Dziennik Literacki. Podkast

Festiwal Jacka Świdzińskiego na przestrzał poprzedziurawiał ciasne kategorie: komiksy są literackie od dawna, jednak nic tak nie pomaga w odkrywaniu oczywistości jak ekonomia prestiżu, czyli (w tym przypadku) nagrody. Co komiks może mieć wspólnego z reportażem, biografią, literaturą popularnonaukową czy historyczną, w czym nam pomaga, czego nas uczy sprawdzamy w najnowszym odcinku „Fakcji”. Do rozmowy, sprowokowanej przez premierę Ideo, gdzie Świdziński mierzy się z legendą Ludwika Zamenhofa, zasiedli: Olga Wróbel, Karol Kleczka oraz Szymon Kloska. Prowadziła: Anna Marchewka.

Jak „Czarodziejska góra” Thomasa Manna funkcjonuje w polskiej literaturze i kulturze? W wykładzie Katarzyna Bałżewska śledzi obecność tej powieści – od międzywojnia, przez literaturę powojenną, po najnowsze reinterpretacje. Pokazuje, jak motywy sanatorium, choroby i izolacji przenikają do twórczości m.in. Nałkowskiej, Iwaszkiewicza, Lema, Miłosza czy Tokarczuk.To także opowieść o inspiracjach wykraczających poza literaturę – w muzyce, teatrze i sztukach wizualnych. „Czarodziejska góra” okazuje się nie tylko klasyką, lecz żywym źródłem wyobraźni, które wciąż kształtuje współczesną kulturę.Wydarzenie zorganizowane przez Goethe-Institut w Krakowie oraz Księgarnię De Revolutionibus Books w ramach obchodów roku Thomasa Manna.

Wojciech Charchalis i Agata Puwalska prowadzą nas przez trzy kontynenty. Odkrywamy potęgę literatury brazylijskiej, grzejemy się w mrocznym blasku Clarice Lispector. Zaglądamy do Angoli, do prozatorskiego królestwa Pepeteli, lądujemy w Mozambiku, by zapytać o moc Mii Couto, kończymy powrotem do Lizbony, czyli do domu Fernando Pessoi. Pytamy o modernizm, realizm magiczny, dydaktyzm, soft power i polityczność literatury portugalskojęzycznej, wyrażamy wdzięczność za przekłady już istniejące i życzymy sobie wielu kolejnych, zdolnych uzupełniać wciąż dotkliwe braki.

W kolejnej odsłonie „Humanistyki na mieście” punktem wyjścia do rozmowy o miejscu dramatu we współczesnym polskim obiegu literackim jest twórczość Jolanty Janiczak. Rozmawiają Iga Gańczarczyk, Barbara Klicka, Dorota Kozicka i Joanna Krakowska.Wydarzenie było częścią projektu Fundacji „Dialogu” im. Konstantego Puzyny dofinansowanego z Krajowego Planu Odbudowy w ramach Inwestycji A2.5.1, finansowanej przez Unię Europejską – NextGenerationEU.

W kolejnym spotkaniu w ramach cyklu "Humanistyka na mieście" organizowanym we współpracy z Pracownią Pytań Krytycznych WP UJ rozmawiałyśmy o książce "Wraz z Innymi. Artystyczne praktyki troski" Izabeli Kowalczyk. W siedzibie "Dziennika Literackiego" gościły: Izabela Kowalczyk, autorka książki, historyczka i krytyczka sztuki, autorka książki, Magdalena Ujma, krytyczka i historyczka sztuki, a rozmowę poprowadziły Monika Świerkosz, teoretyczka literatury i literaturoznawczyni oraz Anna Marchewka, krytyczka literacka i literaturoznawczyni. Myślałyśmy na głos, czym są praktyki (już nie tylko teorie) troski i rezyliencja, jak wychodzić z impasu poznawczego, jak współbyć z Innymi, jak rozpoznawać i używać przywilejów społecznych i kulturowych, jak odzyskiwać i opisywać sprawczość, a także jak walczyć o język zdolny omijać binarne opozycje i pułapki rozpaczy.  

Czy możliwy jest świat po brutalizmie? Punktem wyjścia rozmowy jest książka „Brutalizm” Achille'a Mbembego, w której kameruński filozof opisuje współczesne mechanizmy przemocy, rasizmu, kapitalizmu i technologicznej kontroli. O aktualności jego diagnoz, wojnie, granicach, dekolonizacji i możliwościach budowania nowych wspólnot rozmawiają: Beata Kowalska, Filip Brzeźniak-Kujda i Bartłomiej Brzozowski.

