Profesor Matczak podcast artwork

PODCAST · education

Profesor Matczak

Krótsze i dłuższe pogadanki o prawie, filozofii, języku i życiu

  1. 122

    Dlaczego Polacy zawsze się o coś kłócą? Prawem i rozumem #48.

    Dlaczego Polacy potrafią pokłócić się dosłownie o wszystko — o lody dla uczniów z czerwonym paskiem, o artystów, o pieniądze publiczne, o szkołę, kulturę, pracę i „nierobów”? W tym odcinku mówię o dwóch pozornie drobnych sporach: aferze w Pszczynie wokół lodów za świadectwo z czerwonym paskiem oraz wypowiedziach Sławomira Mentzena o artystach. Obie sprawy pokazują coś głębszego: że w Polsce nawet niewielki gest społeczny natychmiast staje się testem ideologicznym. Ktoś widzi nagrodę za wysiłek, ktoś inny upokorzenie dzieci. Ktoś widzi krytykę finansowania kultury, ktoś inny pogardę dla pracy twórczej. Pytanie brzmi więc nie tylko: kto ma rację w tych konkretnych sprawach? Ważniejsze pytanie brzmi: dlaczego tak szybko zamieniamy codzienne sytuacje w plemienne wojny? Czy umiemy jeszcze rozmawiać o różnicach bez natychmiastowego oskarżania się o cynizm, głupotę albo złą wolę? A może polski spór publiczny działa już jak maszyna do produkowania oburzenia — z lodów, świadectw, obrazów, teatrów i podatków? Zapraszam do oglądania.

  2. 121

    Polska vs. Ukraina. Koniec empatii i walka nacjonalizmów. Prawem i rozumem #47

    Ukraiński influencer wjeżdża autem na Morskie Oko. Zełenski nadaje jednostce wojskowej imię "Bohaterów UPA". I coś, co tliło się od miesięcy, wybucha. W tym odcinku nie bronię ani nie atakuję. Pytam o coś trudniejszego: ile empatii może wytrzymać naród? Gdzie kończy się solidarność, a zaczyna rachunek krzywd? I czy nacjonalizm — polski i ukraiński — właśnie wygrywa wojnę, którą Putin przegrywa na froncie? A w Sanatorium Chorych Myśli o tym, czym jest „naród” i dlaczego pewne jego rozumienie może prowadzić do bardzo złych rzeczy.

  3. 120

    Nawrocki chce zmienić konstytucję pod siebie. Prawem i rozumem #46

    Karol Nawrocki chce nowej konstytucji. Brzmi niewinnie, ale niewinne nie jest. W tym odcinku wyjaśniam, jakie są motywacje prezydenta, który chce mieć po prostu więcej władzy i mniej kontroli nad tą władzą. Posłuchaj, czym grozi Polsce system prezydencki i dlaczego próbuje nam się wmówić, że konstytucja nie działa. A w Sanatorium Chorych Myśli idea „momentu konstytucyjnego” i wyjaśnienie, dlaczego jest ona wykrzywiana w dyskusji publicznej. Ten odcinek to tak naprawdę ostrzeżenie - dla wszystkich nas.

  4. 119

    Dlaczego pisowscy prezydenci zawsze niszczą TK? Prawem i rozumem #45

    Jest w Polsce partia, której ciągle przeszkadzają sądy. Ani Aleksander Kwasniewski, ani Bronisław Komorowski nie atakowali sędziów i nie niszczyli państwa przez odmowę przyjęcia ślubowania od osób powołanych do TK. Ale pisowscy prezydenci robią to nagminnie. Najpierw Andrzej Duda, teraz Karol Nawrocki. To oczywiste łamanie Konstytucji i chęć zlikwidowania ograniczeń prawnych, które nałożyliśmy na władzę. Skąd taka tendencja? O praworządności jako sposobie ograniczania widzimisię władzy mówię w nowym odcinku „Prawem i rozumem”

  5. 118

    Po co partii prawnik, skoro ona chce ideologicznego żołnierza? Prawem i rozumem #44

    Coraz częściej oczekuje się, aby prawnicy nie byli strażnikami prawa, lecz żołnierzami w wojnie ideowej – czy to po stronie konserwatywnej, czy progresywnej. Prawo przestaje być mechanizmem kontroli władzy, a staje się narzędziem realizacji projektów tożsamościowych. W tym filmie mówię o tym: • dlaczego polski kryzys konstytucyjny jest w istocie sporem o cel prawa, • czy sądy mają kontrolować władzę, czy realizować projekt ideologiczny, • dlaczego prawnicy nie powinni być „czyiś”, • i dlaczego po 25 latach czuję, że moja umowa z zawodem została naruszona. Jeśli prawo przestaje ograniczać władzę, przestaje być prawem – staje się narzędziem polityki.

  6. 117

    „Nowrocky”, Trybunał i prywatne państwo. Jak władza robi z Polski folwark. Prawem i rozumem #43

    Czy niepowiązane rzeczy mogą być w rzeczywistości jednym systemem? W tym odcinku pokazuję, co łączy wniosek posłów PiS do Trybunału Konstytucyjnego z koszulką „Nowrocky”, w której prezydent paraduje na igrzyskach. To nie jest przypadek, lapsus ani gafy wizerunkowe. To logiczna całość: prywatyzacja państwa, instytucji i godności. Gdy Trybunał staje się prywatną złotą rybką partii, a prezydent własnym billboardem reklamowym – demokracja przestaje być ustrojem, a staje się dekoracją. Ten film jest o tym, jak władza traktuje państwo jak swoje, a obywateli jak frajerów, którzy jeszcze mają być z tego dumni. Jeśli uważasz, że przesadzam — obejrzyj do końca. Jeśli nie — tym bardziej.

