VO-raad

Hoe voer je het goede gesprek als belangen en perspectieven schuren? In deze aflevering verkennen we Deep Democracy als hulpmiddel bij lastige en schurende gesprekken tussen schoolleiders en bestuurders.  Podcasthost Jeroen van Grunsven gaat in gesprek met Deep Democracy Instructeur Mireille Ollivieira over hoe je verschillen niet gladstrijkt, maar juist benut. Hoe geef je ruimte aan de minderheidsstem? En hoe draagt dat bij aan beter samenspel, meer begrip en stevigere besluiten in het onderwijs? Deze podcast is gemaakt binnen het thema Samenspel: schoolleiders en bestuurders, waarin het gaat om goed samenwerken, elkaar begrijpen en het gesprek durven voeren — ook als het spannend wordt. Meer over Samenspel: www.vo-raad.nl/onderwerpen/samenspel-schoolleiders-en-bestuurders Mireille Ollivieira – Human Dimensions: humandimensions.nl/over-ons/our-humans/mireille-ollivieira/ Meer weten? Wat is Deep Democracy: deepdemocracy.nl/over-deep-democracy/wat-is-deep-democracy/ Productie: RT Audioverhalen, Amsterdam

In deze aflevering blijven we na met Maryse Knook. Maryse is rector van de Open Schoolgemeenschap Bijlmer. Op die school werkt men als sinds jaren met een heterogene brugklas. In een advies dit jaar van de onderwijsraad stond de gemengde brugklas centraal. Daarop ontstond debat over de zin van zo'n systeemwijziging. Maar wat zijn de ervaringen op het OSB hiermee? Wat kunnen andere scholen van hen leren? Erik Ex bespreekt het met haar. 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

In deze aflevering blijven we na met Steven Pont. Steven is ontwikkelingspsycholoog, maar ook voormalig onderwijzer, gezinstherapeut en mediator. Steven maakt zich zorgen over de Nederlandse jongeren in coronatijd. Zij zijn in volgens hem in een dubbele crisis terecht gekomen. Hoe kan je hiermee omgaan? Op welke manier gaan we het gesprek aan met jongeren die vastlopen in deze periode? Erik Ex bespreekt het met hem. 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van het programma Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie. 

Hoogleraar neuropsycholoog Jelle Jolles in gesprek met Erik Ex. Jelle vindt het belangrijk dat leraren kennis ontwikkelen van de brein van jongeren om hen te begeleiden in de ontplooiing. 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van het programma Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

In deze aflevering blijven we na met Gert Verbrugghen. Gert is leraar Engels op het Alfrinkcollege in Deurne. Op het Alfrink stond Gert aan de basis van een nieuwe schoolbrede aanpak. Deze aanpak is geheel gericht op de onderwijswetenschap. In alles wat de school doet neemt Gert de wetenschap als uitgangspunt. Deze aanpak heeft hij uitgebreid beschreven in blogs en iedereen is uitgenodigd zijn aanpak zelf komen bekijken. Daarom hebben we het in de podcast vooral over de vraag hoe het hem gelukt is om deze aanpak op zijn school in te voeren. Want als je eenmaal boeken hebt gelezen, podcasts hebt geluisterd, presentaties hebt gezien en je weet wel zo'n beetje hoe het moet, hoe overtuig je je collega's dan daarvan? 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van het programma Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie. 

Na de lerarenopleiding wil je je graag blijven ontwikkelen als leraar. Maar, loopbaanpaden zijn lang niet altijd duidelijk. Daarnaast kan het leraarschap voelen als een eenzaam beroep, in je klaslokaal ben je alleen met je leerlingen. Toch kan je je als leraar blijven verbeteren en je eigen loopbaan vormgeven, ook als je klaar bent met je opleiding. Welke mogelijkheden zijn er? Hoe neem je je ontwikkeling in eigen hand? Deze vraagstukken bespreekt presentator en leraar Erik Ex met Valentina Devid. Valentina is leraar geschiedenis en levensbeschouwing en teamleider havo bij het Christelijk Lyceum Apeldoorn. Daarnaast is ze auteur, initiatiefnemer van cursusplatform LLearn, onderwijsadviseur en veelgevraagd spreker vooral over het onderwerp formatief handelen. De shownotes van deze aflevering vind je terug via: https://www.voortgezetleren.nl/9-jezelf-blijven-ontwikkelen-als-leraar-met-valentina-devid/ 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

Wat houdt goed orde houden in? Hoe kunnen we een schooljaar zo goed mogelijk beginnen met zo min mogelijk ordeproblemen? En welke rol heeft orde houden in de 1,5 meter school? Presentator en geschiedenisleraar Erik Ex gaat in gesprek met René Kneyber over orde houden in de klas. René is bekend van verschillende boeken en hij is kroonlid bij de Onderwijsraad. In deze onderwijspodcast gaan René en Erik met elkaar in gesprek over zijn eerste boek 'Orde houden'. De eerste versie van dit boek verscheen alweer 11 jaar geleden. Onlangs heeft René dit boek herzien en geüpdatet. Met het nieuwe schooljaar voor de boeg is orde houden een onderwerp dat voor iedere leraar interessant is. 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

Presentator en geschiedenisleraar Erik Ex gaat in gesprek met Lucelle Comvalius over hoe je in de klas racisme bespreekt. Lucelle is lerares maatschappijleer op het Christelijk college Groevenbeek in Ermelo, daarnaast is ze uitgeroepen tot docent van het jaar. Het gesprek gaat ook over diversiteit in de klas en wat hierin kan verbeteren in ons onderwijs. Hoe ga je om met verschillende meningen? Waar trek je een grens? Wat voor vooroordelen spelen er op scholen? Die vragen en meer beantwoorden we in de zevende aflevering van de podcast Nablijven met... Lucelle Comvalius. 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