Literatura w Iranie od dziesięcioleci powstaje w cieniu cenzury, represji i politycznej przemocy. Czy można pisać, tłumaczyć i wydawać książki, gdy każde słowo może stać się powodem do prześladowań? W Domu Literatury w Warszawie spotkali się badacze, tłumacze i znawcy kultury Iranu, by opowiedzieć o współczesnym życiu literackim tego kraju. Rozmawiają o twórcach więzionych za swoje poglądy, Stowarzyszeniu Pisarzy Irańskich, cenzurze, rynku wydawniczym, roli kobiet w literaturze oraz o tym, jak kultura próbuje zachować wolność w rzeczywistości zdominowanej przez represje. W dyskusji udział biorą:• prof. Anna Krasnowolska• dr Karolina Rakowiecka-Asgari• dr Mateusz Kłagisz• Aein Ghobadi (tłumacz literatury polskiej na język perski) Spotkanie prowadzi Ludwika Włodek.Rozmowa odbyła się w Polskim PEN Clubie w Domu Literatury w Warszawie i rozpoczyna się od symbolicznego „Pustego Krzesła” poświęconego Andrzejowi Poczobutowi – przypomnienia o pisarzach i dziennikarzach prześladowanych za wolność słowa.

Czy miasta bywają samotne? A może to mieszkańcy zapisują w nich własne doświadczenia utraty, pamięci i nostalgii? Podczas Festiwalu Przestrzeń Słowa w Bibliotece Śląskiej wyruszamy w podróż przez Berlin, Warszawę, Madryt i Nowy Jork. O miejskich mitach, prywatnych historiach, literaturze i pamięci miejsc opowiadają Pola Dwurnik, Justyna Sobolewska, Filip Łobodziński i Michał Choiński. Spotkanie prowadzi Zofia Król.

Jak dzisiaj odbieramy legendarne małżeństwo Themersonów, twórców awangardy w literaturze, filmie i malarstwie? Weronika Stencel rozmawia o Stefanie i Franciszce z Adrianą Prodeus, krytyczką i Marcinem Borchardtem, reżyserem filmu „Moi Themersonowie" podczas Krakowskiego Festiwalu Filmowego. Pojawia się także pytanie, czy surrealizm i awangarda są cringowe?

Czy ekologia dotyczy wyłącznie środowiska naturalnego? Punktem wyjścia do rozmowy jest książka „Trzy ekologie” Félixa Guattariego. To jeden z najważniejszych tekstów ekologii politycznej końca XX wieku. O relacjach między kryzysem klimatycznym, kapitalizmem, technologią, zdrowiem psychicznym i życiem społecznym rozmawiają Anna Nacher, Michał Krzykawski, Patryk Szaj, Michał Memeszewski i Michał Koza.  To rozmowa o humanistyce środowiskowej, polityczności ekologii i nowych sposobach opisywania współczesnego świata.

W pierwszym odcinku Horyzontaliów zastanowimy się nad pojęciami miejsca i przestrzeni, szczególnie w kontekście Górnego i Dolnego Śląska. Przyjrzymy się, jak z tymi kwestiami mierzy się i dialoguje literatura oraz fotografia. W rozmowie wzięli udział: Anna Orłowska - fotografka, Krzysztof Siwczyk – poeta, felietonista, krytyk literacki i Paweł Starzec – dokumentalista, fotograf, socjolog.Fotografie Anny Orłowskiej z cyklu "Sankt Anna" można zobaczyć od 15 maja do 31 sierpnia 2026 na wystawie zbiorowej "Uwarstwienia | Shifting Strata" w Galerii Pałacu Potockich w Krakowie. Reporterskie zdjęcia Pawła Starca z projektu "Anew" można oglądać w tym samym terminie w ramach wystawy "Możliwy układ | A Possible Arrangement" w Galerii Bunkier Sztuki. Obie wystawy odbywają się w ramach 23. Miesiąca Fotografii w Krakowie.

