Joga i odmienne stany świadomości: Od Cywilizacji Doliny Indusu do neurobiologii

W tym wykładzie analizuję pochodzenie i sens zmienionych stanów świadomości w jodze – od najstarszych śladów Cywilizacja Doliny Indusu, przez świat Wed i rytuał somy, aż po system jogi opisany przez Patańdźali.Punktem wyjścia jest porównanie dwóch historycznych „wektorów” generowania zmienionych stanów świadomości:– auszadhi / soma (substancje i rytuał),– praktyki jogiczne, w szczególności pranajama oraz procesy określane jako antaranga-joga (dharana–dhjana–samadhi).Kluczowym momentem analizy jest Jogasutra 4.1, gdzie wskazane zostają różne źródła siddhi, a samadhi ukazane jest jako centralny mechanizm transformacji świadomości.W drugiej części łączę źródła klasyczne z neuronauką. Omawiam wyniki badań fMRI publikowane w PubMed, pokazujące, że u doświadczonych praktyków medytacji dochodzi do obniżenia aktywności i zmiany łączności funkcjonalnej sieci DMN (Default Mode Network) – struktury związanej z narracją o sobie, mind-wanderingiem i ruminacją.W tym kontekście wyjaśniam, jak praktyki pranajamy i medytacji mogą wyciszać samonapędzające się ćitta-writti, prowadząc do doświadczeń opisywanych w tradycjach jogi jako czasowe rozpuszczenie granic ego – bez uciekania się do ezoterycznych interpretacji.Ten materiał jest skierowany do osób zainteresowanych filozofią jogi, pranajamą, medytacją, neuronauką oraz rzetelnym dialogiem między tradycją a współczesną wiedzą.‼️Nagranie powstało pierwotnie jako niedzielny live o godz. 10:00 na moim Instagramie (https://www.instagram.com/dr_nina_budziszewska/). To stała pora naszych spotkań na żywo, zapraszam do dołączania do kolejnych rozmów oraz do subskrypcji tego kanału, gdzie publikowane są ich zapisy.