  7. 116

    Wyspa Epsteina – skąd to zło? Prawem i rozumem #42

    Nowy, smutny 42. odcinek „Prawem i rozumem” - „Unde malum” / „skąd zło” to pytanie starsze niż filozofia i religia. Wraca dziś z nową siłą po ujawnieniu akt dotyczących wyspy Jeffreya Epsteina. Ujawnieniu połowicznym, bo – jak przyznali sami prokuratorzy – nie pokazano tego, co najgorsze: obrazów przemocy, pornografii dziecięcej i śmierci. A skoro tego nie pokazano, to znaczy, że działo się tam piekło. Ten film nie jest opowieścią o jednym potworze. Nie jest też historią „marginesu”, który można łatwo wykluczyć z naszej wyobraźni. Wyspa Epsteina była miejscem spotkania centrum świata: polityków prawicy i lewicy, establishmentu i antyestablishmentu, wizjonerów technologii, filantropów, intelektualistów i ludzi władzy. To tam pęka iluzja, że wystarczy mieć „właściwe poglądy”, by być po właściwej stronie. Pokazuję, dlaczego zło na wyspie Epsteina nie brało się ze słabości ani desperacji, lecz z potęgi. Z przekonania, że „wszystko wolno”, że są ludzie stojący ponad normami, prawem i wstydem. To zło aroganckie, syte, znudzone — zło świata, który nie zna już słowa „nie”. Porównuję wyspę Epsteina z Auschwitz i Gułagiem nie po to, by je zrównać, lecz by pokazać zmianę cywilizacyjnej matrycy. Jeśli tam człowiek był paliwem dla totalitarnej maszyny, to tu staje się gadżetem w rękach znudzonego nadczłowieka. Luksusowym butikiem cierpienia w świecie, który obiecał absolutną wolność bez granic, prawdy i autorytetów. W tle tego wszystkiego pojawia się jeszcze jeden kontrapunkt: Osiem Błogosławieństw — projekt cywilizacyjny oparty na samoograniczeniu, pokorze i zgodzie na stratę. Wyspa Epsteina jest jego dokładnym zaprzeczeniem. To świat ekspansji, intensywności, dopaminy i obowiązkowej ekstazy, w którym smutek i wstyd uznano za emocje do „przepracowania”, a nie sygnały moralne. To nie jest kazanie. To próba zrozumienia, jak kultura, która odrzuciła pokorę jako opresję, dostała w zamian przestrzeń, w której wielcy bawią się cudzym cierpieniem z nudów. I dlaczego regulacje prawne nie wystarczą tam, gdzie etyka została uznana za prywatną sprawę silnych. Jeśli interesuje Cię nie tylko kto, ale dlaczego — zapraszam.

  8. 115

    To nie był przypadek: państwo produkuje śmierć. Prawem i rozumem #41

    Kiedy władza chce wyglądać na silną, zaczyna eskalować. A eskalacja nie kończy się porządkiem — kończy się strzałem. W tym materiale pokazuję: • dlaczego demonstracyjna przemoc państwa zawsze zwiększa ryzyko tragedii, • jak z napięcia, stresu i presji rodzą się błędy poznawcze i śmierć, • dlaczego uzbrojeni funkcjonariusze wysłani „na pokaz” to psychologiczna bomba, • i czemu przypadki z USA oraz sprawa Blidy nie są anomaliami, lecz regułą. Od Hobbesa, przez Webera, po Arendt — przemoc nie jest dowodem siły państwa, lecz znakiem jej erozji.

  9. 114

    Braun to kara za wojnę z religią? Prawem i rozumem #40

    Dlaczego Grzegorz Braun rośnie w siłę w nowoczesnej Polsce? Dlaczego liberalno-progresywne elity ciągle są zaskoczone, zamiast próbować zrozumieć? W tym materiale pokazuję, że Braun nie jest polityczną anomalią, lecz reakcją na chaos norm, erozję autorytetów i duchową pustkę. Gdy religia zostaje wypchnięta z przestrzeni publicznej, w jej miejsce pojawia się brutalna atrapa sacrum – porządek bez moralności, rytuał bez treści. W podkaście: – wyjaśniam, skąd bierze się atrakcyjność „prostego ładu”; – pokazuję, dlaczego młodzi mężczyźni widzą w Braunie figurę autorytetu; – tłumaczę, jak wojna kulturowa produkuje przywódców plemiennych; – analizuję, dlaczego ataki na wiarę wzmacniają pseudoreligijny populizm. To nie jest obrona Brauna, lecz próba zrozumienia mechanizmu, który go napędza. Bez zrozumienia tego mechanizmu będziemy tylko bezradnie pytać: „jak to możliwe?” (Przepraszam za gorszą niż zazwyczaj jakość dźwięku - przypadkowo zmieniłem ustawienia mikrofonu, nie zauważając tego w czasie nagrania.)