Dwie poetki, których wrażliwość na słowo jest wzmacniane wrażliwością na obraz. Te obrazy wchodzą pomiędzy wersy, wskakują na okładki i reprodukują się między stronami. Agata Puwalska i Bianka Rolando spotkają się ze sobą, z gośćmi festiwalu i z malarstwem, nie tylko po to, by ustalić skąd te kontaminacje, ale również po to, by wiersze zabrzmiały w wizualnym towarzystwie.Nagranie w ramach Europejskiego Poety Wolności Gdańsk 2026.

W tym odcinku Patryk Kosenda rozmawia z Karoliną Rak, literaturoznawczynią i badaczką arabskiego feminizmu oraz Dalią Mikulską, reporterką i pracowniczką humanitarną, o głośnej (musimy sprawić, by była jeszcze głośniejsza) książce Omara El Akkada „Któregoś dnia okaże się, że wszyscy od zawsze byli przeciwko” (tłum. Agata Ostrowska). Dlaczego rzeź w Gazie jest konsekwencją, a nie aberracją, rozwoju imperialnych systemów? Jaką odpowiedzialność za ludobójstwo Palestyńczyków ponoszą zachodnie media? Czy El Akkad napisał książkę przede wszystkim o nas?

Nowy przekład czy nowe odczytanie? W kolejnym odcinku „Nie takie obce” Grzegorz Wysocki rozmawia z Katarzyną Skórską, tłumaczką, italianistką i badaczką literatury włoskiej, o twórczości Dina Buzzatiego oraz kulisach pracy translatorskiej. Punktem wyjścia jest nowe wydanie „Pustyni Tatarów”, ale rozmowa szybko wykracza poza jedną książkę. Mowa o przekładach klasyki, kolacjonowaniu dawnych tłumaczeń, decyzjach dotyczących tytułów, relacji między tłumaczem a tekstem oraz o miejscu Buzzatiego w literaturze włoskiej i polskiej. To spotkanie o czytaniu, tłumaczeniu i nieustannym powracaniu do książek, które z każdą lekturą znaczą coś innego.

Punktem wyjścia spotkania jest powieść „Imiona Krymu” Anastazji Lewkowej. To wielogłosowa opowieść o historii, pamięci i tożsamości Krymu. O wielokulturowości półwyspu, losach krymskich Tatarów, języku jako nośniku pamięci i dekolonizacji oraz o pracy nad polskim przekładem książki rozmawiają Anastazja Lewkowa, Joanna Majewska-Grabowska, prof. Kinga Gajda i Iwona Boruszkowska. Tłumaczyła Oleksandra Bratchuk.Finansowanie: Środki Wydziału Studiów Międzynarodowych i Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego w ramach Programu Strategicznego Inicjatywa Doskonałości – Uczelnia Badawcza, Uniwersytet Jagielloński.

Jak opowiadać o polskiej białości i rasizmie w kraju, który zwykle myśli o sobie poza historią kolonialnej przemocy? W drugim odcinku cyklu „Na południe” punktem wyjścia są pytania o źródła wyobrażeń o urasowionych Innych, kolonialne fantazje polskich półperyferii i język, którego wciąż brakuje, by opisać rodzime uwikłania w rasowe hierarchie. O historii tych wyobrażeń, od XIX wieku po PRL i współczesność, rozmawiają dr Claudia Snochowska-Gonzalez, dr Łukasz Zaremba i Max Cegielski. „Globalna solidarność: archiwa przyszłości”, realizowanych w ramach prac Interdyscyplinarnej Grupy Badawczej „PRL i Globalne Południe” - partnerskiej współpracy między Instytutem Badań Literackich PAN i Instytutem Kultury Polskiej (Uniwersytet Warszawski).

Odcinek specjalny „Gdzie mieszkają książki” z okazji Dnia Dziecka, nagrany podczas Festiwalu Literatury dla Dzieci. O dobrej poezji dla najmłodszych, książkach, które nie infantylizują dzieci, oraz o literaturze pomagającej rozmawiać o trudnych doświadczeniach mówią dr hab. Krystyna Zabawa i dr Małgorzata Turczyk. Prowadzenie: Łukasz Dębski, prezes Fundacji Burza Mózgów i dyrektor programowy festiwalu.

W tym odcinku podcastu „Nie takie obce – rozmowy o przekładzie” gościmy Keti Kantarię, która tłumaczy polskie książki na język gruziński oraz Magdalenę Nowakowską, tłumaczkę literatury gruzińskiej na polski. Tkamy opowieść równoległą o początkach wymiany literackiej między Polską i Gruzją oraz życiowych ścieżkach i tłumackich wyborach obu gościn. Zaglądamy też do gramatyki (ach, ten ergativus!).