In de zesde aflevering van 'Nablijven met' gaat interviewer Erik Ex in gesprek met Janneke Sleenhof. Janneke is lerares Nederlands op het Sint-Joriscollege in Eindhoven, maar doet daarnaast promotieonderzoek naar overgangsvergaderingen.  Na zelf dikwijls met een ontevreden gevoel uit de rapportvergadering te zijn gelopen besloot Janneke dat ze er meer over wilde weten. Ze ontdekte dat er eigenlijk verrassend weinig bekend is over dit soort vergaderingen, maar dat er wel veel ontevredenheid over bestaat bij leraren. En dat er manieren zijn om het beter te doen. Op welke manier maken we eigenlijk zwaarwegende beslissingen? Moet je alleen cijfers gebruiken of is je intuïtie belangrijk? Hoe kunnen we komen tot een juiste beslissing? Die vragen en meer beantwoorden we in deze aflevering: Nablijven met… Janneke Sleenhof. 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

Dit keer blijven we na met Dominique Sluijsmans. Dominique is onderwijskundige en gespecialiseerd in toetsing en beoordeling. Ze vraagt al jaren aandacht voor toetsing als gereedschap om te leren. Dominique deed dat onder andere met haar boek Toetsrevolutie (met mede-auteur René Kneyber). Ze schreef ook mee aan Wijze Lessen, uitgeroepen tot onderwijsboek van het jaar. Er komt steeds meer aandacht voor formatieve toetsing in ons onderwijs. Dat is voor een groot deel aan Dominique te danken. Is formatieve toetsing iets waar we in deze tijd van afstandsonderwijs wat aan hebben? En wanneer valt iets nu precies onder de noemer 'formatief'? Die vragen en meer worden beantwoord in deze aflevering van 'Nablijven met...' waarin presentator Erik Ex in gesprek gaat met Dominique Sluijsmans. In de podcast komen meerdere boeken aan bod. De shownotes van de podcast vind je terug op https://www.voortgezetleren.nl/5-formatief-handelen-met-dominique-sluijsmans/ 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

Welkom bij 'Nablijven met' een podcast waarbij iedere keer een ander thema uit het voortgezet onderwijs wordt belicht. Tijdens de coronasluiting nemen we niet op in de gebruikelijke studio in Amsterdam maar vanaf thuis. Er gebeurt veel in het onderwijs deze dagen. We spreken met drie leraren over drie thema's die van belang zijn bij afstandsonderwijs. De eerste gast is Rolf de Jong van Academie Tien. Hij initieerde het study buddy project. Zijn idee: mensen van buiten het onderwijs kunnen leerlingen helpen die moeite hebben met afstandsonderwijs. Vrijwilligers uit het hele land stroomden toe. Het is een ongekend succes. De tweede gast is Dennis Goedbloed van het Hyperion Lyceum in Amsterdam. Hij maakt onder de noemer LOVID-19 beweegfilmpjes voor zijn leerlingen. Ze zijn ontzettend populair en worden door het hele land bekeken. En de derde gast is Jasper Rijpma, geschiedenisleraar op hetzelfde Hyperion. Hij formuleerde zeven didactische principes voor afstandsonderwijs. Jasper was leraar van het jaar in 2014 en stelt dat we bij afstandsonderwijs een aantal zekerheden los moeten laten, maar dat er ook zeker kansen liggen! 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

Dit keer blijven we na met Camyre de Adelhart Toorop. Camyre is schoolleider op Spring High in Amsterdam. Spring High is officieel een 10-14-school, maar heeft de ambitie om er te zijn voor alle leerlingen. Op Spring High doen ze de dingen net een beetje anders dan we gewend zijn in het onderwijs. Zo sporten de leerlingen standaard een uur per dag en valt de hele school stil tijdens het half uur lezen. Oudere leerlingen komen pas om half tien naar school omdat dat beter voor ze werkt. Er is geen rooster en er zijn geen klaslokalen. De school is nog jong en groeit als kool! Camyre is een schoolleider die buiten de lijntjes durft te kleuren. Hoe heeft ze voor elkaar gekregen de zaken zo anders te organiseren? Wat betekent dit voor de docenten van Spring High? En wat vinden de leerlingen er eigenlijk van? Luister in deze podcast naar de ervaringen én de visie op onderwijs van Camyre. 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

Dit keer blijven we na met Anke Swanenberg. Anke was docent Nederlands op het Liemers College, nu is ze coach op de Agora afdeling van hetzelfde Liemers én ze is toetsdeskundige in opleiding (bijna afgerond). Toen Anke in 2016 bij het Liemers College begon, startte ze met cijferloos lesgeven in klas 3vwo. De leerlingen reageerden juichend toen Anke meedeelde dat ze geen cijfers zou geven. Ze vertelde dat er wel meer van hen werd verwacht. Dat wekte de interesse van de leerlingen waardoor het gesprek werd geopend; waarom leer je iets? Hoe leer je iets en wat heb je nodig om beter te worden? Normaal belandt een slecht gemaakte toets in een laadje en ga je door naar een volgend onderdeel. Nu werden leerlingen uitgedaagd om zelf na te denken over hun leerproces in plaats van passief in de les te zitten. Wat betekent dit nu voor de leerlingen? En wat vraagt dit van de docent? Presentator Erik Ex vraagt in deze podcast naar de ervaringen én de praktische tips van Anke. 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

Vanaf deze maand brengt Schoolinfo de maandelijkse podcast 'Nablijven met...' uit. In deze eerste aflevering een interview met Tim Surma, voormalig VO docent en nu onderzoeker bij de Thomas Moore hogeschool in Mechelen. Tim doet onderzoek doet naar effectieve didaktiek. Samen met een aantal andere wetenschappers schreef hij het recent verschenen boek 'Wijze lessen', een boek over effectieve didactiek. Dit boek geeft duidelijke uitleg over wat onderzoek zegt over wat effectieve didactiek is, maar staat bovenal vol met concrete tips voor docenten. Waarom moest dit boek er komen? Wat zijn de belangrijkste tips uit dit boek voor een docent? En waarom is het volgens Tim zo belangrijk dat leerlingen ook vergeten? Presentator Erik ex vroeg het hem in deze eerste Podcastaflevering van Nablijven met.. Het boek 'Wijze lessen: 12 bouwstenen voor effectieve didactiek is gratis online beschikbaar op www.wijzelessen.nu' 'Nablijven met...' is een maandelijkse podcast van Voortgezet Leren (VO-raad) met inspirerende gasten uit het onderwijs over onderwijsinnovatie.