  10. 113

    Dania zabija listy. A razem z nimi kawałek świata. Prawem i rozumem #39

    31 grudnia w Danii poczta przestaje dostarczać papierowe listy. Po 400 latach. Znikną skrzynki pocztowe, znaczki, listonosze. I zniknie coś jeszcze — dużo ważniejszego. W tym przedświątecznym filmie opowiadam nie tylko o końcu listów, ale o tym, co naprawdę tracimy, gdy komunikacja staje się natychmiastowa, bezcielesna i gładka jak ekran smartfona. Mówię o tym czym różni się pisanie całą ręką od pisania palcem, a także: O liście jako rzeczy z ciężarem, zapachem i śladem człowieka, O listonoszach jako spajaczach lokalnego świata, O znaczkach jako miniaturowych opowieściach o wspólnocie, O świecie cyfrowym, który wszystko przechowuje, ale niczego nie pamięta. To film o materialnej intymności, która znika, o świecie, który zyskuje czas — i podnosi sobie ciśnienie. I o tym, dlaczego list może jeszcze wrócić. Jak winyl w dobie Spotify i jak papierowa książka w dobie e-czytników. A w Sanatorium Chorych Myśli o tym jak media społecznościowe zmieniają nasze postrzeganie czasu i dlaczego to zła wiadomość dla prawa i demokracji. 🎧 Jeśli czujesz nostalgię za światem, który wymagał czekania — ten film jest dla Ciebie.

  11. 112

    Tęczowa Unia czy Święta Komunia? Prawem i rozumem #38

    ➡️➡️➡️ Po wyroku TSUE w sprawie związków jednopłciowych Polska znów dzieli się w klasyczny sposób: na czerwone i białe, na „za” i „przeciw”, na „postęp” i „tradycję”. Ale ten spór o małżeństwa to coś więcej niż walka dwóch plemion. To test szacunku dla Konstytucji — także wtedy, gdy jej treść jest konserwatywna, a nie progresywna. Czy ci, którzy zwykle krzyczą „Konstytucja!”, zawołają tak samo w obronie art. 18? Czy prawo potrafi rozwiązać konflikt wartości tak, by zapewnić pokój społeczny, a nie wyłącznie paliwo dla kolejnej wojny kulturowej? W odcinku: – gdzie przebiegają granice interpretacji prawa, – czy w sprawie małżeństw możliwy jest prawdziwy kompromis w duchu radykalnego centrum, ➡️➡️➡️ A w Sanatorium Chorych Myśli - efekt politycznej podkowy w praktyce. Dlaczego lewica i prawica potrafią nagle znaleźć się bardzo blisko siebie? Film dla tych, którzy chcą rozumieć, a nie tylko kibicować.

  12. 111

    Chciał być rzeźnikiem, został świętą krową. Prawem i rozumem #37

    Zbigniew Ziobro – człowiek, który chciał likwidować układy, a sam z nich korzysta. Sejm właśnie uchylił mu immunitet, a on znika z kraju, szukając schronienia na Węgrzech. Ten sam Ziobro, który twierdził, że nie ma świętych krów, dziś sam pasie się na węgierskich pastwiskach bezkarności. W tym odcinku opowiadam o wielkim kłamstwie PiS: że po ich odejściu prawo jest łamane bardziej niż za ich czasów. Tymczasem to właśnie za ministrowania Ziobry zniszczono zaufanie do sądów, prokuratury i prawa – a Fundusz Sprawiedliwości stał się skarbonką dla swoich. Ziobro, który kiedyś wtrącał się w prywatne sprawy sędziego Żurka, dziś uznaje za „zemstę” fakt, że ktoś publicznie pyta, gdzie się podziały miliony z tego funduszu. 💊 W stałej części „Sanatorium Chorych Myśli” analizuję natomiast niesławny wywiad red. Rymanowskiego z prof. Cichosz – przykład tego, jak dziennikarstwo może udawać neutralność, a w rzeczywistości służyć manipulacji.

  13. 110

    Trump, Tusk i Woś – walka klasowa się zaostrza. Prawem i rozumem #36

    W kolejnym odcinku „Prawem i rozumem” pokazuję, jak wzrastająca polaryzacja zaostrza walkę polityczną i sprawia, że przemoc symboliczna staje się nowym językiem władzy. Donald Tusk – dawniej liberalny obrońca praw człowieka – dziś rozważa wypowiedzenie konwencji, która te prawa chroni. Michał Woś – oskarżony o udział w nielegalnym zakupie systemu Pegasus – zapowiada, że po powrocie PiS do władzy sędziowie usłyszą: „wszyscy WON!” A Donald Trump – w groteskowym filmie wygenerowanym przez sztuczną inteligencję – z pokładu myśliwca rozrzuca fekalia na protestujących. To już nie tylko spór o idee, ale o same granice rzeczywistości. Gdy emocje zastępują argumenty, polityka staje się widowiskiem przemocy – estetycznej, symbolicznej i coraz częściej realnej. 🔴 Jak daleko może się posunąć demokracja w stanie afektu? 🔴 Analiza języka, obrazów i emocji, które dziś rządzą polityką.