Kim jest Pilar Adón i dlaczego jej pisanie tak trudno jednoznacznie uchwycić? O powieści „O bestiach i ptakach”, jej filmowej obrazowości, poetyckim języku i niepokojącej wizji kobiecego świata rozmawiają Magdalena Piotrowska-Grot i Paweł Orzeł. To opowieść o literaturze, która wciąga, uwodzi i pozostawia czytelnika w niepewności.

W drugim odcinku „Rozmów o esejach” punktem wyjścia do refleksji o literaturze, niepewności, wyobraźni i polityce tożsamości jest tom „Żywa i martwa” Zadie Smith. Gośćmi odcinka są Julia Fiedorczuk i Jerzy Jarniewicz. Rozmowę prowadzą Anna Marchewka i Szymon Kloska.

Czym jest dziewczyńskość i jak zmieniało się to pojęcie w humanistyce i kulturze? Punktem wyjścia jest jego historia – od gender studies po współczesne próby odzyskania dziewczyńskiego doświadczenia jako przestrzeni sprawczości i wspólnoty. To rozmowa o estetyce girlhood, jej ambiwalencjach, o relacji między doświadczeniem a jego kulturowym zapośredniczeniem oraz o napięciach między emancypacją a komercjalizacją.W spotkaniu udział biorą Aleksandra Lewandowska-Ferenc i Katarzyna Nadana-Sokołowska. Prowadzi Natalia Królikowska.Nagranie powstało podczas Łódzkich Targów Książki.

Nowy odcinek cyklu „Nie takie obce” z Tomasem Håkansonem, tłumaczem i stypendystą im. Andersa Bodegårda. Dowiecie się z niego, dlaczego dobrze jest jeździć pociągami, a jeszcze lepiej przekładać literaturę w Szwecji. Rozmawiamy o szwedzkich wydaniach Stasiuka, Masłowskiej, Sapkowskiego, Honek i polskiej poezji. Oraz o Panu Kleksie, którego akurat pokochali nie Szwedzi, ale Estończycy. Zapraszają Maja Gańczarczyk i Szymon Kloska.

Czy kryminał może być eksperymentem językowym i filozoficznym zarazem? O „Zespole Odepa” - powieści wymykającej się gatunkowym schematom - rozmawiają Krzysztof Bartnicki i Izabella Adamczewska- Baranowska. To rozmowa o literaturze, która igra z konwencją, mnoży tropy, splata fakty z fikcją i stawia pytania o nadmiar informacji, pamięć i sens opowiadania historii.Punktem wyjścia jest kryminał osadzony w realiach PRL-u, ale szybko okazuje się, że to także opowieść czasie, entropii, remnezji i świecie przeciążonym danymi. Nagranie powstało podczas Łódzkich Targów Książki.

Tym razem rozmawiamy w „Brakarni” o retellingu. Czym jest we współczesnej literaturze, czym może być? Jakie spełnia funkcje, na jakie braki reaguje, jakie braki uzupełnia? Jakie jeszcze stoją przed nim wyzwania? Jakie książki z tego nurtu warto poznać?  W rozmowie poprowadzonej przez Annę Marchewkę udział wzięli Michał Choiński i Katarzyna Szopa.

Czy wobec rewolucji, tak jak mówi się o wojnie, muzy są skazane na milczenie? Czy krytyka kultury ma znaczenie dla współczesnych przewrotów politycznych i społecznych? Jakie ślady idei rewolucji możemy znaleźć w literaturze i innych obszarach życia artystycznego? Podczas spotkania zaproszeni eksperci, Olga Szmidt, Wiktor Marzec i Kacper Kutrzeba rozmawiają z Michałem Kozą, o nowoczesnych i ponowoczesnych losach idei rewolucji w kulturze oraz perspektywach na przyszłość.Spotkanie nawiązuje do 120. rocznicy rewolucji 1905. 

Maska może być zasłoną, sztuczną twarzą, demonem, duszą zmarłego, karnawałowym przywilejem wolności albo społeczną diagnozą. W Teksturionie Weronika Stencel rozmawia z Joanną Braun i i Jakubem Kornhauserem o tym, co dzieje się, gdy maska staje się bohaterem w twórczości Jamesa Ensora. Pojawiają się też liczne skojarzenia - opowiadania Edgara Allana Poe czy elementy antycznego teatru greckiego. Ważnym odniesieniem jest również „Hop-Frog”  - opowieść o błaznie zmuszonym do rozrywki na królewskim balu maskowym. Przebranie staje się tam narzędziem zemsty, a maska przestaje być grą: ujawnia okrucieństwo władzy.

