PODCAST · society
Podkasty Dwutygodnika
by Dwutygodnik, magazyn o kulturze
Podkasty magazynu kulturalnego „Dwutygodnik”MAPA SZTUKI – minicykl opowiadający o życiu kulturalnym i artystycznym w mniej oczywistych lokalizacjachPODKAST DWUTYGODNIKA – podkast z rozmowami inspirowanymi tekstami z magazynu. Co dwa tygodnie gościniami i gośćmi Jana Błaszczaka są autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów oraz twórcy i twóczynie.DELFIN W MALINACH - rozmówcy Agnieszki Słodownik przyglądają się latom 20. XXI wieku.DUŻA TA SZAFA - podkastowy serial o polskiej powojennej queerstorii. Prowadzą Sylwia Chutnik i Bartosz Żurawiecki.
-
84
Dwutygodnik do słuchania | PO CO SZTUKA? | (6): Drugie dno podszewki | MICHAŁ PAWEŁ MARKOWSKI
Adam Ferency czyta tekst Michała Pawła Markowskiego „Drugie dno podszewki” z numeru specjalnego Dwutygodnika: PO CO SZTUKA?Link do tekstu: https://www.dwutygodnik.com/artykul/12458-po-co-sztuka-drugie-dno-podszewki.html
-
83
Dwutygodnik do słuchania | PO CO SZTUKA? | (5): Narzędzie istnienia| KAROLINA PLINTA
Adam Ferency czyta tekst Karoliny Plinty „Narzędzie przetrwania” z numeru specjalnego Dwutygodnika: PO CO SZTUKA?Link do tekstu: https://www.dwutygodnik.com/artykul/12484-po-co-sztuka-narzedzie-istnienia.html
-
82
Dwutygodnik do słuchania | PO CO SZTUKA? | (4): Psy w kosmosie | ANNA PAJĘCKA
Adam Ferency czyta tekst Anny Pajęckiej o sztuce dla dzieci „Psy w kosmosie” z numeru specjalnego Dwutygodnika: PO CO SZTUKA?Link do tekstu: https://www.dwutygodnik.com/artykul/12482-po-co-sztuka-psy-w-kosmosie.html
-
81
Dwutygodnik do słuchania | PO CO SZTUKA? | (3): Czy sztuka jest bezużyteczna? | BOGNA STEFAŃSKA
Adam Ferency czyta tekst Bogny Stefańskiej „Czy sztuka jest bezużyteczna?” z numeru specjalnego Dwutygodnika: PO CO SZTUKA?Link do tekstu: https://www.dwutygodnik.com/artykul/12471-po-co-sztuka-czy-sztuka-jest-bezuzyteczna.html
-
80
Dwutygodnik do słuchania | PO CO SZTUKA? | (2): Wyobraźnia zniewolona | STEFAN CHWIN
Adam Ferency czyta tekst Stefana Chwina „Wyobraźnia zniewolona” z numeru specjalnego Dwutygodnika: PO CO SZTUKA?https://www.dwutygodnik.com/artykul/12485-po-co-sztuka-wyobraznia-zniewolona.html
-
79
Dwutygodnik do słuchania | PO CO SZTUKA? | (1): Co to jest sztuka? | MARIA POPRZĘCKA
Adam Ferency czyta tekst Marii Poprzęckiej „Co to jest sztuka” z numeru specjalnego Dwutygodnika: PO CO SZTUKA?Link do tekstu: https://www.dwutygodnik.com/artykul/12483-po-co-sztuka-co-to-jest-sztuka.html
-
78
Spotkanie redakcyjne (5): Pogoda na zmianę
W nowym odcinku „Spotkania redakcyjnego” rozmawiamy o książce „Pogoda dla rewolucjonistów. Jak zmienić świat w czasie katastrofy” Przemysława Wielgosza, współpracującego regularnie z „Dwutygodnikiem”. Autor opisuje katastrofy klimatyczne, bunty, rewolucje i kontrrewolucje, które zmieniły świat. Nie koncentruje się tylko na Europie, zagadnienie traktuje globalnie. Z historii przechodzi do współczesności, żeby pokazać, z jakimi zagrożeniami zmagamy się dzisiaj. Każe nam zastanowić się, co musiałoby się stać, żebyśmy wyszli z impasu. Czy jesteśmy gotowi na zmianę? Jeśli tak, to na jaką? W najnowszym odcinku, zainspirowani książką Wielgosza, rozmawiamy o tym, jak sztuka reaguje na otaczającą nas rzeczywistość, jak twórcy i twórczynie mierzą się z widmem końca i jak pokazują rewolucjonistów i rewolucjonistki. Z Jakubem Sochą rozmawiają: Anna Pajęcka i Maciej Jakubowiak.Spotkanie redakcyjne„Spotkanie redakcyjne” to nowy podkast, w którym redaktorki i redaktorzy „Dwutygodnika” rozmawiają o ostatnich wydarzeniach i najważniejszych trendach we współczesnej kulturze. W redakcji rozmawiamy ze sobą najczęściej w mailach. Ale gdy spotykamy się na żywo, od razu zmienia się dynamika, wzrasta temperatura: potrafimy się pokłócić o ostatnio obejrzane seriale, przeczytane książki, przesłuchane płyty. Lubimy te spory, jest w nich dokładnie to, o co chodzi w uczestniczeniu w kulturze – wymiana myśli, argumentów, emocji, spotkanie i rozmowa. Właśnie takie ma być „Spotkanie redakcyjne”.Podkast prowadzi: Jakub SochaProdukcja: Dariusz Krajewski/ Dom Spotkań z HistoriąDżingiel: phantastoniaOprawa graficzna: Ola Szczepaniak
-
77
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (50): Po co sztuka
„Uważam się za artystę, nie rzemieślnika, i jestem najbardziej szczęśliwy, kiedy udaje mi się coś zrobić samym tylko leżeniem i patrzeniem w sufit” – o tym, jak i dlaczego tworzą, opowiadają reżyserka i pisarka Anna Jadowska oraz muzyk i artysta wizualny Wojciech Bąkowski„Mam wrażenie, że to jest bardzo silny przymus opowiadania tych historii. Historii, które są dla mnie o tyle istotne, o ile mam poczucie, że nikt inny nie zrobiłby takiego filmu jak ja, że tylko ja mam dostęp do rzeczy” – wyjaśnia reżyserka Anna Jadowska, pytana, skąd w niej potrzeba tworzenia. Muzyk, poeta i artysta wizualny Wojciech Bąkowski odczuwa podobny imperatyw, zastanawia się natomiast, czy sztuka jest dziś konieczna dla człowieka i jego rozwoju: „Chyba jest jakiś powód, że my jako jedyny gatunek od zarania robimy sztukę. To znaczy, że to musiało być ważną częścią rozwoju naszego mózgu. Nie jest jednak powiedziane, czy my wciąż jej w tym celu potrzebujemy – może to jest człon rakiety, który po drodze odpadł, bo był tylko potrzebny do wzrostu?”.W „Podkaście Dwutygodnika” artyści opowiadają również o przelewaniu swoich inspiracji i fascynacji pomiędzy różnymi dziedzinami sztuki; o tym, co wiedzą o nich odbiorcy, i o zagrożeniach, które mogą nieść nowe technologie. Jako wykładowcy Jadowska i Bąkowski mówią również o tym, czy młodzi adepci sztuki znacząco różnią się od nich, czy może pcha ich ten sam impuls oraz co twórcom daje praca na uczelni. Jak przyznaje Bąkowski: „Dla mnie o wiele ważniejsze jest to, z jakiego powodu bekę mają ze mnie studenci, niż to, za co chwalą mnie starsi koledzy i koleżanki artyści”.Anna Jadowska – scenarzystka i reżyserka. Ukończyła polonistykę na Uniwersytecie Wrocławskim i Łódzką Szkołę Filmową, gdzie obecnie wykłada. Podczas studiów wyreżyserowała pełnometrażowy film „Dotknij mnie” (2003), nagrodzony Grand Prix w Konkursie Kina Niezależnego w Gdyni. Laureatka Nagrody im. Krzysztofa Krauzego za „Dzikie róże”, a także Nagrody Głównej w Konkursie Filmów Polskich na festiwalu Camerimage. W 2026 roku nakładem Wydawnictwa Czarne ukazała się jej debiutancka powieść „Dadzieja”.Wojciech Bąkowski – artysta multimedialny, grafik, performer, twórca eksperymentalnych filmów animowanych, muzyk i poeta. Współtwórca grupy artystycznej PENERSTWO. Współzałożyciel zespołu Niwea, obecnie współtworzy duet Gerda. Otrzymał Nagrodę Deutsche Banku w konkursie Spojrzenia (2009) i Paszport „Polityki” (2010), a także nagrody na festiwalach filmowych w Polsce i na świecie (m.in. ISFF Oberhausen, Nowe Horyzonty, OFAFA, Bucharest IEFF). Wykładowca na Wydziale Sztuki Mediów warszawskiej ASP.„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Co miesiąc gościniami i gośćmi Jana Błaszczaka są autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
76
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (49): Krytyka negatywna
„Z kilku miejsc dostałem sugestie, żeby trochę przystopować. Życzliwe uwagi, że jeśli szukam pracy, to może zacząłbym raczej recenzować literaturę zagraniczną” – o blaskach i cieniach pracy krytyka Jan Błaszczak rozmawia z Adamem Woźniakiem i Katarzyną NiedurnyPunktem wyjścia do rozmowy o dzisiejszej roli krytyki jest głośny artykuł Piotra Sadzika „Gry pozorów”. Jego autor zarzuca w nim konkretnym pisarzom i pisarkom stosowanie przewidywalnych chwytów, których celem jest przypodobanie się odbiorcom. Wraz z gośćmi „Podkastu Dwutygodnika”, Katarzyną Niedurny i Adamem Woźniakiem, rozmawiamy o reakcjach na ten esej i o roli krytyki negatywnej. „Czy przyciągniemy uwagę, jeśli dalej będziemy iść w stronę pluszowej krytyki w czasach, gdy sprzedaje się agon i Fame MMA? – zastanawia się Woźniak. – Nie sądzę, żeby teraz Piotr Sadzik miał się bić w klatce z Jakubem Żulczykiem w wiadomych mundurach, natomiast mogliby usiąść razem w studio TVP Kultura i stoczyć bitwę na argumenty”.Dyskusja dotyczy również trudności w krytycznym komentowaniu dzieł o osobistym, a nawet autobiograficznym charakterze. Goście podkastu mówią o zagrożeniach dla niezależności krytyka wynikających ze współpracy z teatrami czy wydawnictwami. A także o konsekwencjach, jakie potrafi rodzić negatywna recenzja. „Słyszałam o przypadkach, kiedy autorka, która niezbyt dobrze oceniła festiwal, za rok tej akredytacji nie dostała” – mówi Niedurny. Wśród tematów rozmowy pojawiają się również: „powieść redaktorska”, „krytyka towarzysząca” i złośliwość jako błąd w sztuce.Katarzyna Niedurny – teatrolożka, dziennikarka, recenzentka. Publikuje m.in. w „Didaskaliach”, „Dialogu”, Tygodniku „Przegląd”. Stale współpracuje z „Dwutygodnikiem”. Współprowadzi „Podcast o teatrze”.Adam Woźniak – krytyk literacki, doktor filozofii na Uniwersytecie Jagiellońskim, skończył też polonistykę. Laureat konkursu im. Tymoteusza Karpowicza na recenzję literacką.„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Co miesiąc gościniami i gośćmi Jana Błaszczaka są autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
75
Spotkanie redakcyjne (5): Polskie seriale
