PODCAST · fiction
قصههای ایرانی
by محسن سعادت
قصههای شفاهی که تا امروز دوام آوردهاند میراث فرهنگی، هنری و خیالپردازی اجداد ما هستند. باید آواها، معناها و روایتهای جانسختی باشند که هنوز از خلال قرنها بر زبان آدمها جاری میشوند. ما در این پادکست برخی از آنها را که بازماندهاند، انتخاب و برای شما نقل میکنیم.این پایان ماجرا نخواهد بود. از فصل چهارم یعنی از اپیزود 125 به بعد، دربارۀ کارکردها، مضامین، ویژگیهای زبانی، هنجارها و ناهنجاریها و در برخی موارد ریشههای اساطیری این قصهها صحبت خواهیم کرد. گاهی ویژگیهای فرهنگی و فکری ساکنان این سرزمین از میان کلمات این قصهها بهتر قابل ردیابی و شناسایی است تا از خلال ابیات شاهنامه، رباعیات خیام، بوستان یا گلستان سعدی. پس این شما و این خیال و اندیشۀ اجداد عوام ما. www.giyomebaz.ir
Episodes
-
حیدربیگ و سمنبر
در قسمت ۱۳۷ «قصههای ایرانی» ابتدا روایت یکی از محبوبترین قصههای عاشقانه عامیانه ایران را میشنوید؛ قصهای که در مناطق مختلف ایران از بوشهر و خراسان تا مازندران، بلوچستان، چهارمحالوبختیاری و آذربایجان با روایتهای متفاوت ثبت شده است. سپس سراغ نسخه منظوم «حیدربیگ و سمنبر» میروم و تفاوتهای...
-
روباهی که شیر شد!
این قصه از کتاب قصههای ایرانی بازنوشتهی محمد قاسمزاده انتخاب و مجددا بازنویسی شده است. وب سایت: گیومهباز دوستان عزیز به دلیل تغییر هاستینگ پادکست «قصههای ایرانی»، کانال قدیمی ما در اپ شنوتو دیگر قسمت جدیدی دریافت نمیکند. اگر از طریق شنوتو ما را دنبال میکردید، نگران نباشید: میتونید کانال...
-
گرگ آوازخوان
شما سومین اپیزود ویژهی قصههایی برای کودکان ایران را در حوالی روزهای بیستم فروردین سال 1405 میشنوید. حالا که این مقدمه را مینویسم نوزدهم فروردین است و ما در روز اول آتشبس هستیم که قرار است حداقل تا دو هفته ادامه پیدا کند. امیدوارم این توقف موقت، پایدار و دائمی باشد و شما ساکنان این سرزمین از...
-
روباه گیاهخوار
درود بر شما چهارمین اپیزود ویژهی قصههایی برای کودکان ایران را میشنوید. در اولین روز اردیبهشت 1405 و در روزهای پایانی آتشبس موقت هستیم و اینترنت همچنان در دسترس نیست. عنوان اپیزود چهارم رو «روباه گیاهخوار!» گذاشتم. این قصه از کتاب «افسانههای کهن ایرانی» نوشته فضلالله مهتدی انتخاب شده. این...
-
کمکآقا و دیو
درود بر شما من محسن سعادت هستم و صدای من را از پادکست قصههای ایرانی در آغاز سال 1405 میشنوید. با اندوه و امید سال نو را به شما تبریک میگویم. امیدوارم که علیرغم اتفاقات بدی که برای همگی ما افتاده و زندگی عادی ما را با اشک و آه و اضطراب و ترس آمیخته، شما که شنونده ما هستید همچنان امید و رویای...
-
وقتی کوه افتاد!
درود بر شما من محسن سعادت هستم و صدای من را از پادکست قصههای ایرانی و دومین اپیزود ویژه قصههایی برای کودکان ایران در میانه فروردین سال 1405 میشنوید. توضیحات لازم درباره این اپیزودهای ویژه را من در ابتدای قصه «کمک آقا و دیو» برای شما گفتم. برای یادآوری میگویم که از امروز هدف ما کمک به کاهش...