Czy surrealizm to zamknięty rozdział, czy wciąż żywa idea? Oksiążce „Zemsta wyobraźni”, politycznym potencjale wyobraźni i współczesnych przekształceniach surrealizmu rozmawiają Jerzy Franczak, Zuzanna Sala i JakubKornhauser.Nagranie z Festiwalu Przestrzeń Słowa w Bibliotece Śląskiej.

W poczekalni „Dziennika Literackiego” Łódzkich Targów Książki spotkałyśmy się z herstorytyczkami, by porozmawiać o herstorii miast. Kim były pionierki działań na rzecz odzyskiwania pamięci w przestrzeni miejskiej? Jaki fundament przygotowały, kto i co dziś na nim buduje? Jak patrzą na przyszłość?W odcinku gościły: Ewa Furgał, Anna Sadowska, Marta Zdanowska. Rozmowę prowadziła: Anna Marchewka.

Zapraszamy do wysłuchania rozmowy na temat topografii współczesnej krytyki artystycznej. Z autorką książki „O krytyce”, Magdą Ujmą rozmawiają Arkadiusz Półtorak i Katarzyna Trzeciak. Książka Ujmy stanowi próbę uchwycenia dynamiki współczesnej krytyki artystycznej – jej tendencji, napięć oraz różnorodnych pól działania. Cykl „Humanistyka na mieście” organizowany jest przez Pracownię Pytań Krytycznych Wydziału Polonistyki UJ oraz „Dziennik Literacki”. Wydarzenie zostało dofinansowane ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Inne tradycje”.

W najnowszym odcinku Brakarni zastanawiamy się, o czymmówimy, gdy piszemy i czytamy o miłości. Pytamy, czy opowieści o miłości mogą być narzędziem zmiany społecznej. Sprawdzamy, czego jeszcze brakuje romansowiliterackiemu i czego nam brakuje, że wciąż go szukamy.   Udział wzięły: Anna Chromik i Monika Ochędowska. Prowadziła: Anna Marchewka.

W pierwszym odcinku przedstawiamy zapis rozmowyinaugurującej cykl spotkań „Globalna solidarność: archiwa przyszłości”. Spotkania realizowane są w ramach prac Interdyscyplinarnej Grupy Badawczej „PRLi Globalne Południe”, partnerskiej współpracy między IBL PAN i IKP UW.Dyskutowali: Dorota Jarecka, Joanna Kordjak, Magda Lipska iJacek Świdziński. Prowadziła: Agnieszka Mrozik.  

W najnowszym odcinku „Redakcyjnych rozmów” rozmawiamy o „Pierwszym wspomnieniu”, jednej z najpiękniejszych i najważniejszych powieści XX wieku. Ana María Matute w mistrzowski sposób oddaje duchotę czasów wojny, portretuje okrucieństwo i zapalczywość samotnych, łaknących uznania, rekonstruuje momenty utraty niewinności. Echa aktów przemocy, powidoki przeszłości składają się tutaj na zwielokrotnione portrety głębokiego nieszczęścia.„Pierwsze wspomnienie” na język polski przełożyła Ewa Zaleska.W rozmowie udział wzięli: Kinga Dawidowicz, Szymon Kloska, Anna Marchewka, Weronika Stencel.         

Studia o niepełnosprawności to jedno z najważniejszych i najszybciej rozwijających się pól współczesnej humanistyki. W rozmowie przyglądamy się ich teoretycznym podstawom, językom opisu i relacjom z praktyką artystyczną oraz aktywizmem.Punktem wyjścia są książki wydawane przez Teatr 21, ważne dla zachodnich disability studies i stopniowo budujące polski kontekst tej dyscypliny. To rozmowa o przekładzie teorii, o negocjowaniu języka i o tym, jak studia o niepełnosprawności zmieniają myślenie o kulturze, sztuce i instytucjach.Gościnie: Ewelina Godlewska-Byliniak, Katarzyna Ojrzyńska, Natalia Pamuła.Prowadzenie: Monika Świerkosz i Monika Kwaśniewska-Mikuła