Jak oglądamy seriale? Dlaczego tęsknimy za czasami, gdy seriale oglądało się w telewizji? Czy rewolucja serialowa pożarła swoje dzieci? Na te i inne pytania staramy się odpowiedzieć w najnowszej odsłonie „Spotkania redakcyjnego”. Przy okazji przyglądamy się najciekawszym nowościom serialowym znad Wisły: „Ołowianym dzieciom”, „Piekłu kobiet” i „Czarnej śmierci”. Mówimy, co nam się w nich podoba, a także o tym, co niespecjalnie się nich udało. A na koniec fantazjujemy o serialach, których jeszcze nie ma, a które z chęcią byśmy obejrzeli. Z Jakubem Sochą rozmawiają: Anna Pajęcka i Paulina Wrocławska.Spotkanie redakcyjne„Spotkanie redakcyjne” to nowy podkast, w którym redaktorki i redaktorzy „Dwutygodnika” rozmawiają o ostatnich wydarzeniach i najważniejszych trendach we współczesnej kulturze. W redakcji rozmawiamy ze sobą najczęściej w mailach. Ale gdy spotykamy się na żywo, od razu zmienia się dynamika, wzrasta temperatura: potrafimy się pokłócić o ostatnio obejrzane seriale, przeczytane książki, przesłuchane płyty. Lubimy te spory, jest w nich dokładnie to, o co chodzi w uczestniczeniu w kulturze – o wymianę myśli, argumentów, emocji, o spotkanie i rozmowę. Właśnie takie ma być „Spotkanie redakcyjne”.Podkast prowadzi: Jakub SochaProdukcja: Dariusz Krajewski/ Dom Spotkań z HistoriąDżingiel: phantastoniaOprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkasty Dwutygodnika” znajdziesz w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
74
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (48): Poza kulturę amerykańską
Punktem wyjścia dla tego odcinka „Podkastu Dwutygodnika„ jest esej Marcina Stachowicza „Czy chcemy jeszcze żyć w Ameryce?”, w którym autor spekuluje na temat przyszłości kultury amerykańskiej i jej odbioru na Starym Kontynencie w obliczu politycznego ochłodzenia na linii Waszyngton–Europa. Sęk w tym, że sięganie po alternatywy nie zawsze jest proste. „Uniwersalizm kontekstu amerykańskiego jest tak wszechogarniający, że po prostu łatwiej jest podchwycić, zrozumieć, rozpracować pomysł, który przychodzi ze znanej nam przestrzeni kulturowej” – zauważa Stachowicz. A jednak zainteresowanie alternatywami dla kultury anglosaskiej rośnie, o czym świadczą selekcje festiwali filmowych czy line-upy muzycznych imprez. Dziennikarz Mariusz Herma, który od 2014 roku prowadzi międzynarodowy serwis beehype, przygląda się temu trendowi nie bez satysfakcji. „O ile nie widzę jeszcze takiego obrażania się na kulturę amerykańską, to w ostatnim czasie dostrzegam znacznie większe docenianie samych siebie, scena hiszpańskojęzyczna jest tego świetnym przykładem”. Goście Jana Błaszczaka tłumaczą, czego możemy się nauczyć od Bad Bunny’ego, a czego od francuskich prawodawców. Rozmowa dotyczy także amerykańskich big-techów, reżyserów, którzy już niekoniecznie chcą kręcić wielkie filmy i piosenkarek, które już niekoniecznie chcą śpiewać po angielsku. Aby nie pozostać gołosłownym, na koniec uczestnicy podkastu polecają świetne słoweńskie zespoły i znakomitych południowoamerykańskich filmowców. Mariusz Herma – dziennikarz „Polityki”, dla której pisze o muzyce, nowych technologiach i ich wpływie na nas. Prowadzi także międzynarodowy serwis beehype, który zrzesza dziennikarzy muzycznych z prawie całego świata dzielących się lokalnymi nowościami.Marcin Stachowicz – eseista, krytyk filmowy, laureat Nagrody im. Krzysztofa Mętraka. Współpracuje z „Dwutygodnikiem”, „Filmwebem”, „Czasem Kultury”, „Szumem” i „Krytyką Polityczną”. Lubi pisać o szeroko pojętej kulturze wizualnej i polityce. Pochodzi z Radomia.„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Co miesiąc gościniami i gośćmi Jana Błaszczaka są autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
73
Spotkanie redakcyjne (4): Krótkie książki
W najnowszej odsłonie podcastu „Spotkanie redakcyjne” rozmawiamy o krótkich książkach. Za co je kochamy? Czym one w ogóle są: rozbudowanymi opowiadaniami czy może niedługimi powieściami? Na co pozwalają? I dlaczego wydają się takie świetne w czasach rozproszonej uwagi? W podkaście opowiadamy też o swoich ulubionych tytułach: „Snach o pociągach” Denisa Johnsona (przeł. Tomasz S. Gałązka), „Równinach” Geralda Murnane’a (przeł. Tomasz S. Gałązka) i „Opowiem wam o bitwach, o królach i słoniach” Mathiasa Énarda (przeł. Filip Łobodziński).Z Jakubem Sochą rozmawiają redaktorka i redaktor działu literatura: Zofia Król i Maciej Jakubowiak.Spotkanie redakcyjne„Spotkanie redakcyjne” to nowy podkast, w którym redaktorki i redaktorzy „Dwutygodnika” rozmawiają o ostatnich wydarzeniach i najważniejszych trendach we współczesnej kulturze. W redakcji rozmawiamy ze sobą najczęściej w mailach. Ale gdy spotykamy się na żywo, od razu zmienia się dynamika, wzrasta temperatura: potrafimy się pokłócić o ostatnio obejrzane seriale, przeczytane książki, przesłuchane płyty. Lubimy te spory, jest w nich dokładnie to, o co chodzi w uczestniczeniu w kulturze – o wymianę myśli, argumentów, emocji, o spotkanie i rozmowę. Właśnie takie ma być „Spotkanie redakcyjne”.Podkast prowadzi: Jakub SochaProdukcja: Dariusz Krajewski, Mikołaj Kustra / Dom Spotkań z HistoriąDżingiel: phantastonia Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkasty Dwutygodnika” znajdziesz w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
72
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (47): Miki Liukkonen i literatura fińska
„Zamiarem Liukkonena było przeładowanie czytelnika informacją. Chodziło o to, żeby powieścią odtworzyć sytuację, w której dziś jesteśmy – tego szumu, przeładowania. To raczej szum wodospadu, który nas zalewa, a nie potoku, którego miło się słucha” – mówi Sebastian Musielak na temat „O”, które ukazało się w jego przekładzie nakładem wydawnictwa Insignis. Z gościem podkastu rozmawiamy także o morderczym reżimie pracy, jaki narzucał sobie Liukkonen, jego synestetycznym spojrzeniu na świat i relacji, jaka zawiązuje się między autorem i tłumaczem podczas pracy nad przekładem tak obszernego dzieła. Relacji, która w tym przypadku miała niestety dramatyczny finał. Na marginesie rozmowy o powieści „O” Sebastian Musielak opowiada także o współczesnych trendach w literaturze fińskiej, swoich najbliższych planach zawodowych oraz o tym, jak absolwent technikum samochodowego został nagradzanym tłumaczem.Sebastian Musielak – tłumacz literatury fińskiej i anglojęzycznej. W latach 2015-2018 prowadził oficynę wydawczynią Wolny Tor. Laureat nagrody „Literatury na Świecie” w kategorii „Nowy głos” za przekład powieści Daniela Katza „Kobieta pułkownika” (Czarne 2007), a także nagrody fińskiego Ministerstwa Edukacji i Kultury (2017). W 2024 roku został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Białej Róży Finlandii.„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Co miesiąc gościniami i gośćmi Jana Błaszczaka są autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
71
Spotkanie redakcyjne (3): Podsumowanie roku 2025
To pierwsze w historii „Spotkanie redakcyjne”, na którym przed mikrofonem spotkała się cała redakcja. Powód – banalny i szczególny: podsumowanie roku. Nie bawimy się jednak w rankingi, nie rozdzielamy złotych, srebrnych i brązowych medali. Staramy się spojrzeć na rok 2025 z ukosa, wyłapać, co wydarzyło się w nim wyjątkowego. Opowiadamy o tym, co z niego zapamiętaliśmy: o wycieczkach poza stolicę, o zmianach na szczytach władzy, o zmęczeniu AI, o powieściach, koncertach, wystawach, spektaklach, serialach. „Spotkanie redakcyjne” to nowy podkast, w którym redaktorki i redaktorzy „Dwutygodnika” rozmawiają o ostatnich wydarzeniach i najważniejszych trendach we współczesnej kulturze. W redakcji rozmawiamy ze sobą najczęściej w mailach. Ale gdy spotykamy się na żywo, od razu zmienia się dynamika, wzrasta temperatura: potrafimy się pokłócić o ostatnio obejrzane seriale, przeczytane książki, przesłuchane płyty. Lubimy te spory, jest w nich dokładnie to, o co chodzi w uczestniczeniu w kulturze – o wymianę myśli, argumentów, emocji, o spotkanie i rozmowę. Właśnie takie ma być „Spotkanie redakcyjne”.Podkast prowadzi: Jakub SochaProdukcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z HistoriąDżingiel: phantastoniaOprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkasty Dwutygodnika” znajdziesz w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
70
Mapa sztuki (3): Centrum Aktywności Młodzieży w Krośnie
Jak wygląda miejsce na Podkarpaciu, gdzie młodzi ludzie chcą przychodzić i spędzać czas? Gdzie zawsze można wpaść posiedzieć, wypić herbatę, pogadać, wziąć udział w jakimś wydarzeniu. Miejsce, które budzi na mieście duże kontrowersje ze względu na swoją otwartość. W 3. odcinku „Mapy sztuki” zostajemy w Krośnie i odwiedzamy flagowy projekt działu edukacji, a może i całego Biura Wystaw Artystycznych, które mieliście okazję poznać w poprzednim odcinku, czyli Centrum Aktywności Młodzieży. CAM ma własną siedzibę na samym Rynku, w piwnicach i w trakcie naszej wizyty obchodzi drugie urodziny.W odcinku Agnieszka Słodownik rozmawia z:– Sylwią Barnett, koordynatorką CAM,– Konstantym, wolontariuszem CAM,– uczniami krośnieńskich szkół, którzy brali udział w debacie oksfordzkiej,– Marcinem Lewandowskin, trenerem umiejętności społecznych, prowadzącym debatę,– oraz zagranicznymi wolontariuszami BWA Krosno, którzy działają w ramach programu Europejskiego Korpusu Solidarności.„Mapa sztuki” to nowy cykl tekstów i podkastów „Dwutygodnika”, opowiadający o miejscach poza dużymi i popularnymi ośrodkami, gdzie sztuka współczesna żyje – często według innych reguł niż w centrach – i wnosi coś istotnego w obieg kultury, a także w codzienne życie mieszkańców. Niektóre z takich miejsc zdążyły już dawno przebić się do szerszej świadomości i włączyć się do głównego obiegu, ale o wielu jest wciąż nie dość głośno.Zanim ruszyliśmy w drogę, poprosiliśmy o polecenia zaprzyjaźnione kuratorki, pracowników instytucji kultury, artystki i mieszkańców z różnych regionów Polski. Część z odwiedzonych przez nas miejsc jest dość nowa na mapie sztuki, inne świetnie działają od lat. Jedne to publiczne, miejskie galerie, jak te należące do sieci BWA (Biur Wystaw Artystycznych), sięgające korzeniami PRL-u, inne są niezależnymi, oddolnymi inicjatywami. To miejsca, które warto dodać do mapy kulturalnych wycieczek po Polsce, w których być może dotąd nie byliście, a nawet o nich nie słyszeliście.Narracja, realizacja i montaż: Agnieszka SłodownikMuzyka: #mobygratis @mobygratisDofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.
