نیما یوشیج | ققنوس

▨ نام شعر: ققنوس▨ شاعر: نیما یوشیج▨ با صدای: احمد شاملو▨ کارگردان صوتی: شهروزـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــققنوس، مرغ خوشخوان، آوازه‌ی جهان،آواره مانده از وزش بادهای سرد،بر شاخ خیزران،بنشسته‌است فرد.بر گردِ او به هرِ سر شاخی پرندگان.او ناله‌های گمشده ترکیب می‌کند،از رشته‌های پاره‌ی صدها صدای دور،در ابرهای مثل خطی تیره روی کوه،دیوار یک بنای خیالیمی‌سازد.از آن زمان که زردی خورشید روی موجکم‌رنگ مانده است و به ساحل گرفته اوجبانگ شغال، و مرد دهاتیکرده‌ست روشن آتش پنهان خانه راقرمز به چشم، شعله‌ی خردیخط می‌کشد به زیر دو چشم درشت شبوندر نقاط دور،خلقند در عبور.او، آن نوای نادره، پنهان چنان که هست،از آن مکان که جای گزیده‌ست می‌پرددر بین چیزها که گره خورده می‌شودبا روشنی و تیرگی این شب درازمی‌گذرد.یک شعله را به پیشمی‌نگرد.جایی که نه گیاه در آنجاست، نه دمیترکیده آفتاب سمج روی سنگهاش،نه این زمین و زندگی‌اش چیز دلکش استحس می‌کند که آرزوی مرغ‌ها چو اوتیره‌ست هم چو دود. اگر چند امیدشانچون خرمنی ز آتش.در چشم می نماید و صبح سفیدشان.حس می کند که زندگی او چنانمرغان دیگر ار به سر آیددر خواب و خورد،رنجی بود کز آن نتوانند نام برد.آن مرغ نغزخوان،در آن مکان ز آتش تجلیل یافته،اکنون، به یک جهنم تبدیل یافته،بسته‌ست دم به دم نظر و می‌دهد تکانچشمان تیزبین.وز روی تپه،ناگاه، چون به جای پر و بال می‌زندبانگی برآرد از ته دل سوزناک و تلخ،که معنیش نداند هر مرغ رهگذر.آنگه ز رنج‌های درونیش مست،خود را به روی هیبت آتش می‌افکند.باد شدید می‌دمد و سوخته ست مرغ؟خاکستر تنش را اندوختهست مرغ!پس جوجه‌هاش از دل خاکسترش به در.▨نیما یوشیجبهمن ماه ۱۳۱۶ـــــــــــــــــــــــــنشانه‌گذاری در شعر نیما یوشیج همیشه مجادله‌برانگیز بوده است. نشانه‌گذاری و متن شعر که در بالا آمده، بر اساس کتاب ِ مجموعه اشعار نیما یوشیج، انتشارات زرین، چاپ اول انجام گرفته است. اگرجه خوانش شاملو در برخی واژگان و جزییات، با این متن تفاوت دارد.