W najnowszym odcinku cyklu „Nie takie obce” gościmy Alżbetę Knappovą, która w mieszkaniu Tadeusza Konwickiego tłumaczyła na język czeski Łakome Małgorzaty Lebdy. Prócz tego, że przekłada (Siksę, Górniaka, Rudzką, a niebawem Kącką), pracuje jako redaktorka i agentkaliteracka, jest też członkinią kolektywu redaktorek naczelnych czasopisma „Plav”, dedykowanego literaturze światowej. Z odcinka można dowiedzieć się m.in. że Czesi poznają polską literaturę przez Gombrowicza i Masłowską, mają specjalny śmirbuch potocyzmów, a w tym roku dostaną coś jeszcze –festiwal poświęcony tłumaczeniu. Rozmawiają: Maja Gańczarczyk i Szymon Kloska.

Czy internet zmienia sposób, w jaki mówimy o tłumaczeniach? O literaturze środka, bestsellerach, bookmediach i rosnącej widoczności tłumaczy rozmawiają Agnieszka Grabowiecka-Nowak,Marta Gajewska, Anna Bartłomiejczyk i Katarzyna Czajka-Kominiarczuk. To także rozmowa o opiniach, recenzjach, krytyce przekładu i o tym, jak czytelnicy wpływają dziś na rynek książki.

Eseje. Może i najciekawsza część współczesnej literatury, latami uznawana za najbardziej wymagającą (tak dla piszących, jak i czytających) ostatnio święci triumfy - również w rankingach popularności. Co się zmieniło: one, czy może my? Czym są, czym były, czym jeszcze mogą być? Postanowiliśmy sprawdzić, a jeśli szukać odpowiedzi, to najlepiej w rozmowach prowadzonych przez Szymona Kloskę i Annę Marchewkę.W inaugurującym cykl odcinku udział wzięły osoby eksperckie i autorskie: Jerzy Franczak (Inacząc) i Zofia Król (Droga przez łąkę) oraz Anna Marchewka.

Czy literaturę środka tłumaczy się łatwiej niż literaturę wysoką? O przekładaniu bestsellerów, potoczności, rytmu i oczekiwań czytelników rozmawiają Agnieszka Grabowiecka-Nowak, Rafał Lisowski, Zofia Szachnowska-Olesiejuk i Filip Sporczyk. To także rozmowa o odpowiedzialności tłumacza i o tym, dlaczego krytyki przekładu wciąż jest tak mało. Nagranie z Łódzkich Targów Książki we współpracy ze Stowarzyszeniem Tłumaczy Literatury.

Co roku jesienią Brzeg żyje poezją. "Syfon" (czyli festiwal organizowany przez Klub Integracji Twórczych "Stowarzyszenie Żywych Poetów") to jedno z najważniejszych wydarzeń literackich w kraju. Postanowiliśmy dołączyć, by w ramach świętowania zapytać o nowy niekanon współczesnej poezji. W rozmowie udział wzięły osoby tworzące i badające tkankę wiersza: Anouk Herman, Joanna Jastrzębska, Katarzyna Kozak, Agata Puwalska, Iryna Zahladko.   

Nowe wydanie „Rodzajów przestrzeni” Georges’a Pereca stało się punktem wyjścia do rozmowy o jednym z najbardziej niezwykłych projektów literatury XX wieku. Dlaczego przestrzeń była dla Pereca tak ważna? Jak jego pisanie próbowało ocalić to, co znika?Jean-Luc Joly, prezes Stowarzyszenia Georges’a Pereca i autor posłowia do nowego wydania książki, opowiada o historii powstania „Rodzajów przestrzeni”, o niepublikowanych zapiskach odnalezionych w archiwach pisarza oraz o projektach, które towarzyszyły tej książce.Spotkanie prowadzi Olga Sabała, tłumaczy Marta Eloy-Cichocka. Nagranie powstało podczas spotkania wokół książki „Rodzaje przestrzeni” w krakowskim Lokatorze.

Piątek, trzynastego? Patryk Kosenda wraca do tematów grozy i rozmawia z Anoukiem Hermanem i Natalką Suszczyńską o nawiedzonych domach. Dlaczego nikt nie wierzył Chojrakowi? Czy można nawiedzić ducha? Czy tamten Opuszczeniec był naprawdę opuszczony? Uwaga, natraficie na spojlery filmów sprzed kilkudziesięciu lat!