We sluiten ons drieluik over schoolontwikkeling af met deze derde aflevering, tevens ook de laatste aflevering van deze podcastserie van Voortgezet Leren.  Vandaag praten we over de laatste stappen van het model Aanpak schoolontwikkeling dat het programma Voortgezet Leren van de VO raad hanteert bij de ondersteuning van scholen in hun ontwikkeling. Samen met een schoolleider en deze keer een docent (die kartrekker is voor zijn ontwikkeltraject) bespreken we hoe zij dit model in de praktijk gebruiken. En dus hoe je schoolontwikkeling op een goede, doeltreffende manier organiseert. De kernvraag: hoe verander je duurzaam, en wat is je rol (als schoolleider) daarin? Vandaag hebben we het over de laatste stappen in het ontwikkelproces: de uitvoering, het evalueren en het bepalen van vervolgstappen.  Dat doen we met vaste tafelgast Marc van Riet. Hij is conrector aan het Develstein College, een brede scholengemeenschap in Zwijndrecht. Marc neemt deel aan het schoolontwikkelingstraject 2024/'25 van Voortgezet Leren, met als thema: de motivatie van leerlingen. Ook aan tafel in deze aflevering: Corné Dekker, docent wiskunde op het Lyceum Oudehoven in Gorkum. Daarnaast is Corné projectleider en kartrekker van de werkgroep die schoolontwikkeling nastreeft op het thema formatief werken/handelen. Meer weten over de podcast? Ga naar voortgezetleren.nl Meer informatie over de Motivatiemotor die Marc gebruikt in zijn ontwikkeltraject vind je hier.

We zijn weer terug met deze podcast voor schoolleiders, en wel met een drieluik! Waarvan dit de tweede aflevering is.   Waar we in voorgaande afleveringen al snel de inhoud indoken, willen we met dit drieluik juist inzoomen op het proces van schoolontwikkeling. En dat doen we aan de hand van een overkoepelend framework, het model Aanpak schoolontwikkeling dat het programma Voortgezet Leren van de VO raad hanteert bij de ondersteuning van scholen in hun eigen ontwikkeling.   Samen met onze gasten, allemaal schoolleiders die dit model in de praktijk gebruiken, bekijken we stap voor stap hoe je schoolontwikkeling op een goede, doeltreffende manier organiseert. De kernvraag die de komende afleveringen boven de gesprekken hangt: hoe verander je duurzaam, en wat is je rol (als schoolleider) daarin?  Elke aflevering schuiven naast presentator Jeroen van Grunsven zoals gebruikelijk twee gasten aan. Dat zijn dan telkens een schoolleider die op dit moment in een schoolontwikkelingstraject zit, en een schoolleider die zo'n traject heeft afgerond. We hopen zo op een mooie kruisbestuiving.  In deel 2 van het drieluik hebben we het over de tweede fase in het ontwikkelproces: de ontwikkeling van een strategie en stappenplan om de veranderingen daadwerkelijk in gang te zetten. Dat onderzoeken we met Marc van Riet. Hij is conrector aan het Develstein College, een brede scholengemeenschap in Zwijndrecht. Marc neemt deel aan het schoolontwikkelingstraject 2024/'25 van Voortgezet Leren, met als thema: de motivatie van leerlingen. En ook aan tafel in deze aflevering: Judith van der Boom, rector aan het CSB Amsterdam. Judith nam deel aan een eeder schoolontwikkelingstraject. Meer weten over de Motivatiemotor die Marc hanteert? Deze vind je hier.  Meer weten over de podcast? Ga naar voortgezetleren.nl 

We zijn weer terug met de podcast voor schoolleiders. Dit keer met een drieluik, waarvan dit de eerste aflevering is. Waar we in voorgaande afleveringen al snel de inhoud indoken, willen we de komende drie afleveringen juist inzoomen op het proces van schoolontwikkeling. Dat doen we aan de hand van een overkoepelend framework, het model Aanpak schoolontwikkeling dat het programma Voortgezet Leren van de VO-raad hanteert bij de ondersteuning van scholen in hun eigen ontwikkeling. Samen met onze gasten, allemaal schoolleiders die dit model in de praktijk gebruiken, bekijken we stap voor stap hoe je schoolontwikkeling op een goede, doeltreffende manier organiseert. De kernvraag die de komende afleveringen boven de gesprekken hangt: hoe verander je duurzaam, en wat is je rol (als schoolleider) daarin? Elke aflevering schuiven zoals gebruikelijk twee gasten aan. Dit zijn telkens een schoolleider die op dit moment in een schoolontwikkelingstraject zit, en een schoolleider die het traject al heeft afgerond. We hopen zo op een mooie kruisbestuiving. In deel 1 van het drieluik gaan we het hebben over de eerste fase in het ontwikkelproces: Waar begin je, en hoe begin je goed? Dat onderzoeken we met Marc van Riet. Hij is conrector aan het Develstein College, een brede scholengemeenschap in Zwijndrecht. Marc neemt deel aan het schoolontwikkelingstraject 2024/'25 van Voortgezet Leren. En ook aan tafel in deze aflevering: Erik Veldman, afdelingsleider VWO bovenbouw bij het Rijnlands Lyceum in Oegstgeest. Erik nam deel aan het traject in 2022/'23 en is nu peerbegeleider in het huidige traject.  In deze aflevering heeft Marc van Riet het kort over de Motivatie-motor. Ben je benieuwd naar dit instrument en hoe het kan helpen om je leerlingen te motiveren? Kijk dan hier voor meer informatie. Over de podcast Leidinggeven aan schoolontwikkelingHoe zet je als schoolleider een verandering in gang? En hoe zorg je ervoor dat die verandering een duurzame plek in de school krijgt? In dit drieluik in 2025 van de podcast 'Leidinggeven aan Schoolontwikkeling' van Voortgezet Leren gaan we met schoolleiders in gesprek over alles wat er komt kijken bij een verandertraject op school. De uitdagingen, de succesfactoren en de do's en don'ts. Presentatie is in handen van Jeroen van Gunsven, voormalig schoolleider en tegenwoordig bezig met de ondersteuning van onderwijsontwikkeling op scholen. Meer weten over de podcast? Ga naar voortgezetleren.nl