  14. 109

    Żurek kontra Nawrocki. Czy możliwy jest niezgniły kompromis? Prawem i rozumem #35

    Gdy prawo przestaje być pewne, a każdy wyrok może zostać podważony, cierpią nie politycy, lecz zwykli ludzie. Minister Żurek chce zakończyć chaos w sądach, prezydent Nawrocki – obronić „reformę”. Ich spór to nie tylko walka o władzę, lecz o sens państwa prawa. Czy da się znaleźć rozwiązanie, które nie będzie kapitulacją? „Żurek kontra Nawrocki. Czy możliwy jest niezgniły kompromis?” – film o sporze i o granicy między sprawiedliwością a polityką. Ten podkast to próba chłodnej analizy, ale też refleksji nad tym, co w tym sporze naprawdę najważniejsze — losem zwykłych ludzi. W podkaście analizuję: • Na czym polega problem z tzw. neosędziami? • Czy kompromis może być zgodny z Konstytucją i orzecznictwem TSUE? • Co grozi Polsce, jeśli spór o sądy się nie skończy? #Żurek #Nawrocki #Sądy #Neosędziowie #Praworządność #Konstytucja #KryzysWSądach #ReformaSądów #PolskaPolityka #PaństwoPrawa #TSUE #Prawo #Demokracja

  15. 108

    Trzaskowski zrozumiał snus. Prawem i rozumem #34

    Trzaskowski zrozumiał snus | Jak „słabość” staje się polityczną siłą Snus Nawrockiego miał być kompromitacją, a okazał się atutem. Trzaskowski ostatnio trafnie zauważył, że drobiazg, który wygląda na słabość, potrafi zamienić się w źródło politycznej energii. Ludzie nie ufają perfekcji – wolą zobaczyć władze z małym nałogiem niż z wyprasowanym ideałem. To właśnie w takich detalach kryje się strategia normalności. Długie krawaty, kubełki kurczaka czy nawet słaby angielski – wszystkie te rekwizyty obniżają dystans i sprawiają, że polityk wydaje się „jeden z nas”. Pokazanie niedoskonałości działa lepiej niż najlepszy program, bo przypomina, że władza też bywa ludzka. Ale w tle jest jeszcze coś więcej: codzienna wrażliwość na cudzą „lepszość”. Perfekcyjny garnitur czy zbyt eleganckie śniadanie w social media potrafią boleć, bo przypominają widzowi o jego własnych brakach. Mała skaza działa odwrotnie – nie zawstydza, tylko daje ulgę i poczucie wspólnoty. Dlatego w polityce większym grzechem niż słabość jest obojętność na to, jak bardzo inni czują się przy niej gorsi. Snus, krawat czy kubełek kurczaka nie są więc wpadką – są mostem. Pokazują, że polityk nie żyje w bajce, tylko w tym samym świecie co wyborcy. 👉 W filmie opowiadam o tym, jak działa teatr zwyczajności władzy i dlaczego niedoskonałość stała się jednym z najcenniejszych kapitałów politycznych.

  16. 107

    Ziobro i Pegasus czyli antykomunista wprowadza elektronicznego ubeka. Prawem i rozumem #33

    TV Republika zamieniła sprawę Pegasusa w widowisko – z samolotem nad Kutnem, dramatycznymi ujęciami z policyjnego auta i komisją sejmową jako sceną kabaretową. To jednak nie jest żaden thriller, tylko strategia odwracania uwagi. W tle kryje się coś o wiele poważniejszego: system totalnej inwigilacji, który pod rządami Ziobry wszedł w życie w demokratycznej Polsce. Zamiast debaty o prawach człowieka dostajemy sejmowe Fame MMA i memy, które mają sprawić, że zapomnimy o brutalnej prawdzie: minister, który nazywał się antykomunistą, stworzył elektroniczne UB. Pegasus nie podsłuchiwał przestępców, lecz polityków, adwokatów, duchownych i zwykłych obywateli. Nie był narzędziem prawa, lecz narzędziem władzy. Ten film to nie tylko relacja z komisji – to przypomnienie, że śmiejąc się z pasków TV Republika, możemy przeoczyć fakt, że nasze życie prywatne zostało rozebrane do naga i oddane w ręce tych, którzy nie cofną się przed niczym.

  17. 106

    Edukacja zdrowotna – seksualne Schengen? Prawem i rozumem #32

    Wrzesień w Polsce: dzieci wracają do szkół, a dorośli – do sporów. Najgorętszy? Edukacja zdrowotna i pytanie: czy seksualność to tabu, czy temat lekcji? Lewica mówi: wolność i otwartość. Prawica ostrzega: instynkt bez kontroli niszczy więzi. Obie strony mają rację – ale tylko po części. W filmie pokazuję, jak seksualizacja stała się walutą świata: od milionów na OnlyFans, po presję Instagrama i uzależnienie od pornografii. Byung-Chul Han pisał: tam, gdzie znika wstyd i tajemnica, tam umiera eros. Może więc wstyd to dziś tarcza, a nie kajdany? 👉 Czy żyjemy w „seksualnym Schengen”, gdzie granice zostały całkiem zniesione?

  18. 105

    Gdy zabija proboszcz, gdy zabija imigrant… Prawem i rozumem #31

    Czy reakcja społeczeństwa na zbrodnię zależy od tego, kto ją popełnił? Analizuję, jak działa mechanizm odpowiedzialności zbiorowej – od mediów po polityków – i dlaczego jedne tragedie wywołują burzę, a inne milczenie. To opowieść o statystykach, uprzedzeniach i o tym, jak łatwo sami możemy stać się „tym obcym”. ➡️➡️➡️Nowy odcinek „Prawem i rozumem” - o uprzedzeniach, dehumanizacji i ludziach, którzy zawsze są gotowi je uzasadnić. Dziękuję Patronom, którzy na platformie Patronite wspierają ideę Radykalnego Centrum!

  19. 104

    Prezydent Strongman? Dwa komunikaty Karola Nawrockiego, które mówią o władzy więcej niż jego orędzie. Prawem i rozumem #30

    Co nowy prezydent chce nam powiedzieć, kiedy w garniturze grozi sędziom konstytucją, a w koszulce robi pompki do kamery? Analizuję dwa pierwsze komunikaty Karola Nawrockiego – ten oficjalny i ten podprogowy – oraz tłumaczę, dlaczego prężenie muskułów bywa językiem autorytaryzmu. Od Mussoliniego do Putnia, od Maussa po kulturę „samca alfa” w polityce.