Czy „Czarodziejska góra” Thomasa Manna jest rzeczywiście powieścią o rozwoju bohatera? A może raczej przewrotnym literackim figlem, który podważa sam ideał Bildung?W wykładzie dr Katarzyny Trzeciak przyglądamy się słynnej powieści Manna z nieoczywistej perspektywy. Przezpojęcia kuglarstwa, sztuczki i gry z czytelnikiem. Punktem odniesienia staje się także filozofia Theodora W. Adorna, który widział w sztuce przestrzeń ironii, napięć i ukrytych sprzeczności.  Wydarzenie zorganizowane przez Goethe-Institut w Krakowie oraz Księgarnię De Revolutionibus Books wramach obchodów roku Thomasa Manna, dofinansowane ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury. Produkcjapodcastów na podstawie zapisu dźwiękowego wydarzenia - Dziennik Literacki/Instytut Książki. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Inne Tradycje. 

Męskości: to tylko czy aż fikcje, reprodukowanew literaturze, kulturze, polityce, życiu społecznym i obyczajowym? Jak przekształcają elementy świata rzeczywistego, jakiego rodzaju rzeczywistośćwytwarzają i jakie są tego konsekwencje? Czy literatura odgrywa w tych procesach szczególną rolę?Monografia Przemysława Góreckiego „Kruche jest piękne.Męskości w polskiej prozie emancypacyjnej po 1989 roku” była podstawą dyskusji, w której udział wzięli dr hab. Maciej Duda, literaturoznawca,psychoterapeuta, krytyk literacki i pisarz oraz dr DezyderyBarłowski, literaturoznawca, historyk literatury, tłumacz i publicysta. Spotkanie poprowadziła dr Anna Marchewka. 

„Stella Maris” Iljasa Churiego to powieść o pamięci, która nie daje się zamknąć w jednej historii. W Występach gościnnych rozmowa o drugim tomie trylogii „Dzieci getta”. Churi splata los palestyński i żydowski, zestawia doświadczenie getta w Liddzie z cieniem getta warszawskiego, bada granice empatii i możliwość wspólnej opowieści. Dyskusja jest także hołdem dla zmarłego we wrześniu 2024 roku pisarza, wielkiego humanisty i intelektualisty Bliskiego Wschodu. O literaturze jako przestrzeni wielokierunkowej pamięci, o politycznym wymiarze narracji i o tym, czy możliwe jest braterstwo doświadczeń bez ich upraszczania, rozmawiają Hanna Jankowska, Majda Qandil i Roma Sendyka. Spotkanie prowadzi Aleksandra Lipczak.

Wyskocz z autobusu donikąd! I słuchaj Teksturionu! Rozmowępodczas Łódzkich Targów Książki na dworcu Łódź Fabryczna prowadziła Weronika Stencel, a jej gościem był Marcin Pryt. Posłuchajcie o niemym komiksie „Inicjacja” od wydawnictwa Nagle comics, o buntach dawnych i dzisiejszych, snach, wrażliwości i wulgarności. 

Czy budzące do dziś kontrowersje „Rozważania człowieka apolitycznego” są świadectwem ideowego zaangażowania Thomasa Manna, czy raczej jego demonstracyjnej „niepolityczności”? W tym odcinku wracamy do Manna z czasu I wojny światowej i do jego gęstych, retorycznie maestriackich esejów, w których krytyka demokracji i liberalizmu splata się z opowieścią o kulturze, cywilizacji i duchowej jedności narodu.Na czym polegał „konserwatyzm” Thomasa Manna? O politycznym wymiarze człowieka apolitycznego.Wykład prof. dr hab. Wojciecha KunickiegoCykl otwartych wykładów „Być jak Thomas Mann w życiu i literaturze”Wydarzenie zorganizowane przez Goethe-Institut w Krakowie oraz Księgarnię De Revolutionibus Books w ramach obchodów Roku Thomasa Manna, dofinansowane ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury.Produkcja podcastów na podstawie zapisu dźwiękowego wydarzenia – Dziennik Literacki / Instytut Książki.Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Inne Tradycje”.