-
69
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (46): Forum Muzyki Niezależnej 21
Forum Muzyki Niezależnej 21 to platforma współpracy organizacji pozarządowych, festiwali i środowisk artystycznych działających w obszarze muzyki aktualnej. Inicjatywa zrodziła się w marcu 2025 roku w odpowiedzi na wyniki programów MKiDN na rok 2025, które niemal całkowicie pominęły wydarzenia promujące muzykę eksperymentalną, elektroniczną czy improwizowaną. „W tym momencie poczuliśmy, że musimy być razem, że inaczej nie zmienimy w tym systemie nic” – wspomina Joanna Grotkowska, dyrektorka Fundacji Polskiej Rady Muzycznej, pracująca przy festiwalu Ad Libitum.Po opublikowaniu listu otwartego podpisanego przez organizatorów kilkudziesięciu festiwali i spotkaniu z ówczesną ministrą kultury Hanną Wróblewską powstała grupa robocza przy NIMIT. Jej celem było m.in. wprowadzenie nowych rozwiązań, które pomogłyby zmodyfikować system konkursów ministerialnych tak, by otworzyć go na różne gatunki i sceny. „My nie oczekujemy cudów, zwielokrotnienia budżetów na eksperymentalne działania. Chcemy tylko, by traktowano nas serio” – tłumaczy Małgorzata Płysa, współdyrektorka Unsoundu i Ephemery.Jesienią robocza grupa przekształciła się w Forum Muzyki Niezależnej 21. Jan Błaszczak rozmawia z jej współinicjatorkami o sytuacji muzyki eksperymentalnej w Polsce, o „festiwalizacji”, a także o przyszłości NIMIT-u.Joanna Grotkowska – krytyczka muzyczna, dziennikarka związana z Programem 2 Polskiego Radia. Jest także dyrektorką Fundacji Polskiej Rady Muzycznej oraz organizatorką życia muzycznego sceny współczesnej, współtworząc m.in. festiwal Ad Libitum. Małgorzata Płysa – współdyrektorka i kuratorka festiwali Unsound oraz Ephemera.„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Co miesiąc gościniami i gośćmi Jana Błaszczaka są autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
68
Mapa sztuki (2): Krosno
W 2. odcinku „Mapy sztuki” odwiedzamy Krosno i tamtejsze Biuro Wystaw Artystycznych, ulokowane w odremontowanej kamienicy przy rynku tego 44-tysięcznego miasta, kiedyś stolicy województwa krośnieńskiego, dziś jednego z miast w województwie podkarpackim.Jak robi się kulturę w Podkarpackiem? Czego oczekuje publiczność? Na czym polega uprawianie aktywizmu pod parasolem galerii sztuki? Czy BWA Krosno ma jeszcze cokolwiek wspólnego z tym, czym była sieć BWA w czasie PRL-u? Czym jest poczucie wojny? I dlaczego Zbigniew Oprządek nie zamknął jeszcze antykwariatu?W odcinku Agnieszka Słodownik rozmawia z:– Eweliną Jurasz, dyrektorką BWA Krosno,– Justyną Łuczaj-Salej, kuratorką wystawy „poczucie w*jny”,– Zbigniewem Oprządkiem, który prowadzi antykwariat i galerię Hetta.„Mapa sztuki” to nowy cykl tekstów i podkastów „Dwutygodnika”, opowiadający o miejscach poza dużymi i popularnymi ośrodkami, gdzie sztuka współczesna żyje – często według innych reguł niż w centrach – i wnosi coś istotnego w obieg kultury, a także w codzienne życie mieszkańców. Niektóre z takich miejsc zdążyły już dawno przebić się do szerszej świadomości i włączyć się do głównego obiegu, ale o wielu jest wciąż nie dość głośno.Zanim ruszyliśmy w drogę, poprosiliśmy o polecenia zaprzyjaźnione kuratorki, pracowników instytucji kultury, artystki i mieszkańców z różnych regionów Polski. Część z odwiedzonych przez nas miejsc jest dość nowa na mapie sztuki, inne świetnie działają od lat. Jedne to publiczne, miejskie galerie, jak te należące do sieci BWA (Biur Wystaw Artystycznych), sięgające korzeniami PRL-u, inne są niezależnymi, oddolnymi inicjatywami. To miejsca, które warto dodać do mapy kulturalnych wycieczek po Polsce, w których być może dotąd nie byliście, a nawet o nich nie słyszeliście.Narracja, realizacja i montaż: Agnieszka SłodownikMuzyka: #mobygratis @mobygratisDofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.
-
67
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (45): Cisza w mieście
„Można myśleć o mieście jako o kompozycji, w której bardzo ważne jest zachowanie rytmu pomiędzy przestrzeniami wzmocnionymi, hałaśliwymi a tymi, które powodują, że mamy jakiś oddech akustyczny” – mówi Marcin Dymiter, artysta, badacz, autor eseju „Pomiędzy pokojami ciszy”. Ten tekst jest jednym z punktów wyjścia do rozmowy o ciszy w mieście. Kolejnym, równie ważnym, jest prekursorski program Szkolne Strefy Ciszy prowadzony w tym roku przez m.st. Warszawę. W studio gości również nagradzana architektka Dorota Sibińska – współautorka poradnika projektowego, który krok po kroku pokazuje, jak stworzyć takie miejsce w placówce oświatowej. „Przy pewnym poziomie hałasu i pogłosu dzieciaki poprawnie odczytają tylko 70% sylab” – mówi.Ze swoimi gośćmi Jan Błaszczak rozmawia także o potrzebie edukacji dzieci i dorosłych w zakresie szkodliwości hałasu, o akustyce szkół tysiąclatek, buczących farmach wiatrowych, a także o polskiej premierze „Strojenia świata” R. Murraya Schafera (przekład Krzysztofa Marciniaka), książki, która powołała do życia nową dyscyplinę nauki – ekologię dźwięku.Dorota Sibińska – architektka, współzałożycielka pracowni projektowej xystudio, która specjalizuje się w obiektach dla najmłodszych. Laureatka m.in. Nagrody Architektonicznej „Polityki”, nagrody Stowarzyszenia Architektów Polskich i zwyciężczyni konkursu „Życie w architekturze”. Współautorka przewodnika „Szkolne strefy ciszy”.Marcin Dymiter – porusza się w kręgu elektroniki, field recordingu i muzyki improwizowanej. Tworzy instalacje dźwiękowe, słuchowiska, muzykę do filmów, spektakli teatralnych. Jest autorem projektu Field Notes. Prowadzi warsztaty dźwiękowe oraz działania przybliżające ideę field recordingu. Gra w projektach: emiter, niski szum, ZEMITER oraz innych efemerycznych formacjach. Autor książek „Notatki z terenu” i „Maszyny do ciszy”.„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Pierwsze 36 odcinków prowadziła Barbara Klicka. Od odcinka 37 „Podkast Dwutygodnika” przejął Jan Błaszczak. Co miesiąc jego gościniami i gośćmi są autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
66
Spotkanie redakcyjne (2): Starość
W 2. odcinku podkastu „Spotkanie redakcyjne" rozmawiamy o starości przy okazji wystawy „Warszawa w budowie: starsze miasto”, spektakli o ludziach w tzw. jesieni życia i seriali o emerytowanych detektywach i detektywkach.*W swojej najnowszej książce „Śmierć przed obrazem. O sztuce, starości i znikaniu” Maria Poprzęcka cytuje słowa Philippe'a Ariès: „Teraz będzie wiele prac na temat starych ludzi: już je rozpoczęto. I sądzę, że jeśli ktoś wkroczy na ten ugór, ruszy za nim uniwersytecki kombajn i wkrótce powstanie cała biblioteka dzieł o starości”. Francuski historyk wieszczył tak w latach 80. XX wieku. Czy jego przepowiednia spełniła się? A może spełnia się dopiero teraz?W Muzeum Woli trwa właśnie wystawa „Warszawa w budowie: starsze miasto”, w polskich teatrach kolejni reżyserzy realizują kolejne spektakle o ludziach w tzw. jesieni życia, na platformach streamingowych święcą triumfy filmy i seriale o emerytowanych detektywach i detektywkach. Jakub Socha rozmawia z Anną Pajęcką i Pauliną Wrocławską o różnych wymiarach starości we współczesnej kulturze.*„Spotkanie redakcyjne” to nowy podkast, w którym redaktorki i redaktorzy „Dwutygodnika” rozmawiają o ostatnich wydarzeniach i najważniejszych trendach we współczesnej kulturze. W redakcji rozmawiamy ze sobą najczęściej w mailach. Ale gdy spotykamy się na żywo, od razu zmienia się dynamika, wzrasta temperatura: potrafimy się pokłócić o ostatnio obejrzane seriale, przeczytane książki, przesłuchane płyty. Lubimy te spory, jest w nich dokładnie to, o co chodzi w uczestniczeniu w kulturze – o wymianę myśli, argumentów, emocji, o spotkanie i rozmowę. Właśnie takie ma być „Spotkanie redakcyjne”. Podkast prowadzi: Jakub Socha Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: phantastonia (https://freesound.org/people/phantastonia/) Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak
-
65
Podkast Dwutygodnik, magazynu o kulturze (44): Marihuana
„Znaczenia narkotyków nieustannie się przekształcają. Ostatnio recenzowałem artykuł o marihuanie jako luksusowym gourmet: co palić i z jakim jedzeniem to parować” – o użytkownikach cannabis i ich zwrocie na dobrostan Jan Błaszczak rozmawia z doktorem Michałem Wanke„Analizowaliśmy polskie fora internetowe o narkotykach na przestrzeni lat i marihuana 15–20 lat temu i teraz to są dwa różne światy” – tłumaczy Michał Wanke, socjolog, członek European Society for Social Drug Research. Badacz zwraca uwagę, że narracje dotyczące dobrostanu stają się bardziej popularnym powodem sięgania po marihuanę. „Moje pokolenie paliło, żeby się najarać, bawić, śmiać się – nie było w tym wielkiej filozofii. W tych najnowszych dyskusjach – po covidzie i po wprowadzeniu medycznej marihuany – cele palenia są natomiast artykułowane, niuansowane, omawiane jest zdrowie psychiczne i zdrowie w ogóle”. Wanke wspomina także swoją hiphopową przeszłość z grupą Dinal. Czy nagrywanie utworów o paleniu marihuany ciąży badaczowi robiącemu akademicką karierę? Michał Wanke – doktor socjologii, kierownik Katedry Nauk o Kulturze i Religii na Uniwersytecie Opolskim. Autor licznych artykułów naukowych i badań poświęconych użytkownikom cannabis i kulturze użytkowników substancji psychoaktywnych. Współtworzył kultową hiphopową grupę Dinal, której płyta „W strefie jarania, w strefie rymowania” należy do perełek polskiego undergroundu.„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Pierwsze 36 odcinków prowadziła Barbara Klicka. Od odcinka 37 „Podkast Dwutygodnika” przejął Jan Błaszczak. Co miesiąc jego gościniami i gośćmi będą autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.