  20. 103

    Kłamstwo proputinowskie. Dlaczego kłamiący o Auschwitz są dziś użyteczni da Rosji. Prawem i rozumem #29

    🎥 Kłamstwo proputinowskie to nie jest kolejna “kontrowersyjna opinia”. To broń – wymierzona w prawdę, rozum i zbiorową pamięć. Negowanie Holokaustu stało się dziś częścią cynicznej strategii destabilizacji społecznego zaufania, podszytej propagandą Kremla. Film pokazuje, jak pozornie marginalne brednie stają się narzędziem geopolitycznej wojny. 💣 Gdy ktoś mówi: „Komory gazowe to fejk”, nie tylko wybiela zbrodniarzy. On tworzy świat bez faktów, w którym wszystko staje się względne, a każde kłamstwo może uchodzić za “alternatywną narrację”. W takim świecie łatwiej sterować emocjami, tworzyć wroga, podsycać paranoję. Dokładnie tak, jak chciał Hitler. Dokładnie tak, jak dziś robi Putin. 📉 Ten film nie odpowiada na kłamstwo – demaskuje jego cel. Nie chodzi tylko o historię. Chodzi o przyszłość debaty publicznej, o naszą zdolność odróżniania prawdy od fałszu. O to, by nie dać się wciągnąć w „debatę” z kłamcą, który nie szuka dialogu, lecz chaosu. 📌 Dlaczego dziś wraca kłamstwo oświęcimskie? 📌 Jak działa technika wielkiego fałszu – od „Mein Kampf” po Twittera? 📌 Czy wolność słowa chroni tych, którzy ją chcą zniszczyć? 👁️‍🗨️ To nie jest film historyczny. To film o Tobie, Twoim myśleniu, Twoim świecie. Jeśli nie rozumiesz, o co chodzi – właśnie dlatego musisz to zobaczyć. 🛑 Stop kłamstwu. Stop chaosowi. Stop propagandzie. #kłamstwoproputinowskie #HolocaustDenial #propaganda #wojnainformacyjna #Auschwitz #prawda #dezinformacja #Putin #kanałZero #RobertMazurek

  21. 102

    Tusku, daj kasę na emocje! Bez propagandy wolność przegra. Prawem i rozumem #28

    Jeśli liberalna demokracja ma przetrwać, rząd nie może tylko zarządzać – musi opowiadać. Prawica wygrywa, bo rozumie emocje, symbole i media. Lewica – choć ma rację – przegrywa, bo mówi językiem wykresów i dydaktyzmu. Potrzebujemy Funduszu Wolności: instytucji, która sfinansuje nowoczesną, mądrą, emocjonalną narrację o wartościach liberalnych. Nie jako propagandę w stylu PRL, ale jako odpowiedź na populistyczną machinę TikToka, memów i narracyjnych uproszczeń. 🔵 Bo jeśli my nie stworzymy opowieści o wolności – zrobi to ktoś inny. I zrobi to tak, że ludzie mu uwierzą. ▶️ W tym filmie pokazuję, dlaczego bez inwestycji w wyobraźnię przegramy Polskę. #Tusk #FunduszWolności #propaganda #liberalizm #polityka

  22. 101

    „Ludzkie odrzuty” i propaganda strachu. Co naprawdę mówi Konfederacja? Prawem i rozumem #27

    Konfederacja buduje swój świat na wrogach: Bruksela, LGBT, migranci, WHO, ekolodzy, kobiety z własnym zdaniem… ale nie Rosja. W tym odcinku przyglądam się politycznej paranoi Konfederacji – opartej na mitach, uprzedzeniach i straszeniu społeczeństwa wszystkim, co inne. 🔴 Dlaczego Bosak nazywa ludzi „odrzutami” i co z tego wynika? 🔴 Dlaczego Konfederacja boi się Brukseli, a nie Moskwy 🔴 Jak wygląda mapa konfederacyjnych fobii i co mówi o nich samych? Opowiadam o rozdmuchiwaniu kryzysu migracyjnego, języku dehumanizacji, i o tym, jak polityka zamienia się w grę fabularną, w której wróg nie istnieje naprawdę – ale i tak trzeba z nim walczyć. 📌 To odcinek o Konfederacji i jej propagandzie strachu. Bo jeśli naprawdę chcemy bronić Polski – najpierw trzeba porzucić konfederackie halucynacje wrócić do rzeczywistości.

  23. 100

    Czy “głupi” powinni mieć prawo głosu? O elitarnej pokusie cenzusu intelektualnego. Prawem i rozumem #26

    Po każdej porażce liberalnej demokracji elity flirtują z tą samą ideą: ograniczyć prawo głosu „tym mniej ogarniętym”. Test z konstytucji? Z ortografii? A może po prostu cenzus IQ? W tym filmie przyglądam się poważnie (choć z ironią) temu niebezpiecznemu marzeniu o „mądrzejszej demokracji”, które kończy się… głupiej niż zakładano. Na przykładzie powieści „Mania” Lionel Shriver, pokazuję, jak łatwo elitarna frustracja zamienia się w poznawczy apartheid, a cenzus w groteskę. Czy naprawdę chcemy, by do urn dopuszczać tylko tych, którzy „rozumieją złożoność świata”? A kto o tym zdecyduje? 💥 W odcinku: – Dlaczego test IQ to kiepska podstawa demokracji – Jak wykluczanie tworzy bunt i radykalizm – Czym grozi zamiana „wiedzy” w nową formę opresji 📚 Dla fanów myślenia, prowokacji i pytania „co dalej z demokracją?”. 📢 Subskrybuj i daj znać w komentarzu: czy demokracja powinna być dla wszystkich – bez wyjątku?