Leesplezier en leesbegrip onder Nederlandse jongeren dalen al jaren. Dat is niet alleen problematisch voor het vak Nederlands: begrijpend lezen is immers voor alle vakken cruciaal. En ook voor je algemene ontwikkeling als mens. Steeds meer scholen in het voortgezet onderwijs pakken zelf de verantwoordelijkheid om het tij te keren. Maar hoe doe je dat? Wat is de beste manier om lezen te integreren in het lesprogramma? We hoeven het wiel in elk geval niet opnieuw uit te vinden, want er is al vrij veel bekend vanuit de wetenschappelijke literatuur. Bovendien wordt er ook vandaag de dag onderzoek naar gedaan. Onder andere door Prof. dr. Roel van Steensel, hoogleraar Leesgedrag aan de Vrije Universiteit Amsterdam en tevens universitair hoofddocent Onderwijswetenschappen in Rotterdam. In deze aflevering spreken we met hem en Mark Brijan, locatiedirecteur van het Etty Hillesum Lyceum De Marke, over leesonderwijs. Mark ging enkele jaren geleden op zijn vorige school, de Bonifatius Mavo in Emmeloord, al aan de slag met leesonderwijs. De gasten kennen elkaar van de Kennistafel Effectief Leesonderwijs. Daar wordt theorie- en praktijkkennis over leesonderwijs uitgewisseld. Meer weten over de podcast? Ga naar voortgezetleren.nl Over de podcast Leidinggeven aan schoolontwikkeling Onderwijs is continu in ontwikkeling, mede door een telkens veranderende maatschappij. En als schoolleider speel je een belangrijke rol in verandering en vernieuwing. Soms gaat dat vanzelf, soms is het een hele uitdaging. In de podcast " "Leidinggeven aan schoolontwikkeling" bespreken we nieuwe inzichten, innovatieve ontwikkelingen of gewoon bijzondere dingen die op scholen gebeuren. En hoe jij daar als schoolleider, op je eigen school, je voordeel mee kan doen. Presentatie is in handen van Jeroen van Grunsven, voormalig schoolleider en tegenwoordig bezig met de ondersteuning van onderwijsontwikkeling op scholen.

Als leerlingen meer eigenaarschap hebben over hun eigen leerproces, is de kans groot dat hun motivatie en leerprestaties verbeteren. Daarom stimuleren steeds meer scholen de ontwikkeling van dit eigenaarschap. Bijvoorbeeld door ze meer keuzevrijheid te geven binnen het rooster. Of zelfs door leerlingen te betrekken bij het beleid op school. Ook coachgesprekken kunnen leerlingen stimuleren om meer verantwoordelijkheid te nemen over hun eigen leerproces. Een belangrijke rol in het bevorderen van eigenaarschap is weggelegd voor leraren en mentoren. Maar net zo belangrijk: welke rol heeft een schoolleider hierin? Daarover gaat deze aflevering. Met dit keer aan tafel: Anja Schoots, conrector aan het Coornhert Lyceum in Haarlem en buitenpromovendus verbonden aan ICLON, de docentenopleiding van de Universiteit Leiden. Daar doet zij onderzoek naar agency van leerlingen en de kenmerken van een leeromgeving waarin agency zich kan ontwikkelen. En vanuit de dagelijkse praktijk schuift Barry Roest aan. Hij is afdelingsleider QUEST '21 op het Roland Holst College in Hilversum. Op de afdeling QUEST '21 staat autonomie-bevorderend onderwijs centraal en bepalen leerlingen voor een groot deel zelf hun leertraject. Over de podcast Leidinggeven aan schoolontwikkeling Onderwijs is continu in ontwikkeling, mede door een telkens veranderende maatschappij. En als schoolleider speel je een belangrijke rol in verandering en vernieuwing. Soms gaat dat vanzelf, soms is het een hele uitdaging. In de podcast "Leidinggeven aan schoolontwikkeling" bespreken we nieuwe inzichten, innovatieve ontwikkelingen of gewoon bijzondere dingen die op scholen gebeuren. En hoe jij daar als schoolleider, op je eigen school, je voordeel mee kan doen. Presentatie is in handen van Jeroen van Grunsven, voormalig schoolleider en tegenwoordig bezig met de ondersteuning van onderwijsontwikkeling op scholen. Meer weten over de podcast? Ga naar voortgezetleren.nl

Het onderwijs ontwikkelt zich momenteel hard richting gepersonaliseerd leren. Maatwerk in het onderwijs, de leerling écht centraal… wie wil dat niet? Echter het organiseren ervan is geen eenvoudige klus. Want hoe zorg je ervoor dat ieder kind op het juiste moment kan leren volgens de eigen behoefte? Moet het oude lesrooster dan op de schop, en hoe dan? Hoe kunnen we flexibiliteit brengen én houden we het tegelijkertijd organiseer- én betaalbaar? En wat betekent het voor je leraren en leerlingen? Kennis uit de logistieke wereld lijkt het onderwijs hierbij te kunnen helpen. Daarom in deze aflevering Iris Vis: zij is hoogleraar Industrial Engineering aan de RUG, en verantwoordelijk voor het Onderzoeksprogramma 'Onderwijslogistiek voor Gepersonaliseerd Leren in VO'. Ook in deze aflevering Petra van Loon. Zij is teamleider VWO bovenbouw aan het Almende College in Sivolde. Op deze school voerden ze in 2018 al een flexibel rooster in, onder andere om leerlingen meer maatwerk te kunnen bieden. Meer weten over de podcast? Ga naar voortgezetleren.nl Over de podcast Leidinggeven aan schoolontwikkeling Onderwijs is continu in ontwikkeling, mede door een telkens veranderende maatschappij. En als schoolleider speel je een belangrijke rol in verandering en vernieuwing. Soms gaat dat vanzelf, soms is het een hele uitdaging. In de podcast "Leidinggeven aan schoolontwikkeling" bespreken we nieuwe inzichten, innovatieve ontwikkelingen of gewoon bijzondere dingen die op scholen gebeuren. En hoe jij daar als schoolleider, op je eigen school, je voordeel mee kan doen. De presentatie is in handen van Jeroen van Grunsven, voormalig schoolleider en tegenwoordig bezig met de ondersteuning van onderwijsontwikkeling op scholen.  