-
64
Spotkanie redakcyjne (1): 1670
„Spotkanie redakcyjne” to nowy podkast, w którym redaktorki i redaktorzy „Dwutygodnika” rozmawiają o ostatnich wydarzeniach i najważniejszych trendach we współczesnej kulturze. W redakcji rozmawiamy ze sobą najczęściej w mailach. Ale gdy spotykamy się na żywo, od razu zmienia się dynamika, wzrasta temperatura: potrafimy się pokłócić o ostatnio obejrzane seriale, przeczytane książki, przesłuchane płyty. Lubimy te spory, jest w nich dokładnie to, o co chodzi w uczestniczeniu w kulturze – o wymianę myśli, argumentów, emocji, o spotkanie i rozmowę. Właśnie takie ma być „Spotkanie redakcyjne”.Na pierwszy ogień idą drugi sezon serialu „1670” i „Teściowie 3”. O pierwszym sezonie mówili wszyscy, zaczynając od byłego premiera, kończąc na premierze obecnym. Ekipie serialu „1670” udało się wstrzelić w zwrot ludowy, porwać i rozśmieszyć Polaków, którzy odnaleźli się w perypetiach mieszkańców Adamczychy. Jak wygląda drugi sezon? Czy jest tak samo dobry jak pierwszy? Co łączy „1670”, serial komediowy rozgrywający się w XVI wieku w szlacheckim dworku, z serią „Teściowie”, która rozgrywa się we współczesnej Polsce? Jakub Socha rozmawia z Janem Błaszczakiem i Maciejem Jakubowiakiem.Podkast prowadzi: Jakub SochaProdukcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z HistoriąDżingiel: phantastoniaOprawa graficzna: Ola Szczepaniak
-
63
Mapa sztuki (1): Społem Fest. Białystok
„Mapa sztuki” to nowy cykl tekstów i podkastów „Dwutygodnika” opowiadający o miejscach poza dużymi i popularnymi ośrodkami, gdzie sztuka współczesna żyje – często według innych reguł niż w centrach – i wnosi coś istotnego w obieg kultury, a także w codzienne życie mieszkańców. Niektóre z takich miejsc zdążyły już dawno przebić się do szerszej świadomości i dołączyć do głównego obiegu, ale o wielu jest wciąż nie dość głośno. Zanim ruszyliśmy w drogę, poprosiliśmy o polecenia zaprzyjaźnione kuratorki, pracowników instytucji kultury, artystki i mieszkańców z różnych regionów Polski. Część z odwiedzonych przez nas miejsc jest dość nowa na mapie sztuki, inne świetnie działają od lat. Jedne to publiczne, miejskie galerie, jak te należące do sieci BWA (Biur Wystaw Artystycznych), sięgające korzeniami PRL-u, inne są niezależnymi, oddolnymi inicjatywami. To miejsca, które warto dodać do mapy kulturalnych wycieczek po Polsce, w których być może dotąd nie byliście, a nawet o nich nie słyszeliście.W 1. odcinku „Mapy sztuki” odwiedzamy Białystok, gdzie już drugi rok odbywa się festiwal „Witaj w klubie”kolektywu Społem. Zaciekawił nas pomysł, żeby wystawy sztuki współczesnej robić w klubach osiedlowych, gdzie na co dzień odbywają się zajęcia zumby, a próbę ma sąsiedzka kapela. Klub to nie galeryjny white cube, ale też nie dom kultury. Jaka jest różnica? Tego też chcieliśmy się dowiedzieć. Impreza prezentuje twórczość młodych osób artystycznych pochodzących z Podlasia i ma wymiar środowiskotwórczy. Postanowiliśmy sprawdzić, co zajmuje młodych artystów z tego regionu.W odcinku rozmawiamy z:– kolektywem SPOŁEM w składzie: Aga Waśkiel, Aleksandrx Demianiuk, Julian Kazberuk, Tomek Pawłowski-Jarmołajew;– Brygidą Szcześniak, kierowniczką klubu osiedlowego Ballada; – artystami Małgorzatą Lengiewicz i Mateuszem Lewczukiem, których prace pokazano na wystawie „Rosną kandele, jupitery w ziemię” podczas wrześniowej edycji festiwalu.Narracja, realizacja i montaż: Agnieszka Słodownik. Muzyka: Ola Budzyńska z albumu „Lanquidities”, Moby z platformy #mobygratisDofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.
-
62
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (43): Wiejskie opowieści
„Mówimy o przeszłości kultury ustnej, której twórcy zabrali ze sobą do grobu niezapisane nigdzie wspomnienia. Siłą rzeczy taką opowieść warto snuć, bo to jest uczestnictwo w wielkiej, kosmicznej uczcie przodków. A poza tym, sprawia też frajdę, żeby dodać do niej coś własnego” – mówi muzyk i etnograf Remek Mazur-Hanaj. Podobnego zdania jest perkusista Piotr „Gary” Gwadera: „Dla mnie opowieść jest bardzo istotna – od niej zacząłem swoje dwie solowe płyty [...] Dopiero, gdy ta historia się pojawiła, mogłem wypełniać ją materiałem muzycznym”.W „Podkaście Dwutygodnika” rozmawiamy o opowieściach snutych przez twórców muzyki tradycyjnej. Także tych fikcyjnych, fantastycznych, z których dał się poznać zespół Radical Polish Ansambl, a także jego perkusista – Piotr Gwadera. Na swojej ostatniej solowej płycie snuje on alternatywną wizję historii oberka, który po dotarciu do Chicago daj podwaliny pod footwork – gatunek elektronicznej muzyki tanecznej, którą cechuje podobna rytmika. Rozmowa dotyczy również wpływu „zwrotu ludowego” w literaturze na scenę muzyki tradycyjnej, awantury o ścieżkę dźwiękową do filmu „Chłopi” i wpływu, jaki na środowisko ma większa obecność ukraińskich muzyków. Gwadera opowiada też o współpracy z pionierem footworku RP Boo, z którym wystąpi na Unsoundzie, a Mazur-Hanaj zdradza najnowsze plany wydawnicze zespołu Księżyc.Piotr „Gary” Gwadera – perkusista, akordeonista i kompozytor. Współtwórca grupy Radical Polish Ansambl (wcześniej m.in. Odpoczno, Lautari), autor płyt solowych, na których roztacza alternatywne wizje polskiej wsi.Remek Mazur-Hanaj – etnograf, współtwórca ruchu domów tańca, publicysta i muzyk (m.in. Księżyc, Wędrowiec) oraz wydawca (wydawnictwo In Crudo), laureat Nagrody Kolberga 2025.„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Pierwsze 36 odcinków prowadziła Barbara Klicka. Od odcinka 37. „Podkast Dwutygodnika” przejął Jan Błaszczak. Co miesiąc jego gościniami i gośćmi będą autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.
-
61
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (42): Różnorodność językowa
„Naszym zdaniem dobrze jest dbać o różnorodność językową, ale w domu – w przestrzeni publicznej już nie” – mówi Mateusz Adamczyk, powołując się na badania Karoliny Hansen. Jego esej („Jak kwiatek u kożucha”) stanowi jeden z punktów wyjścia do rozmowy o stosunku Polaków do gwar i dialektów, języków mniejszości etnicznych i narodowych. Dyskutujemy o tym, jak te relacje kształtowały się historycznie, jak wpływają na nie prawo i polityka.To także rozmowa o wstydzie. „Moim wyborem studiów była filologia polska, która miała mi absolutnie wyczyścić język ze wszelkich naleciałości wtedy jeszcze dialektu” – przyznaje Kaszubka Stasia Budzisz. Jej artykuł („Kaszubski krindż”) prowokuje nas do rozmowy o zaletach, ale też niebezpieczeństwach płynących z oficjalnego statusu języka regionalnego. Przy okazji rozmawiamy również o statusie śląszczyzny, wszechobecnych anglicyzmach i o pewnej głośnej trójmiejskiej wystawie.Stasia Budzisz – niezależna reporterka, zajmuje się krajami byłego ZSRR, w szczególności Kaukazem, oraz rodzinnymi Kaszubami. Napisała dwie książki reporterskie: „Pokazucha. Na gruzińskich zasadach” oraz „Welewetka. Jak znikają Kaszuby”.Mateusz Adamczyk – językoznawca, członek Zespołu Retoryki i Komunikacji Publicznej Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN, zdobywca tytułu Mistrz Mowy Polskiej. Popularyzator wiedzy o polszczyźnie – prowadzi audycję „PrzySłowie” w radiowej Trójce, program telewizyjny „Słowo daję” w TVP oraz „Poniedziałkową Poradnię Językową” na Instagramie. Autor poradnika językowego „Jak słowo daję”. Prywatnie najlepszy przyjaciel kota Fonema.„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze”„Podkast Dwutygodnika. Magazynu o Kulturze” to cykl rozmów inspirowanych tekstami zamieszczonymi na łamach magazynu. Pierwsze 36 odcinków prowadziła Barbara Klicka. Od odcinka 37. „Podkast Dwutygodnika” przejął Jan Błaszczak. Co miesiąc jego gościniami i gośćmi będą autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów, twórcy i twórczynie, osoby zajmujące się kulturą i lubiące o niej rozmawiać.Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski, Mikołaj Kustra / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak„Podkastów Dwutygodnika” szukaj w swojej ulubionej aplikacji podkastowej albo na YouTubie „Dwutygodnika”.