  24. 99

    Sfałszowali? Gdy przegrana to dowód na spisek. Prawem i rozumem #25

    🔥 Po każdej przegranej ktoś krzyczy: „Sfałszowali!”. Dlaczego tak łatwo wpadamy w paranoję? Czy można bronić demokracji, podważając każde niekorzystne dla siebie wybory? W tym odcinku analizuję pięć powodów, dla których bezpodstawne oskarżenia o fałszerstwo niszczą demokrację bardziej niż jakakolwiek przegrana. Pokazuję, jak Jarosław Kaczyński i Andrzej Duda rozkręcili spiralę nieufności, która dziś uderza nawet w obóz demokratyczny. 🧠 Dowiesz się: • Dlaczego fałszywe zarzuty prowadzą do radykalizacji i przemocy • Jak teorie spiskowe dają fałszywe poczucie komfortu • Dlaczego wojna o urny to wojna z rzeczywistością 🎭 I dlaczego – jeśli powielasz tę narrację – możesz już nigdy nie zasłużyć na lepszą demokrację. 👁‍🗨 Obejrzyj i zdecyduj sam: jeszcze jesteśmy w demokracji – czy już w cyrku?

  25. 98

    Co dalej? Ostatni moment, by zawalczyć o europejską Polskę. Prawem i rozumem #24

    Wybory prezydenckie za nami. Dla jednych to zwycięstwo „normalności”, dla innych – sygnał alarmowy. Ale prawdziwe pytanie brzmi: co dalej? W tym filmie mówię wprost o tym, co może nas czekać: rosnąca izolacja, odwrót od Europy, utrata szans, które budowaliśmy przez dekady. Ale to jeszcze nie koniec. Mamy dwa lata. Dwa lata, by zrozumieć, że Polska nie jest skazana na dryf ku autorytaryzmowi i prowincjonalizmowi. Dwa lata, by przekonać nieprzekonanych, odbudować wspólnotę i nie dać się zastraszyć. Jak to zrobić? Posłuchaj! 📌 Jeśli chcesz Polski otwartej, bezpiecznej i europejskiej, ale nie wiesz, co robić – ten podkast jest dla Ciebie. 📢 Udostępnij go. Zostań częścią zmiany. Bo historia się nie dzieje – historię się robi.

  26. 97

    Aura zamiast słów? Jak wybieramy prezydenta i czcimy papieży Prawem i rozumem #23

    Aura zamiast słów? Jak wybieramy prezydenta i czcimy papieży? Czy naprawdę słuchamy, czy tylko patrzymy? Dlaczego wybieramy tych, którzy dobrze wyglądają – nie tych, którzy mówią coś ważnego? W tym odcinku analizuję zjawisko „aury”, które dziś rządzi nie tylko polityką, ale i religią. Mówię o: – prezydentach wybieranych za charyzmę, nie treść, – papieżach podziwianych, ale nierozumianych, – upadku logosu (rozumu, treści, argumentu) – i renesansie etosów – czyli wizerunku, klimatu, emocji. To nie tylko sprawa polska – ale w Polsce widać ją jak w soczewce.

  27. 96

    Obrońca niewinnych czy cyniczny gracz? Braun i aborcyjna krucjata Prawem i rozumem #22

    Grzegorz Braun po raz kolejny przekracza granice politycznej przyzwoitości. Wykorzystując tragiczną historię rodziny, która podjęła dramatyczną decyzję o przerwaniu ciąży, buduje swój wizerunek “obrońcy niewinnych”, jednocześnie przedstawiając pół Polski jako „morderców dzieci”. Zamiast współczucia – oskarżenia. Zamiast refleksji – cyniczna kampania. W tym materiale pokazuję, jak manipulacja emocjami i symbolem dziecka służy brutalnej grze o władzę.

  28. 95

    Jakiego prezydenta chcemy? Tradycjonalistę czy postępowca? Prawem i rozumem #21

    💥💥💥Jakiego prezydenta chcemy - tradycjonalistę czy postępowca? W czasach niepewności i chaosu politycznego stosunek do tradycji stał się kartą przetargową. Dla jednych – przeszkodą. Dla innych – tarczą. Ale czy ktoś naprawdę rozumie, czym tradycja jest i do czego służy? 🔹 Czy postępowcy, zrywając z przeszłością, nie wylewają dziecka z kąpielą? 🔹 Czy prawica nie wybiera z tradycji tylko tych fragmentów, które potwierdzają jej narrację? 🔹 Kazus: Czy czwarte przykazanie – „Czcij ojca swego i matkę swoją” – to mądre dziedzictwo czy opresyjny relikt? G.K. Chesterton nazwał tradycję „demokracją umarłych” – sposobem, by zmarli też mieli głos w debacie o tym, co ważne. W tym filmie pokazuję, dlaczego to zdanie dziś znów staje się aktualne. Od kultury cancelowania po toksyczne relacje rodzinne, od pop-psychologii po religię – tu ściera się współczesność z przeszłością. A stawką jest coś więcej niż ideologia: stawką jest sens. Czym dla Ciebie jest tradycja – ciężarem czy kompasem?