"Książki zbójeckie". W grudniu zeszłego roku, wramach Festiwalu Puls Literatury, który upłynął pod hasłem "Rewolucja obiecana", rozmawialiśmy o książkach zbójeckich. Czy jeszcze istnieją? Jak wpływają na wyobraźnię zbiorową? Czy mają jeszcze zdolność rejestrowania i wywoływania zmian społecznych? - te i inne pytania stawiała swoim rozmówczyniom Marta Zdanowska, a były nimi Justyna Jaworska, Anna Marchewka i Małgorzata Rejmer.

Komiks nie jest prostszy. Jest inny. A jego przekładwymagajednocześnie ucha, oka i wyobraźni. Marta Duda- Gryc i Marceli Szpak opowiadają o pracy nad dymkami, onomatopejami, żartami językowymi i wulgaryzmami, o tym,jak tłumaczyć coś, czego nie wolno oderwać od obrazu, oraz dlaczego czasem jedno słowo potrafi zająć pół dnia. Jest też o przekładzie adaptacji literatury klasycznej i współczesnej, o rytmie dialogu, o brzmieniu polszczyzny i o tym,że tłumaczenie komiksu bywa bliższe pracy nad filmem niż nad powieścią. Jak pogodzić idiom z rysunkiem? Co zrobić, kiedy onomatopeja jest połową kadru? I czy w dymku wolno przeklinać?Rozmawia Tomasz Pindel. Nagranie powstało podczas Targów Książki w Łodzi, w ramach podkastu „Nie takie obce” Dziennika Literackiego. W partnerstwie ze Stowarzyszeniem Tłumaczy Literatury. 

Nowe wydanie „Rodzajów przestrzeni” Georges’a Pereca stało się punktem wyjścia do rozmowy o jednym z najbardziej niezwykłych projektów literatury XX wieku. Dlaczego przestrzeń była dla Pereca tak ważna? Jak jego pisanie próbowało ocalić to, co znika?Jean-Luc Joly, prezes Stowarzyszenia Georges’a Pereca i autor posłowia do nowego wydania książki, opowiada o historii powstania „Rodzajów przestrzeni”, o niepublikowanych zapiskach odnalezionych w archiwach pisarza oraz o projektach, które towarzyszyły tej książce.Spotkanie prowadzi Olga Sabała, tłumaczy Marta Eloy-Cichocka.Nagranie powstało podczas spotkania wokół książki „Rodzaje przestrzeni” w krakowskim Lokatorze. 

Drugi odcinek podcastu Dziennika Literackiego „Fakcje”to rozmowa o Melchiorze Wańkowiczu, jego reportażu, legendzie i autokreacji. Punktem wyjścia jest książka Łukasza Garbala „Wańkowicz. Życie na kraterze”. Zastanawiamy się, co dziś zostało z jego pisania, gdzie przebiegają granice faktu oraz czy Wańkowicz jest jeszcze czytany. Pojawiają się też wątki biografistyki, odpowiedzialności autora i trudnych miejsc w dziedzictwie epoki.Goście odcinka: Weronika Kostyrko i Aleksander Kaczorowski i redaktor naczelny DL, Szymon Kloska.

Wykład o debiutanckiej powieści Thomas Manna, która zaczyna się jak saga kupieckiej rodziny z Lubeki, a szybko okazuje się opowieścią o czymś więcej. O mieszczańskim etosie, o wrażliwości, która bywa darem i obciążeniem, i o tym, jak sztuka (a w tej powieści szczególnie muzyka) staje się drogą ucieczki, ale też rodzajem prawdy. Przyglądamy się konstrukcji czteropokoleniowej historii, roli rodzinnej kroniki, mieszczańskim rytuałom, pracy, pieniądzom i reputacji oraz temu, co pęka pod powierzchnią porządku. Wtle pojawiają się ważne konteksty a także filozoficzne prądy epoki, które pomagają zrozumieć, dlaczego „Buddenbrookowie” wciąż potrafią powiedzieć cośpraktycznego o życiu tu i teraz. Wykład: „Mieszczanie, dekadenci, literaci. O powieści „«Buddenbrookowie»” Prowadzenie: dr hab.Katarzyna Sadkowska, prof. Uniwersytet Warszawski (Wydział Artes Liberales) Wydarzenie zorganizowane przez Goethe-Institut w Krakowie oraz Księgarnię De Revolutionibus Books wramach obchodów roku Thomasa Manna, dofinansowane ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury. Produkcjapodcastów na podstawie zapisu dźwiękowego wydarzenia - Dziennik Literacki/Instytut Książki. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Inne Tradycje.