-
غریب و شاهصنم
فهرست قصه غریب و شاهصنم: 1:20 معرفی منبع قصه: 21:31 داستانهای سرنوشت: 25:29 جغرافیای قصه: 26:40 شش روایت قصه: 27:16 پاراجانف و عاشیق غریب: 27:30 روایت قشقایی: 29:09 روایت ترکمنی: 31:39 روایت ارمنی: 33:40 روایت خراسانی: 35:02 دو روایت آذربایجانی: 37:20 شباهت شش روایت: 40:36 کارکردهای قصه: 42:04...
-
طالب و زهره
این داستان را اگر از مازندران میشنوید، ممکن است با داستان آشنای خودتان تفاوت داشته باشد و ما را شماتت کنید اما ادامه پادکست را گوش کنید چون ما هم معتقدیم که روایتهای جذابتر و زیباتر دیگری وجود دارد که مایههای شعری و موسیقیایی زیادی را به فرهنگ و جغرافیای مازندران هدیه کرده است. اما چرا آن...
-
شار شار، شر شر
این دومین اپیزود در قصههای ایرانی با صدای شماست. یعنی از این پس قصههایی که شما برای ما ضبط و ارسال کنید با صدای راوی منتشر خواهد شد. اگر شما حامل هر شکل از ادبیات شفاهی شامل قصه، متل و لالایی هستید یا کسی را در اطرافتان میشناسید که دارای این ویژگی است ممنون خواهم بود که آن را برای ما بفرستید....
-
عروسک بلور
فهرست پادکست قصههای ایرانی؛ عروسک بلور پیشگفتار؛ 00:00 قصه عروسک بلور با نقل فاطمه نیازی: 01:12 موسیقی Ai: 12:14 بخش دوم پادکست؛ بررسی قصه درباره منبع قصه: 12:41 چکیده آنچه خواهید شنید: 13:22 روایتهای دیگر قصه عروسک بلور: 15:53 عروسک و اشیاء بیجان در قصههای شفاهی: 17:42 عروسک محلی پوتک…
more -
دختر شهر آفتاب
فهرست پادکست قصه با صدای فاطمه نیازی؛ 01:16 بخش دوم پادکست منبع قصه: 10:46 موضوع این پادکست چیست؟ 13:14 زمان و مکان در قصههای شفاهی 14:44 تفاوت مکان و زمان در قصههای شفاهی و حماسی 17:25 داستان از نظر ساختار روایی چه ویژگی دارد؟؛ 19:50 پیرنگ داستان یا روابط علت و معلولی قصه؛ 20:39 شخصیت و...
-
احمد خارکش
این اولین اپیزود در قصههای ایرانی با صدای شماست. یعنی از این پس قصههایی که شما برای ما ضبط و از هر نقطه از سرزمین فرهنگی ایران برای ما ارسال کنید با صدای خود راوی منتشر خواهد شد. پس اگر شما حامل هر شکل از ادبیات شفاهی شامل قصه، متل و لالایی هستید یا کسی را در اطرافتان میشناسید که دارای این…
more -
عزیز و نگار
پیشدرآمد: 0:10 قصه عزیز و نگار: 1:48 آغاز بخش دوم: 27:48 در فصل پنجم پادکست قراره چکار کنیم؟ 30:09 منبع قصه عزیز و نگار: 32:04 قدمت قصه: 32:48 جغرافیای قصه:33:01 زبان قصه: 33:47 اولین نسخه مکتوب قصه: 35:16 چه کسانی قصه را به نظم درآوردند؟ 35:41 قالب قصه: 35:59 ساختار روایی قصه: 36:23 پایانبندی...
-
پادشاه آسمانها
فهرست محتوای پادکست موسیقی آغاز؛ عنوان: Pajaros ساخته: Gustavo Santaolalla پیشگفتار: 00:09 قصه پادشاه آسمانها با صدای فاطمه نیازی: 02:17 موسیقی پایان قصه: Pajaros ساخته: Gustavo Santaolalla آغاز بخش دوم پادکست: مقدمه، معرفی قصه و نکات عجیب قصه: 10:16 موسیقی: بهزاد رنجبران؛ سهگانه پارسی: 14:29...