  29. 94

    Konfederacja rozwala system? Dlaczego młodzi chcą wyzerować politykę? Prawem i rozumem #20

    Dlaczego młodzi ludzie chcą wywrócić stolik? Co mają wspólnego Mentzen, Jezus wyrzucający kupców ze świątyni i Wernyhora z Wesela Wyspiańskiego? Ten film to opowieść o frustracji, politycznym gniewie i marzeniu o nowym początku. Konfederacja obiecuje rewolucję – ale czy to rewolucja wyzwolenia, czy tylko nowa forma chaosu? Zobacz, zanim zagłosujesz.

  30. 93

    Jak pycha Trumpa, Vance’a i Muska doprowadzi ich do klęski. Prawem i rozumem #19

    Czy egoizm, pycha i pogarda dla wartości muszą skończyć się katastrofą? W tym filmie pokazuję, dlaczego tradycje humanizmu, chrześcijaństwa i europejskiego patriotyzmu stanowią odpowiedź na nowy amerykański egoizm. Trump, Vance i Musk przegrają, bo deptanie wartości zawsze kończy się klęską.

  31. 92

    PiS, Semka i Baczyński czyli nowa edycja “Tańca z trumnami”. Prawem i rozumem #18

    W nowym odcinku "Prawem i rozumem" o moralnym problemie ze słowem "ale", kiedy uzasadnia ono popełnione zło. W tle sprawa przesłuchania i śmierci p. Barbary Skrzypek.

  32. 91

    We wtorek oglądam TVN, w środę TV Republikę. Prawem i rozumem #17

    Czy czytelnik Wyborczej nie powinien dla dobra wspólnego poczytać „Do rzeczy”? Czy widz TV Republika nie powinien co drugi dzień oglądać TVN 24, dla wyjścia z bańki i obniżenia polaryzacji?

  33. 90

    Lewica ułatwiła wygraną Trumpa. Prawem i rozumem #16

    Trump wrócił do władzy i szaleje. Czy zachwianie równowagi społecznej, za które dużą część winy ponosi lewica, przyczyniło się do tego?

  34. 89

    Państwo Mentzena: biceps Pudziana, nogi Bociana. Prawem i rozumem #15

    Kolejny odcinek programu, który jest głosem radykalnego centrum w twoim domu.

  35. 88

    Nie Tusk i nie Trump – co tak naprawdę dzieli Polaków? Prawem i rozumem #14

    14. odcinek „Prawem i rozumem” już jest! A w środku odcinka: 😳 Wideofelieton - trzy spory, które najbardziej dzielą Polaków oraz 😳 Sanatorium Chorych Myśli - a w nim chorą myśl Donalda Trumpa i (chyba) Napoleona: „Kto ratuje swój kraj, nie łamie żadnych praw”. Zapraszam do posłuchania głosu radykalnego centrum!

  36. 87

    Smartfon, Elon Musk, autorytaryzm. Prawem i rozumem #13

    Czy smartfon może zniszczyć demokrację? Okazuje się, że tak.

  37. 86

    Ziobro gardzi Polską. Prawem i rozumem #12

    Sprawa Ziobry, Komisji ds. Pegasusa i zachowań byłego ministra sprawiedliwości, które pokazują, że gardzi on Polakami i Polską. Prawem i rozumem - odcinek 12.

  38. 85

    “Róbta, co chceta” czy “Szczęść Boże”? Owsiak, Braun i młodzież

    „Róbta, co chceta!” Owsiaka czy „Szczęść Boże!” Brauna - co bardziej rezonuje z głowami i sercami młodych? 11. odcinek „Prawem i rozumem”.

  39. 84

    Dlaczego lewica przegrywa z prawicą? Prawem i rozumem #10

    Czy w czasach wszechogarniającego chaosu prawica zawsze będzie wygrywała z lewicą? Czy błędy lewicy nie wynikają z zaślepienia ideologicznego? 10. odcinek "Prawem i rozumem" już jest!

  40. 83

    Trump bierze Kanadę, TV Republika bierze kasę WOŚP – Prawem i rozumem #9

    Po co populistom wielkie plany? Co ma wspólnego kupowanie Grenlandii i budowanie CPK? Dlaczego każdy dobry czyn zostanie ukarany? "Prawem i rozumem” - głos radykalnego centrum w Twoim domu.

  41. 82

    Giertychowe czy Matczakowe? Jakie rozliczenia? Prawem i rozumem #8

    Pierwszy w Nowym Roku odcinek - o wyścigu prezydenckim, gadżetach kampanijnych i stylu rozliczeń PiS.

  42. 81

    “Babciu, nie płać Rydzykowi!” – czy warto przekonywać rodzinę do swoich racji? Prawem i rozumem #7

    Czy warto przekonywać babcię, żeby nie płaciła Rydzykowi albo Owsiakowi? Żeby nie głosowała na PiS albo na PO? Trójkąt Arystotelesa czyli jak nie rzucać grochem o ścianę przy świątecznym stole.

  43. 80

    Czy Tusk tak długo będzie rozliczał PiS, że w końcu PiS rozliczy Tuska? Prawe i rozumem #6

    Czy Tusk tak długo będzie rozliczał PiS, że w końcu PiS rozliczy Tuska? Rozliczenia idą powoli z miliona powodów - czy rosnąca frustracja zagrozi wygranej Rafała Trzaskowskiego? „Prawem i rozumem” - głos radykalnego centrum w Twoim domu. Odcinek szósty!