-
60
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (41): Opowiadania amerykańskie
„Opowiadanie ma mniej czasu, żeby cię złapać. Powieść ma na to większą szansę” – zauważa Magdalena Gołdanowska, redaktorka wydawnictwa Czarne. Gościmy ją w studio wraz z tłumaczem, Krzysztofem Umińskim przy okazji premiery zbioru „Oto początek naszej historii” Tobiasa Wolffa. Autora, któremu na kilku stronach udaje się złapać czytelnika, a przynajmniej nas. „Z jednej strony Wolff jest świetnym opowiadaczem, a z drugiej [...] w jego pisarstwie ujmująca jest ogromna zwięzłość i prostota. To, że on przy pomocy słów, których nie musisz zaraz sprawdzać w słowniku, potrafi uzyskać efekty hipnotyzujące” – tłumaczy swój zachwyt twórczością Amerykanina Umiński. W tym odcinku „Podkastu Dwutygodnika” rozmawiamy także o serii „Opowiadania amerykańskie” Wydawnictwa Czarne i o przyczynach żywotności tego gatunku w Stanach Zjednoczonych. Choć głównym bohaterem dyskusji pozostaje Tobias Wolff, to mowa jest w niej także o utworach m.in. Flannery O’Connor, Johna Cheevera, Katherine Anne Porter czy Breece’a D’J Pancake’a.
-
59
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (40): Kultura fizyczna
„Najszybszy wokalista świata”, „najgłośniejszy sprinter wszech czasów” – komentatorzy sportowi przerzucali się takimi określeniami, śledząc karierę Marcina Urbasia. Rekordzista polski w biegu na 200 metrów i wokalista deathmetalowej grupy Sceptic jest gościem „Podkastu Dwutygodnika”. Rozmówca Jana Błaszczaka opowiada o łączeniu roli wokalisty i nadziei polskiej lekkoatletyki. „Rodzice akceptowali temat koncertów, oczywiście jeśli były na miejscu. Jak się pojawiało coś wyjazdowego, to grube ściemy leciały. Kiedyś […] wziąłem ze sobą łyżwy – teoretycznie poszedłem w zimie na lodowisko, a wsiadłem do pociągu i pojechałem z zespołem na koncert do Elbląga”.Urbaś wspomina dzieciństwo w Nowej Hucie, opowiada o swoich początkach na metalowej scenie, kontuzjach i popularności, jaką przyniósł mu rekordowy bieg na Mistrzostwach Europy w Sewilli. Sukcesów w lekkoatletyce wtedy wielu nie było, [...] więc jak się pojawił sprinter, który jest w stanie rywalizować z najszybszymi ludźmi świata, to się w Polsce zrobiła sensacja”.Marcin Urbaś – sprinter, medalista mistrzostw Europy i halowych mistrzostw Europy, finalista igrzysk olimpijskich, wielokrotny mistrz Polski. Równolegle z karierą sportową występował jako wokalista deathmetalowego zespołu Sceptic, z którym nagrał cztery albumy. W 2022 roku, po siedemnastu latach przerwy, krakowska grupa powróciła na scenę z Urbasiem w składzie.Podkast prowadzi: Jan BłaszczakProdukcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z HistoriąDżingiel: Przemysław "2k88" JankowiakOprawa graficzna: Ola Szczepaniak
-
58
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (39): Rzucanie rapu
Tematem najnowszego odcinka „Podkastu Dwutygodnika” jest rap, a w zasadzie jego porzucanie. Gościem Jana Błaszczaka jest Wojtek „Dizkret” Nowosowski – jeden z pionierów warszawskiej sceny, który po nagraniu dwóch albumów z grupą Stare Miasto i solowej płyty „IQ” podjął decyzję o odłożeniu mikrofonu. „Jeżeli ludzie kojarzą cię jako rapera, to po pierwsze bardzo trudno przestać myśleć o sobie w ten sposób, a po drugie […] trudno zrobić w życiu coś ciekawszego niż być trochę znanym muzykiem” – przyznaje gość podkastu. Dizkret wspomina też, że kiedy dwadzieścia lat temu zerwał z hip-hopem, to na jakiś czas stał się wrogiem rapu i rapowania. W rozmowie tłumaczy, dlaczego po latach wrócił na scenę i jaki wpływ miała na to twórczość Belmondawg czy Taco Hemingwaya. Rozmowa dotyczy też młodych gwiazd polskiego rapu, które rzucają hip-hop albo robią sobie od niego wieloletnią przerwy. „Odpuszczanie to jest absolutny luksus najwyższego echelonu twórców – wyjaśnia Dizkret. – Nienagrywanie to jest taki lewar, który podnosi twoją pozycję na scenie”. Wojtek „Dizkret” Nosowski – raper, współtwórca grup Stare Miasto i Headnods, autor albumu „IQ” (wraz z Praktikiem). W okolicach 2005 roku podjął decyzję o porzuceniu hip-hopu, po czym przez lata zajmował się reklamą i komunikacją. W 2021 roku pojawił się gościnnie na płycie „Hustle As Usual” Belmodawg, od tego czasu znów nagrywa. Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88" Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak
-
57
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (38): „Dojrzewanie”
W najnowszym odcinku „Podkastu Dwutygodnika” rozmowa toczy się wokół serialu „Dojrzewanie”. „W dyskusjach na jego temat pojawiały się gorliwe tezy: «Przestańmy mówić, że jest to serial o smartfonach, to jest serial o przemocy!», albo: «Przestańmy mówić, że jest to serial o manosferze, ważniejsze jest niedofinansowanie instytucji!»” – zwraca uwagę gościni „Podkastu Dwutygodnika”, Justyna Drath. „To nie chodzi o nasze telefony, chodzi o nasze lęki. O chęć skontaktowania się z młodszym pokoleniem, z naszymi dziećmi” – mówi Magnus von Horn. Serial „Dojrzewanie” staje się puntem wyjścia do rozmowy o stanie polskiej edukacji, zachłyśnięciu się nowymi technologiami i bezradności dorosłych, która nie może trwać wiecznie. Jan Błaszczak rozmawia z: Justyną Drath – nauczycielką języka polskiego w warszawskim Liceum Chocimska, aktywistką, autorką „Dwutygodnika”, Magnusem von Hornem – polsko-szwedzki reżyserem i scenarzystą, autorem nagradzanych filmów „Intruz”, „Sweat” oraz nominowanej do Oscara „Dziewczyny z igłą”. Podkast prowadzi: Jan Błaszczak. Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią. Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak. Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak.
-
56
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (37): Streaming
Najnowszy odcinek „Podkastu Dwutygodnika” jest o pasywnych słuchaczach i widzach, którzy oglądają filmy, nie patrząc w ekran; o kinach, które mogą podzielić los sklepów płytowych; o homogenizacji kultury i o tym, co mają do zaoferowania artystom platformy streamingowe. „«Udar» został nakręcony «po bandzie», [...] miksując przystępność narracyjną z wycieczkami w stronę eksperymentu – czym zdecydowanie odcina się od coraz bardziej homogenicznego tła polskiej (i globalnej) produkcji streamingowej” – pisze Marcin Stachowicz w artykule „Serial dla klasy średniej”. Z Jakubem Sochą, redaktorem działu film „Dwutygodnika”, o homogenizacji produkcji filmowej i muzycznej, którą przyspiesza polityką wielkich platform streamingowych, rozmawia Jan Błaszczak. Punktem wyjścia do szukania różnic i podobieństw między praktykami Netfliksa i Spotify jest również głośna książka Liz Pelly „Mood Machine: The Rise of Spotify and the Cost of the Perfect Playlist” (w numerze publikujemy też wywiad z autorką), a także wywiad Marty Bałagi z Kamilą Taraburą i Korkiem Bojanowskim, w którym reżyserka porównuje chodzenie do kina do kupowania płyt w epoce streamingu. Czy rzeczywiście można tu postawić znak równości? Czy rozwój cyfrowych platform muzycznych i filmowych wynikał z podobnych czynników? Jak kształtuje nasze praktyki słuchania i oglądania? Jak wpływa na decyzje reżyserów i autorów piosenek? Podkast prowadzi: Jan Błaszczak Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią Dżingiel: Przemysław „2k88” Jankowiak Oprawa graficzna: Ola Szczepaniak
-
55
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (36): Jidysz
Gościni nowego odcinka „Podkastu Dwutygodnika” twierdzi, że dziś „jidysz może stać się wyborem drogi oporu”. Jidysz w Polsce wciąż kojarzy się często głównie z językiem sztetli, Singerowskim pejzażem chasydzkich miasteczek i Zagładą. Tymczasem kultura tego języka toczy się dalej i zachodzą w niej fascynujące przemiany. Tony Kushner, autor „Aniołów w Ameryce”, powiedział, że jidysz jest mniej butch i macho niż język hebrajski. O tym, co takiego sprawia, że jidysz bywa językiem sprzeciwu wobec kultur dominujących, o roli jidysz w kulturze queer, o tym, co i dlaczego przekłada się z żydowskiego na polski, a co wciąż zostaje prześlepione lub pomijane, o literaturze, która – wbrew stereotypom – wciąż w jidysz powstaje, Barbara Klicka rozmawia z: Karoliną Szymaniak – jidyszystką, literaturoznawczynią, tłumaczką, redaktorką, lektorką języka jidisz i doktorką nauk humanistycznych. Uzupełnieniem odcinka jest rozmowa „Język potrafi zwodzić” (https://www.dwutygodnik.com/artykul/11662-jezyk-potrafi-zwodzic.html), w której Sara Herczyńska pyta Karolinę Szymaniak i Bellę Szwarcman-Czarnotę o specyfikę kultury i języka jidysz. A na koniec wiadomość od prowadzącej „Podkast Dwutygodnika”, Barbary Klickiej: „Dzisiejszym podkastem żegnam się z Państwem na jakiś czas. Bardzo dziękuję za te kilkadziesiąt rozmów wszystkim osobom, które udało mi się zaprosić do studia albo na łącza. Państwu, naszym słuchaczom, dziękuję za to, że zechcieliście poświęcić nam swoją uwagę. Teraz odmeldowuję się do innych zadań, ale mam nadzieję, że za niedługo znów się usłyszymy”. Po krótkiej przerwie „Podkast Dwutygodnika" powróci w odświeżonej formule. Podkast prowadzi: Barbara Klicka. Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel. Oprawa graficzna: Jan Kallwejt. Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią.