-
روباه و گرگ
قصه روباه و گرگ با صدای فاطمه نیازی؛ 01:16 موسیقی بخش؛ عنوان: Pajaros ساخته: Gustavo Santaolalla معرفی راوی و منبع قصه؛ 15:57 آنچه در پادکست خواهید شنید؛ 16:51 موسیقی؛ کارناوال حیوانات؛ رژه شیرها؛ 18:03 قصه در طبقهبندی اولریش مارزلف؛ 18:25 اخلاق در قصههای حیوانات؛ 19:23 موسیقی؛ کارناوال…
more -
عباس دُوس
فهرست قصه «عباس دوس»؛ 00:06 مقدمه؛ 14:09 معرفی راوی قصه؛ محمد قاسمی از شهسوار؛ 15:42 در قسمت 129 درباره چه موضوعاتی حرف میزنیم؟؛ 17:15 قصه «عباس دوس» کجای طبقهبندی اولریش مارزلف قرار میگیره؟؛ 18:34 روایتهای دیگر قصه «عباس دوس» : 19:23 روایت امروزی از قصه با روایت حسین نورانی: 21:12 عباس دوس...
-
شوهرم طلا شو!
فهرست مطالب اپیزود 128 پادکست قصههای ایرانی بخش اول پادکست قصه شوهرم طلا شو! 00:25 موسیقی: زبیده؛ علی زاهدی؛ 05:35 تبلیغ: شنوتو؛ 07:50 موسیقی: لالایی؛ پری زنگنه، فریبرز لاچینی؛ 09:07 بخش دوم پادکست معرفی منابع قصه و مقدمه پادکست؛ 09:21 موسیقی: غوغای ستارگان؛ پروین؛ 11:55 افسانه مهر و ماه…
more -
برگ مروارید
فهرست اپیزود 127 قصههای ایرانی بخش اول پادکست قصه برگ مروارید: 00:06 تا 18:00 بخش دوم؛ تبلیغ شنوتو: 18:28 تا 19:24 معرفی راوی؛ جایگاه قصه در طبقهبندی مارزلف؛ خلاصه قصه شهر زنان: 19:25 تا 23:23 موسیقی:عشق نخستین؛ رامیز قلیاف: 23:23 تا 23:44 خلاصه قصه پادشاه و پسرش: 23:44 تا 25:52 موسیقی عشق...
-
خَجه چاهی
چیزی که میشنوید قصۀ عجیب «خجه چاهی» است از کتاب «قصههای ایرانی با عنوان گل به صنوبر چه کرد؟» گرداوری ابوالقاسم انجوی شیرازی. راوی این قصه عبدالرسول نوبخت بوده با شغل «گیوهکشی» و ساکن شهرکرد که مهرماه سال 1351 این قصه رو روایت کرده. این قصه به اشکال مختلف در نقاط مختلف ایران ثبت شده و یکی از...
-
خروسِ گردودزد
چیزی که میشنوید قصۀ «خروس گردودزد» است از کتاب «قصههای ایرانی با عنوان گل به صنوبر چه کرد؟» گرداوری ابوالقاسم انجوی شیرازی. قصه سال 1350 در نصرآباد پشتکوه در یزد ثبت شده است و راوی محمد برزگر نوزده ساله و تعمیرکار بوده. از این اپیزود سعی میکنیم کمی بیشتر شما رو با زیر و بم قصههای شفاهی،…
more -
نجما و دختر پادشاه
داستان نجما و دختر پادشاه از کتاب افسانههای ایرانی بازنویسی محمد قاسمزاده انتخاب شده است. این کتاب را نشر هیرمند منتشر کرده است. این داستان عاشقانه دشواریهای رسیدن عاشقی به معشوق خود را روایت میکند. بخشهایی از گفتگوهای بین عاشق و معشوق به صورت منظوم روایت میشود.
-
گل و سنبل
این داستان از مجموعه داستانهای عاشقانه فرهنگ عامه است که از کتاب افسانه های شمال گردآوری سیدحسین میرکاظمی انتخاب شده است. این داستان را محمد قاسم زاده بازنویسی و در کتاب افسانههای ایرانی توسط نشر هیرمند منتشر کرده است. این داستان نیز مانند بسیاری از داستانهای مشابه ادبیات شفاهی اشاراتی به…
more -
کلامیر و گوهر
این افسانه حکایتی عاشقانه است که سرانجامی ناخوشایند برای عاشق و معشوق به همراه دارد. این داستان از افسانههای مازندران است که توسط سیدحسین میرکاظمی گردآوری و توسط محمد قاسمزاده بازنویسی شده است.