Formatief evalueren, formatief toetsen, formatief handelen, ja zelfs een heuse formatieve 'cultuur': we hebben de begrippen allemaal wel eens voorbij horen komen. Maar waar hebben we het dan precies over? Hoe kun je er mee aan de slag en wat levert het op?  In deze aflevering gaat Jeroen van Grunsven in gesprek met Christel Wolterinck en Rob van Tol. Christel promoveerde afgelopen december op het onderwerp 'docentprofessionalisering in formatief handelen' aan de Universiteit Twente en is kartrekker van de ontwikkeling van de formatieve cultuur op scholengemeenschap Marianum in Groenlo. Rob van Tol, schoolleider aan het Lyceum Oudenhoven, een Havo/VWO school met 1.060 leerlingen in Gorkum. Onder zijn toeziend oog vond vorig jaar een pilot plaats getiteld: 'formatief werken'. Samen met de gasten onderzoekt Jeroen hoe je uiteindelijk tot een formatieve cultuur op je school kunt komen. En hoe iedereen hier van profiteert: de leerling, de leraar, de schoolleiding. Dit en meer in aflevering 8.  Meer weten over de podcasts? Ga naar voortgezetleren.nl Over de podcast Leidinggeven aan schoolontwikkeling Onderwijs is continu in ontwikkeling, mede door een telkens veranderende maatschappij. En als schoolleider speel je een belangrijke rol in verandering en vernieuwing. Soms gaat dat vanzelf, soms is het een hele uitdaging. In de podcast "Leidinggeven aan schoolontwikkeling" bespreken we nieuwe inzichten, innovatieve ontwikkelingen of gewoon bijzondere dingen die op scholen gebeuren. En hoe jij daar als schoolleider, op je eigen school, je voordeel mee kan doen. Presentatie is in handen van Jeroen van Grunsven, voormalig schoolleider en tegenwoordig bezig met de ondersteuning van onderwijsontwikkeling op scholen.

Ook in het onderwijs komt de focus minder op het individuele leiderschap van schoolleiders en bestuurders te liggen. Leraren en andere medewerkers krijgen steeds meer mogelijkheden om het voortouw te nemen op onderwerpen waaraan zij vanuit hun talenten en expertise een bijdrage willen leveren. We noemen dit gespreid leiderschap. In deze aflevering gaat Jeroen van Grunsven in gesprek met Mireille van Heerden, schoolleider aan het ALASCA in Amsterdam en al sinds 2016 bezig met gespreid leiderschap, en Marco Snoek lector Leren & Innoveren aan de Hogeschool van Amsterdam. Hij doet daar onder andere onderzoek naar de succesfactoren bij gespreid leiderschap. Samen met de gasten onderzoekt Jeroen hoe gespreid leiderschap in de praktijk werkt, en onder welke voorwaarden het op een succesvolle manier kan bestaan. Waarom is het ook voor leraren aantrekkelijk? En hoe leidt het tot beter onderwijs?  Dit en meer in aflevering 7.   Meer weten over de podcasts? Ga naar voortgezetleren.nl Over de podcast Leidinggeven aan schoolontwikkeling Onderwijs is continu in ontwikkeling, mede door een telkens veranderende maatschappij. En als schoolleider speel je een belangrijke rol in verandering en vernieuwing. Soms gaat dat vanzelf, soms is het een hele uitdaging. In de podcast " "Leidinggeven aan schoolontwikkeling" bespreken we nieuwe inzichten, innovatieve ontwikkelingen of gewoon bijzondere dingen die op scholen gebeuren. En hoe jij daar als schoolleider, op je eigen school, je voordeel mee kan doen. Presentatie is in handen van Jeroen van Grunsven, voormalig schoolleider en tegenwoordig bezig met de ondersteuning van onderwijsontwikkeling op scholen.

Een professionele leergemeenschap (PLG) is een groep leraren die samen de onderwijspraktijken onderzoeken om ze te verbeteren en te vernieuwen, met als uiteindelijk doel betere leerresultaten voor de leerlingen.   In aflevering 6 gaat Jeroen van Grunsven in gesprek met Céleste Kluts – teamleider vwo bovenbouw bij het Bonaventura Lyceum in Leiden  – en Pierre van Meeuwen – onderzoeker en promovendus van de Open Universiteit – over het fenomeen professionele leergemeenschap (PLG).   Samen met de gasten probeert Jeroen vast te stellen wat er nodig is voor een succesvolle PLG. En wat levert het de school dan op? Wat merken de leraren, en uiteindelijk de leerlingen ervan?  Meer weten over de podcasts? Ga naar voortgezetleren.nl  Over de podcast Leidinggeven aan schoolontwikkeling  Onderwijs is continu in ontwikkeling, mede door een telkens veranderende maatschappij. En als schoolleider speel je een belangrijke rol in verandering en vernieuwing. Soms gaat dat vanzelf, soms is het een hele uitdaging. In de podcast "Leidinggeven aan schoolontwikkeling" bespreken we nieuwe inzichten, innovatieve ontwikkelingen of gewoon bijzondere dingen die op scholen gebeuren. En hoe jij daar als schoolleider, op je eigen school, je voordeel mee kan doen. Presentatie is in handen van Jeroen van Grunsven, voormalig schoolleider en tegenwoordig bezig met de ondersteuning van onderwijsontwikkeling op scholen. 

