Urgjenca Gjuhesore

Episodes

1. 23

   Françesko Solano - Filolog e Gjuhëtar i Shquar Arbëresh

   Françesko Solano (14 nëntor 1914 - 20 mars 1999), i njohur në fushën e letrave edhe me pseudonimin Dushko Vetmo qe një nga figurat më të shquara të profesoratit arbëresh të ditëve tona, filolog e gjuhëtar me formim shkencor solid e me horizont të gjerë kulturor, poet, shkrimtar dhe dramaturg,...

   Apr 26, 2020

   7m
2. 22

   Martin Camaj - Figurë e shquar e gjuhës dhe letërsisë shqipe

   Martin Camaj - Figurë e shquar e gjuhës dhe letërsisë shqipe by Gjovalin Shkurtaj

   Apr 9, 2020

   12m
3. 21

   Hamit Boriçi në 90 vjetorin e lindjes

   Prof. Hamit Boriçi është një figure e rrallë, me një kontribut e me ndihmesa të mëdha, me dije të gjera, me përvojë sa të gjatë aq edhe të mbushur me veprimtari të gjerë. Një gazetar i shquar, drejtues i mediave, dhe veprimtar shoqëror i spikatur. Autor i shumë librave themelor për gazetarinë dhe...

   Mar 21, 2020

   11m
4. 20

   Aleksandër Xhuvani: Figurë e ndritur e kulturës dhe gjuhës shqipe

   Çdo 13 Mars, bota e kulturës dhe kërkimore shqiptare përkujton me nderim të thellë ditëlindjen e Aleksandër Xhuvanit. Që është një nga personalitetet e shkencës e të dijes shqiptare. Veprimtaria dhe ndihmesat e gjithanshme të Aleksander Xhuvanit, qëndrojnë në themelet e gjuhësisë dhe të shumë...

   Mar 15, 2020

   7m
5. 19

   Emisioni 27 - Shqipja Dhe Sfidat E Saj

   Emisioni 27 - Shqipja Dhe Sfidat E Saj by Gjovalin Shkurtaj

   Oct 28, 2019

   13m
6. 18

   Emisioni 26 - Gëzuar 7 Marsin

   Sa herë vjen 7 Marsi mendja na shkon më së pari te mësuesja e klasës së parë, te klasa ku shkelëm për së pari të ndrojtur e me mallëngjimin se po ndaheshim nga lodrat e përkëdhelitë amnore, por edhe me ëndjen e kureshtjen për të filluar udhën e dijes. Emrat dhe kujtimet për mësuesit në kujtesën e...

   Mar 7, 2018

   7m
7. 17

   Emisioni 25 - Shën Valentini

   Kjo festë e bukur, e quajtur edhe dita e të dashuruarve, ashtu si shumëkund në Evropë e në mbarë botën, po merr përmasat dhe cilësimet e një feste të bukur, e një festë të të rinjve dhe, është tashmë një gjë e bukur se, kur vjen 14 shkurti, bashkë me dhurata simbolike, këngëzon edhe gjuha me…

   more
   Feb 14, 2018

   4m
8. 16

   Emisioni 24 - Roli i mediave për mbarëvajtjen e mëtejshme të gjuhës shqipe

   Emisioni 24 - Roli i mediave për mbarëvajtjen e mëtejshme të gjuhës shqipe by Gjovalin Shkurtaj

   Feb 8, 2018

   9m
9. 15

   Emisioni 23 - Si Thuhet? Prurje të reja të shqipes së shkruar dhe të folur

   Pra, në bisedën e sotme dhe në vazhdim, do të flasim për kahet dhe përmasat e prurjeve të reja të shqipes së shkruar e të folur, duke vënë në peshoren e një gjykimi sa më të ftohtë e objektiv, të asaj që bie ndesh me normën e kodifikuar dhe që, sidoqoftë, edhe nëse do të vazhdojmë ta quajmë...

   May 1, 2017

   8m
10. 14

    Emisioni 22 - Gjuha Shqipe në Maqedoni

    Gjuha shqipe për shqiptarët e Maqedonisë është si rrezet e diellit botën e gjallë. Pa njohur gjuhën shqipe dhe vlerat e shqiptarisë për shqiptarët e Maqedonisë, ai vend nuk do të ketë kurrë qetësi e mbarësi. Njëra nga pikat më të rëndësishme të marrëveshjes së Ohrit ishte ajo “Për nxjerrjen e...

    Mar 6, 2017

    5m
11. 13

    Emisioni 21 - Lamtumirë Dritero Agolli

    Poeti, shkrimtari dhe dramaturgu, akademiku Dritëro Agolli u nda së gjallësh. Lamtumirën poetit të madh atdhetar e fjalëshpatë, po ia shoqërojmë me disa vlerësime për cilësitë gjuhëpasuruese e gjuhëdashëse të krijimtarisë së Tij, të cilat mbeten si porosi të vyera e të pavdira për mbarë brezat e...