-
54
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (35): Rok 2025
Szczęśliwie udało nam się zacząć nowy rok. Popkultura przewidywała, że w 2025 roku będziemy latać zamiast jeździć, od niechcenia eksplorować kosmos i bez problemu porozumiewać się z innymi przedstawicielami rasy ludzkiej. Tymczasem jest, jak jest – ciekawie i groźnie. W nowym odcinku „Podkastu Dwutygodnika” Barbara Klicka razem z zespołem redakcyjnym zastanawia się nad tym, jak kultura reaguje na otaczające nas gwałtowne – polityczne i społeczne – zmiany. Nie jest to kolejne podsumowanie minionego roku – nie ma tu rankingowania i wystawiania not. Ważniejsze staje się dla nas przyglądanie się prądom i kierunkom zachodzących zmian oraz wypatrywanie tego, co nadchodzi. O tym, jakie trendy, stylistyki, zjawiska wyczerpały się i schodzą ze sceny, jakie kierunki myślenia i poszukiwań artystycznych zajmą ich miejsce; o prekursorkach i pionierach, o źródłach inspiracji, z których kultura będzie czerpać w najbliższej przyszłości – Barbara Klicka rozmawia z szeroką reprezentacją redakcji „Dwutygodnika” w składzie: Jan Błaszczak (muzyka), Zofia Król (literatura), Anna Pajęcka (teatr), Jakub Socha (film), Paulina Wrocławska (sztuka). Podkast prowadzi: Barbara Klicka. Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel. Oprawa graficzna: Jan Kallwejt. Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią.
-
53
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (34): Lokalnie
W 34. odcinku „Podkastu Dwutygodnika” rozmawiamy o kulturze lokalnej, której w całości poświęcony był numer tematyczny magazynu (https://www.dwutygodnik.com/cykl/94-kultura-lokalna.html). Autorki i autorzy tekstów opublikowanych w tym numerze przyjrzeli się dziesięciu miastom i ich życiu kulturalnemu. Dzięki ich opowieściom możemy dowiedzieć się, jak ma się kultura w Augustowie, Bytowie, Dąbrowie Górniczej, Giżycku, Jastrzębiu-Zdroju, Kłodzku, Nowym Sączu, Radomiu, Stalowej Woli i Zduńskiej Woli. W podkaście skupiamy się na trzech z dziesięciu reportaży i razem z ich autorkami i autorem przyglądamy się bliżej temu, co się dzieje w Giżycku (https://www.dwutygodnik.com/artykul/11566-gizycko.html), Nowym Sączu (https://www.dwutygodnik.com/artykul/11563-nowy-sacz.html) i Radomiu (https://www.dwutygodnik.com/artykul/11567-radom.html). O tym, czym właściwie jest „kultura lokalna” i czym różni się od tej centralnej, o ludziach, którzy ją tworzą, o instytucjach i inicjatywach, które mają wpływ na kulturę w mniejszych miejscowościach, o stereotypach i uprzedzeniach, o tym wreszcie, jak historia wpływa na krajobraz kultury, Barbara Klicka rozmawia z: Aleksandrą Boćkowską – dziennikarką i autorką książek, współpracującą m.in z „Dwutygodnikiem” i „Wysokimi Obcasami Extra”, Anną Pajęcką – redaktorką działu teatr w „Dwutygodniku”, Marcinem Stachowiczem – eseistą i krytykiem filmowym, laureatem Nagrody im. Krzysztofa Mętraka. Podkast prowadzi: Barbara Klicka. Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel. Oprawa graficzna: Jan Kallwejt. Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią.
-
52
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (33): The Cure
W nowym odcinku rozmowa toczy się wokół nowej płyty The Cure „Songs of a Lost World”. „Jednym z głównych wątków najnowszej płyty The Cure jest żałoba – lider zespołu żegna nią swoich rodziców i starszego brata, Richarda. Utwory rozwijają się jakby niechętnie i ociężale, jak gdyby Smith próbował odsunąć od siebie śpiewanie o tych trudnych i bolesnych sprawach” – pisze w recenzji albumu Jan Błaszczak. 14. album studyjny grupy The Cure ukazał się po 16 latach przerwy. Premierze towarzyszył szereg wydarzeń medialnych, ożywione dyskusje krytyków i fanów. Niecałe dwa tygodnie po premierze nowy krążek Curów został okrzyknięty jednym z najważniejszych muzycznych wydarzeń tej jesieni. O tym, dlaczego The Cure przypomina Beatlesów, jak buduje się wydarzenie medialne promujące nowy materiał muzycznych gigantów, czy premiera płyty ma jeszcze coś wspólnego z płytą jako przedmiotem oraz o zmieniającej się roli krytyka muzycznego – Barbara Klicka rozmawia z: Janem Błaszczakiem – dziennikarzem muzycznym, redaktorem działu muzyka w Dwutygodniku. Podkast prowadzi: Barbara Klicka. Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel. Oprawa graficzna: Jan Kallwejt. Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią.
-
51
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (32): Mobbing w kulturze
Najnowszy odcinek „Podkastu Dwutygodnika” dotyczy mobbinku w instytucjach kultury. W ostatnich tygodniach ten temat był szeroko dyskutowany za sprawą wszczęcia przez prezydenta Krakowa procedury odwołania Marii Anny Potockiej z funkcji dyrektorki Muzeum Sztuki Współczesnej MOCAK. Sprawa dotyczy wyroku sądu, który orzekł, że Potocka dopuściła się mobbingu wobec pracującej w Bunkrze Sztuki kuratorki i artystki Lidii Krawczyk. 7 października na łamach krakowskiej „Gazety Wyborczej” opublikowany został list poparcia dla dyrektorki MOCAK-u, pod którym podpisało się kilkadziesiąt osób związanych ze światem kultury. Nazwali oni decyzję prezydenta Krakowa „rozrzutnością kulturową”. Kilka dni później pod kontrlistem, którego autorzy i autorki domagają się nierelatywizowania wyroku sądu, podpisało się 415 osób. W najnowszym odcinku „Podkastu Dwutygodnika” Barbara Klicka rozmawia z dyrektorkami dwóch dużych instytucji kultury o przemocy w pracy, o pokoleniowych różnicach w jej rozumieniu, o tym, czy pracownice i pracownicy kultury są w szczególny sposób narażeni i narażone na mobbing, oraz o tym, jak go dostrzegać i jak mu przeciwdziałać. Gościniami podkastu są: Justyna Czarnota-Misztal – menedżerka kultury i pedagożka teatru, zwyciężczyni konkursu na dyrektorkę Instytutu Teatralnego, Olga Wysocka – menedżerka kultury i politolożka, była dyrektorka Warszawskiego Obserwatorium Kultury i obecna dyrektorka Instytutu im. Adama Mickiewicza. Podkast prowadzi: Barbara Klicka. Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel. Oprawa graficzna: Jan Kallwejt. Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią.
-
50
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (31): Warszawska Jesień
W 31. odcinku „Podkastu Dwutygodnika” rozmawiamy o zakończonym właśnie festiwalu Warszawska Jesień. Tematem tegorocznego festiwalu po raz pierwszy – jak pisze na jego stronie dyrektor wydarzenia Jerzy Kornowicz - było „przenikanie do muzyki współczesnej muzycznych języków historycznych i zjawisk dźwiękowych przynależących do różnych dzisiejszych gatunków”, a podczas jednego z koncertów można było wysłuchać piosenek (co samo w sobie nie zdarzało się podczas Warszawskiej Jesieni zbyt często) w wykonaniu muzyków folk-punkowego zespołu Hańba! O historii Warszawskiej Jesieni, o punktach zwrotnych w historii Festiwalu, o przełomowych koncertach, o igrających z oczekiwaniami publiczności propozycjach, o tym, z jakich prądów muzycznych czerpią twórcy związani z Warszawską Jesienią – Barbara Klicka rozmawia z: Janem Topolskim – muzykologiem, redaktorem magazynu „Glissando", studentem architektury krajobrazu. Podkast prowadzi: Barbara Klicka. Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel. Oprawa graficzna: Jan Kallwejt. Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią.
-
49
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (30): Literacki sukces
W 30. odcinku „Podkastu Dwutygodnika” rozmawiamy literackich sukcesach. Witold Gombrowicz – jeden z pisarzy, który z całą pewnością należy do polskiego XX-wiecznego kanonu – zamieścił w swoim „Dzienniku„ następujące zdanie: „Pisanie nie jest niczym innym, jak tylko walką, jaką toczy artysta z ludźmi o własną wybitność”. Jeśli przyjąć na chwilę ten punkt widzenia, można by zapytać, jak to się dzieje, że niektórzy wygrywają, a inni przegrywają tę walkę? Czy sukces w literaturze zawsze zależy od czegoś tak efemerycznego i nieuchwytnego jak talent? Na czym właściwie miałaby polegać ta „walka z ludźmi o własną wybitność”? Czy wszyscy ją podejmują? I co sprawia, że niektóre książki są raz na jakiś czas na nowo odkrywane, tylko po to, by za chwilę znów popaść w częściowe lub całkowite zapomnienie? O tym, jak się nie mieścić w kanonie oraz kogo i czego możemy szukać na peryferiach – Barbara Klicka rozmawia z: Antonim Zającem – krytykiem literackim, doktorantem w szkole doktorskiej nauk humanistycznych i znawcą twórczości Leo Lipskiego. Podkast prowadzi: Barbara Klicka. Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel. Oprawa graficzna: Jan Kallwejt. Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią.