Nieuwe aflevering podcast Kijk op Onderwijs: kwaliteitscultuur in school In de podcast Kijk op Onderwijs gaat leraar Erik Ex één op één in gesprek met schoolleiders die hun eigen pad bewandelen. Over hun kijk op onderwijskwaliteit en de keuzes die zij maken. In deze aflevering: Erika Diender, (oud)bestuurder bij Gelderse scholengroep Quadraam over een kwaliteitscultuur op school. Gedeelde waarden zijn voor haar dé ingang om kwaliteit te leveren. Een gesprek over zelf de lat hoog (en breed) leggen, de drijfveren van collega's en het betrekken van leerlingen bij onderwijsinhoudelijke keuzes. In haar acht jaar bij Quadraam zette Erika in op een kwaliteitscultuur in school. De scholengroep deed onderzoek naar de drijfveren van medewerkers en ontwikkelde een waardenstrategie. Die werd het vertrekpunt voor onderwijs- en schoolontwikkeling. "Je kunt zeggen: onderwijskwaliteit is voldoen aan de normen die de inspectie daarvoor op heeft gesteld. Voor mij is dat maar een heel klein stukje van onderwijskwaliteit." In het gesprek met Erik deelt Erika haar zoektocht, tips en dilemma's. Hoe duidt je de landelijk teruglopende onderwijsresultaten en hoe boek je als school gezamenlijk vooruitgang in het tempo dat je voor ogen hebt?

Nieuwe aflevering podcast Kijk op Onderwijs: maatwerk als antwoord op motivatieproblemen In de podcast Kijk op Onderwijs gaat leraar Erik Ex één op één in gesprek met schoolleiders die hun eigen pad bewandelen. Over hun kijk op onderwijskwaliteit en de keuzes die zij maken. In deze aflevering: Adrienne van Pelt, teamleider havo/vwo bij 2College Cobbenhagen in Tilburg. De school voerde vijf jaar geleden een gepersonaliseerde vorm van onderwijs in als antwoord op motivatieproblemen. Een gesprek over eigenaarschap, curriculumbewustzijn, en omgaan met kritiek. Toen leraren merkten dat de motivatie bij leerlingen terugliep en opgedane kennis bij leerlingen niet bleef hangen, ontstond bij het Cobbenhagen de urgentie om op zoek te gaan naar een andere aanpak van het onderwijs. De school startte met een vorm van gepersonaliseerd leren, geïnspireerd door het Zweedse Kunskapsskolan. Er wordt formatief lesgegeven en leerlingen bepalen onder begeleiding van leraren grotendeels zelf hoe ze de stof tot zich nemen en in welk tempo. "Nu zijn onze leerlingen echt geïnteresseerd in de vraag: waarom heb ik op dit punt goed gescoord en waarom op dit punt minder?" In het gesprek deelt Adrienne tips en aandachtspunten wanneer je als school (vergaande) veranderingen succesvol door wilt voeren, en vertelt ze over de omslag die het nieuwe onderwijsconcept bij leerlingen en in de school teweegbracht.

In deze aflevering gaat Jeroen van Grunsven in gesprek met coach en adviseur Juliette Vermaas en schoolleider Ronald Schaefer. Ze voeren het gesprek over schoolontwikkeling, een planmatige aanpak daarvan en wat je rol als schoolleider daarbij is. Wat is belangrijk in de beginfase van een nieuwe ontwikkeling? Hoe maakt evaluatie deel uit van het proces? En welke vaardigheden helpen je als schoolleider bij het doorlopen van een schoolontwikkeling?

Nieuwe podcastaflevering Kijk op Onderwijs: zelfsturende teams In de podcast Kijk op Onderwijs gaat leraar Erik Ex één op één in gesprek met schoolleiders die hun eigen pad bewandelen. Over hun kijk op onderwijskwaliteit en de keuzes die zij maken. In deze aflevering: Peter de Visser, directeur-bestuurder van Stad en Esch. Overtuigd van de kracht van autonomie stapte de school bijna zeven jaar geleden over op zelfsturende teams. Een gesprek over werkplezier, het professionele nut van zelfinzicht, en het cultiveren van fouten maken. Persoonlijke groei en ontwikkeling is een belangrijke pijler op Stad en Esch, zowel voor leerlingen als voor docenten. De school stapte zeven jaar geleden over van een model gestoeld op hiërarchisch leiderschap, naar een gestoeld op persoonlijk leiderschap, in lijn met het gedachtengoed van Frederic Laloux. De management- en organisatie expert deed jaren onderzoek naar vooruitstrevende en succesvolle organisaties en ontdekte dat die duidelijke onderlinge overeenkomsten vertonen, zoals de wijze waarop ze gestructureerd zijn en omgaan met besluitvorming. In zijn dagelijkse praktijk ervaart Peter wat Laloux omschrijft op basis van zijn onderzoek: dat zelfsturende teams de kwaliteit van werk ten goede komen. "We weten al zolang dat autonomie het lerarenberoep aantrekkelijker maakt. Wij zijn het gewoon gaan doen en daar ben ik heel blij mee." In het gesprek met Erik vertelt Peter over de organisatiestructuur en werkwijze op Stad en Esch, de effecten van de zelfsturende teams op werkplezier en onderwijskwaliteit van docenten, en over de aanpassingen die de school maakte op basis van evaluaties.

In de podcast Kijk op Onderwijs gaat leraar Erik Ex één op één in gesprek met schoolleiders die hun eigen pad bewandelen. Over hun kijk op onderwijskwaliteit en de keuzes die zij maken. In deze eerste aflevering: Albert Wijnsma, schoolleider van Academie Tien, een ambitieuze Utrechtse school die actief strijdt tegen kansenongelijkheid. Een gesprek over je omringen met andersdenkenden, veranderen van binnenuit, en een visie die overeind blijft in de klas.   School is volgens schoolleider Albert Wijnsma een cruciale ontmoetingsplek voor leerlingen met verschillende achtergronden. Academie Tien stimuleert die ontmoeting dan ook actief en heeft de sociale ontwikkeling van leerlingen hoog in het vaandel. Op de school met vmbo-t, havo en vwo kies je pas op je 14e voor een richting en word je gestimuleerd waar mogelijk vakken op verschillende niveaus te doen.   Albert vertelt over zijn belangrijkste speerpunt: een goede opleiding en professionalisering van docenten. Een absolute voorwaarde volgens hem om de grote ambities van de school waar te kunnen maken. Vanaf de start nam Academie Tien deze opleiding in eigen beheer.