    Feb 5, 2017

    8m
12. 12

    Emisioni 20 - Gëzuar Krishtlindjet

    Festa e Krishtlindjeve, apo sikundër quhej në Shqipen e hershme Kshndellat (nga lat.Cristi Natale) është festa me domethënien më të bukur e që e fton njeriun drejt mbarësisë, drejt harmonisë dhe gjetjes së ecurisë, që prin nga përvujtënia dhe mirësia për veten dhe për të afërmit e krejt…

    more
    Dec 24, 2016

    3m
13. 11

    Emisioni 19 - Gjuha në këngën "Ma Thuaj Ti" të Rozana Radit

    Kur këngët e reja shkojnë në shtratin e mbarë të traditës shqiptare, që vënë në muzikë fjalë të pikuara nga zemra dhe që prekin edhe plagë a probleme shqetësuese të kohës, qoftë të jetës së përditshme familjare, qoftë edhe të dukurive më të mëdha me karakter shoqëror e problemor, gjejnë menjëherë...

    Dec 16, 2016

    7m
14. 10

    Emisioni 18 - Pararendës të Sociolinguistikës Shqiptare

    Ide të hershme për një qëndrim a konceptim sociolinguistik të gjuhës ka pasur edhe në radhët e gjuhëtarëve shqiptarë. Mund të përmendim, sidomos, Atë Justin Rrotën me mendimet e vlerësimet e tij rreth mundësisë që ka njeriu për ta “dredhë giuhën” sipas rastit e bashkëbiseduesit dhe Eqrem Çabejn…

    more
    Nov 6, 2016

    10m
15. 9

    Emisioni 17 - Gjuha në këngët e Alban Skënderajt

    Dëgjova këto ditë disa nga këngët më të reja të Alban Skënderajt, të cilin, qysh kur ka nisur të bëjë emër si këngëtar e deri tani që po shquhet si një nga më të mirët, e kam pëlqyer se është zëbukur e fjalëbukur, po e kam pëlqyer edhe për shqiptarinë e tij, e kam vlerësuar dhe e vlerësoj për...

    Aug 5, 2016

    6m
16. 8

    Emisioni 16 - "Ah...ç'të bën paraja" - Teatri "Zihni Sako"

    Këto vitet e fundit, vëmë re me kënaqësi se ka një këndellje e rigjallërim të jetës teatrore në qytetet e mëdha, po edhe në qendrat e vogla, midis të cilave ia vlen të përmendim punën meritore dhe mbërritjet e Teatrit të qytetit të Gjirokastrës. Para disa ditësh trupa e Teatrit të Gjirokastrës...

    May 29, 2016

    6m
17. 7

    Emisioni 15 - Sintaksa

    Fjala a, më saktë termi, Sintaksa, ashtu si shumica e termave të gramatikës e të gjuhësisë, vjen nga greqishtja σύνταξις (syntaxis), dhe emërton disiplinën a pjesën e gramatikës që merret me mënyrat se si lidhen fjalët në fjali dhe fjalitë ndërmjet tyre, shpjegon ndërtimin e fjalive në një gjuhë…

    more
    May 14, 2016

    6m
18. 6

    Emisioni 14 - Morfologjia

    Në gjuhësi, morfologjia është dega kryesore e gramatikës, që merret me studimin e trajtave të fjalëve. Kështu kemi përdorimet e saj kryesore, si: Morfologjia e gjuhës shqipe; Sistemi morfologjik i gjuhës shqipe. Po edhe në rrafshe më të kufizuara, si p.sh. në studimet dialektologjike: Sistemi...

    Apr 23, 2016

    8m
19. 5

    Emisioni 13 - Fonetika

    Fonetikë quhet ajo degë e gjuhësisë që merret me studimin e mjeteve tingullore të gjuhës, me përbërjen dhe ndërtimin tingullor të saj, me theksimin e fjalëve, me timbrin e realizimin e tingujve zanorë e bashkëtingëllorë të një gjuhe. Fjala a termi fonetikë, ashtu si shumica e termave të…

    more
    Apr 10, 2016

    5m
20. 4

    Emisioni 12 - Gjuha Domethenia Dhe Kuptimet E Saj

    Çfarë është gjuha ? Si mund ta përkufizojmë atë sa më thjeshtë e në mënyrë të atillë që ta kuptojnë jo vetëm ata që merren mirëfilli me punë gjuhe (si mësues, studiues, përkthyes, shkrimtarë, aktorë, gazetarë etj.) po edhe përgjithësisht nga ata që flasin e shkruajnë. Këtyre pyetjeve do mundohemi...