-
عارف
داستان «عارف» افسانهای عاشقانه است که در مجموعۀ افسانههای ایرانی بازنوشتهای محمد قاسمزاده منتشر شده است. اصل داستان از کتاب «افسانۀ عارف، چهل افسانۀ خراسانی» که توسط حسینعلی بیهقی گردآوریشده انتخاب شده است.
-
سه برادر
سه برادر در داستانهای ایرانی جایگاه ویژه دارد. اولین نشانهها را میتوان در داستان شاهنامه و برادران ایرج دید. این داستان هم مانند آن داستان شاهنامه برادر کوچک هوشمندتر و مهربانتر است. برادر کوچک با جهان در آشتی است و جهان و موجودات جهان او را یاری میدهند. این داستان از کتاب افسانههای ایرانی...
-
قباسنگی
دزدی مجبور میشود به پادشاه دروغ بگوید و ادعا میکند که میتواند قبای سنگی بدوزد. پادشاه تقاضای قبای چینی میکند و دزد به مخمصه میافتد. چه کسی میتواند او را از مخمصه نجات دهد؟ بله کوچکترین دختر آقای دزد. در این داستان هم آخرین فرزند باهوشتر و زیباتر است. این داستان از کتاب افسانههای ایرانی...
-
خورشیدبانو
به نظر میرسد این یک داستان عاشقانه است اما گسترۀ این داستان در حوزۀ زبان و ادبیات فارسی میتواند ما را به یک اسطورۀ ابتدایی پرستش خورشید در این جغرافیا راهنمایی کند. این داستان از کتاب افسانه های ایرانی بازنویسی محمد قاسم زاده انتخاب شده است.
-
پیراهن سنگی عروس
داستان همیشگی رسیدن عاشق به معشوق هنگامی که کفۀ مال و مقام معشوق سنگینتر است و عاشق تنها هوش و ذکاوت در چنته دارد. این داستان از کتاب افسانههای ایرانی بازنویسی محمد قاسم زاده نشر هیرمند انتخاب شده است.
-
درخت گل و بلبل
داستان در ظاهر داستان عشقی است ناسرانجام. اما بررسی دقیق آن و ارجاعاتش میتواند ما را به اساطیر خدایان نباتی، داستان سیاوش، جشن مردگان، چهارشنبهسوری و سوزاندن بوتهها راهنمایی کند.
-
خوشگل و بدگل
شناخت درست از خود و دیگران میتواند در تصمیمات زندگی به ما کمک کند. آنچه دیگران درباره ما میگویند گاه میتواند شناخت کج و معوجی به ما بدهد که زندگی ما را متأثر کند. این حکایت کهن بلوچی در کارکرد گذشته خود مردان را به وفاداری دعوت میکند اما در معنای وسیعتر میتواند دعوتی باشد به شناخت درست خود…
more -
قوز بالا قوز
این داستانی است دربارۀ عبارت «قوز بالا قوز». حتماً شنیدهاید که میگویند قوز بالای قوز. یعنی افزودن مشکلی بر مشکلات سابق. این داستان این عبارت است. این داستان از کتاب افسانههای ایرانی بازنویسی محمد قاسمزاده انتخاب شده است.
-
غول و دختر خان
این قصه از مجموعۀ افسانههای ایرانی بازنویسی محمد قاسمزاده انتخاب شده است. قصههایی با مضمون ارتباط آدمیزاد و غولها و موجودات مافوقطبیعی همواره جذاب است. گاهی کارکرد هراسافکنی دارد و گاهی برعکس تلاش میکند که شما را در این جهان پر بیم بالا بکشد و بر صدر بنشاند و بگوید حتی موجودات ناشناخته و...
-
دختر فلفل
اولین داستان در این مجموعه است که ورد جادویی خاصی میتواند اتفاقاتی را رقم بزند. این داستان هم از مجموعۀ فرهنگ و افسانههای سیستانبلوچستان است که توسط محمد قاسمزاده بازنویسی و در مجموعۀ افسانههای ایرانی جلد سوم منتشر شده است.
