውስጥ ገና አሁን የተከሰተው ምንድን ነው? እናም አንድ የተቸነከረ አምላክ በዚያች ከተማ ፊት ለማቅረብ ምን ያስፈልጋል? ገዢዎቿን ያባረረች ከተማ * አቴንስ አንድ ሰው ብቻውን ገዝቷት ያውቃል — ስሙ ፒሲስትራተስ ነው፤ አቴንስን በኃይል የያዘ ሰው ነው። ከክርስቶስ ልደት በፊት በአምስት መቶ ሃያ ሰባተኛው ዓመት ሞተ። ከእርሱ በኋላ ሥልጣኑን የተረከቡት ሁለቱ ልጆቹ ናቸው፤ ሂፒያስና ሂፓርኮስ ይባላሉ። * ሁለቱ ገዳዮች — በአምስት መቶ ዐሥራ አራተኛው ዓመት ሁለት ሰዎች ሂፓርኮስን ገደሉት። ስማቸው ሃርሞዲዮስና አሪስቶጊቶን ነው። ከዚያ ግድያ በኋላ የቀረው ወንድም ሂፒያስ ቀድሞ ከነበረው በበለጠ ጨከነ። * በአምስት መቶ ዐሥረኛው ዓመት — በአምስት መቶ ዐሥረኛው ዓመት ደግሞ ተባረረ። ያባረሩት ግን አቴናውያን ብቻ አልነበሩም። የስፓርታ ወታደሮች ገብተው ነው የገፉት። * ክሌስቴንስ — ከዚያ በኋላ የመጣው ክሌስቴንስ ነው፤ የአቴንስን አዲስ ሕግ ያረቀቀው ሰው ነው። አንቴኖር የሚባል ቀራጺ አስጠርቶ ሂፓርኮስን የገደሉትን ሁለት ሰዎች በናስ አሠራቸው። ሁለቱ ገዳዮች የከተማዋ ሐውልት ሆኑ። * ትዝታ ነው — አንድ ሰው ብቻውን መግዛቱ ለዚያች ከተማ የመጽሐፍ ጉዳይ አልነበረም። ትዝታ ነው። ትዝታውም አደባባይ ላይ በናስ ቆሞ ይታያል። «አምባገነን» የሚለው ቃል በዚያ መድረክ ላይ ሲነገር ዘይቤ አልነበረም። አብላጫውን የሚገታው ምክር ቤት * አርዮስፋጎስ — አርዮስፋጎስ የሚባል ነገር ነበር። የአቴንስ አሮጌ ምክር ቤት ነው። አባላቱ ከዚህ ቀደም የከተማዋ ከፍተኛ ሹማምንት የነበሩ ሰዎች ናቸው፤ የሹመት ዓመታቸውን ሲጨርሱ ወደዚያ ምክር ቤት ገብተው እስከ ዕድሜ ልካቸው ይቀመጡበታል። ሕዝቡ በጉባኤው ተሰብስቦ የወሰነውን ውሳኔ መልሶ የመመርመርና የማገድ ሥልጣን ነበረው። በሌላ አነጋገር፣ በዚያች ከተማ ውስጥ አብላጫው ድምፅ ብቻውን የመጨረሻ አልነበረም። * ጉባኤው — ጉባኤው ማለት ደግሞ ዜጎቹ ራሳቸው ናቸው። ተለይተው የተመረጡ ወኪሎች አይደሉም። በኋላ ዘመን የቀረበ አንድ ንግግር እንደሚለው፣ አዋጅ ነጋሪው ክርክሩን የሚከፍተው በጥያቄ ነው፦ «ከሃምሳ ዓመት በላይ ከሆናችሁት መካከል መናገር የሚፈልግ ማን ነው?» እነርሱ ሲጨርሱ ጥያቄው ለቀሩት ዜጎች ሁሉ ይከፈታል። ስለዚህ በዚያች ከተማ ሁለት ነገር ጎን ለጎን ቆሞ ነበር፦ የበዛው የሚወስንበት ጉባኤ፣ እናም የጉባኤውን ውሳኔ መልሶ የሚመረምር አሮጌ ምክር ቤት። * ያ ተቀየረ — ከክርስቶስ ልደት በፊት በአራት መቶ ስድሳ አንደኛው ዓመት ያ ተቀየረ። ጉባኤው ራሱ ድምፅ ሰጥቶ ያንን ሥልጣን ወሰደው። ለአርዮስፋጎስ የቀረው ጥቂት ሥራ ብቻ ነው። የተቀረው ሁሉ ወደ ጉባኤው፣ ወደ ምክር ቤቱና ወደ ችሎቶቹ ተላለፈ። ከዚያ በኋላ የአብላጫውን ድምፅ ውሳኔ መልሶ የሚመረምር አካል አልቀረም። * ኤፍያልቴስ — ይህን ለውጥ ያመጣው ፔሪክለስ ነው ተብሎ ብዙ ጊዜ ይነገራል። ሐሳቡን አቅርቦ ያሳለፈው ግን ሌላ ሰው ነው። ኤፍያልቴስ ይባላል። ፔሪክለስ በዚያን ጊዜ የእርሱ ምክትል ነበር፤ የመሪነቱን ቦታ የያዘው ከእርሱ በኋላ ነው። ኤፍያልቴስ በዚያው ዓመት ተገደለ። * ሦስት የተለያዩ ትረካዎች — ማን እንደገደለው እስከ ዛሬ አልታወቀም። ከሁሉ ቀድሞ የጻፈው ጠበቃ ገዳዩ አልታወቀም ብሎ በግልጽ ተናግሯል። ከዚያ በኋላ የመጣ አንድ ጸሐፊ ደግሞ ስም ይሰጣል፤ ከታናግራ የመጣ ሰው ነው… This is a public episode. If you would like to discuss this with other subscribers or get access to bonus episodes, visit www.zeresew.com