In deze aflevering gaat Jeroen van Grunsven in gesprek met personeelscoach Matthijs Boer en oud-schoolleider Ton Roelofs over de professionele ontwikkeling van leraren. Want wie is daar eigen verantwoordelijk voor? Wat is de rol van de schoolleiding hierin en hoe pak je het aan? En hoe richt je het personeelsbeleid er op in? Op basis van hun ervaringen en expertise op dit gebied geven Ton en Matthijs jou als schoolleider concrete handvatten om hier in jouw team mee aan de slag te gaan. Erkenning en waardering staan hierin centraal.

Dit is de podcast over diversiteit en inclusie in het onderwijs van de VO-raad. Met Rens van den Boogaard, vice-voorzitter van de VO-raad Ingrid de Bonth en met speciale gast Mireille Ollivieira, expert op het gebied van leiderschap, diversiteit, gelijkwaardigheid en inclusie. De vraag die vandaag centraal staat is hoe je als school stappen kunt zetten om meer divers en inclusief te worden? Waarmee moet je beginnen?

In deze aflevering gaat Jeroen van Grunsven in gesprek met onderzoeker Femke Geijsel en schoolleider van Maaswaal College Wijchen Hans Olsthoorn over samenwerken in schoolontwikkeling. Op een bewuste manier een samenwerking starten en regelmatig op het samenwerkingsproces reflecteren, zorgt voor een beter eindresultaat en meer werkplezier. Aan de hand van hun instrument www.sterksamenwerken.nl en voorbeelden uit de eigen praktijk inspireren Femke en Hans je om samenwerking niet als vanzelfsprekend te beschouwen en vertellen ze hoe je dat als onderwijsprofessional in de praktijk aanpakt.

Luister nu de complete podcast over de ervaring van Dyanne toen haar zoon Stan van de basisschool naar de middelbare ging. Hoe zorg je dat de overgang van de ene naar de andere school het leren ondersteunt en niet onderbreekt?

Luister nu de complete podcast van de 17-jarige Kilian, hij vertelt over zijn overgang van de havo naar het mbo. Wat zou helpend zijn om deze overgang soepel te laten verlopen? Wat verwacht hij van de begeleiding op zijn nieuwe school? Welke tips heeft hij voor ons?

Luister nu de complete podcast van Judith die vertelt over haar ervaring bij de overgang van haar dochters Sarah en Emma van het kinderdagverblijf naar de basisschool. Wat was daarin lastig en wat is helpend geweest?

Jeroen van Grunsven gaat in deze aflevering in gesprek met Jan Fasen, oprichter AGORA onderwijs, en schoolleider Ilja van Santen. Ze praten over het ontwikkelproces van een onderwijsvernieuwing zoals AGORA. Hoe ga je als schoolleider aan de slag? Wie zijn er betrokken? Hoe blijf je vooruitgang boeken en wat is je houvast? Ilja deelt haar ervaringen vanuit haar eigen schoolcontext. 

Luister in deze podcast naar de 17-jarige Kilian, hij vertelt over zijn overgang van de havo naar het mbo. Wat zou helpend zijn om deze overgang soepel te laten verlopen? Wat verwacht hij van de begeleiding op zijn nieuwe school? Welke tips heeft hij voor ons?

Luister in deze podcast naar Judith die vertelt over haar ervaring bij de overgang van haar dochters Sarah en Emma van het kinderdagverblijf naar de basisschool. Wat was daarin lastig en wat is helpend geweest?

Luister in deze podcast naar de ervaring van Dyanne toen haar zoon Stan van de basisschool naar de middelbare ging. Hoe zorg je dat de overgang van de ene naar de andere school het leren ondersteunt en niet onderbreekt?

In deze aflevering gaat Jeroen van Grunsven in gesprek met onderzoeker Angela de Jong en schoolleider Adrienne van Pelt over het stimuleren van gezamenlijke innovatie.  Hierbij wordt stilgestaan bij leiderschapspatronen en - praktijken.

Samen beoordelen in een partnerschap Samen Opleiden, wat komt daarbij kijken en hoe doe je het goed? Gastheer Joep Stassen gaat in gesprek met Beatrix Gilbert (lerarenopleider Engels bij de HvA) en Leontine van den Berg (programmaleider) van ROS Rijnland, een vo-partnerschap. Het belangrijkste aandachtspunt, benadrukken ze: het hebben van een gezamenlijke visie op wat 'startbekwaam' betekent, als basis om coherent en consequent samen te kunnen beoordelen.

Marceline Schopman spreekt met studenten die hun lerarenopleiding binnen een partnerschap Samen Opleiden volgen. De studenten delen hun kijk op krachtig Samen Opleiden, hét thema van de week van Samen Opleiden. Hoe ervaren Bram, Angel en Fleur de diversiteit van de leeromgeving? In de derde en laatste aflevering zijn we benieuwd wat de studenten vinden van de rol van de lerarenopleiders vanuit school en instituut. Werken zij goed samen? En kan je als student zien dat de opleiders zelf ook leren?

Marceline Schopman spreekt met studenten die hun lerarenopleiding binnen een partnerschap Samen Opleiden volgen. De studenten delen hun kijk op krachtig Samen Opleiden, hét thema van de week van Samen Opleiden. Hoe ervaren Bram, Angel en Fleur hun leeromgeving? In de podcast bevraagt Marceline de studenten over de opleidingsactiviteiten binnen het partnerschap én het opleidingsprogramma. Hoe wordt de leerstof op je instituut verbonden met dat wat je in de praktijk op je leerwerkplek leert?