-
ماهی گل و فاطمهگل
این حکایت بازنویسی افسانهای است از افسانههای سیستان و بلوچستان. جایی که تیرگی سرنوشت مجالی برای امید و روشنایی نبیند، جهان خیال سر باز میکند. این حکایت از کتاب افسانههای ایرانی بازنویسی محمد قاسمزاده انتخاب شده است.
-
عبدالله برّی و عبدالله بحری
امروزه به آن جهانهای موازی میگویند اما روزگاری در ادبیات شفاهی و بهویژه در هزارویک شب مشابه این داستانها وجود داشت. مقایسۀ جهان آدمیزادگان با موجوداتی در جهان دیگر. از این طریق جهان روزمرۀ واقعی مورد بازبینی قرار میگرفت.
-
مرد خارکن و سفره حضرت سلیمان
داستان پیچیده و مبهم به نظر میرسد و پایان عجیبی دارد. مردی از حضیض با نیروهای مافوق طبیعی به اوج میرسد. موتیفهای این داستان در بسیاری از افسانهها تکرار شده است. گوش کنید احتمالا با بسیاری از داستانهایی که شنیدید شباهتهایی میبینید.
-
خونبرفی
داستان دربارۀ دختری است که از چند قطره خون کبک بر روی برف زاده شده است. او را باید در گروه پریان قصهها قرار داد. پسر پادشاه عاشق این دختر عجیب میشود اما اتفاقات آنچنان که باید پیش نمیرود و گره در کار این عشق میافتد. این داستان ما را به یاد چکیدن خون سیاوش بر زمین و رویش گیاه سیاوشان…
more -
احمد بیغم
داستان خانوادهای است که اموراتشان با دزدی و راهزنی میگذرد. قصد میکنند که برای دزدی به شهرها و آبادیهای دیگر بروند اما گرفتار دیو میشوند و سرنوشت غمباری برای آنها رقم میخورد. از این خانواده تنها احمدبیغم است که راه نجات را پیدا میکند. گوش کنید.
-
پادشاه و پسرش
داستان از اونجا آغاز میشه که پادشاهِ ستمگرِ بیزاد و رود، آرزومنده که یک فرزندی گیرش بیاد. وقتی که گیرش میآد میفهمه که ای دل غافل عجب آرزوی احمقانهای کرده. چرا؟ گوش کنید خودتون میفهمید. این داستان شباهت اندکی با داستانهایی داره که شاهزادهای طی گذر از مراحلی از پوست حیوانی خودش خارج میشه....
-
راه و بیراه
داستان دربارۀ انتخاب است. شما انتخاب میکنید که راه باشید یا بیراه. این حکایت انسانها را دعوت میکند به راه بودن و وعده میدهد که راه بودن خوشبختی میآورد. بیراه بودن اما... این داستان از کتاب افسانههای ایرانی، بازنویسی محمد قاسمزاده انتخاب شده است.
-
هر کس به اصل خودش میرود
این قصه درباره گوهر تغییر ناپذیر انسان است. اما شاید بتوان به تعبیری امروزی آن را قصهای دانست درباره انسانهای تازه به دوران رسیده و نوکیسه که نمیتوانند ماهیت زندگی گذشته و خصوصیات و صفتهای ناپسند خود را کنار بگذارند. پادکست قصههای ایرانی را علاوه بر شنوتو میتوانید در آیتونز (اپل پادکست)،…
more -
مرد ناخنخشک و دفینههای طلا
این داستان از کتاب افسانههای ایرانی بازنویسی محمد قاسمزاده انتخاب شده است. داستان درباره خست و مالاندوزی مردی است که در جهان به خودش و خانوادهاش سختی میدهد و عاقبت پشیمانی به بار میآید. پادکست قصههای ایرانی را علاوه بر شنوتو میتوانید در آیتونز (اپل پادکست)، گوگل پادکست، کست باکس با جستجوی...