    Apr 3, 2016

    6m
21. 3

    Emisioni 11 - Ndikimi gjuhësor i letërsisë në jetën e shoqërisë

    Letërsia ushtron ndikim të ndjeshëm gjuhësor në jetën e shoqërisë. Nëpërmjet letërsisë së shkruar, masat e gjera të lexuesve njihen me pasurinë e leksikut të shqipes popullore, me fjalë e shprehje të reja të krijuara prej shkrimtarëve dhe i bëjnë ato pronë të ligjërimit të tyre. Në mënyrë të...

    Feb 20, 2016

    6m
22. 2

    Emisioni 10 - Atdhetaria dhe Virtytet E Malësorëve Në Poemën Lahuta E Malcis

    “Lahuta” është një enciklopedi e heroikës popullore të maleve tona: aty ka jo vetëm luftë e vdekje për atdhe, jo vetëm këngë për trimëritë e merituara e të kryera “jo për të grabitë të bijën e krajlit, as për të çetue në Krajli, por për të lirue nga prangat e robnisë shumëshekullore vendin e…

    more
    Feb 6, 2016

    6m
23. 1

    Emisioni 9 - Elemente të etnografisë në romanin “Sikur të isha djalë” të Haki Stërmillit

    Çdo krahinë ka pasur dhe ka burrat e vet të shquar, emrat që i kanë dhënë nder dhe që, në rrjedhë të moteve, kanë rrezatuar me bëmat e tyre në fusha të ndryshme, gjithmonë të nisur nga kahu i mbarë dhe i lëvdueshëm “po na Dibrës o t’ia lamë nji nam”, sikundër e thotë bukur kënga popullore, por jo...

    Feb 1, 2016

    5m
24. Emisioni 6 - Fjalët e huaja në gjuhën shqipe

    Emisioni 6 - Fjalët e huaja në gjuhën shqipe by Gjovalin Shkurtaj

    Jan 10, 2016

    8m
25. Emisioni 8 - Disa dukuri të ligjërimit poetik

    Letërsia artistike është quajtur “kudhër” e fjalës. Këtë e dinë mirë si poetët ashtu edhe krijuesit në prozë e në dramë. Idetë, personazhet, figurat dhe personalitetin e vet shkrimtari i shpreh dhe i pasqyron vetëm nëpërmjet gjuhës. Jo më kot thuhet se vegla a mjeti i punës së tij është vetëm...

    Dec 29, 2015

    7m
26. Emisioni 7 - Krishtlindjet dhe Nata e Buzmit

    Ditët e fundit të vitit, në rrjedhë të kohërave, tradicionalisht kanë qenë dhe vijonë të jenë të lidhura me një simbolikë shumë të bukur të lindjes, të rilindjes dhe përgjithësisht të një mbarimi që, krejt natyrshëm, sjell fillim të ri. Shkon një vit, kalojnë ditë, javë e 12 muaj, por, mbas tyre,...

    Dec 21, 2015

    6m
27. Emisioni 5 - Figura e Gjergj Kastriotit-Skëndërbeut në letërsi dhe në folkor

    Shqyrtimi historik dhe letrar i aspekteve të ndryshme të figurës dhe bëmave trimërore atdhetare të Skënderbeut ka bërë të mundur që të kuptohej e të ndriçohej më thellë madhështia e veprës së heroit dhe e epokës së tij në planin ideor, moral dhe, veçanërisht, roli i rëndësishëm ndërkombëtar i...

    Dec 3, 2015

    7m
28. Emisioni 3 - Gjuha standarde dhe dialektet

    Emisioni 3 - Gjuha standarde dhe dialektet by Gjovalin Shkurtaj

    Nov 29, 2015

    9m
29. Emisioni 4 - Nderim për Ded Gjon Lulin

    Me rastin e 100-vjetorit të rënies dhe të përurimit të Shtatores së tij në lulishten e Muzeut Historik Kombëtar, më 27 Nëntor 2015. Emri i Ded Gjon Lulit është emër nderues dhe peng madhështor i atdhetarisë e i qëndresës heroike për mbrojtjen e trojeve shqiptare.

    Nov 27, 2015

    4m
30. Emisioni 2 - A duhet një ligj për Gjuhën Shqipe ?

    Should we have a law to protect the Albanian Language ?

    Nov 26, 2015

    7m
31. Emisioni 1 - Urgjenca Gjuhësore

    Kemi një gjuhë të bukur, por duhet ta mbrojmë, ta pasurojmë dhe ta pastrojmë atë me dashuri e kujdes. E keqja është se prej vitesh ka mangësi të disiplinës gjuhësore nga shteti, nga institucionet ku botohen libra, gazeta, revista dhe përgjithësisht në shkrimet zyrtare dhe në ligjërimet publike të...

    Nov 21, 2015

    9m