Gastvrouw Marceline Schopman spreekt met studenten die hun lerarenopleiding binnen een partnerschap Samen Opleiden volgen. De studenten delen hun kijk op krachtig Samen Opleiden, hét weekthema van de week van Samen Opleiden. Hoe ervaren Bram, Angel en Fleur de diversiteit van leeromgevingen waarin ze zich als student kunnen ontwikkelen? Centraal staat de vraag: Wat is Samen Opleiden voor jou? Waar zit de kracht en de meerwaarde van Samen Opleiden voor studenten?

Bij Samen Opleiden en inductie samenwerken met HRM, welke punten verdienen daarin de aandacht? Martiene Enserink (coördinerend schoolopleider van opleidingsschool Landstede MBO) en Tommer Franken (opleidingscoördinator binnen het VO-partnerschap NOD Haaglanden) delen hun bevindingen, inzichten en ambities. Een goed gesprek over kaders en verschillende inkleuring, over het faciliteren van ontwikkeling en borgen van de samenwerking.

De eerste ervaringen met de ontwikkelingsgerichte peer review: in deze aflevering vertellen Chris Kroeze (expert Samen Opleiden) en Dirkje Zwama (programmaleider partnerschap Arnhem & Achterhoek) over hun inzichten. Peer review blijkt een nuttig middel om wat je als partnerschap doet in een breder perspectief te plaatsen, te zien wat goed gaat en mogelijkheden voor verbetering te ontdekken. Je onderzoekt, spiegelt aan, leert van en met elkaar.

In deze derde aflevering gaan onderwijsbestuurder Han Elbers en veranderkundige Hans Vermaak in gesprek over regionaal samenwerken in het voortgezet onderwijs en wat wij daarbij kunnen leren van de veranderkunde. In het gesprek begint Han over de verschillen tussen het regionale perspectief en het perspectief van een individuele school. Hans reflecteert daarbij op het belang om steeds weer terug te gaan naar het perspectief van het probleem, het vraagstuk. Vanuit het vraagstuk kun je aan de slag met een goede en passende oplossing en wordt duidelijk wie aan zet is. Een klassiek onderscheid tussen primaire werkzaamheden , secundaire werkzaamheden en tertiaire werkzaamheden helpt om te bepalen wie aan zet is en wat de rol van de bestuurder daarbij moet zijn. Regionaal samenwerken is dan ook geen doel op zich. Het kan de oplossing zijn voor een vraagstuk. Hans stelt dat ruimte geven een non-interventie is. Ruimte geven impliceert dat je niets doet, maar dat is juist niet de bedoeling. Als bestuurder moet je de juiste mensen in positie brengen en hen faciliteren. Dat vraagt sturing; sturen op de professionaliteit van anderen. Wil je anderen betrekken? Dan moet je het vraagstuk in "de maag splitsen" en juist niet de oplossing. Goed samenwerken in de regio vraagt van bestuurders dat ze in de regio stappen, analyseren wat het vraagstuk is en daar vervolgens mee aan de slag gaan. Dat betekent zoeken en hard werken.

In deze tweede aflevering gaan onderwijsbestuurder Dick Looyé en adviseur Hans van Zijst in gesprek over het thema belangen. Hans beargumenteert dat wij gewend zijn te debatteren en te praten in standpunten. Om tot goede samenwerkingen te komen,  is het belangrijk dat wij het gesprek gaan voeren in belangen. Pas dan kun je op zoek naar oplossingen waarin iedereen een deel van de eigen belangen ziet terugkomen en zich er daarom aan wil committeren. Hans maakt een onderscheid tussen twee soorten 'spellen': een spel waarin je de taart kunt vergroten en een spel waarin dat niet mogelijk is. Dat laatste is de situatie bij leerlingdaling: een leerling meer op mijn school is een leerling minder op een andere school. We kunnen immers niet met elkaar het aantal leerlingen vergroten. Denken en werken vanuit belangen vraagt een zekere volgorde; een procesaanpak. Dat start met de feiten: wat is er aan de hand? Wat is het probleem? Als je het daarover eens bent, kun je werken aan een oplossing en dat kan met of zonder externe begeleider. Als het gaat om belangen dan is er nooit sprake van één belang. Er zijn altijd meerdere belangen. Daarmee omgaan is een jongleeract, maar wordt makkelijker als je een rangorde aanbrengt in de eigen belangen. Echt in gesprek zijn over belangen vraagt om doorvragen en dat blijkt lastig.

In deze eerste aflevering gaan onderwijsbestuurder Alice Vellinga en adviseur Sam Terpstra in gesprek over het belang van regionale samenwerking in het voortgezet onderwijs en het samenspel tussen bestuurder en intern toezicht. Alice en Sam hebben beiden veel ervaring met regionale samenwerking en bespreken waarom samenwerken tegenwoordig zo belangrijk is, maar tegelijkertijd ook moeilijk. Ze beschrijven dat het belangrijk is om over de eigen schaduw heen te stappen en de eigen kaarten op tafel te leggen. Alice en Sam putten uit hun ervaring om een aantal lessen en vragen te verwoorden over het samenspel tussen bestuur en intern toezicht. De RvT heeft een andere rol dan de bestuurder. Er worden vier rollen onderscheiden. Bij het samenspel tussen RvT en bestuur gaat het volgens Sam minder om rolvastheid, maar meer om rolduidelijkheid. Het kan in samenwerken soms juist nuttig zijn om de rollen te veranderen, mits dat in goed overleg gebeurt. Neem als bestuurders je eigen toezicht mee, betrek ze. Een goed ontworpen proces met duidelijke procesafspraken helpt daarin. En bedenk dat iedere samenwerking in de eigen organisatie begint: wat willen wij bereiken?

Anna van Vliet en Luuk Thissen zijn startende leraren die tijdens hun opleiding waardevolle initiatieven hebben ondernomen: studenten begeleiden bij het ontwikkelen van een positief zelfbeeld, en verbetering van online-onderwijs in een ontdekkingsreis met leerlingen. Anna en Luuk spreken met gastheer Joep Stassen over deze initiatieven, hoe die de ruimte kregen om tot stand te komen in de samenwerking met de school en het instituut, en hoe zij de partnerschappen kunnen inspireren.