-
شیرمحمد
این داستان تقابل انسان است با موجودی و دیوی قدرتمند از جهانی دیگر. انسان فکر میکند و راه چارهای مییابد و بر این دیو غلبه میکند. این روایتها کمکی است برای اعتماد به نفس انسان در مقابل نیروهای ناشناخته. به او میگوید هر چند تو انسانی و ضعیف اما با عقل و هوشت میتوانی دست به کار غیرممکن بزنی.…
more -
عرقچین، نی، همبونه
داستان دربارۀ اشیائی است جادویی که از پدر به پسر ارث رسیده و او یک یک آنها را میبازد و آس و پاس مانند گدایان آوارۀ کوی و برزن میشود. آیا امدادی این جهانی یا آن جهانی او را به سوی خوشبختی رهنمون میشود یا در فلاکت و ادبار خواهد زیست؟ گوش کنید.
-
شهر سنگستان
مضمون داستان آدم را به یاد داستانهای اساطیری بهویژه داستان ضحاک میاندازد. دیوی که کودکان را میخورد و حاکمی که امنیت مردم را تأمین نمیکند و در نهایت قهرمانی که مشکلات را مانند فریدون حل میکند. این داستان میتواند یک روایت عامیانه از همان داستان اساطیری باشد. نکتۀ جالبتوجه در این داستان...
-
سه صنعتگر
گاهی توانایی و شایستگی استفاده از موهبتها را نداری و آن را برای همیشه از دست میدهی. این برداشت من بود از آنچه در این داستان فانتزی میگذرد.
-
دیو و پسر شجاع
گاهی نیاز به جنگ نیست. گره همیشه نیازمند دندان نیست. گاهی خیال بر واقعیت پیروز است. گوش کنید.
-
خدای این شهر و خدای آن شهر یکی است
این داستان به داستان ایوب شباهت دارد. آنجا که همۀ نعمتها و مواهب و مال و اندوختۀ ایوب بر باد میرود. اما در اینجا مضمون اصلی قصه معطوف به خدای یکتاست و در داستان ایوب در عهد عتیق و قرآن، ایوب نوعی آزمون سخت و دشوار را پشت سر میگذارد. گوش کنید و به این موضوع فکر کنید که چگونه داستانها در...
-
تاجری که پولش نصیب اوستا علی نجار شد
شما در اطرافتان آدمهایی را میشناسید که به خودشان سخت میگیرند و بهرغم امکانات مناسب از زندگی راحت چشم میپوشند؟ شاید این آدمها احساس عدم اطمینان به آینده دارند. شاید خیال میکنند این ثروت و مال و رفاه گذراست و به همین سبب از صرف مالشان چشم میپوشند و منتظر روز مبادایی هستند که هرگز نمیرسد.…
more -
از من نترس، از پشت سری بترس
این ضربالمثل رو شنیدید که میگن: «استخون رو جلوی اسب و علف رو جلوی سگ ریختن»؟ یعنی یک وضعیت نابهنجار و شلم شوربا. یعنی مکانی که هیچ چیز سر جایش نیست. در این داستان شما میتوانید ببینید که وقتی هر چیزی سر جای خودش نباشد چه اتفاقی ممکن است رخ دهد. در این قصه دختری که شخصیت اصلی است به جهان و…
more
We're indexing this podcast's transcripts for the first time — this can take a minute or two. We'll show results as soon as they're ready.
No matches for "" in this podcast's transcripts.
No topics indexed yet for this podcast.
Loading reviews...
ABOUT THIS SHOW
قصههای شفاهی که تا امروز دوام آوردهاند میراث فرهنگی، هنری و خیالپردازی اجداد ما هستند. باید آواها، معناها و روایتهای جانسختی باشند که هنوز از خلال قرنها بر زبان آدمها جاری میشوند. ما در این پادکست برخی از آنها را که بازماندهاند، انتخاب و برای شما نقل میکنیم.این پایان ماجرا نخواهد بود. از فصل چهارم یعنی از اپیزود 125 به بعد، دربارۀ کارکردها، مضامین، ویژگیهای زبانی، هنجارها و ناهنجاریها و در برخی موارد ریشههای اساطیری این قصهها صحبت خواهیم کرد. گاهی ویژگیهای فرهنگی و فکری ساکنان این سرزمین از میان کلمات این قصهها بهتر قابل ردیابی و شناسایی است تا از خلال ابیات شاهنامه، رباعیات خیام، بوستان یا گلستان سعدی. پس این شما و این خیال و اندیشۀ اجداد عوام ما.
www.giyomebaz.ir
HOSTED BY
محسن سعادت
Loading similar podcasts...