-
48
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (29): Nowe Horyzonty
Lato to czas festiwali, czyli intensywniejszego niż zazwyczaj wysiłku na rzecz łączenia przyjemnego z pożytecznym. Nowy odcinek „Podkastu Dwutygodnika” poświęcony jest tegorocznej edycji jednego z najważniejszych polskich festiwali filmowych, czyli wrocławskich Nowych Horyzontów. O tym, jak festiwal zmieniał się na przestrzeni lat, o tym, co porabia się po seansach, o programie towarzyszącym, wystawach i koncertach oraz oczywiście o najintensywniejszych przeżyciach filmowych i najbardziej interesujących punktach programu tegorocznych Nowych Horyzontów – Barbara Klicka rozmawia z Jakubem Sochą, redaktorem działu film w „Dwutygodniku”. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt Produkcja: Dariusz Krajewski / Dom Spotkań z Historią
-
47
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (28): Sztuka wojny
W nowym odcinku „Podkastu Dwutygodnika” spotkanie z ukraińską sztuką. Tą, która wciąż powstaje w ogarniętej wojną Ukrainie, i tą, która jest tworzona przez ukraińskich artystów i artystki w Polsce. W opublikowanej na łamach „Dwutygodnika” obszernej relacji z weneckiego Biennale Stach Szabłowski pisał o projekcie ukraińskiego kolektywu Open Group wystawionym w polskim pawilonie: „Ta praca opowiada o niewidzialnej barierze, która oddziela osoby uciekające ze stref konfliktu od tych, którzy – jak my – są bezpieczni, przynajmniej na razie. Uchodźcy żyją wśród nas, a przecież niosą ze sobą doświadczenie, które w pełni zrozumieć jest tak trudno, jak niełatwo powtórzyć dźwięk nadlatującej rakiety balistycznej”. O tym, czy sztuka może komukolwiek przybliżyć wojenne doświadczenie, czy przeciwnie – uwypukla różnicę między osobami doświadczającymi skutków wojennej przemocy a tymi, które pozostają bezpieczne; o różnicy między reprezentacją, a uzurpacją; oraz o tym, pod jakimi warunkami sztuka staje się narzędziem dyplomacji, Barbara Klicka rozmawia z: Yulią Krivich – fotografką, kuratorką, aktywistką i edukatorką, od marca 2022 roku w ramach praktyki kolektywnej koordynującą działania Solidarnego Domu Kultury „Słonecznik" w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie; Anną Łazar – kuratorką (ostatnio między innymi projektu „Wolne Słowo”, programu międzynarodowej współpracy artystycznej w ramach projektu Gdańsk Miasto Literatury), autorką tekstów i tłumaczką, w przeszłości wicedyrektorką i p.o. dyrektora w Instytucie Polskim w Kijowie i w Sankt Petersburgu. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
46
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (27): Teatr na wojnie
W nowym odcinku „Podkastu Dwutygodnika” rozmowa dotyczy tego, jak ukraiński teatr reaguje zarówno na wojnę, jak i na zmieniającą się sytuację polityczną i społeczną Ukrainy i Ukraińców. Jak opowiada o trwającym konflikcie? Czy usiłuje od niego uciec, czy nieustannie się z nim konfrontuje? Czy zajmuje się komplikowaniem, wieloaspektowym naświetlaniem konfliktu, czy tworzy spektakle służące ku pokrzepieniu serc i zagrzewa do stawiania oporu? O teatralnych poszukiwaniach, o melancholii, gniewie i o tym, czy i jak przekładać je na język wypowiedzi teatralnych, przy okazji spektaklu „Fucking Truffaut” w Teatrze Dramatycznym w Warszawie, Barbara Klicka rozmawia z: Rozą Sarkisian – reżyserką, socjolożką, kuratorką i edukatorką. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
45
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (26): Kultura dostępna
26. odcinek „Podkastu Dwutygodnika" jest częścią numeru tematycznego „Kultura dostępna". Na łamach magazynu redaktorzy i autorki przyglądają się temu, co oznacza i co mogłaby oznaczać „dostępność kultury", sprawdzają, co robią instytucje, aby włączać w działania kulturalne grupy osób dotąd pomijane w życiu kulturalnym, oraz jak zmienia się kultura, kiedy staje się bardziej dostępna. Barbara Klicka rozmawia ze swoimi gośćmi o tym, czy kultura poza centrum jest naprawdę dostępna, jak realnie wyrównywać szanse, a nie tylko załapywać się na odpowiednie rubryki we wnioskach grantowych, o małych domach kultury i ich specyficznych potrzebach, o zdobywaniu zaufania publiczności i tworzeniu prawdziwie inkluzywnych miejsc. Gośćmi odcinka są: Monika Babula -- aktorka lalkowa, teatralna, filmowa i telewizyjna. Absolwentka białostockiego Wydziału Sztuki Lalkarskiej Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie. Była aktorką kabaretu Pożar w Burdelu, w latach 1998-2016 pracowała w Teatrze Lalka w Warszawie. Obecnie dyrektorka Gminnego Ośrodka Kultury w Uściu Gorlickim. Radek Łabarzewski -- edukator i animator kultury z Płocka. Od 2015 roku tworzy blog znalezienie.pl poświęcony sztuce brut. Pracuje w Płockim Ośrodku Kultury i Sztuki im. Themersonów. Inicjator powstania Kina za Rogiem, które prowadzi. Od 2021 roku, wspólnie z żoną Elizą, prowadzi Pracownię Tworzenia Obrazów Ruchomych TOR. Pracownia powstała w ramach zwycięskiego projektu Budżetu Obywatelskiego Płocka, a 2022 roku otrzymała Nagrodę Główną w konkursie „Impuls kultury". Waldemar Rudyk -- artysta wizualny i animator kultury. Studiował na Wydziale Pedagogiczno-Artystycznym Filii Uniwersytetu Śląskiego w Cieszynie. Zajmuje się rysunkiem, malarstwem i rzeźbą, tworzy obiekty, książki artystyczne i instalacje, inicjuje działania w przestrzeniach publicznych. Wspólnie z dziećmi i młodzieżą realizuje projekty artystyczne i prowadzi warsztaty. Kieruje Miejskim Ośrodkiem Kultury Sportu i Rekreacji w Chełmku. Podkast prowadzi: Barbara Klicka. Partner podkastu: Studio PLAC. Dżingiel: Małgorzata „Tekla" Tekiel. Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
44
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (25): Trans życie
Punktem wyjścia do rozmowy w 25. odcinku „Podkastu Dwutygodniku” jest tekst J Szpilki pod tytułem „Wywłoka, zwierzyniec, kostnica” (https://www.dwutygodnik.com/artykul/11216-wywloka-zwierzyniec-kostnica.html). Tekst odnosi się do polskiego przekładu książki Camilii Sosy Villady, którego autorką jest Maria Broda i który ukazał się niedawno nakładem Wydawnictwa Filtry pod tytułem „Kurewny”. O problemach z polskim przekładem „Las malas”, o trans literaturze, którą wybierają polscy wydawcy, o tym, jak można byłoby portretować zwykłe trans życie, jacy autorzy i autorki starają się to robić, o tym, czym się zajmują trans studies i dlaczego ich potrzebujemy, Barbara Klicka rozmawia z autorką tekstu: J Szpilką – osobą absolwencką kulturoznawstwa i historii, pracującą na Uniwersytecie SWPS, zajmującą się teorią queer i studiami trans. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
43
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (24): Urodziny
„Dwutygodnik” obchodzi 15. urodziny. Pierwszy numer magazynu ujrzał światło dzienne 4 kwietnia 2009 roku. W jubileuszowym tekście, który ukazał się na łamach magazynu, Olga Drenda wspomina, że „Dwutygodnik” „pojawił się w świecie poczekalni, świecie – przygrywce do Polski współczesnej”. Jej zdaniem „z doniesień medialnych z 2009 roku wynika, że żyliśmy w Nudnopolsce, 70% ankietowanych przez CBOS deklarowało, że czują się «raczej szczęśliwi». Komentatorzy, na ogół rozczarowani, wspominali o postpolityce, o wycofaniu ludzi w prywatność, o tym, że ważny jest spokój, a rolą osób publicznych powinno być nieprzeszkadzanie”. Trudno sobie wyobrazić opis świata bardziej odbiegający od tego, co dziś o nim myślimy. Przez ostatnie 15 lat radykalnie zmieniła się nie tylko otaczająca nas rzeczywistość i to, w jaki sposób jesteśmy skłonni o niej opowiadać, ale też kontekst medialny i technologiczny. „Dwutygodnik” stara się towarzyszyć tym przeobrażeniom. Czy jednak niektóre z założeń przyświecających pomysłodawczyniom i pomysłodawcom magazynu pozostały niezmienne do dziś? Jeśli tak, to jak brzmi przewodnia myśl, która zdołała przetrwać te 15 lat? Jak przeszłość i przyszłość „Dwutygodnika” widzi jego redaktor naczelna? O tym, co się zmieniło, a co pozostaje niezmienne, Barbara Klicka rozmawia z redaktorką naczelną „Dwutygodnika”, Zofią Król. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
42
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (23): Łódź
23. odcinek „Podkastu Dwutygodnika” krąży wokół eseju Łukasza Najdera „Miasto świata” (https://www.dwutygodnik.com/artykul/11148-miasto-swiata.html). Najder pisze w nim o dwóch „Ziemiach obiecanych” – tej Wajdy i tej Reymonta, a stawką jego tekstu wydaje się zarówno rozbrojenie utartych opinii dotyczących filmu i powieści, jak i wydobycie zza nich innego obrazu miasta. Bardzo konkretnego, aroganckiego – pisze autor – miasta: Łodzi. O przedziwnym, nieidealnym organizmie, jakim jest Łódź, o tym, jak próbowali się z nim mierzyć i je badać artyści różnych dziedzin i pokoleń, Barbara Klicka rozmawia z: Jerzy Jarniewiczem – poetą, tłumaczem, eseistą, profesorem Uniwersytetu Łódzkiego i Honorowym Obywatelem Miasta Łódź. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
41
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (22): Rock jajcarski
22. odcinek „Podkastu Dwutygodnika, magazynu o kulturze” nawiązuje do tekstu Olgi Drendy pod tytułem „Stan jajcarni” (https://www.dwutygodnik.com/artykul/11107-stan-jajcarni.html). Autorka, bądź co bądź specjalistka od poczucia humoru, zdaje w nim relację z wizyty na festiwalu Zacieralia i przygląda się polskiej scenie dowcipasowej; jej prekursorom, frontmenom, wielkim i małym zwycięstwom w bitwach o najabsurdalniejsze nakrycie głowy. Czym jest, i czy wciąż jest?, polski rock jajcarski? Czy da się tego słuchać w domu? Czy to zjawisko zakorzenione jest w jakiś ponadnarodowych wzorcach, czy też jest tylko lokalnym wykwitem muzyczno-słownej inwencji? O tym wszystkim i o związkach polityki z żartowaniem do muzyki, i o tym, czym był „zlew”, i czy ktoś podjął i kontynuuje zlewową tradycję, Barbara Klicka rozmawia z: Jarkiem Szubrychtem – dziennikarzem piszącym o muzyce, autorem książek, twórcą i wieloletnim wydawcą „Gazety Magnetofonowej" oraz emerytowanym wokalistą metalowym. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
40
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (21): Wiersze
W 21. odcinku „Podkastu Dwutygodnika” rozmowa dotyczy poezji. Co słychać u polskojęzycznych wierszy? Dlaczego niektóre osoby upierają się przy tym, że poezją warto się zajmować? Jak zmieniają się trendy, tendencje i wpływy, którym ulegają poetyckie dykcje? O tym oraz o poetyckich radościach i olśnieniach Barbara Klicka rozmawia z Joanną Mąkowską – literaturoznawczynią, amerykanistką, wykładowczynią w Ośrodku Studiów Amerykańskich Uniwersytetu Warszawskiego, krytyczką i tłumaczką. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
39
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (20): Ekologia sztuki
W 20. odcinku „Podkastu Dwutygodnika” rozmowa dotyczy kultury w czasach kryzysu klimatycznego. Punktem wyjścia jest tekst Anny Pajęckiej „Instytucjonalny blackout” (https://www.dwutygodnik.com/artykul/11079-instytucjonalny-blackout.html), poświęcony reakcjom polskich i zagranicznych instytucji kultury na globalne ocieplenie i politykę ograniczania zużycia energii. „Odkąd wzrosły ceny energii elektrycznej, widać lukę w teatralnych kalendarzach. Mniej przedstawień to mniejsze zarobki aktorek i aktorów” – zauważa autorka. Jak bardzo nieekologiczne są rozrywka i kultura? Jak światowe i polskie instytucje reagują na wyzwania związane ze zmianami klimatu? Jakie reformy wdrażają? I czy odbiorcy sztuki boją się ekologicznej transformacji instytucji kultury? Barbara Klicka rozmawia z: Dorotą Ogrodzką – pedgagożką teatru, artystką społeczną, dramaturżką i reżyserką, i Anną Pajęcką – redaktorką działu teatr i sekretarzynią redakcji „Dwutygodnika”. Podkast prowadzi: Barbara Klicka. Partner podkastu: Studio PLAC. Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel. Oprawa graficzna: Jan Kallwejt.