  44. 79

    Edukacja seksualna czyli kto ci wychowa dziecko? Prawek i rozumem #5

    5. odcinek „Prawem i rozumem” - programu, który jest głosem radykalnego centrum w Twoim domu. Temat: „Edukacja zdrowotna/seksualna - czyli która skrajność wychowa ci dziecko?”

  45. 78

    Dlaczego młodzi faceci głosują na postfaszystów? Prawem i rozumem #4

    Dlaczego młodzi ludzie się radykalizują? Coraz więcej młodych facetów na całym świecie głosuje na postfaszystów - skrajnie radykalne partie z jednej i drugiej strony sceny politycznej. Odpowiedzi szukamy z Marcinem Makowskim w opublikowanej niedawno książce "Jak zatrzymać koniec świata".

  46. 77

    Prawem i rozumem #3 Kto bardziej łamał prawo – PiS czy KO?

    Jak oceniać PiS i KO, jeśli chodzi o praworządność? Kto gorszy, kto lepszy? Czy twierdzenia zwolenników PiS, że Bodnar bardziej łamie prawo niż Ziobro, to podła propaganda czy święta prawda? Te sprawy dyskutujemy w części „Wideofelieton”. A w Sanatorium Chorych Myśli leczymy dzisiaj zdanie, które wypowiedział kiedyś Kornel Morawiecki: „Prawo jest ważne, ale ponad prawem jest dobro Narodu”. Zapraszam na „Prawem i rozumem” - głos radykalnego centrum w Twoim domu.

  47. 76

    Prawem i rozumem #2 – Trump wrócił. Czy PiS powróci także?

    Trump wygrał w USA. Czy PiS powróci do władzy w Polsce na fali popularności partii prawicowych? Na czym polega propaganda maczyzmu po stronie konserwatystów? Jak się przed nią bronić? I dlaczego myśl „Niewinni nie mają się czego obawiać” jest z gruntu faszystowska. Te tematy poruszam w drugim odcinku podkastu „Prawem i rozumem”.

  48. 75

    Prawem i rozumem #1 – Jak rozmawiać z przeciwnikiem ideologicznym?

    Dzisiaj uruchamiam nowy program na You Tube i Spotify. Jak byłem zdenerwowany, chciałem go nazwać „Ogniem i mieczem”. Ale potem się uspokoiłem i nazwałem go „Prawem i rozumem”. Program antyautorytarny, antyfaszystowski, antyprzemocowy - w wersji wideo i w formie podkastu. Pierwszy odcinek: jak powinni rozmawiać ludzie pochodzący z innych światów, żeby się zrozumieć. Na podstawie rozmowy guru ateistów, Richarda Dawkinsa, z guru alt-rightu, Jordanem Petersonem. W programie pojawiają się ponadto: Joe Rogan, Andrew Tate i Dziki Trener - jako tematy, nie osobiście. Zapraszam!

  49. 74

    O szaleństwie i Czerwonym Kapturku promującym toksyczną męskość

    W ostatniej pogawędce o prawie i filozofii z tego cyklu rozmawiamy o potrzebie krytycznego myślenia, które promuje filozofia postmodernizmu. Analizujemy, jaki jest stosunek społeczeństwa do anormalności - np. do ludzi cierpiących na zaburzenia psychiczne i jak prawo daje temu stosunkowi wyraz. Zastanawiamy się także nad tym, czy bajki, które opowiada się nam w dzieciństwie, nie są ukryta formą indoktrynacji.

  50. 73

    Po co są wykłady i w czym interpretacja prawa przypomina interpretację Biblii

    Po co są wykłady i w czym interpretacja prawa przypomina interpretację Biblii? W dziewiątym spotkaniu z filozofią prawa rozmawiamy o tym, dlaczego wykłady, a więc dosyć generalne, prawie dwugodzinne monologi, są ciągle stosowane na studiach, a także o tym, że zarówno interpretatorzy Pisma Świętego, jak i prawnicy w swojej pracy przyjmują wiele użytecznych fikcji. Na przykład tę, że choć zarówno prawo, jak i Pismo Święte napisało w rzeczywistości wielu ludzi, to w interpretacji przyjmuje się, że mają one jednego autora. Dlaczego? Posłuchaj!

Type above to search every episode's transcript for a word or phrase. Matches are scoped to this podcast.

Searching…

We're indexing this podcast's transcripts for the first time — this can take a minute or two. We'll show results as soon as they're ready.

No matches for "" in this podcast's transcripts.

Showing of matches

No topics indexed yet for this podcast.

Loading reviews...

ABOUT THIS SHOW

Krótsze i dłuższe pogadanki o prawie, filozofii, języku i życiu

HOSTED BY

Marcin Matczak

Produced by UR

CATEGORIES

Frequently Asked Questions

How many episodes does Profesor Matczak have?

Profesor Matczak currently has 50 episodes available on PodParley. New episodes are automatically indexed when they're published to the podcast feed.

What is Profesor Matczak about?

Krótsze i dłuższe pogadanki o prawie, filozofii, języku i życiu

How often does Profesor Matczak release new episodes?

Profesor Matczak has 50 episodes. Check the episode list to see recent publication dates and frequency.

Where can I listen to Profesor Matczak?

You can listen to Profesor Matczak on PodParley by clicking any episode. We provide an embedded audio player for direct listening, and you can also subscribe via your preferred podcast app using the RSS feed.

Who hosts Profesor Matczak?

Profesor Matczak is created and hosted by Marcin Matczak.
URL copied to clipboard!