-
38
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (19): Śmiechy
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (19): Śmiechy W 19. odcinku „Podkastu Dwutygodniku” rozmawia się o humorze. Za przykład czegoś, co wzbudziło ostatnio stosunkowo powszechną wesołość, posłużył serial „1670”, a za punkt wyjścia do rozmowy wywiad, który z reżyserem tego serialu, Maciejem Buchwaldem, przeprowadziła Marta Bałaga (https://www.dwutygodnik.com/artykul/11053-komedia-bardziej-laczy-niz-dzieli.html). Dlaczego wywoływanie śmiechu nie cieszy się w Polsce zbyt dobrą prasą? Czy istnieje coś takiego, jak „polskie poczucie humoru”? Czy najgłośniejsza od dawna polska komedia (w odcinkach) wprowadza do polskiej filmografii śmiechu jakieś nowe wzorce, czy może kultywuje stare? O żartach i śmiechach z Barbarą Klicką rozmawiają: Maciej Buchwald – niezależny reżyser filmowy, aktor, scenarzysta, improwizator, performer i stand-uper, członek grupy teatru improwizowanego Klancyk. Od 2023 roku współprowadzący programu „KS Poranek” w Kanale Sportowym. Reżyser serialu „1670”. Kornelia Sobczak - doktor kulturoznawstwa, redaktor miesięcznika „Dialog”, przez lata pracowała w redakcji satyrycznych serwisów sportowych Ciacha.net i Zczuba.pl, gdzie zajmowała się relacjonowaniem na żywo ważnych wydarzeń sportowych. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
37
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (18): Podsumowanie 2023
W ostatnim w tym roku odcinku „Podkastu Dwutygodnika” podsumowujemy ostatnie 12 miesięcy w kulturze. Redaktorki i redaktorzy „Dwutygodnika” opowiadają o najważniejszych zjawiskach, tendencjach, przełomach i po prostu – tytułach. Bez rankingowania, szeregowania, układania zjawisk nad i pod podium, przyglądamy się żywemu i ruchliwemu krajobrazowi kultury. O napiętych relacjach teatru z tańcem, o muzeach w podziemiach, o wielkiej fali debiutów, filmach zaangażowanych, mizerii muzycznego popu, a także o tym, co z polską kulturą robią historie ludowe i czego można się spodziewać po zmianie władzy, Barbara Klicka rozmawia z redaktorkami i redaktorami „Dwutygodnika”: Anną Pajęcką, Pauliną Wrocławską, Jakubem Sochą, Janem Błaszczakiem i Maciejem Jakubowiakiem. Odcinek towarzyszy tradycyjnemu już podsumowaniu roku w kulturze, które ukazuje się na łamach „Dwutygodnika”. Literatura, film, muzyka, sztuka, teatr i (od 2022 roku) kultura ukraińska w Polsce – w pięciu punktach i z całym mnóstwem linków. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
36
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (17): Zielona granica
W 17. odcinku „Podkastu Dwutygodnika” Barbara Klicka rozmawia z Agnieszką Holland o jej ostatnim filmie „Zielona granica” – o tym, jak etyka wpływa na estetykę, polityce, kryzysie na granicy, Europie i kinie, które reaguje. O tym, czy i jak projektować wyjście z kryzysu i czy obywatelskie nieposłuszeństwo to dużo, czy mało. Na łamach Dwutygodnika o „Zielonej granicy” pisała Iwona Kurz w tekście „Raz, dwa, trzy, baba jaga patrzy” (https://www.dwutygodnik.com/artykul/10918-raz-dwa-trzy-baba-jaga-patrzy.html). Kurz przywoływała metaforę „leniwego oka”, która odnosiła się do tekstów kultury dotyczących kryzysu migracyjnego w Europie. To „leniwe oko” należałoby interpretować jako opór wobec widzenia, aktywny sprzeciw dotyczący dostrzegania niewygodnych zjawisk. A jednak „Zieloną granicę” widzieli tak zwani wszyscy: zarówno wielbiciele twórczości Holland, jak i jej krytycy, film został wpleciony w logikę ostatniej kampanii wyborczej, a jego otwarte pokazy organizowały na przykład wspólnoty mieszkaniowe. W świecie, w którym algorytmy chcą wyznaczać granice naszej wyobraźni, wydaje się to niezwykłe. Agnieszka Holland – reżyserka filmowa i teatralna, scenarzystka, aktorka, od 2020 roku przewodnicząca Europejskiej Akademii Filmowej, twórczyni takich filmów, jak „Kobieta samotna”, „Europa, Europa”, „Tajemniczy ogród”, „W ciemności”. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
-
35
Podkast Dwutygodnika, magazynu o kulturze (16): Śląski underground
Nowy odcinek „Podkastu Dwutygodnika” jest poświęcony książce „Śnialnia. Śląski underground” Rafała Księżyka. To imponująca monografia niezwykłego i – jak się wydaje – z gruntu śląskiego zjawiska artystyczno-intelektualno-towarzyskiego. W latach 60. XX wieku grupa przyjaciół i artystów stworzyła przy ulicy Piastowskiej 1 w Katowicach miejsce, które nazwała Pracownią. Pracownia przetrwała przez 60 lat, do 2020 roku, a od marca bieżącego roku wznowiła swoją działalność. Przez cały ten czas była przestrzenią transferu idei i transgresyjnych praktyk. Księżyk opisuje, jak to niezwykłe miejsce – wymiany myśli, wspólnej pracy, zabawy i ekscesu – inspirowało osoby o pewnym typie wrażliwości, przedstawicieli i przedstawicielki różnych pokoleń i estetyk. W rozmowie z Maciejem Bobulą (https://www.dwutygodnik.com/artykul/10982-snialnia-znaczy-wolnosc.html) na łamach „Dwutygodnika” Rafał Księżyk mówi: „Wrzuciłbym to wszystko do jednego worka: i ludzi, i miejsce, i wszystko, co iskrzyło pomiędzy nimi – tak w sytuacjach realnych, jak i w legendzie czy nawet plotce; a do tego dorzuciłbym jeszcze wszelkie powstałe na tej bazie artefakty. I ta całość to właśnie Śnialnia. Sami twórcy z Piastowskiej najczęściej mówili o sobie „Krąg”, bo to pojęcie pełne symbolicznych konotacji, które dodatkowo miało wskazywać, że nie było między nimi żadnej hierarchii. Miejscem, w którym organizowano wszystkie ich obrządki i akcje, była Pracownia na Piastowskiej 1 w Katowicach. O niej należałoby mówić jako o „Miejscu” pisanym dużą literą. To była przestrzeń nasycona symboliką, energią ludzi, którzy tam działali. A potencjał, którym przyciągała, dalece przewyższał sumę spotykających się tam osobowości”. Przez Śnialnię przewinął się imponujący tłum twórczych, poszukujących ludzi: od Urszuli Broll, Henryka Wańka czy Ryszarda Krynickiego po Darka Misiunę, Michała „Nihila” Kuźniaka, Annę Cieplak. Gościnią Barbary Klickiej w „Podkaście Dwutygodnika” jest jeszcze jedna bywalczyni Śnialni: Olga Drenda – pisarka, eseistka, tłumaczka, autorka m.in. „Duchologii polskiej”, „Wyrobów” i „Słowa humoru”. Podkast prowadzi: Barbara Klicka Partner podkastu: Studio PLAC Dżingiel: Małgorzata „Tekla” Tekiel Oprawa graficzna: Jan Kallwejt
We're indexing this podcast's transcripts for the first time — this can take a minute or two. We'll show results as soon as they're ready.
No matches for "" in this podcast's transcripts.
No topics indexed yet for this podcast.
Loading reviews...
ABOUT THIS SHOW
Podkasty magazynu kulturalnego „Dwutygodnik”MAPA SZTUKI – minicykl opowiadający o życiu kulturalnym i artystycznym w mniej oczywistych lokalizacjachPODKAST DWUTYGODNIKA – podkast z rozmowami inspirowanymi tekstami z magazynu. Co dwa tygodnie gościniami i gośćmi Jana Błaszczaka są autorki i autorzy dwutygodnikowych tekstów oraz twórcy i twóczynie.DELFIN W MALINACH - rozmówcy Agnieszki Słodownik przyglądają się latom 20. XXI wieku.DUŻA TA SZAFA - podkastowy serial o polskiej powojennej queerstorii. Prowadzą Sylwia Chutnik i Bartosz Żurawiecki.
HOSTED BY
Dwutygodnik, magazyn o kulturze
Loading similar podcasts...